장음표시 사용
601쪽
Da Dro Τ Rr N Cr. Hi In concreto substantiali forma constituit subiniectum in suo esse , ideoque si sit una, V. g. una
divinitas, . Concretum , nempe Deus, erit quinque tinum et si vero muItiplex , ut personalitas, quae est mrma substantialis personae, plureS erunt etiam perinae , quamvis una sit natura , & contra unica .erit persona, etiamsi duae reperiant,uxaturae, ut in Christo Domino.
R. Defin1tur, substantia singularis, intelligens, tota in se,& incommunicabilis alteri . . Dicitur i'. substantia , id est , ens per se subsistensi Ergo accidens, quod esh ens alteri inhae- Tens, non potest esse persona. - Dioitur Eo. Anguiam , quia substantia univer-Mjs , V. g. animal in genere , non existit nisi intingularibus: persona autem per se existit, & est incommunicabilis alteri. Dicitur 3' intelligem, quia substantia intellectu Carens , v. g lapis , equus, non dicitur persona ,. sed suppositum; nomen enim per some , aliquam dignitarem exprimit., Absque injuria tamen per
stna nonnunquam vocatur suppositum. . Dicitur qQ. tota, ut excludantur substantiae partiales, V. g. anima, quibus non competit ratio Personae
Dicitur so. in se, nam si sit in alio , a quo ut terius perficiatur , quemadmodum natura huma- Christo , perso a non est. Hinc Verbum assumpsit naturam humanam totam , non vero Personam humanam ; quia per admirabilem illam assiamptionem , natura humana non est in se ultimo terminata, sed est unita Verbo, a quo mirum in modum perficitur. Natura vero divistna in Christo retinet suam personalita in , neutiῖς Verbum is quia per illam unionem Pe 2Da
602쪽
Iem non acquirit ullam perfectionem, ac proinde non potest dici esse in alio, sed est revera i ta in se. Dicitur M. incommunicabitis alteri, quia Personalitas est ultimum complementum, seu ultimus terminus substantiae completae. Ergo persona est nomen concretum substantiati significans subicinim & formam, seu substantiam completam habentem personalitatem, quae
a G raecis dicitur hypostasis. Liceat itaque dicere tres esse in Deo sive hypostases, sive personas ;ita enim definitum est in Concilio Alexandrino sub sancto Athanasio anno 363. ubi sopita est
gravis controversia, quae erat solum de nomine, cujus vim nonnulli o Latinis non intelligentes contendebant unam tantum dicendam hypostasim : quia apud eos hypostasis idem erat ac substantia; nos, inquiunt Patres Sardicenses , unam.
esse θposto dicimus quam ipse Haeretici substa
. quid est personalitas PR. Est ultimus terminus substantia completae ., quo est in se tota & incommunicabilis alteri, diciturque subsiliantia & tolauias, quamvis nomere subsistentiae aliquando sumatur in concreto Pio ipsa persona, seu hypostasi. Ergo in Deo non est admittenda , ut conten dum Scotistae , subsistentia aliqua absoluta. Moommunis tribus Personis'; quia naaura divina, per mentem abstracta a tribus personalitatibus non est incommunica lis , imo actu & de factu communicatur: Ergo ut si abstracta non est subis
Dices: sequitur etiam ex dictis unieam esse itu Deo personam; fiquidem personalitas est ultimus;
Ierminus naturae completae r atqui unus Potin
603쪽
quia nec paternitas, nec filiatio ultimo complentre terminant naturam divinam , sed sola spirati
Nego sequelam, ad cu us confirmationem resi Pondeo naturam divinam nude spectatam esse itibus modis ultimo terminabilem propter infinitam & incomprehensibilem ejus perfectionem: ut terminatam autem in prima persona esse alteri incommunicabilem; non enim communicatur secundae & tertiae personae cum personalitate seu subsistentia & ultimo illo termino ; quia secund1 persona non habet subsistentiam primae , nec ter tia subsistentiam primae & secundae , sed unaquaeque persona habet suam propriam subsistentiam. Uncte nulla sequitur contradictio quod sint tres, subsistentiae: esset vero , si secunda primae adderetur , & rertia duabus prioribus, ut in objectione supponitur. λ Q. Quomodo istamur tres persona pR. Prima dicitur Pater, secunda Filius, tertiae; Spiritus sanctus, ut habetur ex pluribus Scripturae locis, Matth. 28. docete omnes gentes , baptizantes; eos in nomine Patris, ct Filii, viilics sancti.
De Proeshnibus Divinis. Q. I in re prima persona dicitur' 'R. Quia producit secundam perve Tam generationem. Unde secunda dicitur Filius; nemo quippe est pater nisi habeat filium. Q. 2 . Quomodo Pater producit Filium Z
saarumperfect .ionum cognitionem, quemadm
604쪽
admodum enim intellectus noster exprimit in se, imaginem objecti cogniti, quae dicitur verbum mentis : sic Pater aeternus, utpote persona intelligens , producit & exprimit imaginem infinite perfectam corum, quae intellectu comprehendit;
unde tria sunt nomina secundae personae ProPria..10. Dicit ut Filius quia per generationem Producitur , juxta illud Psal. Io9. ex utero ante lucife-νum genui te. 2'. Vcrbum , Joan. I. in principio erat ibum ct Verbum eraι apua Deum . quia est terminus cognitioni S paternae. 3'. imago, COl. I. Imago Dei invisibilis Heb. I spleodor gloriae, figurasubstantiae ejus, scilicet Patris. Enimvero imago definitur, unius ab alio deta clueta similitudo : atqui secunda persona Io. deducitur Geu producitur a Patre , 2'. est ejus ex- prcsta similitudo ; quid enim est Verbum , nisi expressia similitudo , & imago objecti cogniti tot rem in se monstrat genitorem, inquit sanctus Basilius hom. i 6. & sanctus Ambrosius lib. I. de fide cap. 6. Ista imago non est falsa ; quia veritas est:
non est muta , quia verbum et non est mortua , quia viasa est : non est inanis , quia υirius est. Propter hanc similitudinem Verbum dicitur , Sap. 7. Speculum sine macula Dei Majestatis; queta sicut speculum puri stimum intuentis se formam Sc actionem emi a bet; sic persona secunda , qtue est naturalis &absolutissima Patris imago , naturam & proprios ejus characteres perfectissime repraesentat, juxta illod Joan. Non potest Filius a se fuere quidquam , . nisi quod viderit Patrem facientem e quacurique enimilliet fecerit . Me ct Filius similiter facit: in uuare tertia persona dicitur Spiriscis suspR. Quia procedit per voluntatem , estque te minus divini amoris , sicut Filius est terminus e divinae cognitioniς. Amor autem est; quaedam voluntatis spiratio seu impulsio in Iem amatam ν ,
605쪽
-- . DE DEO TRINO. a qua spiratione dicitur Spiritus fractus': qeas sancte spiratus Nomen Spiritus, inquit S. Thomas
lib. 6. contra genteS cap. I 8. in rebus corporeis impulsonem quandam ct motionem significat, uηde fatum
seu ventum Scriptura sap/ Spiritum appellat ut Aia. a. Factus est repente de coelo sonus tanquam spiritus id est venti, vehementis. Sed proprium amoris est,
nuta moveat. ct impellat amantem in rem amatam:
Ergo cum tertia persona procedat per modum amoris , convenienter spiritus dicitur. Addatur sanctus, quo designatur puritas summa amoris, ex quo procedit tertia pers a , & a creaturis intellectualibus distinguitur . hae nimirum eatenus natura sua sunt peccabilas , quatenus a summo, hono deficere possunt inferiorum amore , qui tu ipsis est macula; nam juxta sanctum Augustinum, . non faciunt honos vel malos mores , nisi boni vel mali amores. Malus autem est amor , qua Creatura rationalis seipsa, vel alio hono creato fruitur. At tertia persona non procedit nisi ex.
amore, quo Deus infinite & necessario seipsum diligit ,& cetera propter seipsum. Ergo proprium
est tertia' personae, quod sancte spiretur; quanquam, si nomen Spiritus essentialiter accipiatur, quatenus significat rem ab omni materia separtitam, & purissimam , nomen illud est commune tribus personis, ut notat sanctus Augustinus lib. . h de Trinitate. ν Spiritus sanctus duobus aliis nominibus pro-Prie insignitur. Lo. dicitur amorue quia Per Volun--tem Procedit , estque terminus productus divinae volitionis. ao. dicitur donum , quatenu Lui suae processionis est amor: amor autem est Primum donum & principium omnis donati Oias & beneficii: qui enim gratificatur alteri m
simo loca amorem suum ei concedit. Hinc.
606쪽
Da Das TR i Noc. 1 miris per Spiritum Ρηctum , qui datus est nobis: qui bus innuit Apollolus Spiritu sanctum , uti amorem Patris & Falii, esse principium omnium
Dices : I'. donum definitur , res gratuito dc liberaliter data sine. spe retributionis : Ergo Spiritus- sanctus vi suae progestionis , quae est aeterna , non potest dici donum, cum non sit ab aeter
Distinguo conseq. non potest dici donum actu
datum, Concedo : donabile , Nego consequenmtiam ; cum enim vi suae processionis sit amor, eshetiam donabilis. Porro ad rationem doni necesse non est , ut actu donetur, sed suffcit quod resisit donabilis , &. prima ratio dandi: quod ab aeterno competit. Spiritui sancto. Instabis : Ergo Spiritus sanctus datur creatu-.ris irrationabilibus, cum amos Dei sit ratio cureas producat & conserVet. Nego sequelam ; namque I R. donum non dici-itur nisi per ordinem ad creaturam Intelligentia, Praeditam , quae sola frui potest re data ; quis enim diceret. se donum tribuere jumento , cui, pabulum subministrat 3 2o. donum , de quo Ilic. agitur, non spectar effectus natural CS , V. g. icreationem & conservationem , sed supernatu- .rales, quibus Deo fiuimur ipsi conjuncti. Dices 2'. res data est. sub dominio donatarii r qui Deus non potest transire in dominium creaturae : ergo non potest dari. Distinguo majorem, res data est sub dominio , donatarii aliquando, Concedo: semper, Nego:
majorem ', non enim transit amor noster in do- . minium amici. '
Q. Q. Distina sanctus procedis-ne a Patre , Elio p tus est. Gmaeorum adversus Latinos αδ
607쪽
stulatio, quod doceant Spiritum-sanctum a paε , tre si1nul & a Filio procedere ; namque constat: ex Epistola S. Maximi acl Marinum, quam citat
Patavius lib. 7. cap. a. sanctum Martyrem conisera populares suos causam Latinorum propugnasse circa annum 6 O. Cumque octavo seculo Pugna acriu6 exardesceret, habitum est . Concilium Gentiliacense ad Lutetiam sub Pipino Fran. Corum rege anno 767. dehinc Foroiuliense in Italiauann. 79i & Francosopcliense ann. 797. In- eunte nono seculo , eadem quaestio ventilata est . . ., in Concilio Aqui ranensi anno. 8o'. ex Adone in chronico , & in Concilio Arelatensi anno tr s. randemque disceptatio sub ejusdemscculi finem, agente Photio Pseudopatriarcha Constantinopolitano , in schisma crupit, & uitamque Ecclesiam coepit dividere. Graecos confutarunt eodem seculo Odo , Bellovacensis , .cx Epistola s. Hincmari Remensis , AEneas Parisiensis, & Ra-tramnus Corbeiensis Monachus: opus prioris tat tom. 7'. Spics legit, & posterioris tom. 20. Coeptum schisma Michael Caerularius .Patriarcha Constantinopolitanus perficit undecimo seculo, ubique disseminans Latinos omnes ab Ec elesiae Catolicae sinu exclusos esse , quod & S
bolo inserere ausi essent , ex Leonis i X. Epistola anno ios . Ad conciliandos animos Vapria subinde coacta sunt Concilia , ac i'. Barense in Italia sub Urbano II. anno io97. in quo faninctus Anselmus in defendenda Spiritus sancti a , Filio processione , insigne sibi peperit nomen. a.'. Lateranense quartum generale sub innocentio III. anno in quo Patriarchae Constantinopolitanus & Jerosolymitanus cum aliis non paucis Ecclesiae Graecae Praesulibus, ad concordiam cum Latinis redierunt. . 3'. Lugdrinense se
608쪽
eundum etiam generale anno i 274. in quo pax redintegrata est cum Graecis , qui errorem palam ejurarunt , Symbolumque cum hac additione, Fitioque, inter Missarum Qlemnia decantarunt. Sed Graecis ad perversum dogma rever-ss , 4'. celebratum est anno I a'. Concilium, Florentinum generale cui interfuerunt Eugenius IV. Summus Pontifex , Joannes Paleolo- us Graecorum Imperator cum Patriarcha Conantinopolitano , & aliis benemultis Ecclesiae Graecae Praesulibus , qui omnes Latinae Ecclesiae 'consenserunt , uno fere excepto Marco Ephesino, qui ad suos reversus, animos ab inito ste dere revocavit. Quare ad propositam quaestio
R. De fide est Spiritum sanctum a Patre Filioὼ-que Procedere; ita enim definierunt tria Coniacilia cocumenica. Probatur definitio i'. ex Scriptura Joan. I . . Christus Patrem alloquens. sic habet, mea Omnia .risa sunt, ct tua mea sunt, Rempedalva paternitate & filiatione , quae non sunt communes : atqui et
Pater vim habet spirandi , ergo & Pilius: c. I s. non . . . loquetur a semet so Spiritus sanctus ) sed
quaecunque audiet, loquetur ... ille me clarificavit, quia de meo accipiet . . . Omnia quaecunque habet Pater, mea
sunt, propter ea dixi , quia de meo accipiet. Ubi Spiritus sanctus scienciam a Filio accipit: ergo &naturam i scientia enim in Deo non distinguitur ab ejus natura , ab illo audier, inquit sanctus Augustinus Tract. 99. in hunc locum cia quo pro- ωiai ; audire illi , scire es, scire vers , esse ... cfuisvis autem temporis verbum ponatur sive praeteriit insepraesentis , sive futuri , nou mendaciter ponitur ; quia quod aeternum est , ct est fuit , ct eris: Dii, quia 'nunqxam defvir: eri , quia nunquam. Δοriι : est , .
609쪽
quia semper es. Cur autem Christus potius de tempore futuro dixerit , ratio est quia loquiturtur de Spiritu sancto , quatenus ab ipso Procedit, sed quatenus ab ipso mittendus est ' quem ego, inquit Joan. r s. mistam vobis a Parre. Ex quibus verbis aliud argumentum conficitur. Missi ex dicendis arguit originem'; vel enim fit per imperium, vel per consilium, vel per originem: duo priora dici non possunt .: ergo ; hinc Pater non mittitur: quia non procedit. Denique Spiritus sanctus constanter in Scripturis dicitur Spiritus Christi, & Spiritus Patris : Christi quidem Rom. 8 Si quis . . . Spiritum Chrsi non Aabet , hic non est eius. Gal. . Misit Deus Spiritum
Filii sui in corda vestra. Act. 16. Non permiss eor tritus Jesu: Parris vero; Matth Ιχ. Si . . . ego in Spiritu Dei ejicio daemones. Rom. 8. Si Spiritus ejus, qui suscitavit Iesum a mortuis , habitat in vobis, Sccdergo Spiritus- sanctus procedit a Patre & Filio; quemadmodum erum secunda persona non pO'te1ι diei Filius Spiritus sancti, quia ab ipso non' precedit; sic nec Spiritus- sanctus diceretur Spiritus Christi, in hypothesi quod ab ipso nosti Procederet. Probatur Σφ'. ex Traditione. . Tertulianus lib. contra Praxeam cap . 6. DDFitum non aliunde puto, inquit, quam a Patre pir . Filitim.
S- Hilarius lib. 1: de Trinitate, haec de Spiritu- sancto scribit , de Patre α Filio auctoribus coη
frendus est. . 'Sanetus Ambrosius libro-1. de Spiritu saneto' Map. Io. Spiritus quoque sanctus, cum procedit a nire o Filio , non separatur a Patre, non separatur a Funo. Similia habet in expositione Symboli cala I vi q. q
610쪽
Sanctus Augustinus trach. 99. in Joan. Cur ergo non credamus , inquit, quod etiam de Filio procedat Spiritus, cum Filii quoque ipse sit Spiritus J Posteri res Patres Latini, quam ab antiquoribu S hauserant doctrinam, , nobis scripto reliquerunt , ut. sanctus Leo epist. m. Patres Concilii l. Toletani. anno oo. II. Tolet. anno s89. & IV. Toletani anno 623. Sed illis omissis veniendum ad Patres. Graecos, quibus Judicibus causa sua cadunt Adqversarii. . Sanctus Athanasius Orat contra Arianos Sic habet neque vero Spiritus Verbum cum Patre copulat , sed potius Spiritus a Verbo accipit; ipse enim, κε dictum es , Spiritum dat, ex quaecunque habet Spiritus, hae habet a Verbo. : Sanctus Basilius lib. 1 contra Eunomium contendentem Spiritum sanetum esse creaturam R.
solo Filio productam , probat esse ejusdem natus rae cum Patre &. Filio , dc ab iis procedere ta quam ab uno principio , lib. Ρ asserit Spiritum- sanctum non natura , sed dignitate sid est ordine ὶ secundum esse.α Filio , ut qui esse. ab illo habeat., ct ab se accipiat , ct annuntiet nobis. Et lib. s. refellit Ad- i versiarios colligentes Spiritum sanctum fore Filium Filii, si ab ipso procederet. Sanctus Gregorius N Issenus lib. I. contra Eunomium de Sseritu sancto , cujus, inquit, rnso-ilo ordine disterentia constituta est; nam ut Parri conjunctus est filius, ct cum ex illo. esse habeat, non tamen po- lserius existit ; sic etiam Spiritus sanctus proximὸ haeret, filio , qui sold cogitatione secundum rationem principii
prius consideratur productione Spirittis . . . adeo ut detra- .
Eu strincipii ratione , nulla re sancta Trinitas a seipsa, dissideat. Sanctus Epiphanius haeresi 71. non alienus est a Patre ct Filio , sed ex eddem substantia , ex eadem Mi