장음표시 사용
611쪽
stens semper Spiritus sanctus. Eadem docet in Anco i
Sanctus Cyrillus Alexandrinus lib. I. de ado, ratione Spiratus sancti , Spiritas, inquit, est P tiris di Filii , quia substant latiter ex utroque, nimirum ex Patre peν Filium, profuit. Er tib i. in Joan. de
Spiritu sancto , sit omnia quae sunt ejus Filii j e
quo , di is quo es. Respondent Graeci , it'. per Spiritum intelli penda dona Spiritus se recti, quae certe a Patre de Filio procedunt, uti effectus temporales, & tinti Trinitati communes. Laudatos Patres docere Spiritum sanctum per FiIium procederemon
quia ab ipso esse accipit, sed quia ejus proceruo a Patre originis ordine postesior est processiono Filii; nam amor , ex quo procedit Spiritus sanctus , praesupponit cognitionem , qua producitur Filius. Sed haec incra sunt effugia , quae in Concilio Florentio abdicare coacti sunt. Enimvero luce clarius est in allatis textibus1'. sermonem esse de processione aeterna, Spiri.
rum sanctum eme ejusdem scientiae cum Filio , sola principii ratione differto, quae de donis Spiritus sancti diei non possunt, utpote quae is ni effectus temporales, & creati : 1 R. apud laudatos Patres idem prorsus esse ex filio, & per filium ProCedere ; quemadmodum ubi Scripturae de verbo divino referunt, quod omnia per ipsum facta sunt , edocemur verbum cum Patre esse re-xum omnium principium & causam. Allatis textibus hanc Theologi rationem subiungunt , scilicet , ni st Spiritus sanctus ex dilicii Procederet, esset una & indistincta cum eo Persona Sed id expendetur Capite sequenti. Dices : Theodoretus expresse negat Spiritum' sanctum procedere ex Filio, sive per Filium , min, refutans anathematismum nonum sanctii
612쪽
Cyrilli fle loquitur, si dixti l Cyrillus in tanquam ex
Filio , aut per Filium existentiam habere , hoc tit -- pium re blasphemum rejiciemus: Et insepistola ad Nonasteria sic in sanetiim Cyrillum Invehitur,. Muphemar in Spirixam sanctum, dum non ex Parre 'lo tam asserisprocedere. Sanctus quoque Joannes Damascenus Theodoreti vestigiis inhaerens , sic scripsit trecentis circiter annis post ipsum lib. I. de fide Ortodoxa cap. I i. ex Filio amem Spiritum non d cimus , sed eum Filii Spiritum nominamus. Ergo constans fuit apud Graecos sententia Spiritum sanctum ex Filio aut per Filium non procedere.
Nego conseq. namque Io. Contra omnes duo praevalere non possunt : Omnes autem Patres,
etiam Graeci, saltem docent Spiritum sanctum, per Filium procedere , quod tamen negat Theodoretus in Concilio V. generali accurate examinata sunt scripta Theodoreti & damnata, ubi aliquid durius in ipsis expressum est : cum ergo oppositi textus intacti evaserint , signtim est nihil in eis erroneum deprehensum. Peccavit quidem Theodoretus, quod S. Cyrillo insigni Fidei defensori contra Nestorium', Ennomianorum impietatem & blasphemiam impegerit ,
quasi docerct cum illis Haereticis Spiritum- an chum esse creaturam Filii ,& eatenus proprium, ejus Spiritum , quam criminationem refutat saniactus Doctor in responsione sua ad Theodor rum , procedit, Inquit , em Deo ct Patre Spiritus sanctus secuηdum salvatoris vocem , sed non est alienus εὰ Filio. Non blaspbemavimus igitur , sicut dicere pra- sumpsit, qui solummodo aecusare novit. Unde sanctus Cyrillus non cledidit se blasphemiae accusatum , quod dixisset Spiritum- sanctum ex Filio, procedere , sed quod visus fuisset negare eundem ex Patre procedere. Dissicilior est epistola,
ad Monasteria, in qua videtur Theodoretus vel
613쪽
Ie Spiritum sanctum ex solo Patre procedere psed praeterquamquod haec particula exclusiva , solo in omnibus codicibus non legitur, ut in aactis Concilii quinti videre 'est , benignam in- δverpretationem recipere potoli , nimirum Spi. ritum sanctum ex solo Patre per Filium proce. 'idere , quatenus Pater communicat Filio spirationem activam, seu virtutem producendi Spiri
Quod spectat S. Joannem Damascenum M a sanctus Thomasq.s . a a. & nonnulli alii con- cedunt illum in hoc errore fuisse versiatum. Sed multa suadent mentem ejus explanandam eo a sensu , quo Theodoreti epistolam explicuimus. Io. enim Patrem comparat Soli, Filium radio, Spiritum sanctum splendori, qui ex radio oritus. 20. cap. 33. sic scribit, sed ct Filii Spiritus est, ηοηxanquam ex ipso , sed quod per ipsum ex Patre pi ocedat; solus enim Pater principium est; id est , fons 3c primcipium sine principio , a quo Filius accipit vim spirandi; unde Spiritus sanctus dicitur a sancto iDoctore Spiritus Filii. c. docet Spiritum sanctum esse imaginem Filii, sicut Filius imago lesl Patris. Imago autem est similitudo expressa ilab eo , cujus est imago.
Instabis : neque Scriptura , neque Concilias i)antiquiora , maxime Constantinopolitanum , quod est generale secundum , aliquid tradunt de ': Processione Spiritus sancti a Filio , quod dogma , si esset revolatum , non omisisset Concilium dConstantinopolitanum ., cum ex professo ege. arit contra Eunomianos cie divinitate Spiritus, sancti, inserueritque in Symbolo Nicaeno tPatre procedit, omisso Filii nomine. Ergo Latini circa fidem innovarunt , atque eo praesertim ea.
Pite , quod Symbolo Nicaeno seu Constantinoἐ Politano Propria auctoritate PaIIIculam ι Lum
614쪽
gddere praesumpserint contra prohibitionem etiam sub anathemate Concilii Ephesini, Chalcedonensis , III. Constantinopolitani , quod est sextum generale , & secundi Nicaeni etiam generalis cujus haec sunt verba , nos leges Patrumetistodimus, nos eos , qui addum , vel adimunt anathematizamus , quibus praeceptas inhalens Leo III. anno go'. repulit Legatos Caroli Magni postulantis , ut Symbolum Constantinopolitanum in Ecclesa caneretur inserta particula , Filioque, ut constat ex actis collationis, quae habentur apud Baronium ad hunc annum. Addit Photius in Epistola ad Aquileiensem Patriarcham , Summum Pontificem , ne quid simile in posterum tentaretur , duas tabulas argenteas in Basilica sancti Petri reposivisse , in quarum altera Symbolum regeretur Latine scriptum , in altera vero Graece inlculptum absque illa voce, Filioque.
Respondeo a'. negando ant. quoad Scripturas.
Satis enim clare perhibent Spiritum sanctum ex
Filio procedere, ut constat ex allatis textabus,'& ex communi sanctorum Patrum sensu , quos laudavimus.
Respondeo sto. Concilia in obiectione appellata , de Spiritu sancto nihil dixisse, quia de eo non fuit illa controversia , ni si in Constantinopolitano I. ubi agebatur solum de divinitate Spiritus sancti, quam Eunomiani, seu Macedoniam ita negabam , ut contenderent Spiritum-
sanctum esse creaturam, & Spiritum Filii, qui
nullatenus a Patre procederet. Quaproprer Patres ad comprimendas hujumodi blasphemias antenti, definiuor Io. Spiritum sanctum ex Patre Pro dere. 2'. esse cum Patre & Filio simul adorandum & .conglorificandum : de processi ne Vero ex FIlIo tanquam dogmate eonstanti . omnino Alama -
615쪽
Respondeo 3 o. distinguendo, ConciliumEDC: tignum , & sequentia prohibent, ne quid adda- t
Iur aut immutetur , etiam necessaritim , aut ii utile in professione fidei, Nego : De quid addais tixur aut immutetur in ipsomet Symbolo Nica tno & Constantinopolitano, subdistinguo, prop- teter periculum turbandi Ecclesiam . quod illis s temporibus erat timendum ; Concedo et quod tsubsequentibus seculis fuit timendum , Nego. li: Itaque ad comprimendas grassantes haereses et Concilia identidem novas proferunt .fidei ex- ό Flanationes in definitiones : dic Concilium T idclaruim l. anno 4oo. intracto Μmbolo Nicae- .mo, sic addit ita professione fidei contra Priscil- tdianistas, credimus Spiritumssanctim esse Paraclitum, tqvi nec Paι er es, nec Filius, eo quod sit a Patre Filiο- . i me procedens. Sic concilium Ephesinum 3 o. an- tnis post Toletaνum definiit unam esse in Christo i per nam ., Beatam Virginem credendam Dei- t Oaram; sed hujusmodi explicationes noluerunt i Patres inserere in Symbolo Nicaeno propter αδ rianos , qui hactenus totis conatibus, qua vi, i qua'arte in Symbolum illud Instar rexerunt, & i. alla benemulta a se exarata proponebant eius iloco amplectenda , etiam principum armata manu: contra Vero Patres omnem persecutionem lipassi sollicite caverunt, etiam sub anathemates ne vel minimum in Symholo illo immutareIur. .
At ubi pax Ecclesiae est reddita, extinetis Aria- ira 'nis , liberum fuit praesul thus hanc vocemoque, Symbolo adjicere, Propter exortam de pro inessione Spiritus sancti conproverfiam , quemadmodum Patres Constantinopolirant occasione erroris Eunomianorum inserueriint eod Sym-holo , qui ex Patre procedit. Hoc videntur Io. prae- istitisse Patres Concilii termi Toletani anno i qui can. i. statuerunt ut Symbolum Coasta i
616쪽
irinopolitanum cum additione, Fuιοφ ιe, per ora- nes Ecclesias Hispaniae & Galliae decantaretur. Habemus autem ex Ualfrido Strabone lib. de .rebus Ecclesiaricis cap. a 2. idem Symbolum latius & crebrius apud Gallos ex Germanos in M ista irum ossiciis coepisse iterari damnato Felice in Concilio Ratilbonensi anno 792. Si autem latius & crebrius, antea ergo,'licet minu, frequen-.ter , dccantabatur. Olastitit quidem Leo lil. ranno So9. Attamen ante exitum eiusdem sei uuSedes ApostoIica amore pacis & unitatis hanc .additionem admi fit , ut constat ex Photio , qui eodem seculo oblicst Nicolao I. R Latinis om-mibus , quod sacrum Symbolum falsa te aggressa aesivi, tum ex Ratramno Corbeiensi, qui an libis a. caP. 2. criminationem diluit, ostendens Patres Nicaenos & Constantinopolitanos etiam addidiste bymbolo Apostolorum , sed neque, inquit, cenium quinquaginta Episcoporum qui sedebant in Concilio Constaminopolitano ) tanta onstat auctoritas , ut quod istis licuit, non liceat tam Romano Pontifici, quam universis Eoclesiis. Romae autem iclem Symbolum decantari coepisse, sub Benedicto Vil I. instigante Imperatore Henrico Lanno IOIq. Iradunt Baronius ad hunc annum, de Bona cap. 8. ex Bernone Augiens. Q. v ne agnoscendus aliquis ordo inter divinas persionas, propter quem Pater debeat primo loco nomin
ai, Filius secundo , o Spiritus sanctus tertior R. Est ordo originis, non temporis, aut d gnitatis proprie dictae. Tres funt responsionis
Prima pars sic ostenditur. Ordo originis in eo consiliit, quod una Persona respectu alterius ha- meat rationem principii, arque ideo prius consideretur : atqui ita se habent divinae personae
617쪽
is is Dae Dro TRINO. Mens, & ut principium Filii, & Spiritus satia
licti, Filius vero est a Patre, & una cum ipso est - principium Spiritus sancti: ergo ordine originis c Pater prior est Filio , hoc est., prius consideratur. Filius vero Spiritu. sancto. Ita fere sancti Basilills α Gregorius Nysienus supta laudati.' Secunda pars demonstratur ratione duplici. i Prima , quia Deus ab aeterno necessario est ia- , telligens & volens, imo ex dictis in Tractatu de Attributis, realiter est intellcctio actualis & volitio. Ergo Filius Spiritus. sanctus , qui sunt etermini, i Ile divinae intellectionis, iste divinae volitionis, necessario sunt ab aeterno. Secunda
ratio est, quia Deus est substantia in se subsi- tens, & ultimo completa tribus subsiste uiis ,
Nec magis unam exigit, quam aliam : atqui tresi illae subsistentiae sunt tres proprietates persona- -Ies , nempe Paternitas , Filiatio , & Spiratio Passiva. ,Ergo tres illae subsistentiae necessario δύ . aequaliter sunt ab aeterno. i Tertia pars, quae est de dignitate aequali, pro hatur: a quia tres personae sunt consubstantiales , di ejusdem naturae : tum quia perfectius. & dignius non est producere , quam produci. a cum dc principium producens, te Rus productus identificentur cum natura divina, sint laque realiter infinitae in omni genere perfectionis, ..ac .proinde omnino aequales, licet Paternitas no- mine tenus sonet aliquam dignitatem, ut supra
i dicebat S. Baslius. ζ Qui vult ergo salvus esse , ita de Trinitate , sentiat, ut habetur in Symbolo , quod dicitur risiancti Athanasi, a pluribus' seculis in Ecclesia f
iEx his necessario concluditur esse in Deo. quinque notiones, processiones duas, nec plu- aes , & Quatuor mlationes reales , ex quibu
618쪽
murgunt relationes identitatis, aequalitatis , 3c .similituclinis. Conclusio exponitur quoad singu- 'las ejus parteS. Quoad notiones ; definitur enim notio , character seu nota quandam dignitatem exprimenS , qua una Persona distinguitur ab alia : a qui sunt quinque huiusmodi notae , scilicet innascibilitas , Paternitas , filiatio , piratio acti-i va, & spiratio passiva. Ergo sterilitas in Spiritu, sancto non est notio ; quia non sonat aliquam dignitatem. Per inascibilitatem autem designatur primum principium a nullo alio procedens ; unde primario innascibilitas significae aliquid positivum secundario vero neSationem 3 cujuscunque processionis, sive generatio sit, sive spiratio passiva. Activa vero spiratio , licet non distinguat Filium a Patre. distinguit tamena Spiritu sancto, quod suffcit ad rationem no
tionis. Porro a notion ne deducitur terminus no
tionalis, id est terminus significans proprietatem persionalem. Quoad processiones, quia definitur processo, emanatio unius personae ab alla : atqui duae sunt ejusmodi emanationes, scilicet filiatio , & s ratio passiva , quibus constituuntur secunda Mtertia persona , ac proinde duae personae emana tes. Ergo duae sunt in Deo processiones, nec plures esse possunt ; quia tot possunt esse proce, nes quot actus immanentcs: atqui in natura i telligente duo tantum possunt esse actus immanentes; unus per intellectum , alxer per voluntatem. 4rgo. Quoad relationes , namque relatio est ordo , seu respectus unIus ad alium ; atqui in Deo qua- se tuor sunt respectus, scilicet paternitas, filiatio, i spiratio activa, & spiratio passiva; nam Pater ut
P ter respicit Filium, & vicissim Filius Patrem,
619쪽
, et DE DEO TRINO. nemo siquidem est sui ipsius pater aut filius. Si
militer spirans & spiratus mutuo sese respiciunt; . ergo in Deo quatuor sunt relationes, & quidem reales ; nam ad relaIionem realem tria requiruntur, nempe subjectum , fundamentum, & terminus realiter distinctus: atqui asta tria vere sunt in Deo. I'. subjeetum, est Pexsona, in qua est relatio. 2'. fundamentum , cur una persona refertatur , est productio sive processio , Pater realiter producit, Filius producitur, seu Procedit. 30. te minus realiter distinctus relationis patris est filius , & vicissim. Ex quibus exurgunt relationes Identitatis , aequalitatis , & si litudinis: illi enim sunt unum Sc idem , aequales & similes ;qui habent eandem naturam, aequales & similes Perfectiones atqui tales sanit divinae personae in-rer se comparatae: Ergo, Dices Io. In Deo praeter intellectum & voluntatem , duo sunt aliae potentiae productivae acis ruum immanentium , nempe memoria , dc omnipotentia : ergo Praeter dura recensitas processiones , aliae duae admitti debent, dc ita quavior in Deo numerandae sunt processiones. Nego anteced. tum quia in Deo non est memoria proprie dicta ; cum omnia sint ipsi praesemissi-- per actualem cognitjonem , tum quia omni Potentia non operatur immanenter , sed solum ad extra; Deus enim non dicatur omnipotens, m 4 Per ordinem ad creaturas, sive possibiles, sive
Dices Σ'. Filius & Spiritu sanctus non minus m telligunt , quam Pater: ergo cum Pater' intelligendo producat Verbum, quod est secunda persona , Fit: us de Spititus sanctus similiter Producunt, ac proinde erunt quatuor processiO
. Distinguo anteced. Filius & Spiritus-sanctus
620쪽
D g D g o T Ο Η o. s stintelligunt intellectione essentiali, quae est cummunis tribus personis, scut & alia attributa ab oluta, V. g. OmpiPOtentia , aeternitas, immen- stas, Concedo: intellectione notionali, quae includit paternitatem , Nego antecedens. Porro Pater non producit Verbum per intellectionem es.sentialem , sed per notionalem. Dices 3 o. processio infinita continet omnem omnino processionem : atqui processio Filii est infinita : Ergo in ea realiter includitur processio Spiritus- siancti, ac proinde unica est in Deo processio , sicut unicam esse Dei scientiam diximus quae secundum nostrum modum concipiendi dividitur in scientiam simplicis intelligentiae, icscientiam visionis.
Distinguo mai. processio infinita in omni genere perfectionis , continet omnem procesu
nem , Concedo : infinita in uno genere perfectionis: nempe in genere intellectionis, subdistingguo , includit omnem processionem in illo genere , Concedo; neque enim admittimus plures Umminos divinae intellectionis , sed unicum Veria hum: Includit omnem processionem in alio gens re , puta amoris , Nego maj. Porro Spiritus sanctus non procedit ut terminus intellectionis, sed
Instabis: persona divina debet esse perfectam omni Senere Perfectionis : atqui Filius est persona d1vina : ergo est perfectus in omni genere perfectionis, ac proinde habet in se processionem Spiritus-sancti, nec fingenda est altera persona
Distinguo maj. debet esse perfecta in omni genere perfectionis simpliciter simplicis , Contacedo : simplicis tantum , Nego maj pam ex dictis in Tractatu de Attributis omnes perfectiones simpliciter simplices sunt in Deo formaliter ,