장음표시 사용
631쪽
Da DEO TRIN o. Dum unigenitum daret. Ergo Spiritus sanimas nublatenus est genitus, sed procedens, ut habetur in Symbolo S. Athanasii nuncupatis. Confirmatur: illa processio est vera generatio eui convenit definitio generationis proprie dictae: arqui definitio generationis propre dictae convenit processioni secundae personae r ergo. Definitur autem generatio , origo viventis a
vivente principio conjuncto in similitudinem n turae vi produm S. Dicitur Ioo origo, id est processio, qua accipi-rur esse, non de nihilo , ut sit per creationem , stu de alterius substantia. Dicitur viventi quia rerminus generationis deber csse vivens ; unde productio metalli inviseeribus1 terrae non est generatio. Dicitur 3 o. a viventer quia generatio' est actio vitalis, a principio vitaliter producente ; quare productio Evae ex costa. Adami non fuit generatio ; quia ad eam Adamus non concurrit vitali
Dicitur' '. principio conjuncto , quo significatur substantiam Patris per generationem communueari Filio, unde Pater & Filius dicuntur substantialiter conjuncti. Dicitur so. in similitudinem natistae, quia pater& Filius debent esse eiusdem speciei. Dicitur 6o. vi produstionis ita ut modus proce
dendi sit ratici, cur id quod procedit , sit m natura simile principio. Porro expendenti patebit sex illas generatio
nis Conditiones convenire processioni secunda personae: est vivens a principio viveme , ha hetque eandem cum illo naturam, & quidem vi processionis , quae cum si per intellectum, efficit ut persona sic procedens ni Verbum, imas ' Parris, sapientia, candor lucis aeternae , quae
632쪽
nomina exprimunt similitudinem procedentis' eum suo principio, veras Filii proprietates, ut sanctus Augustinus, & alii Patres communiter animadvertunt, eo ipso Filius t inquit sanctus Augustinus tradi. H. in Joan. quod Verbum : quin & ca P. i. S. Joannis, Scriptura inferre videtur secundam personam esse Filium unigenitum, ex eo quod sit Verbum. Verbum , inquit, caro factim est... O vidimtis gloriam ejus quas unigeniti a Patre. A. M. Cur processis, qua sit per intellectionem , est
porrui generatio, quam Wscessio, quae sit per votitionem, cum amans suo modo fiat tinum cum Ggecio amato, metit intelligic cum objecto cognito : ame mora ister, ct Uectiv/, Me intentionaliter o repraesentative, neuter in substantiά ct natura , qctantum cunque perfectIis , T Petiam infinitus cogitetur ; quemadmodum si Pictor insinite perfectussingeret ur, imago non esset ab eo expectanda infinita in Glyndo , sed sollam in repraesentando ; veι certesse intelligens infinitus produeit terminum similam in-
natura obiecto cognito, quidni ct amans infinitus produ- est terminum , qtii unum sit cum objecto amato. R. Hic recurrit illud Isaiae s 3 . generationem disquis enarrabit f Generatio, ait sanctus Gregorius Narianus orar. Io. Eonoretur Mentio. Est enim
mysterium nonnisi in patria revelandum. Distin-mere int er illam generationem di hanc procesonem nescio , non valeo , non 'speio , inquit sanctus Augustinus lib. 3. contra Maximinum cap. I 4. & sanctus Joannes Damascenus lib. I. de fide case. 2Generationem a processione di erre comperium habemus sed qui sdisserentia modus , ignoramus. Quin & sancti Irenaeus lib. a. contra ha reses cap. 48. & Ath Mnasius oratione 3'. in anos pronuntiant, qui divinae generationis rationem enarrare praesumps rint; lc haec est unica Sanctorum responsio adverses argutias Haereticorum ex Philosophia
633쪽
D s D so T R ii N ου 'petitas. Enimvero fides nostra Dei revelationem ritur, non ratiocinio humano in enucleandis no stris mysteriis per se non satisfirmo P nec ad PQ madendum emcaci. iVerum iidem sancti Patres , ubi Catholicis mysterium illud explanare student , probabilibu9 conjecturis discrimen definiunt divinam genera tionem Uter & processionem , illudque praeser- rim repetunt ut sanctus Augustinus in Psal. Α,
lib. m de Civit. Dei cap. 3 1. S. Athanasiis S Orasse t3'. sanctus Gregorius NaZianziaius orat. et alit,iex eo quod secunda persona, non vero tertia, procedat ut Verbum , seu termis cognitienis Paternae , ac Proinde ut vivens Patrihimago ab
eo deducta , & verus Filius ; namque proprium est intellectus generice spectati assimilare sibi ob- . jectum cognitum, ejusque imaginem exprj mese, Esto illa objecti imago ab intellectu creato cilbr-mata sit solum intentionalis, id est , in reprae
sentando , non vero in essendo similis, nee prudenter sine revelatione 1ic argumentaremuE : intellectus creatus 8c imperfectus cognoscendo. producit imaginem soluim intentionalem : ergo' intellectus increatus & infinire perfectus producit imaginem subitantialem , & an natura simi lem. Attamen ex his, & similibus propositionibus revelatis, secunda persona procedit ut Verbum , est Patr1s Filius unigenitus , Theologus recte concludit : ergo intellectus divinus producit Verbum, Qu. terminum objecto cognito si- mil*m , non solum in repraesentando, sed etiandi
Jam vero de voluntate , per quam procedit Spiritus-fanetus , idem nequit dici : tum quia 'Scripturae nullum praebent fundamentum ira 'sentiendi : . tum quia voluntatis generice spectatae non est assimilare obiectum , sed objecto
634쪽
lans, amantem scilicet 8c amatum, & sic utrumque unum morale emciens. Addo, etiamsi fingcretur Voluntatem perfectissimam unum physice tonstituere ex amante & amato , illud non fieret per realem productionem, sed Per uoionem uniuS cum alio , nec consequelarer eius actio esset vera generatio. Dices 1 o. Spiritus- sentius habet naturam divi. mm ex vi suae processionis : ergo ejus processio est generatio. Probatur anteced. Ist. quia Spiritus- sanctus non habet naturam divinam a se : ergo ab alio et ergo vi suae processionis. 2'. quia omne agens
intendit producere sibi simile i ergo Pater & Filius per ipirationem Spiritum-sancturn sibi assimilant, ac proinde Spiritus sanctus similis est Patri dc Filio vi suae processionis. 3 o. quia SP j- ritus. sanctus procedit ut Deus r ergo ut similis
Nego antecedens, Sc ad singula , quae in ejus confirmationem proferuntur, respondeo. Ad primum, nego posteriorem consequentiam pquia ex eo qu6d Spiritus sanctus non habeat naturam divinam a se sed ab alio , non sequitu cillam habere vi processionis. Habet quidem Pr eedendor, sed non vi processionis; quod expli-eatur exemplo' Eucharistiae', in qua Corpuε Sanguis Christi Domini ponuntur quidem sub' solis speciebus panis pet verba consecrationis . sed cum hoc discrimine', quod solum corpus Vi Verborum ponatur , Sanguis vero per concomitrantiam , ω propter naturalem unionem, quam habet cum Corpore. Sic in Mysterio Sanctim mar Trinitatis cum spiratione passiva , quae Us processionis producitur , etiam natura divina
635쪽
communicatur, sed identice: & , si ita loquis segest, materialiter & ratione sub ecti, quia in Deo
Ad secundum, distinguo antecedens , Omne agens intendit produccre fibi simile , vel in natura vel in aliqua proprietate , Concedo : in natura semper , Nego anteced'. Sol v. g. non intendit producere Solem , sed effectum alterius naturae, qui tamen sit aliqua expressio virtutis, Quae in ipso est. Si e spiratio passim respondes pirationi activae tanquam amor per ipsam expressus.
Ad tertium, Nego anteced. nam Spiritus sen-ctus non procedit ut Deus, sed ur amor, qui identice & realiter est Deus. Ergo , inquies, Spiritus- sanctus est Deus per accidens ; vel enim est Deus per se , vel per accidens : non est Deus per se :, ergo per accidens. Nego conseq. & probationis minorem. Licet enim vi processionis Pater non sit Deus , cum nullatenus procedat y nihilominus est Deus pcrse , quia natura divina exigit subsistere paternitate. Sic Spiritus.sanctus est Deus per se di, quia natura divina non minus necessario stafistit spiratione passiva , quam paternitate, & filiatione. Dices 20. si Verbum procederet ut simile in natura oblecto cognito, sequeretur esse simile innatui a rebus creatis ; quia procedit ex cognitione tum Patrio , tum rerum creatarum.
Nego sequelam : in Itypothesi enim mox explananda , quod Verbum procedit ex cognitio
ne creaturarum, non sequitur eis simile esse in natura , sed habere eandem cum Patre naturam , quae realiter est rerum omniam idea , quatenus
est participabilis & imitabilis a creaturis, & in qua Deus cetera videt: ut dictum est , ubi de Attributis. Tantum ergo abest ut Verbum sp
636쪽
imago rerum creatarum, & ipsis simile in natu ra , quin imo ipsae creaturae sunt imperfectae ejus imagines , quatenus sunt quaedam Participationes essentiae divinae, quae in ipso est vj suae processionis, & in qua tam ipse quam Spiritus sanctus ommnia vident, aeque ac Pater a s Q. En quarum rerum cognitione procedit Verabum ZR. Procedit ex cognitione rerum omnium, sed non uno modo ; nam ex cognitione essentiae divinae , & attributorum, tum absolu rerum, tum relativorum , ac proinde trium Personarum,&creaturarum Possibilium , absolute & necessario formaliter procedit: ex cognitione vero rerum
futurarum non procedit necessario , ni si ex hypothesi, quori decreta fuerit earum existentia. Prima pars responsionis est contra Scotistas, quudocent Verbum procedere ex sola notitia. essentiae divinae, & attributorum absolutorum. Secunda vero contra ThQmistas, qui censent verbum prodoci ex notitia essentiae divinae, omnium attributorum, & creaturarum possibilum,
Probatur prima pars ; quia una est realiter in
Deo cognitio, eaque aeterna , Perfectissima , comprehensiva rerum omnium cognoscibilium, unus quoque hujusce cognitionis terminus , quod Verbum divinum , & secundam personam dicimus. Ergo Verbum procedit ex zognitione rerum
Confirmatur ex senero Augustino, qui lib. I r. Cons. cap. 7. sic scribit, Verbum sempiteria dicitur, ct eo sempiternὸ dicuntur omnia ; neque enim finitur , quod dicebatur, nec dicitur aliud, ut dici possint omnia , sed simulae sempiternὸ omnia. Ubi sanctus Doctod definit Patrem non successive , sed unico Verbo omnia intelligere etiam fututa es ut clarius se e
637쪽
plicat lib. I s. de Trinitare c. I . novit omnia Deis Pater in se ipso , novit in Filio : sed in seipso tanquam seipsum , in Filio tanquam Verbum suum , quod est de iis omnibas, quaesunt in seipso. Et Trach. 29. N 6Ooin Joan. refert ad divinam processionem illa D mini verba , mea Adbina non es mea, sed ejus gimisit me , sicut docuit me Pater, haec loquor. De quibus autem loquebatur, certe de mysterio Incarnationis in tempore imple zo. Probatur secunda pars; quia cognitio, ex qua Verbum procedit per se & formaliter debet e sis faturalis & necessaria ; cisim enim Verbum sie maxime necessari tuo , habeat necesse est prin- et pium si misiter necessarium : atqui cognitio rerum futurarum non est absolute necessaria, eum dependeat a decreto Dei libero, quo non posito , verbum idem & immutarum maneret xta illud sancti Anselmi, Monologii cap. 3. Sive Deρs cogitetiιν nolia adia essentia e stente , sese abirexipentibis, necesse est Verbum illius coaeternum illi esse eum ipso. Enimvero peritia artificis, qui haberi deam distinctam & perfectam domus, nulla-cenus nautarur , five proponat , sive non promponat domum illam construere. Ergo a fortiori notitia rerum possibilium, quae est in Patre perfectissima & comprehensiva, eadem est, ac consequenter idem Verbum ex ea procedens, sive decreverit, sive non decreverit aliquas ex rebus
possibilibus producere. Unde non m si ex hypothesi decreti divini notitia Patris, & Verbum
filius necessatio se extundunt ad areaturarum existentiam. Dices 1'. si verbum ex cognitione creaturae, rum Procederet, creaturae essent principium elus yobjectum enim cum intellectu concurrit ad co-- gnitionem & Verbum exprimendum. Falsuiu igonsequens ergo & antece
638쪽
Nego majorem , cujus confirmationem distinguo. Objectum motivum, hoc est , objectum perae, vel sui spcci cm movens, & informans intellectum ad cognoscendum , Concedo: obieetiam germinativum, ad quod intellectus per se instructus,& totus in astu , cognoscendo terminatur, Nego. Porro intellectus divinus nec accipit species ab objectis creatis, cum possibilia in essentia divina intueatur tanquam in Objecto primario , futura vero in decretis divinis, ut dictum est ubi de Attributis ; nec ab objectis determinatur ad Lognoscendum, cum fit summe in actu: ad illa
ataque solummodo Iorminat . Hinc sequitur I Q. Verbum non esse imaginem rerum Creatarum , etiamsi eas representet ; quia
imago definitur similitudo ab alio deducta : at
qui Verbum non procedit ex creaturis, quas repraesentat. . Sequitur a. . nec Verbum, nec Spiritum. sanctum resse ipsiusmet Verbi principium , etriamsi procedat ex cognitione tum sui, tum Spiritustaneti ; quia nec Verbum , nec Spiritus- sanctus sunt objecta motiva , sed solum terminativa cognitionis paternae , ex qua Verbum Procedit. Ad omula quippe Qienda , quae Qit Pater , QDscit summa ejus perfectio , ait sanctus Augustinus lib. I s. de Trinitate cap. I 3. intellectiis enim iejus habet infinitam intelligendi vim , estque instructis Smus ad quodlibet cognoscendUm, um..de nullum praesidium , nullam ve opem mendicatur ab oblectis. Dices Eo. prius in aliquo signo originis est Pa- ter, quam generet silium, & producat Spiritum sanctum : Ergo non producit Verbum ex cognitione ipsi uiset Uerbi, & Spiritus sancti, objectum enim praesupponit cognitionem.
Uego anteced. Instans enim illud sive ratia-
639쪽
D s/ DEO TRINO. nis, sive originis , non est instans, in quo sit Pater nondum existentibus Filio & Spiritu san- eto ; sed est instans a quo, quatenus Filius & Spiritus sanctus ita coaeterni sunt Patri , ut ab ipso
procedant, sed sine dependentia aut prioritate naturae, quemadmodum in hypothesi, quod existeret creatura ab aeterno , Deus intelligeretur
Instabis : decreta divina necessario praesuppo- auriat generationem Verbi ; non enim solus Pater, sed tres personae simul decreverunt creaturas pro-ςcdere : ergo cum existentia creaturarum sit quid posterius decretis divinis, repugnat Verbum pro-
Cedere ex notitia creaturarum futurarum ', allO-
quin Verbum esset quid prius & posterius reia
pectu ejusdem , quod est contradictorium : esset - posterius, si procederet ex notitia decretorum :est revera prius 3 quia decreta ab ipso sunt, sicuta Patre : Ergo. Nego anteced. quamvis enim decreta sint Filii ac Spiritus- sancti , non propterea supponunt eorum processiones ι quia certum est Patrem communicare Filio & Spiritui- sancto naturam
divinam cum voluntate divina. Quaero autem ab Adversariis, utrum cummunicet voluntatem, ut meram potentiam ad decreta efformanda,
quae deinde Filius & Splaitus- sanctus cum Patre efforment. Hoc dici nequit, cum nulla sit in Deo potentia, sed omnia purus actus. Corrigendus est itaque imperfectus noster concipiendi modus , quo prius divinam voluntatem veluti po-rentiam , deinde ejus actum concipimus. Pater itaque transfert in Filium & Spiritum. sanetum Volitionem aeternam, in qua intelliguntur divina decreta; & haec volitio , quamvis per Patrem communicata, aeque est Filii & Spiritus sancti,
ac Patris. Esto origine sit a Patre, non est ra-
640쪽
DE DEO TRING. men prius natura in Patre , quam in Filio. Urgebis: cognitio futurorum absolute cst libera : ergo si Verbum ex illa cognita onc procedit, sequitur quod procedat libere. Dil tinguo cons. quod procedat libcre, quoad accidentalem quandam representationcm, Concedo : quoad entitatem ad ea , quae absolute ei necessario competunt, ut diximus, Nego consequentiam. Dices 3 Q. creaturae possibiles non sunt tam ne- essariae, quam Verbum : Ergo Verbum ab illis neces ario non Procedis. Distinguo anteced. non sunt tam necessariae, si in seipsis spe etentur , transeat: si in omnipotentia , ex qua habent, ut sint possibiles & pro ducibiles , Nego anteced. aeque enim necessarium est Deum esse omnipotentem , ac Verbum produci.
Instabis: sicqueretur Verbum indigere creaturis ad sui existentiam, & quodammodo ab Illis Pen
Nego sequelam ; quia nec Omnipotentia, nec intellectus divinus respiciunt creaturaS tanquam principium sui, sed ut terminum Decunditatis, quemadmodum fons non indiget rivulo , qui emanat ab illo. Q. 6'. Ex quarum rerum amore procedit Spiritus- sancitus PR. Procedit absolute necessario ex amore essentiae divinae , attributorum , trium Personarum :ex amore Uero creaturarum futurarum non necessario, nisi ex hypothesi decreti divini. Probatur : quia Spiritus sanctus procedit ex amore perfectissimo & comprohensivo omnium amabilium , sicut enim in Deo est una cogniti,, quae se extendit ad omnia cognoscibilia , ita cst unus amor , qui Digur ad Omnia amabilia , dc