Sancti Aurelii Augustini ... opera omnia multis sermonibus ineditis aucta et locupleta

261쪽

prianum vos in nostra Collatione Clamasse, eique contentionibus restitisse, quibus asserebatis agrum Christi, de quo ait m Ager est hic mundia i , n non esS Ecclesiam, sed mundum praeter Ecclesiam, Ut ea quae Cernerentur, posset habere giganta Iam in Ecclesia dicebatis manifesta giganta Sse non poSSe. Quoties hinc testimonium Cypriani posuimus, et nec aperte illi resistere ausi estis, nec tamen conSentire VoluiStiS nempe nunc Saliem expergisceris, audis, advertis tau quia etsi videntur in Ecclesia esse ZiZonia, non tamen impediri debet aut sides, aut charitas nostrari ut quoniam ZiZania esse in Ecclesia cernimus, ipsi de Ecclesia recedamus. D Quare ergo Vo ab

unitate hujus Ecclesiae nefario schismate disceditis, et haeretica praesumptione in eadem discissione persistitis Ecce tibi Cyprianus, consenti illi, aut responde illi Vides quemadmodum his verbis quibus dicit esse in Ecclesia Cernique ZiZania, nec tamen ab illa propterea debere discedere, delet omnes tuorum Scriptorum Cabimnias Quibus etiam in tanta abrupta progreSSUS ES, Et te more vestro praecipitati, ut diceres, etiam nescientes qui peccaverunt de uniVers mundo, peccatis alienis potuiSse perire Christianos : quia scilicet legitur in sanctis Scripturis, unum de anathemate fuisse furatum et pro isto peccat alienum populum nescientem fuisse punitum iri ignorans illas mortalium Corporum poenaS hOC St, moriturorum morteS, ad utilem terrorem populo valuisse; non tamen eisdem mortuis ad aliquod detrimentum futuro Vitae, aliena PeCCata, PraeSertim quae neSCierunt, aliquid obsuisse. Ita-ne ut lio diceres ita-ne ut peccatis alienis etiam incognitis, perire De quemquam, Credere et dicere auderes, nec alieni ipsos timuisti Collegas tuos, qui te in nostra Collatione reticente, et fortasse Cum hoc

262쪽

iam sentires non aiadente, tantis disceptationum lateribus pugnaverunt, Pisce malos in Dominicis retibus a pisca-ioribus ignorari ne videlicet perirent eorum Contagione, si scirent bonite tibi venit in mentem, de palea Dominicae areae id St, Ecclesiae, usque ad tempus Ventilationis in una permixtione toleranda disputantibus , sum Emeritus urgeretur negasse illum atque dixisse de Non

legis aream , Qui Cum et a suis Secretius admoneretur, et a nobis apertius commemorantibus ex Evangelio, Tominum esse Venturum ferentem ventilabrum in manu sua , qui mundabit aream suam, et frumentum recondet in horre, paleam vero comburet igni inextinguibili, continuo correxisse oblivionis errorem , quo negaVerat scriptum ne tamen haereticam vel schismaticam con- VertiSS PerVersitatem, qua negabat malos a bonis debere pro unitate Ecclesiae sustineri: continuoque dixisse, quod nomine paleae, mali significarentur occulti, ut hic Caussae vestrae praecipua diligentia servaretis, quod ignorati mali commaculare bonorum meminem possent i Ecce partis Vestrae Patronus egregius perdidit, te adversante labores a suos Ille quippe ut custodiat honorum Salutem, prorSus in Ecclesia malos permanentes a bonis perhibet ignorari, ne perdant eos si fuerint cogniti et tolerati : tu autem etiam ignoratorum malorum contagio honos perire dixisti. Neque timuisti tam multos ab initio vestros latentes flagitiosos facinorosos atque impios, qui profecto Secundum tuam Sententiam, te atque omnes tuos. Vobis neScientibus, perdiderunt. Sed tunc quoque nullo pavore tremuiSti. ne forte quispiam vestrum te nesCiente Peccaret, et te,

dum ista loqueris, perderet. An sorte dum cognitis tuis factis perisse te intelligis, propter hoc alienis incognitis

Perire non metuis

i Forte disputantibus nobis. - . Matili III, 2.

263쪽

V. Quid tibi optem nisi ii te nobis liceat invenire, ne libeat te perire Quid enim spei remanebit non solum nobis qui Domiti Christo, Prophetis, Apostolis, SanCtο-que Cypriano conSentimus, etiam Cognitos malos, si eosne Corrigere POSSumus, nec punire, pro unitatis vinculo sustinendosa Verum etiam vobis, quibu ante tempus mes

sis, ventilationis, et littoris, placet a malis separatio corporaliS: si opinio tua vera est: et Qua Puta et Suis peccatis quemque perire qui facit, et alienis qui utrum facta sint uescit , Si enim hoc ita est, profecto et majores Vestri, quire, Sicut putatis, a cognitis malis separaverunt, de incognitis perierunt. Non solum autem tibi, qui cum dicis alienis criminibus perire hominem , Sive illa scientem , Sive nescientem, nullum procul dubio remanere pateris iii-

nocentem; sed etiam ipsi i merito, qui longe tolerabilius

Sentiens, in Communione Sacranaentorum alienis peccatis

tantummodo cognitis homines innectit, ab incognitis solvit, multo veriore venerabili Cyprianus voce respondit, mi Crescenti a non perire frumenta, igantis extra EC clesiam sed in Ecclesia constitutis, nec occultis atque incognitis, Sed plane notis ac perspicuis Put enim quod non in carne, sed in ipsa mente caecatur, qui contenditatere quod cernitur i uni autem monet beatissimus ille, ne propter ZiZania quae in ea sunt, ab Ecclesia recedatur; non monet propter illa quae occultantur sed propter illa

potius quae Cernuntur. Ipsa enim Sunt, quae POSSunt Per turbare Cernentes, nisi eo faciat sapientia patientes. Nam quomodo propter occulta nos non debere recedere dis CeremuS, quae omnino esse nescimus u Et si videntur, inquit, in Ecclesia esse gigani A. Videntur, ait, non SuSpiCatione rediretur Et ne quisquam putaret ita dictum V Videntur SSe, o tanquam non SSent, Sed CSSe

Viderenturn verbis consequentibus, quid dixerit, aperit:

264쪽

u Noli tamen impediri, inquit, aut debet, sides aut charitas nostrari Ut quoniam ZiZania,SSe in Ecclesia cernimus, ipsi de Ecclesia recedamus Aon ait. SUSPiCamur Putam US, credimuS, opinamur Sed, Cernimus; vina quippe etiam illi non operta credebant, Sed aperta Cernebant, qui dixerunt patri-samilias diu is inius, et colligimus eas, de quibus dictum erat: u Cum crevisset herba, et fructum se D i Sset, tun apparuerunt et Zi Zania Quibus respondit, Nona forte, uni vultis colligere gigania, simul eradicetis et triticum. Et Sinite utraque crescere usque ad meS-

seni'. o Et tamen tu dicis ubi quid aliud quam Domino

contradicis Sola permundum creviSS ZiZania, et toto pene mundo diminuta perisse frumenta tan cum ad aliquas gente nondum EccleSi crescendo pervenerit. Necesse Stautem Ut perveniat, et praedicetur Evangelium in universo mundo, et tunc veniat finis. Quod futurum esse Dominus sine ulla ambiguitate praedixit. VI. Vides Ecclesiam testimonio Cypriani, et a toto Catholicam dictam, et non esse sine manifestis maliS, Propter IUO tamen admonet non relinquendam in ea sunt boni,

Per Se ipso muli se in comparatione autem Ziχaniorum Vel paleae, profecto pauci. Non enim praeter illam, sed in ea agitur, quod ipse Dominus dicit: u Quoniam abunis dabit iniquitas, refrigescet charitas muliorum Sed

ibi est et populus ubique diffusus, cui dicitur tau Qui per

severaverit u Sque in finem, hic salvus erit p. sui autem habeant idem tanquam granum Sinapis, qua montes etiam transferantur rarissimi omnino sunt'. De tali enim

fides Dominus dicebat V Putas veniet Filius hominis, et inveniet fidem in terras ta non de apostasia totius orbis, Sicut tu perversissime intelligis.

265쪽

VII. u Porro de baptismo, quem non putas SSe ni Si in Ecclesia, et ideo nos arguis, quod ex haeresibus Venien tes, si jam baptiZati sunt, iterum non esse baptigandos Censemus tan susticit, quod respondere minime potuisti. quomodo damnatus bapti Zare potuerit Felicianus, foris a vestra Ecclesia constitutus et quem fruStra ponere voluisti inter eos quibus dilationem dedistis Lege Bagaitanam vestri concilii sententiam , in qua scilicet post multa acerbissima quae in illos dicta sunt, et longe graViora quam in Caecilianum, quando eum majore Vestri absentem in nocentemque damnarunt ita subjecta est eorum manifesta et indubitata damnatio tau Famosi ergo criminis reos Victorianum Carcabianensem, martianum ciuilectinum, Deianum Baianensem Salvium Ausaphensem, Theodo rum UsulenSem, Donatum Sabratensem, Miggenem Ele Phantariensem Praetextatum Assuritanum Salvium Membresitanum, Valerium Melgitanum, Felicianum Mustitanum, et martialem Pertusensem, qui funest opere perditionis vas sordidum collecta saeculentia glutivave runt: Sed et clericos aliquando Ecclesiae Carthaginis, quidum facinori intersunt, illicito incestui lenocinium praebuerunt; Dei praesidentis arbitrio, universalis concili ore Veri sic damnatos esse cognoscite o Et deinde incipit caeteris dilatio prorogari his verbis tau Eos autem quos sacrilegi surculi non polluere plantaria, hoc est, qui a Maximiani capite proprias manus verecundo fidei pudore

retraxerunt, ad matrem Ecclesiam redire permisimus.

Jam de his quod dicendum fuit, et in prioribus ad te datis

litteris meis satis dictum est. Cui loco te prorSu reSPOΗ-dere non potui SSe quisquis legerit, et parumper ad Verterit, dubitare non poterit.

VIII. Frustra itaque tibi videtur Agrippini et Cypriani concilia in hac quaestione esse Sectanda: Cum VOS

266쪽

ucio g. AUGUSTINI EPISCOPI

ea is eglexeritis, quando eXtra Vestram Communionem baptigatos a damnatis, contra quos de basilicis excludendos litigabatis, sine ulla repetitione bapti Smatis Suscepistis. De Sententia vero Cypriani, Vel collegarum ejus, quibus tunc placuit, venientes ab haeretici baptiZare oportere. longum est ut pro merito disputem. Sed istam tu mihi, Si potes, brevem solve quaestionem. Quando rebaptigabat Cyprianus ab haereticis venientes, Ecclesiae Carthaginensis episcopus, tunc Ecclesiae Ilomanae Stephanus episcopus in eodem aptismo, quem fori acceperant, SUSCipie ha haereticos et ambo se diversa facientes in unitate catholica permanebant. Dic mihi , utrum illo tempore

Ecclesia, quando secundum Vos, omnium Criminum reos

sine aptismo recipiebat per Stephanum et ejus innume rabiles toto orbe collegas, qui ejusdem sententiae participes

erant malorum Contagione, perierat, an non perierat Neque enim istos malos poteris dicere occulios et quamvis tuaSSera nocere ac mortificare et occulios. Quisquis igitur homicida vel etiam parricida, adulter, incestator, idololatra, odi una denique sanctorum non timidus traditor, sed ut traderentur crudelis tortor, et violentus extortor, et JUSSu vel manu extremus incensor apud haeretico bapti Zatus, ad Stephanum et ejus socios venit, Secundum Vos

sine baptismo exceptus est Cernis igitur omnia hominum crimina, si verum est quod de baptism sentitis, tunc in Ecclesia sine baptismo congregata Responde utrum his criminibus in eadem unitate maculatus fuerit Cyprianus, responde utrum Ecclesia perierit, an non perierit. Elige quod putaveris. Si jam tune perierat, Donatum quae Peperit Si autem tot in eam sine baptismo aggregatis, Perire non potuit, reSponde quaeso, ut ab ea e tanquam malorum communionem devitans, pars Donati Separaret,

quae dementia persuasit

267쪽

CONTRA GAUDENTIUM DONAT EPISC. LIB. II. 25iIX. Absit autem , ut quoniam beatissimus Cyprianus

de baptismo aliter sonSit, quam Veritas et antea CODSu tuditi et postea perspecta diligentius ratione mouStraVit, Propterea quisquam nostrum, qui lio quod ille non sapimus, ei se audeat anteponere. Caetera enim multa et magna ejus merita et animia praecipua Charitate ple-DisSimus, per quem Cum collegis diversa sentientibus pacatissimus mansit, et in unitate Ecclesiae passio gloriosa, Satis ostenderunt eum fuisse sarmentum in Christi radice fructuosum, quod Pater etiani ab ista reprehensione Purgaret, Ut fructum posset asseri e majorem. Sic enim ait

ipso Jesus: Sarmentum quod in me dat fructum, purgat, illud Pater meus, ut majorem fructum asserati. D OS- tendens etiam in ipsis fructuosis, agricolam qui est in coelis , aliquid invenire quod purget. Quis enim nostrum Petro apoStolo Comparari potest, quamVi nunquam gente judaiZare coegerimus, quod ille faciebat, quando non recte ingrediebatur ad veritatem Evangeliii Unde a Suo posteriore apostolo Paulo, salubri admonitione correctus, utilius posteris livmilitatis praebuit exemplum, quam si nihil in illo existeret corrigendum. In hac ergo Ecclesia constituti, quae malorum

siVe occultorum , iVe etiam manifestorum , ne Potuit,

ne poterit perire contagio , nullas de quibuslibet hominibus calumnias formidamus. Si enim mali sunt, Procul dubio eos aut ignorant boni, aut sui judiciis mauis Statos

ecclesiasticis legibus damnant i aut etiam SinoVerunt OS, et non apud Se accusato , neque convictos, damnare nou

Possunt, pro Ecclesiae pace non solum irreprehensibili ter, verumetiam laudabiliter tolerant; nec e Propter Pisces malos ruptis Dominicis retibus ante tempus littoris damnabiliter separant. Si enim hoc facere velint, XCeP-

268쪽

tis divinarum Scripturarum innumerabilibus testimoniis, quibus ne faciant prohibentur, retinet eos Certe quem testem adhibuisti, beatissimus Cyprian US , Claman atque contestans V Quia et si videntur in Ecclesia esse ZiZania, non tamen impediri debet aut fides aut charitas nostra; ut quoniam iZania esse in Ecclesia cernimus, ipsi de Ecclesia recedamus , Non Solum Verbo, Verum etiam exemplo suo nos admonen , qui collegas suos, fundos insidiosis fraudibus rapientes' usuris multiplicantibus foenus augenteS, quorum Varitiam non leve aliquod vitium, sed esse idololatriam, secundum Apostolum intellexit, Pro unitatis vinculo pertulit tales'. nec eorum contagio factus est talis discessit ab eis dissimilitudine morum , non divisione Sacramentorum Det immundum non tetigit; sed a factis eorum abhorrendo, non eorSum POPVlOS colligendo. Vos autem dum carnaliter sapitis, quod dic tum est per Isaiam prophetam tau Discedite, et exite de)i medio eorum, et separamini, dicit Dominus, et im- mundum ne tetigeritis tan et talia quae in Scripturis Si militer dicta sunt dum haec, inquam , non Spiritaliter, sed carnaliter sapitis, tale omnino apparetiS, quale eOrum, ipso Propheta praedicantes dominantur dicentes :u Nolite me tangere, quoniam mundus Umb. D Denique quando aliena peccata vos pervet Se devitanda eSSe Censuistis, alia vestra fecistis , Sacrilegum schisma populos dividendo, et sacrilegam liseresim contra Dei manifestata promissa et impleta de Ecclesia toto orbe dissus nefario

spiritu Sentiendo. Nam si, ut putas et nos in Verbo reprehendis, Una eademque societas perditorum simul et schisma et haeresis esset, non dixisset beatus Cyprianus

in hac ipsa Epistola', unde hoc derit1aniis in Ecclesia

269쪽

constitutis posui testimonium , et Consessoribus quos gratulabatur a Nouutianorum divisione fuisse liberatos

uiolebam vehementer et graviter angebar, quod eis communicare non OSSem, quo Semel diligere Coenissem Posteaquam o de Carcere prodeunte SChiSmaticus error excepit , Noli ergo Contra apertiSSimam Veritatem, aut

utrumque allaciter declinare aut unum horum tibi, quod tibi mitius videtur, eligerem cum et Schismaticus Sis sacrilega discessione , et haereticu Sacrilego dogmate.

XI. Nec vobis blandiamini, quod baptismum non

rescindimus Vestrum Aon est hoc VeStrum, Sed Catholicae Ecclesiae quam tenemus, unde illum quando discessistis, non quidem ad salutem, sed ad perniciem VeStram vobiscum tulistis Aa in vasa Dominica, etiam apud alie nigenaS, Sancta permanSeranti. Unde re qui eis contumeliose uti ausus est, Deo irascente punitus est ' Et arca Testamenti ab hostibus capta nequaquam Virtutem Suae sanctificationis amisit. Si ergo illa Sancta, quae si tunc apud alienos fuerunt, ut apud Suos esse deSi Sterent, vim tamen sanctitati nullo modo perdere potuerunt; quanto magis eam Christiana Sacramenta non perdunt, quando ita ut apud nos etiam maneant, ad haeretico transeunt

IIoc est quod dixi ad te scribens, quod etiam in Colla tione vobis diximus, idque potius eludendum putastis, quia dissolvere nequivistis , Muoniam, Sicut Apostolus ait de quibusdam , veritatem in iniquitate detinent, itan et vos veritatem aptismi divini in iniquitate detinetis

erroris humani , Quam Veritatem non VeStram, propter iniquitatem Vestram rescindere utique non debemus.

Et quia ipse Apostolus de idololatris gentibus dixisse in telligitur Qui veritatem in iniquitate detinent is tu mihi quasi respondens flagitasti ut probarem, Nuid de

270쪽

Gentilium sacrilegio Apostolus non rescindat, quid de

eorum profano ritu non damnet ' Quasi posset quod sacrilegum PS et profanum non reScindere atque dam nare, Sicut nos Schisma veStrum et haeresim Vestram Sententia tamen quasdam veritatis , quas de incognito Deo quidam Gentilium philosophi tenent, non solum non destruxit Apostolus, sed etiam inde teStimonium, Cum opuS,SSet, adhibuit. Loquens quippe Atheniensibus ait de Deo tau In illo enim vivimus, et OVem Ur, et UmUS. Sicut et quidam secundum vos dixerunti ni an illi Veritatem sapientiae, quam beatu Paulus non Solum non destruebat, verum etiam ad illos instruendos adhibebat, in iniquitate detinebant suae idololatriae, quam doctrina Apostolica machinamentis Apostolicis evertebat. Ita et

nos, quae in Ecclesia catholica vera majores veStri acceperunt, obiSque tradiderunt, non reScindimus, sed agnoSCimUSU VPStrum vero Sacrilegium, aut in vestra ConVerSione rescindimus, aut in vestra pertinacia detes

tamur.

XII. Quanquam totam quae Stionem , et totum quod inter nos agitur, uno verbo Tribuni satis diligenter expo- to, omnino solvisti. Cum enim ego dixissem V Neque hoc in Tribuni Litteris legitur, a te in veritate invocatum nomen Dei; n quia ipsum prorsus verbum ibi non lege- Tam et tu respondisti Falleris, vel potius allis. Nam verba Tris uni sunt Neve tantum opus domus Domini, ubi a te saepius Dei et Christi ejus invocatum nomen St, per religionem tuam ibidem constitutam , Concrematum esse dicatur. Intellige quia in veritate religio dicitur, in fallacia superstitio nominatur. v Quando ego id adverterem quando ita ratiocinarer ouando aliud ex alio sic probarem Fateor, fugit hoc aciem quantulicumque iu-

Acti xvia, as ,- Scilicet in veritate.