장음표시 사용
431쪽
est absurda proprietas, lapii accipiamus Sicut littera sonat, sed aliud quod significat intuentes . interiorem hominem spiritali intelligentia nutriamus : quoniam re apere c-
ritum vita et paxi v Velut Si quisquam multa quae scripta sunt in Cantic Canticorum Carnaliter accipiat, non ad luminosae cliaritatis fructum , sed ad libidinosae cupiditatis assectum. Non ergo solo illo imodo intelligendum est quod ait Apostolus : u Littera occidit, spiritus autem vivificat V Sed etiam illo, eoque et maxime, quo apertissime alio loco dicit tau Concupiscentiam nes, ciebam, nisi lex diceret Non concupisces ' o Et paulo Post ait u OccaSione accepta peccatum per mandatum sesellit me , et per illud occidit. Ecce quid est tau Lit- tera occidit , Et utique non figurate aliquid dicitur, quod accipiendum non it Secundum litterae Sonum, Cum dicitur Non concupisce V, Sed apertissimum Salu berrimumque praeceptum est, quod Si quis impleverit, nullum habebit omnino peccatum. Aam hoc ideo elegit Apostolus generale quiddam, quo Uncta CompleXUS St, tanquam haec esset Tox legis ab omni peccat prohibentis, quod ait: u Non qncupisce tan neque enim ullum peccatum nisi concupiScendo committitur : proinde quae hoc praecipit, bona et laudabilis lex est. Sed ubi sanctus non adjuvat Spiritus , inspirans pro concupi Scentia mala ConCupiscentiam bonam , hoc est, Charitatem diffundens in cordibus nostris', profecto illa lex, quamvis bona, auget prohibendo desiderium malum Vsicut aquae impe tu si in eam partem non ceSSet influere, Vehementior sit obice opposito, cujus molem cum Vicerit, majore cuntulo praecipitatus Violentius per prona proVolVitur. Nescio quo enim modo, hoc ipsum quod concupiscitur,
432쪽
sit jucundius dum vetatur. Et hoc est quod sallit peccatum per mandatum, et per illud occidit, cum accedit
etiam praeVaricatio, quae nulla Stubi lex non est. VII. Sed totum ipsum apostolicae Epistolae locum , si placet, conSideremus, et Sicut Dominus adjuverit pertractemus Volo enim, Si potuero demonstrare illud quod ait Apostolus Gu Littera occidit, Spiritus autem vivisi caten non de figurati locutionibus dictum, quamvis et illinc congruenter accipiatur; sed potius de lege aperte quod malum est prohibente. Quod cum ostendero, prosecto manis Stiu apparebit, bene vivere donum esse divinum talion tantum quia homini Deus dedit liberum arbitrium , in quo ne male nec bene Vivitur; nec tan tum quia praeceptum dedit, quo doceat quemadmodum sit vivendum : Sed quia per Spiritum sanctum diffundit charitatem in cordibus eorum, quo praesciVit ut praedestinareti , praedestinavit ut vocaret, vocavit ut juStisi caret, justificavit ut glorificaret Isso autem cum apparuerit, videbis, ut existimos frustra dici illa tantum esse possibilia Sine exemplo, quae Dei opera sunt; sicut de cameli transitu per soramen acus CommemoraVim US', Et quaecumque alia Sunt apud nos impossibilia . apud Deum autem se ciliam et ideo ion inter haec humanam deputandam SSe justitiam , quod non ad Dei, sed ad hominis opus pertinere debeat cujus persectio si est in hac vita possibilis, nullam esse causam cur Sine exemplo ESSE CI C- datur. Ilo ergo frustra dici, satis elucebit, cum et ip-Sam humanum justitiam operationi Dei tribuendam esse claruerit, quamvis non fiat sine hominis voluntate : et ideo ejus persectionem etiam in hac vita esse poSSibilem negare non POSSUmus; quia omnia possibilia Sunt Deo, SiVe quae facit Sola sua voluntate, Sive quae cooperantibus
433쪽
LIRER SE SPIRITU ET LITTERA. di reaturae suae voluntatibu a Sesieri posse constituiti. Ac
per hoc quidquid eorum non facit, Sine exemplo est quidem in operibus factis, sed apud Deum et in ejus virtute habet causam qua fieri poSSit, et in ejus sapientia quare
non factum sit quae cauSa etiamsi lateat hominem, non se obliviscatur SSe hominem , ne propterea Deo det insipientiam, quia non plene Capit ejus Sapientiam. VIII. Attende igitur ApoStolum ad Romanos expli Cantem , SatiSque OnStrantem quod Scripsit ad Corin thios L Littera occidit, Spiritu autem vivificatio sic magis accipiendum . quemadmodum Supra diximus et quoniam legis littera quae docet non SSe peccandum , si Spiritus vivificans desit, occidit Sciri enim facit pecca
tum potius quam CaVeri, et ideo magis augeri quam minui, quia malae Concupiscentiae etiam praevaricatio legis acCedit. t X. Volens ergo Apostolus Commendare gratiam, quae per Jesum Christum omnibus gentibus venit, ne sudaei adversus petera gente de accepta lege Se extollerent, posteaquam dixit peccatum et mortem per unum homi nem intrasse in genu humanum , et Per Unum hominent justitiam et vitam aeternam , illum Adam , hunc Chris tum apertissime insinuans, ait ex autem subintravit, ut abundaret delictum ubi autem abundavit delictum, o superabundavit gratiara ut quemadmoduni regnavit, peccatum in mortem, Sic et gratia regnet per justitiam, in vitam aeternam per JeSum ChriStum Dominum nos
trum p. n Deinde opponen Sibi ipse quaestionem : Quid ergo dicemus , inquit Permanebimu in peccato, ut gratia abundet obsit'. ' Vidit elaim a perversis perverse posse accipi quod dixerat: u Lex subintravit ut abundaret delictum; ubi autem abundavit delictum
434쪽
n superabundaVit gratia tan tanquam dixerit, propter abundantiam gratiae prodesse peccatum IIo diluens, respondit: u Absitata atque Subjecit: Nui mortui su D mu peccato , quomodo ViVenala in eo primo est, Cum id praestiterit gratia , ut moreremur peccato , quid aliud faciemus, Si vivemus in eo , nisi ut gratiae simus ingrati Neque enim qui laudat beneficium medicinae , pro deSSemorbos dicit et vulta ora, a quibus illa hominem sanata: sed quanto majoribus medicina uindibus praedicatur, tanto magi Vituperantur et horrentur Viahaera et morbi, a quibus liberat quae ita laudatur. Sic laus et praedicatio gratiae vituperatio et damnatio est delictorum Demons tr uda enim fuerat homini foeditas languoris ejus , cui Contra iniquitatem suam nec praeceptum Sanctum et bonum profuit, quo magis aucta est iniquitas quam minuta; quandoquidem lex subintravit, ut abundaret delictuma ut
eo modo ConVictu atque confusus, videret non tantum doctorem sibi esse necessarium, verum etiam adjutorem
Deum, a quo ejus itinera diriganturi, ne dominetur ei omnis iniquitas, et confugiendo ad opem divinae misericordiae sanetura atque ita ubi abundavit delictum, Super abundet gratia , non peccantis meritori Sed subvenientis auxilio. X. Consequenter eamdem medicinam in Passione et resurrectione Christi mystice demonstratam ostendit Apostolus, dicenset, An ignoratis, quoniam quicumque bap- tiχati sumus in Christo Jesu , in morte ipsius baptiχati sumus Consepulti ergo sumus illi per baptismum in mortem , ut quemadmodum surrexit Christus a mor, tuis per gloriam Patris, ita et nos in novitate vitae am- bulemus. Si enim complantati fuimus similitudini mortis ejuS, Sed et resurrectioni erimus hoc Scientes , quia
435쪽
LIBER DIT SPIRITU ET TITTIER A. Illy, vetus lio mo noster Simul Cru Cifixus est, ut ex acueturn COI PUS PCCati, ut ultra non Serviamus peccato. Quin enim mortuus est, u Stisi Catus est a peccato. Si autem, mortui sumus cum Christos re limus quia simul vive- , mus cum illo scientes quia Cliri Stus Surgens a mortui s, jam non moritur, et mor et Illtra non dominabitur. , Quod enim mortuus est peccatori mortula est Semel , quod autena vivit, Vivit Deo. Ita et vos existimate vos mortuo ESse e CCato, ViVere autem Deo in Christo D Jesui , Nempe satis elucet mysterio Dominicae mortis et resurrectionis siguratum Vitae noStrae Veteri occasum
et Oxor iam nox se , demonstratamque iniquitatis abolitio nem renoVationemque justitiae. Unde igitur hoc tantum
beneficium homini per litteram legis nisi per idem Jesu Clii isti
XI. de cogitatio sancta servat filios hominum, in Protectione alarum Dei sperantes, ut inebrientur ab ubertat domus ejus, et torrente Voluptati ejus potentiar et quoniam apud ipsum est fons vitae, et in lumine ejus videbimus hi monet qui praetendit miseri Coidiam suam scientibus eum, etjustitiam Suam iis qui recto sunt corde. Neque enim quia sciunt, Sed etiam ut SCiant eum , prae tendit miserio ordiam suam nec qiata recti sunt Corde, sed etiam ut recti sint corde , praetendit justitiam suam
qua justificat impium'. sec cogitatio non esseri in su peibi ama quod vitium oritur, Cum sibi Tuisque Draesidit, seque sibi ad vivendum caput facit. Quo motu receditur ah illo sonte viise, cujus solius haustu justitia hibitur hona scilicet vita et ab illo incommutabili bimine , cujus
participatione anima rationalis quodam modo accenditur ut sit etiam ipsa actum creatumque lumen et Sicut erat Joannes Lucerna ardens et hi cenS' o qui tamen unde
436쪽
luceret agnoSCenS, et Nos, inquit, de plenitudine ejus accepimus iura CUJUS , nisi illius utique in cujus comparatione Joanne non erat lumens Illud enim arat, verum lumen quod illuminat omnem hominem venien- tem in hunc mundum'. n Proinde cum dixisset in eodem Psalmo V Praetende misericordiam tuam scientibus te , et justitiam tuam hi qui recto sunt corde. Non Ue-M niat, inquit, mihi Pe Superbiae, et manus peCCatorum, non moveat mera ibi Ceciderunt omnes qui operanturn iniquitatem, XPulsi sunt, nec potuerunt stare ac
quippe impietate, qua tribuit sibi quisque quod Dei est,
pellitur in tenebras suas, quae sunt opera iniquitatis. IIaec enim plane ipse facit, et ad haec implenda sibi est idoneus. Opera Ver justitiae non facit, nisi quantum ex illo fonte atque ex illo lumine percipit, ubi nullius indigens vita est, et Ubi non est Commutatio, ne momenti obumbratio . XII. Ideo Paulus apostoliis, qui cum Saulii Priu VO- caretur, non ob aliud ', quantum mihi videtur, hoc nomen elegit, nisi ut e Stenderet parvum , tanquam minimum Apostolorum , multum Contra Superbos et arrogantCS, et de sui operibUS praeSumentes, pro commendanda ista Dei gratia, sortiter atque acriter dimichiis et quia reVera in illo evidentior et clarior apparuit, qui Cum talia peraretur vehementer EccleSiam Dei perSequenS , pro quibus summo Supplicio dignus fuit, misericordiam pro damnatione SUSCepit, et Pro Poena ConSeCutUS Stira tiam emerito pro dii defensione Chamat atque concertat, nec in re profunda et nimis abdita non intelligentium, et verba Sua Sana in PerVEI SUm SenSum detorquentium curat invidiam et dum tamen incunctanter praedicet donum
437쪽
Dei, quo uno salvi fiunt filii promissionis, filii beneficii divini, filii gratiae et misericordiae , filii Testamenti Novi.
Primum quod omnis ejus salutatio Sic se liabet , Gratia vobis et pax a Deo Patre et Dona ino Jesu Claris tot o Deinde ad Romanos pene PS quae Stio Sola ' ersatur, tam
pugnaciter, tam multipliciter, ut fatiget quidem legentis intentionem, sed tamen saligatione utili ac salubri, ut interioris hominis mugis exerceat membra, quam frangat. XIII. Inde sunt quae supra commemoraVi. Inde Stquod Judaeum arguit , eumque dicit Judaeum cognomi nari et nequaquam id quod profitetur implere u in autem tu , inquit Judaeus Cognominari , et requiescis, in lege, et gloriaris in Deo, et noSti voluntatem', et pro bas distantiari instructus ex Lege , confidis te ipsum
duCem Sse se Corum, lumen eorum qui in tenebris,
eruditorem insipientium, magistrum infantium, ha bentem formam scientiae et veritatis in Lege. Qui ergon alium doces , te ipsum non doces qui praedicas non, furandum, furaris qui dicis non adulterandum , adul-
teras qui abominaris idola, sacrilegium facis qui in
Lege gloriaris, per praevaricationem Legis Deum inhon noras Nomen enim Dei per vos blasphematur in gen- tibus, sicut scriptum est. Circumcisio quidem pron desis, si Legem custodias risi autem praevaricator Legis Sis, Circum CiSi tua praeputium facta est. Si igitur praeputium juStitia Legi custodiat, nonne praeputium ejus in circumcisionem reputabitur, et judicabit quod ex natura Si praeputium Legem persiciens, te qui per litteram et circumcisionem praevaricator Legis e. Non enim qui in manifesto Judaeus est, neque quae in ma- nisest in carne est circumcisio; sed qui in obscondito
438쪽
lex et prophetae Lex quidem hoc ipso, quod jubendo et minando et neminem justificando satis indicat, dono Dei justificari hominem per adjutorium Spiritu prophetae autem, quia id quod praedixerunt, Christi implevit ad ventus. Nam hinc sequitur et adjungit, dicens ta Justitia autem Dei per idem Jesu Christit, is hoc est, per sdem qua creditur in Christum. Sicut autem ista fides Christi dicta est non qua credit Christus sic et illla justitia Dei
non qua juStus est Deu S. Utrumque enim no Strum est;
sed ideo Dei et Christi dicitur, quod ejus nobis largitate
donatur. Justitia ergo Dei sine lege, non sine lege manifestata est. Quomodo enim per legem testificata , si Sine lege manifestata Sed justitia Dei sine lege est, quam Deus per Spiritum gratiae credenti confert sine adjutorio legis, hoc est, non adjut a lege. Quandoquidem per legem OS- tendit homini infirmitatem suam, ut ad ejus miSeri Cordiam per fidem confugiens sanaretur. De Sapientia quippe ejus dictum est, quod, Legem et misericordiam in lingua portet ri legem scilicet qua reos faciat superbos misericordiam vero, quia justificet humiliatos. Iustitia ergo Dei per fidem Jesu Christi in omnes qui credunt. Nonn enim est distinctio, omnes enim peccaVerunt, et egent gloria Dei non gloria sua. Quid enim habent, quod non aCCeperunt Si autem acceperunt, quid gloriantur, quasi non acceperint' Egent itaque gloria Dei, et vide quid sequatur tau dustificati gratis per gratiam ipsius si nlio itaque justificati per legem , non ju Stilicati per
propriam Voluntatem : sed, u Justificati gratis per gra- tiam ipsius; n non quod sine voliuntate nostra fiat, Sed Voluntas nostra Stenditur infirma per legem, ut sanct
439쪽
LIBER MI SPIRITU ET IITTERA. IS gratia voluntatem, et Sanata Voluntas impleat legem, non constituta sub lege, nec indigens lege. XII. Iusto enim lex non Si posita tan quae tamen Dona est, si qui ea legitime utatur nisec duo postolus velut inter Se Contraria ConnectenS, monet mo Vetque lectorem ad perscrutandam UaeStionem atque Solvendam. Quomodo enim re Bona est lex, si quis ea legitimen utatura , Si etiam quod Sequitur Verum est: si Sciensi lioc, quia justo lex non est posita Nam quis legitime utitur lege nisi justus Atrei noti est posita, Sed injusto An et injustus, ut justificetur, id est, ut justus fiat, legitime lege uti debet, qua tanquam paedagogo perdUCatur ad gratiam, per quam Solam quod lex jubet possit implere' Per ipsam quippe justificatur gratis, id est, nullis Suorum perum praecedentibus meritis tau Alioquin, gratia jam non est gratia ' Vn quandoquidem ideo datur, non quia bona pera facimus, Sed ut ea facere Valeamus, id est, non quia legem implevimus , Sed ut legem implere possimus. Ille enim dixit mulion veni Solvere e n gem , sed implere de quo dictum est Vidimus gloriam ejus, gloriam tanquam Unigelliti a Patre, ple- num gratia et Veritates ii se est gloria de qua dictum est Omnes enim peccaVerunt, et egent glorian Dei . , Et haec est gratia de qua continuo dicit tau Jus- tisicati gratis per gratiam ipsius Z. Injustus ergo legi time lege utitur , ut justus fiat quod cum factus fuerit, ea jam non utatur tanquam Vehiculo cum pervenerit, Vel potius ut supra dicta similitudine Apostoli utar, tanquam paedagogo Cum eruditus fuerit'. Quomodo enim justo lex non est posita, Si et juSto Si neceSSaria, non qua injus
440쪽
tu ad justificantem gratiam perducatur, Sed qua legitime jam justus utatur An sorte, imo vero non forte, Sed certe, sic legitime utitur lege jam justus, cum eam terrendi Simponit injustis, ut cum et in ipsis coeperit in Solitae concupiscentiae morbus incentivo proli ibitionis et cumulo praevaricationis augeri confugiant per idem ad justificantem gratiam, et per donum spiritus suavitate justitiae delectati poenam litterae minantis evadant Ita non erunt Contraria, neque inter Se duo ista pugnabunt, ut etiam justus bona lege legitime utatur, et tamen justo lex Po-Sita non ita non enim ex ea justificatus St, sed ex lege fidei, qua credidit nullo modo posse suae infirmitati adimplenda ea, quae lex factorum uberet, nisi divina gratia sub Veniri.
XVII. Ideo dicit: Ubi est ergo gloriatio tua ExcluSan St. Per quam legem factorum Non, sed per legem, si loi'. , Sive gloriationem dixerit laudabilem rius in
Domino CSt, eamque exclusam, id est, non ut abscederet pulsam, Sed ut emineret expressam. Unde et exclusores di Cuntur quidam artifices argentarii. Illuc est et illud in Psalmis tauit excludantur ii qui probati sunt argento tanlio est, ut emineant qui probati sunt eloquio Domini. Nam et alibi dicitur tau Eloquia Domini eloquia a Sta, argentum igne examinatum Sive gloriationem vitiosam de Superbia venientem Commemorare Voluerit, Corum scilicet, qui cum sibi juste videntur vivere, ita gloriantur, qua Si non acceperint eamque non per legem actorum, sed per legem sidei dicit exclusam, id est, ejectam et abjectamn quia per legem fidei quisque cognoscit si quid bene vivit. Dei gratias habere, et ut persiciatur in dilec