R.D. Magistri Petri Lombardi Novariensis Episcopi Parisiensis : sententiarum libri IV. Quibus uniuersæ theologiæ summa continetur

171쪽

nisTINC T. XXV. id; quid tres sint. Si vero respondentes, essentiacamus,ipsam essentiam personae nomine in

imus,cum dicitur,tres personae.

sicari nominepersonae cum dicimus trespersonas. D: IBUSDAM videtur vi nomino person, si L p i. . et uressentia, cum dicitur,trer personet,pro 'a quia Aug. dicit ideo dici tres personat, ua '

aune esst eis illa est persona, ut sit talis intel-ia,Pater filius de spiritus S. sunt irca perso est, sunt tres id habentes commune maesti-d est,tres sunt quorum quisque est persona, essentia. Sed quomodo iuxta hane intelsige-etur,alia est persona patris,alia filii Ethoe ita volunt intelligere. salius est pater, ct a crum, qumius, id tamen commune habentes quod me. μ' -

sona. Et hoc confirmant authoritate Aug. .lib. de triri. a t. Tres personas eiusde esserilli ea personas unam essentia dicimus.Tres personas ex ea de essentia no dicim squalibi sit quod essentia est, aliud quod personae authoritate a retem si is conantur asAre-raedictis locutionibus nome personae esse-anificare. Sed quid resp6 debui ad id quod Cas i.tivit. in I. de fide ad Petrum dicit, scit. quoda- medium. ater inpersona siue personaliter, alius percer filius, alius personaliter spiritus sanctus.1do enim alius personaliter pater, aliut p-ir filius,alius personaliter spiritus nanct ' si erfunam omnino conuenilint,id est, si peri essentiae tantum intelligentiam facit ideo nobis videtur aliter hoc posse dici congruentius iuxta catholicorum doctorum authoritates.

Quod

172쪽

Quod hoc nomenpersona tripliciter in Trinitataccipitur: haec sititis S catholicadae Trina depersona

personis. SCIENDUM est igitur, hocnrimen per e lis isui. multiplicem intelligentia facit, no nuriami in illum Et ut Hilaria it in lib. . de Trinit. intelligenti. . . ctorum ex causis est a si menda dicendiu quit sermoni res,sed rei sermo subiectus est. Dise te ergo dicedi causas huius nominis,scit.pe significatione distinguimus dicetes, quod himen,scit persona, proprie secundu substant citur, essentiam significat, sicut supra os

Aug. cudicitur: Deus est persona, pater est per Quada tamen necessitate sui supra dixit Autranslatu est hoc nomen, ut pluraliter dictere persone,cusu reretur, ,quid tres,vel 'i ubi no significat essentia, i .naturam diuinarcomunis est tribus personis, sed subsistenti

hypostases secundia Graecos . Graeci quippe Pradicit Augdialiter accipiunt substantia,ijsla simia liter nos. Nos n. substantia diei mintiam siue naturam. Personas auten dicimi

illi dicunt substantias,i hypostasea.Si ergo iacet pimus personas, ut illi accipiunt substa vel hypostasea. At illi aliter aceipiunt hypost

ibid. id est, nos substantiam aliter ergo nos accipimus L . de Trin. nas quam substantia Cum ergo dicimus tiri cap. - sonas, non ibi permnae nomine essentianas p/mc pie eamus. iid ergo dicim' Dicimus, quia tris onae sunt,id est, tres substantiae,scilicet tres Pro quo Graeci dicunt tres hypostases.

Ostendit rerba Augustini conuenire

huic erit titiae. Et hic sensus adiuuatur ex verbis Augpi sis si intcrius intelligatur. Quian pater est

ira, id est, essentia, filius persona, i cspir

173쪽

bna,ideo di euntur tres persens,ires subsiste- resentes: Non n. pomant dici tres subsistetiaentes,nisi singulus eorum esset persona, id est,ia Quia ergo eis commune est id, ob est psona, i, essentia, ideo recte dicuntur tres peritinae, ,subsistenti vel subsistentes,ut sicut estentia est eis eo munis,vere ac proprie est:ita illi trestae sprie subsistentiae velentes intelligatur. tque Aug. causas dictorum discernens , dicit

Aiersonas esse unam essentiarn,vel eiusdem es ,no ex eadem essentia, ne aliud intelligature persona , aliud essentia: tres enim psonae,sublistentit una sunt essentia, unius essennaute sunt una persona vel unius person q:

ersona secundum substantia dicatur aliquam si hoc diceretur,confusio fieret in planis. ioni illorum hic restondet,qua nitunturprobare e insecundum essentiam accipi quia re tondemus i qumntibus qui tres, vel kid tria o , hoc autem quod illi dicunt,cum quaeritur, res vel tria, de essentia quq ritur quia norin-r quid illi tres sint nisi essentia: per hoc vomnos inducere, ut nomine personae essentia am' curespondemus tres personas: Iradi-

Indubitabiliter verum est, qui an si in Dei tun aliquid quod illi trea sint, nisi essentia. Vnu Dan.I b. t illi tres,id est essentia diuina .unde veritas, pater unum sumus veruntamen cumtur,quid tres vel quid tria, rion de essentiatur, nee ibi quid ad essentiam refertur. Sed ides catholica tres esse stiteretur, sicut Ioa r.Ioana. b. spistola canonica ait 'res sunt qui testitam perhibent de coelo quaerebatur quid il-

essent, id est, an essent tres res AEquq tres quo nomine illae tres res significarentur. Et

Loquedi necestitate inuentum est hoc nome

174쪽

personae.

sui tres rei, O qui lina res hic dicitur.

NON autem moueat dicimus tres res. n.hoc dicentes diuersarum rerum numerusin' in Trinit. sed ita tres res dicimus, ut easdunam quandam summam rem confiteam ut

et . de Aug. in i lib. de doctrin Christ. sic ait: Recia 'et fruendum est,nos beatos faciunt; res ergo qx 'idem' fruendum est sunt pater illuc spiritus idemq; Trinitas unaquaedam summa res est munisq; fruentibus ea, si tamen re non riomnium causa sit. Non enim facile potest in D nomen,quod tantae excellentiae conuenia quod melius dicitur Trinitas haec unus Deu cut ergo tres res dicuntur,. hq sunt vinar

tres subsistetiae dicuntur, let sunt via esii Ecce ostensum est, quq sit intelligentia huium inis persona, cum dicimus tres personas. Ex quo sensu dicatur alia e speristi apatris,

NVNC inspiciamus, utrum secundum eat rationem dc causani dicatur, alia est persontris,alia filii, alia spiritus S. Quod utiq; sanet Iigi potest: ut sit sensus talis Alia est subsiste hypostasis patris, alia subsistentia filii,alia suitia spiritus S. Et alia subsistentia pater, aliari alia spiritus sanctus.s uomodo his intelligantur,alius inpersonapate , ius, alluc ritus Ansui.

DEINDE quaeritur, utrum secundum es rationem accipiatur cuna dicitur: Alius esti in persona, alius in persona filius,alius in pspiritus S siue alius personaliter pater, alis onaliter filius, alius personaliter spiritus S diei mus, quia etsi possit eodem modo accigruentius tamen ex ratione dicti alia variatu

175쪽

DISTINC T. XXV.

gentia, ut hic person nomine, proprietas p- -e in ere intelligatur: visit sensus talis:Alius est in per vel personaliter pater, id est, proprietate sua E et qest, Vilius, Silius proprietatesua aliua qua hieo . o. Paternali enim proprietate distinguitur p , latea

i ,stasia patris ab hypostasi illi , ct hypostasisubituri i iliali proprietate discernitur ii patre, spiri anctus ab utroque processibili propri*tateguitur.

adsecundum hunc modum etiam inpraedictis locutionibuspotes accipi. Leetiam modo sane potest accipi persona iniistis locutionibus cum dicitur, alia est pe atris,alia filii, id est, alia est proprietas quaest pater,alia qua filius est filius,alia qua spi- nctus est spiritus sanctus. Ita etiam nomion quidam Sprietates intelligere volui, untur tres personet: sed meli est ut subsiste-el hypostgses intelligamus, cum dieim tres nas Ex prvd et is colligitur,quod nome per Trinitate triplicem tenet rationem. Est bi faeit intelligentiam essentiae ct est ubitelligentiam proprietatis.

Authoritatibus sanctorirem senilitquod dixit. Mo aute secundum substantia dicatur, rea aliquando significet, supra ex dictis Aug. Vostendim' Quod vero hypostasi atque:etate aeeipiatur,ex uti oritatibus sancto, Nuroh sistendi oportet, ne coniecturis nostris ali tom. an.ufidicere videamur. De hoc Hieron. in ex Symboli ex-

ne fidei catholica ad Damasum ita ait No et '

rius aliquis in Trin. oradus, nihilqi es infe pertusve dici possit sed tota diuinitas sui Q. . in 'net quolis est, ut exceptis vocabulis quaerisi. Hiem

:ate indicat personaru quicquid de unas rano raseris

176쪽

Atq; ut colatantes Arrium unu eandeq; Titis dicim esse essentiam vel substantia de In una in trib' per lanis fatemur ita etiarim tem Sabellii declinantes, tres personas ex

sub proprietate distinguimus: non ipsum it rem ipsum sibi filium,ipsum sibi spiritu S.

cerites, aliam patris,aliam fit 1 aliam spiriti se personam.Non n. nomina tantummodotia nominum proprietates,id est, personas,

Graeca exprimunt hypostases, id est, subsisteonfitemur Nec pater filii, vel spiritus sanisonam aliquando excludit, nec filius, spii Patris nomen personamq; recipit sed pate pater, de filius semper filius, vel spiritus sar perspiratus sanctui. Itaq; substanti avnon sed ,e sonis ac nominibus distinguuntura hic aperte eit Hieron. Aprietates esse per personas esse substantias. Vnde manifest quod diximus, scit persona nomine signit Li a. o hypostatim de proprietatem Ioannes etiatho uoxas mala. persona dicit esse hypostases, easdneι. s. in es, itam quiens in De tate unam naturam pran. ipio tenaur, tres hypostases secundum ver entes,id est, personas.

DE PROPRIETATIBUS PER Si risinse prius de hoc nomine

I STI NC T. XXVI NIVNC de proprietatibus personaria, qt

- - quenter in hoc tractatu commemora

at quid loqui nos oportet. Sed primum avquid dehoc nomine hypostasia Hiero.dicit stab hoc nomine venenum latere sed hoc ecundum quod haeretici eo utebantur ut sit seducerent, scit pro personao pro essenti ii diceretur una tantum hypostasis siue

n peritos ad inconueniens deducerentii

177쪽

DISTINC T. XXVI. iiii hoe nomen ita apud Catholicos vulgatum, ita eius significatio determinata ut modo.Et Hier.a meisi Hier.dicit hoc nomine non utendum fore si H epis au istinctione vel expositione, tunc seii quandoF im te haereti eis contendebatur, ita scribens de fido bolica ad Damas Papam,abArrianorum pre thypostasion nouellum nomen a me hominet strano exigitur. Interrogamri quid tres hypo, arbitretur intelligi Ptres personas subsisteni iunt. Respondemus nos ita credere. Non suo stis sensus: ipsum nonae efflagitant: qanescio veneni in syllabis latet. Clamamus: si quia typostases i. tres subsistetes personas non cGAr, anathema fit. Si qui aute hypostasim usia igens, non tribus personis una hypostasim, alienus Christo est: qui scit. tres hypostas es

s sub nomine pietatis tres natura conaturetro stifficiat nobis dicere unam substantiam ...,

et personas perfectas aequales. taceamus rei., cristases,si placet. Nomen hoc non bonae suspis est, cum in eodem verbo sensus dissentitit. rectu putatis,tres hyposta se cuminterpre tib suis debere dicere, no negamus. Sed mi-dite,venen usu melle latet. Trasfigurat ri. Telus Satanae in an sella lucis. His verbis non etiare)ra. utendu esse nomine hypostasis,sed haereti-

praue usos ostendit: contra quos cautela o

rati distinctione significationis: alioquin intradicerer, qui supra tres hypostaseaeon,

proprietatibus personarui si de nominabus ea .rum relat s. Bde proprietatibus personarum videamus etiam notiones siue relationes inscriptura inq; dicuntur in illa sancta Trinitate: quae ivnobis repetitur,ut cordi nostro tenaci infi cap. in

178쪽

genuisse,quam natu es eralipdque est procet Cast x. eius qua genuisse vel natum esse .unde manifestui de inpri*- malius est pater, ali filius, lius spiritus si propriuni soli patris, ninquia non est natur sipd quia unum filium genueritus priumq; solilii, no quia ipse no genuit,sed quia de patristia natus est: prium vero spiritrum S .est,non nec natus est ipse,npe se apit,sed quia solus dire filioq; aecedit Ecce breuiter assignauit trprietates trium personarum:quarum una malia.Hoc enina signifieauit eum dixti: Aliud enuisse quam natium esse aliudque iucedere, ialia proprietas, siue notio est generatio,

... natiuitas, alia processio, quae aliis nominibinibus elati cuntur paternitas,hliatio Has proprietatertiis quana gnant nomina p*rsonarum, scilieet palpr, fi tanti ire hiritus s.que relativa sunt. 2 ad sp inuiceae aui nei tur quia notant relationes,quae non sunt Pecidentales, si lin ipsis personis abj terno sumutabiliter:ut non modo appellationes in liue, sed etiam'plationes siue notiones ini

ipsis,scilicet in personis silat. sua non omnia qua de Deo dicuntur, fecundum

tiam dicliniurequaedam enimsecundum relationem dicuntur, nihil tamen iecundum ccidens.

mem de Deo diei secundum substantia quia qu dicuntur secudum relatione, quae no est ac quia no est mutabilis. unde Aug. in v. lib.d 'tra' it. Nihil ' Deo secundum accides diei tu nihil ei accidit Nec tame omne quod dicit eundum substantiam de Deo dicitur in creatis atque mutabilibus, non secunctantia dicitur, restatui secundum accide

In Deo autenihil quide secund*m accide

179쪽

si quia nihil in eo mutabile est aut amistibile tamen omne P dicitur de Deo, secudum subes iam dicitur. diciturn. ad aliquid, sicut paterciliu Sili ad patre,ium est aceides qx ille: iperest p*ter, stille semper est filius, ct ita semi: qarepyrnatus est filius, nec coepit unquiessetis. Quod si aliquando esse coepisset, aut aliqua

desineret esse filius, secundum accides dicerei Et quia pater no dicitur pater, nisi ex eo maest

li', ili' non dicitur filius, nisi ex eos habet ire, non secundrum substantia haee dicuntur, sed

inuice ista dicuntur: neque tamen secundum ena: quia AEquod dicitur pater,ctu, dieitur, re aeternum atq; in comutabile est eis. Ecce teius verbis osteditur, quaeda dici de Deo se-lia substantia, quidam secundu relationem, tamen secundum accidens. Ostenditur etiadirietas patris esse, quod habet filium: repro-itas filii,quod habet patrem. Ideoque eum diis aeternum incomutabile essem pater dici de s filius dieitur,ita intelligi voluit,id est, utas qua pater est pater, 'proprietas qua fili' lius,aeterna est inco mutabilis: quia in pater per pater, filius semper filius.Vnde Hilar imis anu diri tates personarum assignans de Trinit. ait medium ii in per patri proprium est,quod semper est pa Ab Trinil necesse est semper filio proprium esse quod Ibid paulo re est filius Vbi enim semper paterest, sem-fupetiui. A filius est:ergo qui nun semper pater est,non b d lineat per genuit. Item in eodem Nato 5eo manifes et ere,

vi est proprium esse quod filiva est. Ibi paulit et rare dicatur cyproprium linigeniti tib ' irum filius Dei, cuin etiam homine insilii Dei. Dill quaeritur, quomodo dicatur proprium ' Deo,quod est Dei filius vel genitus ex Deo,cutim homines filii Dei di antur re sint secundu

m; illud

180쪽

illud,Filii exeelsi omnes. Et adMosen de populmemer rael Dominus ait.Filius me' primogenit'Isi f Sed magna est distantia Homineam filii Dei

factura,non natiuitatis proprietate. Deus au

filius originis proprietate filius est reveritnetiuitatis,non factura, vel adoptiones illi iante sunt, filii Dei sunt. Fiuntn filii, nonastur filii Dei. Vnde Hilar. solum Deum natum Non litia a ginis proprietate Dei filium ostendes,inter ip rincipis ae e homines filios Dei evidentissim distinguat ad Ephm reai.de Trin.ita dicens:Vero patri solus qui nascitur ver filius est, de nos quidem filii Demus, sed per facturam. Fuimus n. aliquande iracundiae,sed filii Dei per adoptionem essest

mus potius qua nascimur: dc quia omne o stequam fiat non fuit, nos cum filii non fuisset efficimur. Antem. filii non eramus, sed per si facti sumus non nati,neque generati sed a conia fati, ti. Acquisivit n. nos Deus sibi, Ac perhoe insemidi i nos Sqnuisse Gqnuisse n. Deum filios nunqua proprietatis significatione cognoscimus die adoptione.n. homo factus filius Dei,non ex gna ratione,neq; ei proprietas est, sed nuncupatii,inis diis , per id nivere filius est, quia nec proprie natucitur,nec sempex fuit filius.Vnigenitus aut Inec fuit aliquando non filius, nec fuit aliqui te quam filius,nec quicquam ipse nisi filius. ita qui semper est filius, nascibilitatis proprie et veritate filius est solius qui genuit, cille tu qui genuit pater ipsius est, quia sicut ille forigine, ita ille pater generatione.

- bam dicitur suus Trinitatis,ct Trinitas pedicipater hominum. Homo vero,qui filius Dei est factura nori

co tua patris sed filii, spir sancti filius est,id ei incipium Trinitatia de Trinitas ipsa pater eius diciund Augustinui in s libr de Trinitate dici