R.D. Magistri Petri Lombardi Novariensis Episcopi Parisiensis : sententiarum libri IV. Quibus uniuersæ theologiæ summa continetur

591쪽

i in ereaturam dicit, nulla excipit, iaci creaturam Christum appellat Nam isset,sibi mandaret euangelium pr di Rom.cae qua stet vanitati: quia testante Apo-

is creatura vanitati subiecta est. Nonus creatura est,sed creator: qui docen

discipulis mandet officium. Depersilia, Spaena Arri, B ac fuisse perfidia legitur,ut Christum isti, si

ret. Ideo effusa sunt Arrii viscera,at 3 m. i. e.f. et alius, prost ratus in facie ea qui b Chri princip. erat foeda ora pollutos His aliis , plu-ioniis instruimur risi deb re faterissimistum esse factum vel creatura sed ad natioe rect die psit,ut si dicatur fa- arn ,vel secundu hvmine: ut factura,non Deo attribuatur,vin, at Ara br i. ILi..e, Non Deto factus est, sed Deus Dei fi .h . Postea vero secundu carne homo a Galat. A. st Misit n. Deus filium suum factum metu sub lege filium inquit suum, scit. multis eum dicit suu penerationis Am . e. c. rietate signauit. Postea factu ex muli- .dt in , da, ut factura non diuinitati sed assum sncarnatio- aras adscriberetur. Factu ergo ex mu nis dominicaropter carnis sussceptione: sub lege, ae sacr trierato antiam legis Genera tio generationi Eq,cii J-icat,nec egro diuinitati Deus enim q-rnationis sacramentum suscepit, nos unus, in viro it unus,scilicet diui-rpore No n. alter ex patre,alter exvir aliter ex patre, aliter ex virgine seducundu in nostrae susceptionem naturae, Ambr.c. um sternae substantiam vitti quem Ie-lii deside ogenitum .Primogenitum quia nemo re milium.

unigenitu, quia nemo post ipsum Ex r traditur, qua intelligetia accipiendum, a sit,

592쪽

eum additamen torvi factura,se ilicet assumentem Deum sed ad assumptuir feratur. In Deo n. creatura este non pcCO alti si de fide. Nunquid dicto factus e di Nunquid mandato creatus est Christi do aute ereatura esse in Deo potest Enaturae amplieis est non coniunctat atrae:eui nihil accidat, sed solum quod in natura habeat sua. Etsi ergo Chrhomine dicitur creatura, notames ireadus est creatura . Nec ex eo quodChidum homine dicitur esse creatura, pigredi sic argumerando. Si secundum sinus est creatura, vel rationalis vel nor Deus,vel non, nitens per hoc,pbare Caliud non diuinu,qa quod ipse est secnem, ipse est. Et ideo tiseeundo homii substantia non diu na, est utic aliqunum Sed ex tropicis Iocutionibus norgumentationis processio, jlla autem pica est, qua Christus dicitur creaturi citer, vel eum adiunctione.

AN HOMO ILLE SEMPER FI coeperit esse aut tra'. D IS I NC ios ad illud POST p rq dictaqu*ritur. truna horIoab. t . sit esse vel semper fuerit: si eut simpletui erant ciamus Christum vel Dei filium sempmih est coepist De hoc Aug. ita inquit super i aliquando Dei filius, quod nondum ipse homo Dei filius ua nondum erat

ei. ,iat, i Me in adem Priusquamundus esset,

qua labiai; D',ne ipse mediatorDei homin xi priusquam his Iesus. Ide superis l. Christus no

m ndus homo reces est,tanae est aeternus Defieret. legitur,quod puer ille creauit stelli

593쪽

prinei una ecaesiste ante Abraham. His auctoritatibus in millo resultantes, di- 'ine inquantum honao est, coepisse in . I an.IT. erbum est, semper fuisse P e n. absque a grai P

e non est ferenda responsio. Nam i- et fi ius modi utitur disti octione in plurib'

is per Chrritum omnia esse facta inquam is rei, os re est Secundum illud vero quod ho- . ii in t odisse factum re glorificatum. Si ergo Deus retens in respicias, confitenter di hominem io. 8. c. et h erfuisse si vero ad naturam h ohiinis, Responsio.

degerere Adae. Betiana quaeri, utrum alium homili si velle genere illius Adam Deus assumere poquod sane diei potest, ipsum in aliae-

liam carne potuissu assumeren quia graissumpta est anima illa, Nearo a verbo it Aug. In rebus per tempus tis illas ' a' is. In est,quod honao in unitate personaeso principi C, Deo. Potia iterso DCrsaliam anima, reae assumere: ct carne utici aliunde si deam Vnde Aug. in ii. ig.de trinit Potuit i-1ominem altim de suscipere, in quo esset Dei ci hominum,no de genere illius Aeccato suo obligauit genus humanunia, inque primo creauit, non de genere ali-it. Poterat ergo vel sic, vel alio quo vel creare unum alium, de quo vinceretur,

3ris. Sed meli' iudicauit rede ipso spvi- genere assumere homine,per que homi et inimicum. Et tame ex virgine, cuius spiritus no caro,sides no libido puenit, uit carnis coeupiscentia, qua caetera coetui originale trahunt peecatum sed cre

594쪽

gnit ira.Exhit aperte ostenditur, alius de hominem i Deum assumere potuis Si homo illepol itpeccare, rei non essta

Ideo non immerito quq ritur,Vtrum potuerit peccare, vel non esseDe'ἰSin ieare, etc potuit daninari. Si potuit dani

non esse Deus, ergo si potuit pe ccare, a esse Deus: qa esse Deum, posue velle in mulae si e nequeunt. Hic distinctione opide peridna, an de natura agatur. Si n. d gitur inanitas uest sapeccareno potui non est epotuit a vero de natura, dis: si v tria agar de ea ut verbo unita an seno vni ta verbo, re tamen enti si an dea quod fuit unita verbo, an de ea secun Potuit, ' non unita verbo. Non 'st enitum, animam illam entem unitam veri non posse: deest sine ambiguitate veruisi si et re non unita vetbo posse peccare morandam oppositio quod potuerat et

peccare.

Quidam tamen probare conantur unitani verbo posse peceare: Ialiberinhabet re ita potest necti in utras par reuolum est cum de angeli liberi arbitriu ingratia a Deo sint confirmati vis Ioan . r. queant, uanto pagis ergo ille homo, Eie si . datus sine mensurat Indueunt quoq; a ad probandu de Scriptu est..in lib. Saluit trasgredi, reno est transgressus, fata non fecit sed hoc accipiendum est sechra, vel partim de capite, partim dem capite, Non est transgressus, non fecDe membris,potuit transgredi, d facet Si Dei spotuerit assumere hominem insem

Solet etiam quaeri, quamuis curiositis. Si Deus humana natatra potuit assi

595쪽

ebrem sexum. Quidam arbitrantur eust uniere hominem in foen lineo sexu, ut in virili. Sed oportunius atque contae ictum est,ut de stimina nasceretur, vi erelevtitavi iusti sexus liberatio ostende Aug. in . 8s. q. Hominis liberatio in 'a'. ix m:xu debuit apparere . ergo quia irum O-t m. .adiis ciperei qui sexus honorabit or est,co- cm.ic foeminei sexus liberatio. Hinc apt ille vir de foemina natus est. Sapientia dicitur unigenitus filius, homine su-ter, de utero virginis liberationenaidicauit.

STUS SECUNDUM NATURAM ni insapientia, O gratiapro cerepostuat, O profecit. ISTINC T. III. A REA sciendum est, Christum se eundu eu hebe ab ipsa conceptione gratiae plenitudi vi bis hse: cui spirit' datus est no ad me suram, Chrsi, iudo diuinitatis corporaliter habitat tacarnatio oret aliut aitAug.ad Dardanti, quod omnia natur ad ius est. Non ita habitat in sanctis Vtinn -m re

pore inest sensus surgulis membris, sed empti , Em in capi te ibi n. Sc visus est, ct audit RV Η ad , ct gustus re tactu et in caeteris aute sol'

Ita in Christo habitat omnis plenitudo . E

i qa ille est caput in quo sunt omnes se et titad coastis vero quasi solus est actui. quibus dat si libitus ad me suram cum de illius plenitu Aug. v s .ierunt. Acceperunt autem de illius pie ad fina ora. Fn se eundum essentiam Ied secundum Ioan. i., nem: quia nunquam tuam eande essen- simile acceperunt gratia Puer ergo il-pietia, ct gratia fuit ab ipsa coceptione. ecthdieit.Nouum faciet Domin'su Hister. aulier circudabit viru, quia in uterori, virginis

596쪽

virginis perfectus extitit,non solum prinam ct carnem, sed etiam propter sapigratiam qua plenus erat, Auctoritatem ponit qua ridetur obuiai Huic autem sentetiqvidetur obuia di Lue euangelio legitur, Iesus proficieb D ,--,na tia state Agratia apud Deu nais hortio auZIm proliciebat sapientia de gratia non vidi ratis ceptione habuisse plenitudinem gratitra .Ades, sane dici poti ipsum secundum tanta inaeoeeptione accepisse sapientia plenitudine, ut Deus ei plenius coferrerit: octii vere dicitur Afecisse sapientiano quide in se, sed in aliis qui de eius si gratiafficiebant,dum eis sapientiae&lnera secundum processum aetatis mas I malam, patefaciat. Vnde Gregorius in quad/nde erea'ge Iuxta hominis natura proficiebat sapie

s I ipse sapientior esset ex tepore, quia pri, nc flationis hora Sp.Lapientiae plenus permirtis, his ti eidem qua plenus erat sapientiam cst

xx. domi pore paulatim demo strabat.Iuxta homnica .nsa'. ra proficiebat aetate de infantia adiuui Epiphania. xta hominis natura proficiebat gratia non habebat per accessum teporis accis pandendo donurn gratiae ob habebat Act homines proficiebat. qa quantum prtate patefaciebat hominibus dona graibi inerant&sapientiae, tantum eos ad excitabat, S sic Deo patri ad laude Dei,

A. bus ad salute proficiebat. In aliis ergon ieiebat sapientia Agraria unde eodei

puer ille sapientia plenus re gratia pernergo dieitur profecisse sapientia dc gratquis rector ecclesiasticus dicitur profici

sibi tradit . eum per eius industriam a

597쪽

me scriptum reperitur,quod secundum Ambme. . minis profecerit sicut aetate hominis, in melio Ambr. in i .de in earnationia dominicae inim et to sic: Deus perfectionem naturae suscenae. Suscepit sensum hominis sedio sen- uit inflatur. Sensu hominis animam di su( atam:sensu hominis esuri uitta rogauit: ainis p fecit sicut scriptu est, Iesus proficie sapienti, gratia . Quomodo profi-ientia Dei Profectus aetatis&prose , ad diuina ,sed humanae naturae est Ideo

Synemorauit. ut secundia in homine cretam atta n non diuinitatis, sed corporis

proficiebat aetate hominis proficiebat hominis Sensus aute hominis profecit, Ibi Ora. is ideo sapietia Quis sensus proficiebat in ins. m. Gergo ipse per incremento suscepi' est: ergo mutabilis per profectu. Quod n. Pitur in melius sed quod diuinum est, nostrostergo mutatur,no est diuinum. Se-roficiebat humantis. Sensum ergo suscenum. Nec poterat co fortari virtus Dei, re Deus,nec altitudo sapietiae Dei implebo implebatur, erat non Dei, sed nostra ET 8. a: nam quomodo implebatur, qui viola sit, ydescendit Per que aut e sensum dixit V Mi patre nesciebat piter aut matrePS crinuiusqua sciat puer vocare patre aut ma

et spolia Samariae. Sapientiam. Dei futu-iliano fallunt. Expers aute agnitionis in immana utiq; imprudentia,' adhuc no norat Sed verendu est, inqua, ne si duos essensas aut geminam sapientiaChristo

carne adoramus,Christum diuidim'pa in eo imagitae Dei cruceq, veneramur s.c M. Fu

598쪽

C ' uidimus eum' post certe qui de odi: et si erucifix' est ex infirmitate nostra ex virtute dei ipse dixit amo diuisus ei Nunquid etiam cum dicinius,quia anmitialem intellectus nostri suscepit capa idimus eum' Non n. ipse deus verbum plrationali intellectus capaci in carne sui animam rationalenti intellectus nosti

in ipsam humanam ct eiusd*m substat

nostrae sunt anime, carnem nostrisi mdemque cuius caro est nostrae substantiens perfectus etiam homo fuit. De intelligenti premissorum verboruit Haec verba Ambros pia diligentia insunt quae ex parte hominis ignoranti tr illuminant, ex parte err*ndi fomiten Bagemma I llectaministrant. His etenim euidet ei Chris sapie duos in Christo esse principales sensus, D' ge tua, nasapientia. leca ideo unitas ct singulas, et, a tant diuiditur: sed iuxta duas natura die sapiet ias: unam non creata sed genitam ' altera no genita sed ereata sergratiantam. Nam Esaias de eo protestatur. Rei per eum spr. sapientiae 'intellectus. Spii sapientiae sintellectus, id est, sapienti gentia per spiritumS. gratis data,Christ cpiens secundum animam Secundum Disapiens erat sapientia aeterna, quae De ui eut inquanti eus est,borius est bonitatli,qipse est, ct iustus iustitia naturali, quita sapiens sapientia naturali, quae ipse evero eius sicut bona est, iusta bonit tia gratia data, isse vel ips no est ita eupientia gratis data, q ipsa no est. Et liceti Christo sit sapientia, una tamen eadem est: linquantum Deus est, ct inquantii

uina est,sapiens est sapientia ingenita

599쪽

erna, quae est pater: ct sapientio,' non estis communis est tribus personis no tameapientia:quia non est alia,ctalia sapietia, ingenita,quae tantum pater est, ct sapie- ommuniter pater est , illius, ct spirituanquatum vero eadem persona est homo, undum honi nem acceptum,vel inquan abii iens ex anima re carne, apiens est saratuita Sapiens .rgo est humano sensu

ad intelligendunt it illud Sensius rosciebathunianis. Eiua causa illius dicti intelligetia, s licet,

oficiebat humanus, as medae iri Ape tur Ambros innuere quod secundum hu nsumChristus profecerit, ct quod infa- cpers cognitionis fuerit, satrem S aarauerit: iu nec ecclesia recepit,nec pia is itates patiuntur sic intestigi Sedi a Latioi,ut quantu ad visum hominu ct sui en ione Christus profecisse dicatur. Profisso humanus sensus in eo secundu os eii oliorum hominum opinione Ita etia patre dicitur ignorasse in itilantia,quia ita it terebat, est a nitionis expers esset: a CuRISTI, AB ERIT SAPIEN mi Aiamparem cum Deo: Os ommascit, o bi stu

eri opus est. Cum anima Christi esset se rq

'pientia gratuita virum habueritia dim .ngaequalem Deo,siue omnium rerum scie ' quant is uerit vel habeat, id est viri omnia sciat ad limiti LeitpQuibusdam placet, quod Nec pare inim e m. habeat scientiam, nec omnia sciat, quae irae Di te illa nulla creatura aequatur creatori.Cu te ers

600쪽

o m ergo antina illa creatura sit,in nullo aeqqverun am tori:ergo nec in sapientia. Non ergo halcum Deo sapientiani, nec feci totaqDe ani ima illa aequale habet cuna Deo sapit ergo De in oriani bono maiore habet ii Teius ereatura. Inductit etiam auctoride probandum. Ait n. propheta expers C. ad rus his ad uinpti.Mirabilis facta est scientia adversum ' de non potero ad eam. Quod expones i ' ait, Veritas humanae c5ditionis ostenca, a Sumptus homo diuina substantiae n. 'quari,vel inscientia vel in alio. Apost e momouites sunt Dei,nisi Sp. Dei, is olu omnia etiana pro unda Dei. His aliis 3

tionibus.&auctoritatibus nituntur, di Christi a merunt nec parem cum Deo h tia, Veccmnia scire quq Deus scit Quisicit quq Deus, scit e go creare nauiadu

creare seipsam. .

Resten onos licui defintivam conti

putentiaia. Quibus respondentes dicimus animi per sapientiam sibi gratis datam in ver unita est,unde etiam persecte intelligre quae Deus scit, sed non ola post N pita clare repet spicuemia capit ut Deu i aquatur creatori suo in scientia, et ii os ipse,nec est eius sapientia equalis sapqui illa multo est dignior, digniusque, omnia capit, villius mimae sapientias veter. - scientia maiorem habet sufficie ut iam ana illaqueae dignior est omni creatur

Apostoli quod inducunt, nemo nouit iiis .a nisi Sp. Dei qui solus scrutatur omnia

lacit. Mox enim addit Apostolus. Nos aitu Dei habemus: ut per spiritum quel profunda se scire ostender*t ted ani nu