장음표시 사용
71쪽
uum aperire quomodo sic hoc verum, ' ideo silentio potius esset praetereudum, nisi me su- hoc aliquid loqui cogeret in statia quaerentili.Ηic aperitur ex quo sensu accipienda intri EipOTEST ergo sic intelligi. Non enim non po-t sed non oportuit, id est, non ex impotentia fuit quod filius no genuit,sed ei non couenie-:scutDeus filius no es De pater,nec tame hoc inpotentia sui est. Nam pater similiter non filius nec hoc est ex impotetia patris Sed quar. Maximinua Arrianorum episcopus,unde ergo quod paterno potest esse filius,uel filius pateran utique ex impotentia, sed pater proprietatelerationis paterest, qua oportet eum non es ea: e filius proprietate natiuitatis filius est, qua Distina. ib. ortet eum no esse patrem De quibus proprie brum mpi ibus postea plenius tractabitur mi
Vt inpater naturalitpotemgigneresilium Sauha tali uapotentiasus stilis a P T E M quaeritur a quibusdam,si pater potena
natura gignere filium, an hoc sit aliqua pote- quaesit in filio i Ad quod dicimus, quia patern est potens nisi natura: eius enim potentiatura est vel essentia. At, inquiunt illi:Si potens gignere, habet ergo potentiam gignedi Filiusdem non habet potetiam gignendi, si no potest nere, habet ergo aliqua potetiam pater quamn habet filius. Non sequitur. Eadem enim pomi habet penit'filius,qua pater,qua pater pu igignere, 'fisius gigni potuit.Ead eun poten- est in filio, qua potuit gigni, quae est in patre a potuit gignere. Sed cotra hoc opponitur, si qdest posse gignere aliud est posse gigni: quia ad est signere,&aliud gigni Hie distinguedo est. incudicitur, aliud est pos egignere, Aliud sanaiani:alia significas potetiam,qua pater po
72쪽
tens est gignere, aliam qua filius potens eni, falsus est intellectus: Si autem dicas, paposue habere aliam proprietatem siue notio qua genitor est; resilium aliam , qua genitverus est intellecti J. Aliam enim pater proprie in qua pater est:aliam filius, qua filius est.
Luomodo intelligendumst lius habet rei
IT A etiam eum dicitur, filius non habet potiam generadi quam pater habet,dupliciteri iligi potest. Si enim dicatur, filius non habet ptiam generandi qua pater, scilicet qua polit ad generandu id est, ut genuerit vel ut gensicut pater,uerum est,si vero intelligatur,sic, habet potentia qua possit gigni vel genitus qua eadem pater potes est ut genuerit vel ut ii et,falsum est.Sicut dicitur, pater habet pote qua potest si e pater, filius vero non habet pottiam qua possit esse pater: aeconuerso filius
bet potentia in qua potest esse filius habet ergliquam pater, quam no habet filius: ct econue Absit: quia ea de est potetia patris, qua potesse pater, filii,qua potest esse fit dia etiam est volutas, qua pater vult esse pater non fili uisitius vult escte filius non pateres eadem est. tas filii,qua vult elice senit', patrem genui si Patris,qua vult es genitor' filium genitum iDE VERITATE AET PROPRIETA Tl incommutabilitate simplicitate essentiaDei. DISTINC T. NIII.
eoi iuri deveritate siue proprietat mineonii
e: tabilitate atque simplicitate diuinis natum iu substantiae siue issentiae age nidum est. iraquet Deus, ut ait Augustinus in v. lib. de Ti
73쪽
ne dubitatione substantia, vel si melius hoc apiatellatur, eg ntia quam Graeci ev ire vocant. Sicutarim ab eoquod est sapere dicta est sapietia, abit, quod est scire dicta est scientia. ita ab eo quod Eae. Rat esse essentia. Et quis magis est, qua ille quid i-Toma. O- famulo suo. Ego sum qui sum: re, Dices filiis Is uti cuius et sagi est, irrisit me ad vos. Ipse vere ac proprio initium escitur essentia, euius essentia non nouit praeteri frumen amni vel futurum undeHieronymus ad Damasum vnusse. tribens ait,Deus solus, qui exordium non habet, erae essentit nomen tenet: quia in eius comparatione,qui ver est,quia incomiti utabilis est quasi in inique mutabilia sunt. De quo enim diciturit , non est: ct de quo dicitur erit, nondum est. ei Lautem tantum est, qui non nouit fuisse vel turum esse Sol' ergoDeus vere est cui' essentiae imparatum nostrum esse non est .
ualiter im ligenda sint rerba Hieron mi, quaerendum est. HIC diligenter aduertedum est, quomodo in-lligi debeant illa verba Hieronymi,scilicet,De'
ntum est,ano nouit fuisse vel futurum esse ta-iana non possit diei de Deo, fuit, vel erit sed tan- m est: cum de eo scriptum frequenter reperia- us, fuit ab aeterno fuit semper, erit in secula, huiusmodi:vnde idetur, qnia non est tantum cendum de Deo fuit,vel est vel erit. Si.n dicerea tanturia, fuit, putaretur quod desii erit esse: ficeretur tantum, est,putaretur quod non sem-:r fuerit, sed esse coeperit: si tantum diceretur e- t, putaretur non esse modo. Dicatur ergo quia imperfuit,est,cterit:vt intelligatur quia nec co t, nee desjt, nee desinet esse. De hoc Aug.super, anneni ita ait: Cum de sempiterna re propria Inu .. ,.icatur est , secundit nos ben dicitur fui: erit: in ira et biit,quiantiqua deiij t erit quiantiqua deerrerest adis caluo
74쪽
stra locutio per tepora varietur,de eo vere diitur,verba Em oris, qui nullo tepideserit, vel tacetini, ideon Sest miri aetas c. si de spirit in cratia ait Verita loqUeni dixit per tur cunq, audiet, loquetur: audiet scilia eoaq 3 Eit. Audire illius est scire oeiam esse que ' tui eram entia, ab ilio audita, dest, sciendi iud, Iessentia. diti ergo dixIrde eo et diuit, audit,ia quod semper siluit, cito scietaEcce hie diciis gustinet tempori de Di sed tam propraebetet. I. Id er ieror mus dicit ta intelligeteum est Ioiai fui
,-- vel futurum esse, sed latum Lim dicii
sint in ide Deo quod ficta vel erit elligendi tenua quindyr retra uoci existat s
rales motus essedistinguunt, scilicet pi tu vel futura,vel praeteritur resis is Tum vel pteritum persectum vel PTE diar iam P. Usquam fectum sed essentiam siueexistentiam sue diuti
prie dicitur essentiavel essta rius inlib
75쪽
lis est:eu profecto maxime acuerissimi operie se. Quod enim mutaturino serarat ipsum verume ecquod mutari potest, etia si no mutetur,po-i quod fuerat no esse. Ideoque illud talu quod n latum no mutatur, verit etiam mutari om-n o non potest , veris me digitur esse,i. substan retim. c. patris filii. spiritus sancti. IdeoqueAposto Ca r. loques de Deo ait Mi solus habet immortali Suasitvrea em Vt enim aitAugust in libro primo de Tri istimor tata-tate Cu anima quodammodo immortalis esse Di, g turctfit,no diceret Apostol Solus Deus habet , pcrβ- mortalitat nisi quia vera immortalitas inco
arabilitatest, a nulla potest habere creatura, pia
oniam taliuaereatoris est.vnde Iacobias ait A c is re quem non est transinutatio, nec vicinitudi otaret Mao.2 obumbratio. Et David. Mutabis ea, ct mutatur,tu aut id ipse es ideo Augu.superGenesi. it. De nee perloca, nec per tempora moue areaturavero,per loca, ct tempora. Et per te amoueri est per affectiones commutari.Deus
enec loco nec affectione mutari potest, aperipheta ait: EgoDe ct nc tor,qui est immu- ilia talus unde recte solua habere dicituri AL rtalitatem. In omni,n mutabili natura, ut ait Vst. edtraMaximinum,nonnulla mors est ipsa 'tatio ila facit aliquid in eam esses erat.uti anima humana, quae ideo dicitur immor is, quia secudum modusuum nunquamdeliriuer habet tamen quanda morte suam ' a fi vivebato peccat,moritur iustitiae si pecea iterato iustificatur, ni itur peccato, ut alias mutationes tacea, de quib'modo longu est diraitare Et creaturaria natura eslestium mori po-
, peccare potuit. na angeli peccauerat, re
facti aut quo inest diabol princeps, peccauerut,peccarepotueriit, licuicuq;ratio I. Tim s. creatur prastatur ut peccarem Possi inuo est
76쪽
hoc naturae propriae, sed Dei gratiae. Et ideo sol
De ut ait Apost habet immortalitate, qui noxius qua gratia , sed natura sua nec potuit, nec prest aliqua couersione mutari nec potuit, te Pteri taliqua mutatione peecare.Proinde. ut ait pinu .l. deTrin. Substantia Dei sine ulla sui comuitione mutabilia faciente, ct sine uno suo tepor motu teporalia createm, intueri re nosse, licet difficile,oportet.Vere ergo ac proprie incommtabilis est sola diuinitatis essentia, quae sine mutatione cunctas condidit naturas.
EADEMQVE sola proprie ac vere simplexi Qua e re ubi nec partium, nec accidenti Uri nec qua util
- si formarii visa est diu et sitas, siue variatio vel m p 3e '' titudo Vt aute seiat quomodo simplex sit illa ita statia,te docet Aug. in vi. ii de Trin. Animadiae
Hic dato primo,quare omnis creatura sit multiplex, n porali .n lo modovere simplex&prim hi de corporali,po ditur quare despiritualis reatura Corporalis utique creari simust lax ex partibus e6stat ita ut sit ibi aliqua pars minalia maior mai sit totu qua quilibet par unoquoq;corpore aliud est magnitudo, alui Ior,aliud est figura Potestis imminuta magnidine manere idem color: ct eadem figura: Sco mutato manere eade figura, ctea dena magniti ac per hoc multipla esse conuincitur naturae Porisu simplex autem, nullo modo.
Hic dubirituali creaturas indit quomodost multiplex,s non implex.CREATURA quoque spiritualis divi est an ilE' '' in eomparatione quide corporis est sim piewi fi ' '' .5 paratio nevero corporis est multiplex noplex, que ideo simplex dicitur res oectu corpis qui molemo diffuditur per spatiu loci,sed in vi quoq; corpore rein tota anima est, ct in quasi eius parte tota est. Et ideo cussit aliquid in qu
77쪽
exiguapar. icula corporis, sentiar anima, qua- iis non fiat in toto corpore, illa tame tota sentit,lia totam non latet. Sed tame nec in ipsa tota ani navera ismplicitas est. Cum n. aliud sit artificio Cam Teii, Spum esse, aliud inerte, aliud acu tubaIiud memore dem coris, ii iud cupiditas aliud timor,aliud letitia, aliud tri- inrillitia possintq; haec se alia huiusmodi innumerantia in animae si, ueniri natura, alia sine aliis, re ita magis alia in ' manifestum estio simplice, sed multiplicem esse natura . nihil n. simplex mu abile est: omnis aut creatura mutabilis est nullairgo creatura vere simplex est. De vero etsi multiplex dicatur, ver tam e sum simplex est,dieit n. magnus bola sapies,beatus,verus, ct quic ita id aliud non dino dici videt ut .sed eadema nitudo eius est quae fa etia Nonia mole magn'
sed virtute, in eadem bonitas eius est, quae fa m
etia, magnitudo veritan no est ibi aliud bi,
sum beatum esse, aliud magnum, aut sapien- aut verum aut bonum esse, aut omnino esse. Haluei Deus cunisus plex multiplex tab
Hic diligenter notandumst cum dicatAug. solii ei vere simplice es e, cur dicat eunde multipliter dici Sed hoc nobppter diuersitatem accidem vel partium dicit, sed propter diuersitate ac ultitudinem ho inii quae de Deo dicuntur:quel et multiplicia sint,vnum tame significant, scit.
luina naturam. Haec n. non ita accipiuntur,cuni
illa incommutabili ternam substantia inco- brabili et simpliciore qua est humanus animus, cuntur, quemadmodum cum de creaturis di- tumVnde Aug. Li. 6. de Trin. Deo inquit est hoc cap.
eiquod est fortem esse,vel sapietem esse, vel iu- , in esse, res quid de illa simplici multiplicitate, multiplici simplicitate dixeris, quo substantia ibi in pauisi lusignificetur Humano aute animo no est hoc lain imus.
78쪽
esse, quod est fortem esse, aut prudentem aut tu Cap.r in stum, potest enim esse animus, tanullam istarursiae, habere virtutuna.
Tanta es Dei inpluitas,quod nul praedicamentorum subiicitur.
QVOD aute in natura diuina nulla sit accideliu diuersitas, nullaq; penitus mutabilitas, sed stacta simplicitas, ostendit Augustin. in quinto e Trinitate dices intelligamus Deum, quantu po sum sine qualitate bonii,sine quantitate magni sine indigentia creatore,fine situ praesidente, sinhabitu omnia continentem, sine loco ubiq; toti sine tempore sempiternii,sine ulla sui m utationmutabilia facientem,nihilq; patientem, quisquDeu ita cogitat, ct si nondia potest omnino inu ni re quid sit ipse,pie tamen caueat, quantu pote
aliquid de illo sentire, quodio sit. Ecce si subtilter intendas, ex his atq; praedictis aperitur , ilpraedicamenta artis dialecticae Dei naturae mimine cota re, quae nullis est subiecta accidentib
suod Deus nonproprie sue abusue dicitur substantia i F. I, UNDE nec proprie dicitur substatia,ut Aug. cc... stendit in lib. vii de Trin. sicut ab eo est esse appellatur essentia , ita ab eo laesi subsistererisu Cap. s. eius stantia dicimus si tamen indignum est,ut De' didem canat catur subsistere. Hoc enim de his reb=recte intelnua gitur,in quibus ut subiecti sit ea que in ali subiecto es e dieii tur: sicut in corpore color, aut for Ibid pau ma. Corpusn subsistit: ideo substatia est.Res erui e ui. Io mutabiles neq; simplices sprie dictitur substtiae De auten si subsistit, ut substatia Sprie dic Ib Ampssu possit inest in eo aliquid tanqua in subiecto: ctia D 's' - est simplex. Nefas est aut edicere ut subsistat Dect subsit bonitati suae atq, illa bonitas non substatia sit,uel poti essentia, neq; ipse Deus sit bonita
sua sed in illo sita aquam in subiecto. Vnde mani
79쪽
stum est Deum abusive ibbstantia vocari, uti vine usitatiore intelligatur essentia, ci vere acpprie dicitur, ita ut fortasse solum Deu diei oporteat essentiam. Est enim vere solus , quia incom
nutabilis est. Lupi non est aliqui in Deo quod non et sit Deus. ires autem essentia simplicitas ac sinceritas pauli iba
, est,m non est in ea aliud , quod non sit ipsa medium L dide est habens , quod habetur. Vnde Hilari'
o septimo libro de Trinitate ait, Non excopositis N., Ibmoae' qui vita est, subsistitu neque qui virtus est,ex asine libri.nfirmis continetur. neq; qui lux ex obscuris coa- tatur, neq, qui spiritus est, ex disparibus forma- is est. totu quod in eo est,unum est. Idem in octa-Polibro deT in .Non humano modo ex copositis Ie est,ut in eo aliud sit quod ab eo habetur, a-iud sit ipse qui habeat:sed totu una est natura scit. oerfectato infinita tan si ex disparibus csistituta, id vivens per totu ipsa. De hoc eodem Boetius in me c. S. dirimo libr.de Trinitate ait: Quocirca hoc ver v auest, In quo nullus numer nullum in eo aliud C p,' ' cm
raeter id quod in eo est: neq; enim subiectum fi si re rum potest. Aug. quoque in libro de fides symbolo 'I lieit,in Dei substantiano est aliquid quod non sit Jubstantia. quasi aliud sit ibi substatia, aliud quod 'recidit substantiq. Sed quicquid intelligi potest, substatia est. Vetu haec dici possut facile e redi:
videri autenis puro corde omnino non possunt rq et sem Aug. in xv lib. de Trin. Sic habetur innator unius uiusq; trium. c., qui habet,sicuti mi aut ab Cae ih iociniis sim sexq; substatia . unde Ilidor. ait; Deus sim j iii n. s. plex dicitur, siue non amittendo quod habet, seu quod aletudio est ipse. dc aliud quod in ipso est. Et tu tantae simplicitatis atq; sinceritatis sit natura
80쪽
ram summi boni simplice die imus: quia est pati
in ea solus, aut filius in ea solus, aut spiritus sania mea solus, aut quia est sola ista nominu Trin. sis subsistetia personarii, sicut Sabelliani putaueruSed ideo implex dicitur, quia est hoc quod halbet: excepto quod relative quaeque persona ad alteram dicitur, nec est ipsa Nam utique pater halbet filium,ad querelative dicitur, nec tamen i est filius:&filius habet patrem , nec tame ipse ei Pater In quo vero ad semetipsum dicitur, non aialterum, hoc est quod habet: sicut ad semetipsus dicitur vivus habedo vitam, ea de vita est ipsi Propter hoc utique natura haec dicitur simplex, non sit aliud habens, aliud id quod habet, sicut in ceteris rebus est. No enim habens liquorem quor est, ne corpus color, nec anima est sapiet Ecce quanta est identitas quata est unitas, immitabilitas, simplicitas, puritas diuint substatiae, iuxta infirmitatis nostr valetudine assignaui naui
DEDISTINCTIONE TRIVM PERSONAR v M. DISTINC T. IX. ad distinctione trium permnarum accedamus,Teneamus ergo, Vt docetAugust. ii
rug. Cap. i. li. de fide ad Petrum, patrem, fibum Spitem. , ritum sanctum unum esse Deum naturaliter ieita me sui in patrem esse qui filius est, nee fili uiri esse pium qui paterest, nec spiritum sanctum ei ipsum qui pater est,aut fili'. Vna enim estes enita patri ad filii ct p. s. in qua non est aliud pater aliud filius, aliud dii ritus Lanctus quamuis perso apaliter alius sit pater,alius spiritus sanctua. Uic irai filici patre EGENITUS est enim a patre filius, ct ideo alius
P qc tamen ait e fuit pater, quam sabui: coaeterna enim sunt sibi tr*s pq rsona .