장음표시 사용
131쪽
Maerimus nisit ustiendi ars diligem accesserit , nihil
halebit omnin . Sic in latina oratione minime satis est , latinas sim uerba ac certa inter se ratione coniundia,marus adhuc quiddam restat, id autem est inusii mos comprobatum latino, ac ex bonorMm assii edua lectione comparandum, quJm quod minutis illis praeceptis obediat , atque magistris doceatur . Sed titaliud esse grammatice loqui, aliud latine dicebamus, si nuc in latina locutione aliam alia esse probatiorem ostendemus ac ne ego nlinc tibi aetates commisceam, ac Terenti quasi horridioris nescio quid antiqestatis retinere , Antoni , atque crassi paulo ultiorem fuis tam esse , Ciceronis atitem actutem omnia liminae ,pmnes Mirtutes eloquentiae 1fudine comprobem unam tantum sumamus , neque eam etiam optimam , quin etiam a uiris di edamus licet me unum tibi semper Ciceronem obiiciam, non suae ginti caeteris primari s foeminis Cornutum id stlendi ix loccitus esse , cicero testatum reliquit j quartim etiam altera Gracchorum filiors institutioni plurimum pro 'ut altera ilia Mutius, Licinius neptes longe efficit elegantiores Dii facerent , At non ita esset , cc omnes eo modo homines loci serentur, quo boni faciunt , cique hic alio , ille ali latin abusius esset oratione, nulla enim nunc opus esset in loquendo imitatione omes xes enim eo modo loqueremur optime. Hari autem, quam nos hoc loco probatiorem quaerinalis locutionis formam , ex una probatissimorum ductorum lectio di
132쪽
DE IMITATIONE ne assidua maxime conficiemus, iam ut pessime ih c agunt, qui a pessimis nunquam discedunt auctoribus, sic illi, qui in bonis habitant, nonuncicia ποptime . hi autem qui sint probatissimi auciores, in quibus gendis, ac uersandis, hanc dicendi formam, cita omnium iudici maxime probetur, nobis ipsi comparemus, is procul dubi sunt, qui Ciceronis
ιrtate foruerunt sed cum ea tota aetas plane latine, atque eleganter locuta sit unlis tamen Cicero omαnium elegantis me est locutus pure quid molij, quod est in minima laudi parte ponendam, Pr beati , c prope una in breuitate diuini extitere, Sed linti Cicer laudem omnium acriirtutes in se tran, pulit omnes, pure hic in loco , nec Altis, clim res postulat, alit, in uno autem id illustrandae oratio, ni genere Deus est uerborum delectum eloquentiae
originem Caesar esse dicebat. Atqui ali semper aliis quid habent, opis aut 'orsus damnetur, α β tam aeque non probetur, emistatem ali nimis dedita opera consediantur, in agrestibus, ac par lim cultisse se ali magis obstriant, alij dli uitio Lborant, unus Cicero tantum abest, ut quicquam tale in se admiserit, ut messem illam nobis, atqlie uerborem umnium copiam omnem perpκ urit, qui iihil in feris monem , quod non Romam oleret, quod ab aeta uti suae cultu , atque dignitate quicquam abhorrera, quod omni deniquestiendore non lacesceret, pro sus intertexuit Huc id accedit, quῖd hic solus, qliam caeteri omno simul inra, plura conscripsi vortamini, litide aram nobi maior copia suppeditari
133쪽
ρ lit ad dicendum . Neque illi u quam assieno sunt , qui continuo obbiciunt , Ciceronem non omnia attigisse pulta ex j etiam , quae scripsit , siderarari, quare a caeteris quoque hanc nobis locutionem peestendam essesti inepte garriunt nam si ita , ut de rebus omnibus Cicero non scripsierit , ac ex eis etram, quae scripserit , uoluminibus , temporum iniquitate complura desiderentur , certe qui in eis , quae extari, quae leguntur , optime uersatus erit , quique eius dies Bionis forma probe , ac deliter perceptus habebit B ed ad quicquid uolet commodissime transferre poterit, si quidem ceram imito tur oratio, Arelli eam ad qua' e formas confingendus deflexeris , facillime consequali . Nollem hoc loco ineptus uideri , qui summum uiri m , principem , ac patrem eloquentiae rei comparem abierit Fimae sed paruis tamen, atque in mi maxima , atque nobilissima interdum recte conferri solent mihi inquam Ciceronis oratio cum lo
cupletissimi sitoris oscina rediis me comparari posis
se uidetur . nam quemadmodum in ea omnium eis dum, omnium formarum aptissima sunt Aceumenista, sic ad omnes res oratione apte conuel lenius locuutio , atque dicendi formae omnes ab uno Cicerone aescite fumi poterunt. Neque enim dabitandum est
quin Cicero si historiam si de re rustica copiosiusquam fecit si item de caeteris rebus fripsisset, σ3 eiiij omnibus scribendi satis etcisset, atqκ in iis,qua liuculentissimo stilo complexn est, plane sati fecit. καί uero quia Apelles non omnium rerum formas pennicillo suo sit persecuta , ideo eri , qvi ad eius ima
134쪽
DE IMITATIONE A m optime fit di, is artem si ni nisi ta eas fresma, quas Apelles pinxit accommodare possit , aut qui in Oceano natare didicerit, non is item in caeteris aquis, G ictus veniat, ii facile faciat ab hoc tu uno Cicerone, nusquam discedamus, ut in hoc haereamus, atqze perpetuo habitemAs, meum es condis iam si rivis tamen in historia ut Caesaris parit te, ut Salasti breuitate magis delectetur id per
me quidem si qui illi facillime licebit sed uniuersae locutioni dicendi ludi is si si duplex afri, ut er
xtilitas, altera exeo, quod non unam, atque ean:
dem loquendi rationem esse dici bamus, ut qui bisto oriam scribat, s Caesari puritatem sequatur, i iis candorem, aut etiam Salusti breuitatem parii μαciens, aut caeteris omnibus posthabitis scriptoribus, unius Ciceronis sese locutioni addixerit. Altera ex eo, a d haec sua mutatione, addendo, detrahendo, omnem loquendi usum complexa est de superine quid sientiam, aut cuius scriptoris locutionem magis
probem satis arbitror paulo stra, C passim mul,
tis alios in locis a me esse demon stratam, nunc alitem de posterioris usia, atque utilitate re stat, ut copiosus dicatur quoniam igitur haec animi indicium est, at que una hac potissimum quid velimus, quid non caeteri aperimus, atque eloquimur palim,' cesse si, ut iam pride n nsul dici possit, quod millic non fit dicitum prius qui igitur eadem sensa cum alijs ne iusta reprehensi e quin etiam nostra cum alaquata de proferat nus, locus pollulat, ut pluribus uideae: at ii, quod alam ro citi sumus, cum de inuenes
135쪽
tione , atq; e dis rositione agebatur. Aut i tu quarsunt ab alio dictit, nobis,ut ab eo sunt didi integre, aut aliqua fucta mutatione , Et addendo is ut deestra ido 'oferenda sunt omnino . Ex iis autem , κὶ integra mancnt , sunt prouerbia , dicta, sententiae , di nitione cretus generis caetera , Et si quis
merces eo aduexerit ibi maxima earum rerum sit rutilus , alius eum hoc prouerbio tultitiae notet Noctuas Athenas aut sit qui neget magnum in rem
vilem sumptum se faelarum , illud aptem facete
zβηξ t unlim poenitere tanti non emo aut clim Mir
probus signi cubitur si qui dixerit, digna est, qui
cum in tenebris mices . aut cum nimis largum intra
bene centiae leges retinendum esse , hoc qui iam maesdo argute praecipia , Largitio fundum non habet. Quye omnia , siunt huius generis reliqua ines numerabilia , quoniam uulgo facta sunt commui: nii, quo primum ab eo sunt accepta , eo modo punt perpetuo ab omnibus communiter usiurpanda . dicitauero siue riticula siue ioci, sim quoquo modo noumine alio appellentur magis Ἐν haec eo modo profrri solent integre, quomodo fiunt suis auctoribus prolata , ut clim nouam hominem in confessum amplisiua eo loco minime dignum sit ut typrincipum uitio a itum , locum ibi quaerentem, quis ad hunc modum facete mordeat. Te equidem reciperemnsi anguste siderem . Item si quem se nimis iaciantem in agendo notaremus hoc modo ': is quitur e lintre Item se quis in furacemseruum, Iud Am
ph; bolon Auct solus est , cui domi nihil est nec ob
136쪽
DE IMITATIONE signatum occlusium. Ita in male olentem, cire
cunuentus sum si uero plures a vit, circunuenti sium is Ru illud in adulterum, qui repudio deprehensus sit , cum iis interrogaret qui Et eretis iis
res onderet, tardus ita clim parem gratiam nos permittimus relaturos, eo mo O , Et si mentem sectaris , ita metes. Se tentiae qlioque si verbis, eo ipso integro con ruat or ine, quo prius constructae sunt, recte proferuntur, ut cicero illud Terenti pro tulit, O quium amjcos, Verstas odium parit. item illud Enn . Homo , qui erranti comiter monstrat iam, Quasi lumen de suo lumine accendat facit, ut nihilominus is luceat, cum illi accenderit. Neque id non ita,
Tites quid ego adiuto, curam, levasso
D Quae nunc te coquit, uersat subpeclare ad , Ecquid erit praemi f nitio mentiam sequitur. Et illud Ilis allirae quod nobis non opinio, sed quaeli innatariis seri, ut religionem fretatem , gratiam , vendicationem, eritatem ;qta ius ciuile est aequitas con stituta hi, i i dem sunt ciuitati ad res suas obtinendas, Ita lues D titia est habitus nimi communi litilitati conseruata, suam cuique tribuens dignitatem . Quas omnes, barum etiam similes caetera de nitiones fi lais inteo grai si irpet, non faciet inepte, si tamen aliquid de suo addat, aut etiam totam eandem si confecerit, modo a de mitionis natura, is lege non sedat dedi finionio, siue ei facere lic bit, ut Cicero in ius titia
137쪽
fecit te inienda , qui alijs ierbi, atque est fulpra dis duo eam de in m. tu litia est assedit animis: :ιm cuique tribuens,
cietatem conicine lis ni h limanae muni ce tuens.
Item alios eam de olans dixit, qui ad Herenniumscribit, cum ait. , Iustitia est aequitus , ius unicuique tribuens pro dignitate cuiusque Ut non addam multa alia , quibus aut describitur aut igni, cui Ar haec uirilis non uno modo , Quin etiam in sententiis quoque aliquid addi commutari , modo remaneat sintentia uermitti uidetur . Et si alii, illud Platonis, sirin clemcn beneuobntja non arrem septum esse oportet , ad hunc modum quasi suum id ejiciens , dicat, nae illi maxime tuti sunt Principes, qui magi suorum ciuium beneuolentia , quum armis septi unt: Quemudmodum etiam cicero cit in Terentio pauesto etiam liberius 4 e enim ait., Non Apollinis magis erum atque hoc res onctum est. Cicero autem sirc., Haec ex oraculo Apollinis 3 this editu tibi puta , nihil, potest esse uerius. Eam a tem eiusdem Terenti non solum com mcitauit, sed etiam ad imitationis formam
optime tractauit. Ille enim ait.
Malo coaetus, qui alim ficium facit , dum id rees: sicitum iri credit, tantister cauet; p s erutfore cum,
rursium ad ingenium redit. Cicero alitem sic tio ad metueres , omnia te promissurum , simul ac
138쪽
timere desisses, similem te futurum lat. Sed quo niam casu, quod artis fuerat, in ipsim commutandi rationem incidimus, quae propositionis nostrae para erat altera, eam pergam absoluere . Aut igitur,
quod ipsi loci iniur alienum, id nobis erit omnino incognitum, ut etiam si pius perlectum si pros signorabimus, et ijs uerbis, se eo ordine, quo alius
protulerit prius, nunquam a nobis proferetur. Sin autem in eorum, ligia omnino diced incurremus, magnum tum orationis nostrae testimonium uere poterimus, eam minime esse contemnendam, 'aeiadid sit cum optimorum . Si uero in pers recto uersabimur, nos una haec tili lex commutandi oratiotinis ratio prosus ab omni furti accusatione liberabit, quam uiam C. Carbonem tenuisse, Cicero scriptum reliquit, si quidem hic cum si exerceret ad dicenda, quod ex probatissim aliquo, alit poeta, alit orat rare memoria comprehendere posset, idem suo modo exprimere, atque proferre conabatur, Videbat scies licet industrius orator hunc exercitationem maxime ad dicendi copiam pertinere . Neque mihi nunc L . Crasi quantacunque ductoritas fit, hoc unci iam eripiet, ut quod a bonis omnibus feri uideam, illi concedam, turpe esse ad imitandum, cum Cicero
quo ρ ρ ille ipse, qui sub Crassi persona ea improbare
s mulabat, o aliter scnsierit C fecerit semper hoc igita ius acquirendae alienae sententi e posscssionerequam commutatione, additione, detracilione facies le cor si Aemur . ccmn: utunii autem genus si ueple nt m ordinis, uerborum alterum, cum alite
139쪽
III. 1 e ordinis dic , intelligo tantum ordinem fremmunentibus uerbis in aliam faciem redactam . huius autem comxtundi ordinis rati triplex est, una cum dicitur retro , a quasii fusum uersius idem, quod directe dictum prius offenderis. Altera cum intercisse, tertia cum verba omnia, e cola ipsa tuo arbitratu permiscentur, clim retro ordine, Et si id Terentij, , Saluum te aduenire Demea gaudemus qui iam sic di faciat mutando laudemus Demea aduenire te sui. num tem illud: Nunquam rem facies, abi, ne isdi, ne care homines Sannio si sic item commAtetur Sa=mi homine inscure scis, di, fucia rem nunes
quam quemadmodum ipsi paulo supra dedita feci
mus opera , qui in hac commutatione d tribuenda ex ipsi Cicerone locum pene integrtim retro ordine persiingula uerba remens transtulimus: Intercist autem permutare tum intelligi, cum periodus incidiestur, ac oratio per cola ipsa in ordinem alium componitur, ac ipsi ambitus partibus integri commutatis in alium orbem, atque in quadrum nostrum concinnius digeretur, ut illud Ciceronis in Oratore: Cur
igitur ius ciuile docere semper alchrius fuit ' O minum' clarissimorum discipulis domus foruer: nt'
ad dicendum si quis cunt, aut adiuuet in co iuuenes tutem, Eituperetur ' Si intercisi inuertatur sic, ad dicendum si quis acudi, aut adiuuet in eo alient sestem , uituperabitur ' cir igitur ius ciuile docere
simper pulchrius fuit, hominum3 claris oram dies
sic uti domus bruerunt ' Ad hunc autem modum Terentiasse ipsium conuertit, Ait enim in Funucho
140쪽
DE IMIT ATIONE in Thaidi, persona . Oh sitim , habeo hic neminem , a ncq se amicam , neque cognati m . In Adelphis auestem hoc idem agit per conuersim nem,ubi ait Nemidinem habe . ου fumus , Cetu autem hic non adest. Sed aptis in e Cicero hoc genere conuersionis tu silis est, cum id Gracchi per colu conuertit nam cum ille
diceret , Abesse non potest , quin iugem hominis, probos improbare , qui improbos probet Cicero autem sic , quin eiusdem hominis sit , qui improbos probet , probos improbare . Apti sim est in postre
reo membro fudit commlitatio, Melis ratem Flam eminius hanc conuertendi rationem ttim egregie pere secutus est , cum ait insua paraphrasi: Am perpeα tuo cundia sursum , ac deorsiam commeant re Am generati , interitus circuitum con cit qu sorbem quendum . Ex terra enim humor, ex limo es 'r re, citur aer , ex aere orituri: mor , ex humore terra illima Alliae Cicero eadem retro uerso ordine prius in hunc modum tulerat. Nam exterra a lis, in cilia oritrer aer, ex aere aether, Deinde retror illum uici Fim , Ex aettere aer, ex aere aqua, in aqua terra in ima sic naturi bis , ex cicii us omnia cones flant, seu um deorsum tro citroi commeantibus mundi mirem coniunctio continetur. Tertium autem commutandi genus est cum ei dem uerbi 1:ul primo eorum ordine con eritat , ncciti colorum utila ratione a lubitu sed cum nos noli u=n, ac liberum
nostrum es cimus ordinem, nisi qui illud. Tibia:st ni id nisi i eo , quod mihi et ipsit , ut vitemus oculos hominum bi lingua minus facile possumus: