장음표시 사용
111쪽
honor se gloria. Qua vero ratione illa invitabilitas antelligi debeat, hae in quaestione a nobis est e '
Hor. a. Duplex Dei invisibilitas fingi potest,
abstractiva nimirum & intuitiva. Prior opponi tur abstractivae visibilitati, seu cognitioni Dei: altera vero intuitivae: unde ut explicetur imiu hilitas tum abstractiva tum intuitiva , necesse esς ut hic exponatur, quid sint.& abstractiva & intui tiva Dei cognitio. Hol. 3. Cognitio Dei abstractiva est ea, erux de Deo per creaturas, tanquam per medium, na hetur e ejusmodi est ea, quam Apostolus hisce Verbis exprimit, ad Romanos scribens : Invisi' ibilia ipsius a creatura mundi , per ea quae fas sunt , sntellecta eo piciuntur . Cognitio intui-tiva est ea, Per quam Deus cognoscitur in seipso, non autem in medio quod ab eo distinctum sit : hincque patet, cognitionem abstractivam esse obscuram ac confusam , cum Ccontra intuitiva sit clara , evidens, ae distincta. Pist. 4. De abstractiva Dei visibilitate hie non agemus, sed tantum de intuitiva ; nempe dic
mus de illius possibilitate , existentia , princi piis , objecto & proprietatibus. C A
112쪽
Differt. N. De Attributis in specie. IosCAs UT I. De possibilitate intuitiva Dei via sonis.
Nol. I. π Ntellectus ereatus potest spectari, vel A secundum vires naturales, vel secundum supernaturales . Certo certius est, intellectum creatum sibi relictum , hoc est, solis viribus naturalibus instructum , non poste videre Deum intuitive unde hic quaestio est tantum utrum id possit adjutus ae corroboratus aliquo supernaturali auxilio ; sive habituale , sive actuarile sit illud auxilium ; sive sit lumen gloriae , si-Ve extraordinarius Dei concursus, sive aliquid aliud. 2 ol. 2. Ueritas triplici medio probari potest, Scriptura, Τraditione, Ratione naturali : igitur difficultas potest esse, utrum tum Scripturatum Traditione, tum Ratione naturali pombilistas intuitivae Dei visionis ostendi possit. ARTICULUS L
Vtrumpossibilitas intuitime Dei visionis ex
Scripturis demonstretur. Covaris. D Ossibilitas intuitivae Dei visonis
x ex Scriptura demonstratur. Probatur primo. Matthaei ς. haec habentur: Beati modo eoiae , quoniam ipsi Deum videbunx .Haee quoque leguntur ejusdem Euangelii cap. I 8. Angeli eorum semper v/dent faciem Patris mei . Apostolus I. ad Corinth. I 3. sic loquitur '. Videmus nunc per speculum in aenismate , tunc otem facie ad faciem'. nune cognosco ex parte , tunc a
rem cognostam, sicut O e nisus sum. Ex iis verblocis sic conficitur argumentum : Visio de quatum Matthaeus,tum Apostolus loquuntur, no est
113쪽
viso per similitudinem aliquam creatam; alio. quin enim esset in aenigmate & in speculo, quod tamen negat Apostolus: non est quoque abstra. ctiva, seu in Dei effectibus, cum dicatur visio faciei 3 visio quae erit facie ad faelem; visio ei similis quam Deus habet de ereaturis; visio Dei sicuti est: ergo est visio intuitiva. Dices. Genesis 3 2. dicitur, quod Moyses viderit Deum lacie ad saciem; inde tamen colligi non potest, quod eum intuitive viderit: ergo neque
colligi potest possibilitas intuitivae Dei visionis ex iis Scripturae textibus , ubi asseritur, quod praedestinati Deum in coelis lacie ad faciem visuri
Sed concesso antecedente, neganda est consequentia. Ratio disparitatis est, quia apparitiones quae tum Moysi tum Patriarchis concesila leguntur , non erant Dei apparitiones, sed Angelorum
qui in forma aliqua visibili eis se videndos pra
buerunt; locuti sunt tamen in Dei persona, quddagerent illius nomine: id autem ex Actorum c. manifeste colligitur. Objicies. Deus in Scriptura dieitur invisibi Iis: suem cinquit Apostolus I. ad Tim. 6. nullus ho-mrnum vidit, sed nec videre potest. Ille Iocus non potest intelligi aut de visione abstractiva,cum cer tum sit ex ipsemet Apostolo, Deum sic a viator bus cognosci; aut de visione in aenigmate& in speculo , quippe idem Apostolus expresse ait
quod sie a nobis cognoscitur: Videmus nunc per
speeulum se in aenigmater ergo Ioeus ille intelligitur de visione Dei intuitiva, Resp. dist. Apostoli verba: Sed nec videre potest , aut oculis corporeis, eum Deus non sit ensmateriale;aut in terris,quippὸ nune non videmus facie ad faciem; aut visione comprehensiva, quam
haud dubie, propter Dei infinitatem, intellectuSCreatus assequi non potest, ut inseriiss suo loco
114쪽
DissertiIV. De Attributis in specie. mARTICUL Us II. I rum po bilitas intuitiva Dei visionis ,
ex Traditione demonstretur. Cotic Lus. T Ossibilitas intuitivae Dei via. sionis potest ex Traditione
demonstrari. Probatur. Primo , Irenaeus Iib. q. cap. 37. sic loquitur: Homines igitur videbunt Deum , O v vent per visionem , immortalesfacti , Opertingenses usque ad Deum. Irenaeum vero loqui de intubtiva Dei visione, ex eo colligitur, quod visi memquam recenset, OPponat et,qua Patriarchae, dum in terris agerent, donati sunt. Secundo , Clemens Alexandrinus in quinto Stromat. hare habet: Persticuum est, nullum umquam visae sua tempore posse Deum perspiciis comprehenaeere . sui autem suns mundo corde , Deum videbunt, postquam extremam persectiomem attige-ἀne . Per ciaec verba : Perspicue comprehendere ,
intelligit perspicuam Dei vi em, quae tamen Iersecta non ut ; eam autem comprehensi em , oc est, Perspicuam visi em, quam CIemens negat viatoribus concedi, contendit ipsemu dis corde in coeIo concedendam.
Graio , Augustinus Epist. or. haec Apostoli verba: Reg secuAmmiam sibili, sic enarrat: D- sibili autem non ta secula seeutinum , sed tantumia hocseeuis. EpilloIa 0r. ait, Deum Moysi in hac
vita non apparuise in natura propria , in ea ta- 'men videndum esse in aItera vita : Pon autem inquit ' ipse apparebat in natura proprias quam Moyses videre cupiebat et ea quippe promissitur Sancti, is alia visa. uuans, Bernardus idem asserit: In hoc autem a Serm. in festum omnium Sanctorum , δεν
hoc eris vita aerema, ut e nosiamus Deum MN Mest , id est, non modo Mut inest , nobis vide cet v
115쪽
aut eeteris erecturis , sed sicut est in semetipso . suinio. Id aperte colligitur ex Conc. plorentino, ses 2 2s. in decreto unionis, ubi definitur ; utas corporibus animas, quae ingratia Dei decesserint, in eoelum mox recipi , edi intueri clare ipsum Deum , trinum se unum , euri est. Objicies r. Chrysostomus multa docet, quibus evinci videtur, quod Deus a nulla creatura possit intuitive videri. Docet, angelos ipsos Dei essentiam non videre et Deum , inquit in haec
Ioannis verba , Deum nemo vidit unquam , cujusmodi est in se ; non solumprophetae , sed nec angel; Uderunt, nec archangeli. Docet 2. solum Filium S Seiritum Sanctum, Deum iesum intueri: S Ius ipsum videt Filius O Spiritus sanctus . Docet 3. hane Christi sententiam : Angeli eorum semper vident faeiem Patris mei qui in eoelis est , non intelligi de visione essentiae divinae, sed tam tum de angelorum cogitatione, quae interruPta non sit: Sie etiam cait 9 in angelis accipiendum est , propter puram ipsorum ac vigilem naturam , nihil ipsos adiud praeterquam Deum , animo unquam videndum sibi proponere. Docet 4. Deum ab Angelis non videri, nisi per quandam sui demissi
nem: Non merum ipsum lumen intuebantur , cinquit oratione tertia contra Anomaeos de Incom
prehensibili neque sinceram ipsam substantiam, sed
quaedam Dei se demittentis aecommodatio fuit. Ex iis autem locis sic conficitur argumentum: Ille censuit, intuitivam Dei visionem non esse possibilem,qui negavit, Angelos essentiam Dei videre ; qui contendit, id soli Filio & Spiritui Sancto proprium esse; qui asseruit, euangelica verba Angeli eorum semper Oe. non intelligi de visione essentiae divinae; qui voluit, Deum a nulla creat xa nisi per sui demissionem, & quandam accommodationem etiam in coelis conspici: Atqui id docuit, id asseruit, id contendit Chrysostomus: Ergo censuit, intuitivam Dei visionem non esse
116쪽
DisserLIv. De Attributis in speete. et I 3
Resp. disting. maj. Ille &c. qui negavit,angeI Dei essentiam videre visione impersecta ; qui co tendit , eam imperfectam visionem soli Filio ει Spiritui Sancto convenire; qui asseruit, Euam gelica verba, Angeli eorum Oe. non intelligi de imperfecta visione essentiae divinae ; qui voluit Deum non videri nisi per sui demissionem, quae .
exeludat imperfectam essentiae visionem , concedo maj. Negavit, angelos Dei essentiam videre visione perfecta, qui contendit eam perfectam visionem soli Filio & Spiritui Sancto convenire, qui asseruit, Euangelica verba Anseli eorum Oc. non
intelligi de persecta visione essentiae divinae, nego maj. Distingo pariter min. Atqui id docuit, id asseruit, id contendit Chrysostomus de persecta
Dei visione, conc. mim de imperfecta visione ,
Intuitiva Dei visio duplex est , imperfecta &Persecta: prior est ea, per quam clare quidem &absque aenigmate videtur Dei essentia, sed non cognoscuntur ea omnia quae potest operari, seu , Objecta ad quae sese extendere potest Dei omnipotentia: posterior E contra ea est, per quam ita essentia cognoscitur, ut etiam distincte cognoscantur omnia objecta, hoc est, omnes creaturae
possibiles ad quas sese potest extendere Dei omnipotentia . Prior dicitur non comprehensiva , . altera vero dicitur comprehensiva : Istam tantum , non autem illam Ch sostomus cuilibet intellectui creato negavit. Confirmatur I. ex scopo quem iis in locis sibi Chrysostomus proposuerat: agebat nimirum contra Anomoeos, qui arrogabant sibi comprehensivam Dei visionem: non minus enim ineptὰ quam impie iactitabant, sibi Deum tam perfecte cognitum esse, quam ipsimet Deo, ita ut nihil. eos effugeret eorum quae Deus habet, aut in 1 substantia, aut in sua virtute, aut in essicientia.
Audaeissimus Au inquit Epiphanius haer. 76. de Aetio agens in dicebat: Tam Deum novi, quam
117쪽
Confirmatur 2. ex eo,quod ubi idem S.Doctor Oratiose tertia de incomprehensibili ali eruit, ecangelos, nec quamlibet aliam creaturam posse Deum intueri, hanc rationem reddite Ab nistiare facta se ereata eomprehendi potest. Postquam hom. I s. in Ioannem, scripsit,neminem unquam vidisse essentiam Dei, docet, id intelligi debere de
eo tantum cognitionis modo, qui Verbo convenit; de ea tantiim cognitione,quae sit comprehen sua. suorsum istud: TLemo novit Patrem nisi H-lius f an omnes is enorantia versamur e absit. Sed nimirum nemo novit ut sitius .... hujus essentiam
nemo sis, Me est , quid tandem ea sit , pr fer mia solum , qui ab ipso genitus est. Nam cognitionemisi vocat accuratam contemplationem, O comprehensionem , ae tantam , quantam Fili, notitiam habet
objicies x. Theodoretus in Dialogo primo qui Immutabilis inscribitur, tria docet, quae cum possibilitate intuitivae Dei visionis conciliari non possunt. Primo, contendit, Dei essentiam,ut in se est, videri non posse: Quamobrem inquit si impossibilis est hominibus: imo etiam angelis dixerim: divinae natura contuitus, Oe. Contendiis eundo , Deum & angelis & hominibus post ineam nationem tantum visum fuisse : Manifestum ess gitur videri non posse divinam naturam , ese autem aspectabilem carnem , perque hane aspectabilem .llam quae minime est aspectabilis, esse eo pectam. Contendit tertio, haec Euangelica verba: Angeli eorum semper vident faeiem Patris mei quἰ in eo
lis est, intelligi non debere de visione ipsiusmet essentiae divinae, sed de quadam illius gloria ,
. quae illorum capacitati contemperata suerit: Sic igitur ait ) O de angelis intelligamus , eum audimus , eos quotidie videre faciem Patris nostri . Non enim diminam substantiam vident, quae neque
circumscribipotest , neque egitatione sepiri, O μυ-
118쪽
Differt.IV. De Attributis in specie. II s
versa complectitur: sedgloriam quandam ad illorum
Ex iis vero textibus, sic eonficitur argumen tum: Ille credidit, possibilem non esse intuitivam Dei visionem,qui conceptis terminis asi eruit,eam impossibilem esse cuilibet creaturae; qui docuit angelos beatos non videre Dei essentiam, nisi in carne quam Uerbum assumpsit;qui scripsit,Euangelii verba, Angeli eorum c . non Probare angelos videre Dei estentiam. Atqui id asseruit, id docuit, id scripsit Theodoretus: ergo &c. Resp. dist. maj. Qui eredidit, eam este impossibilem oculo mentis, conc. ma, oculo corpori S , neg. maj. Distinguo pariter min. Atqui id asseruit Theodoret. de oculo eorporis, conc. min. de Oc Io mentis, neg. min. & eonseq. Ratio solutionis est,quia Theodor. in Dialogo,de quo est quaestio, Vult contra Eutychianos probare, Christum habuisse verum corpus: id autem se probat: Ille verum habet corpus qui oculis eorporeis visus est: alia nimisum ratisne , Γ na essentia , eum si omnino
spiritualis , videri non potest e sed christus oeuliseorporeis visus est: ergo verum habuit eorpus. Instabis . Theodoretus asserit, angelos ante Verbi incarnationem non vidisse Dei essentiam ;verba Euangeliea, Angeli eorum Oe. non debere intelligi de visione essentiae Dei: ergo Theodoretus quamlibet Dei, ut in se est, visionem negavit cuilibet creaturae. Resp. dist. anti non vidisse Dei essentiam eamiunitam, conc. ant. non vidisse simpliciter & a solute,neg. ant. Responsionem innuit ipse The do retus , quippe rationem reddens, cur locus Euangelieus, Angeli eorum m. non debeat intelligi de visione essentiae divinae, ait, id esse,quod divina essentia circumscribi non possit: Eon enim di inam sentiam vident,quae neque circumscribi potest, neque eo latione sepstar non valeret autem ea ratio, si Τheodoretus locutus sui stet de visione
substantiae divinae eonsideratae in seipsa, & inde
119쪽
pendenter a carne quam Uerbum induit: neque enim alicujus Eonderis est hoc argumentum: Esesentia divina e reumferibi non potest; ergo non comporis tantum , sed nee mentis Oeudis videri ρotest . Objicies 3. Hieronymus in primum Isaiae e Put , docet, nullam creaturam videre saeiem Dei juxta naturae suae proprietatem: Liset inquit faelem Domini juxta naturae suae proprietatem nulla videat creatura. Ambrosius in commentariis in Lucam , haec habet, quae idem probare videntur: Et quid de hominibus loquimur , cum etiam de ipsis earlestibus virtutibus se potestatibus legerimus: Quia
Resp. ad I. Augustinum Epist. III. illum Hieronymi locum exponere de visione, quae non per oculos mentis, sed per oculos corporis fiat: i Ggue etiam locum habet in angelis, quos Augu-inus non credidit esse cujuslibet corporis expertes : His verbis cait Augustinus,ubi retulit la datam a nobis Hieronymi sententiam) vis doctifisimus satis ostendit, quid etiam de futuros eculo seκ-
serit , quod ad rem attinet. suantumlibet enim oculi corparis nostri mutentur in melius , angelorum oculis equabuntur. Resp. ad 2. Ambrosum loqui de visione comprehensiva: Ideo cinquit Deum nemo vidit unquam , quia eam, quae in Deo habitat, pleni
sudinem divinitatis, nemo conspexit , nemo mente aut oculis comprehendit.
Objicies 4. Ut intellectus creatus possit intui-tive videre Dei essentiam, requiritur, ut aliquam eum eo proportionem habeat: se quod oculus nullam habeat cum sono proportionem, non potest videre sonum. Atqui intellectus creatus nullam habet prop ortionem eum Dei essentia ; tum quia finiti ad infinitum nulla est proportio 3 tum etiam quia Dei essentia intuitive videnda est odidinis supernaturalis. Resp. dist. ant. Intellectus creatus nullam habet Proportionem entitatis cum divina essetia, conc.
ant. sunt enim diversi omninδ generis : nullam
120쪽
DisserLIV. De Attributis in Oetae. III
habet proportionem habitudinis, neg. ant. Cum Deus hi summe verus & summe bonus, continetur sub objecto adaequato mentis & voluntatis humanae: proindeque mens & voluntas humana cum eo habent proportionem habitudinis, seu eam, quae inter Potentiam & objectum reperitur.
ARTICUL Us III. Virum dissibilitas miuitiva Dei visionis r tione naturali demonstrari possit.
I. Ertum est, possibillitatem intuitivar Dei visionis posse negat me demo strari ratione naturali: nempe demonstrari potest, nullam involvere contradictionem, hoc est , nulla opponi posse argumenta,quae sint insolubilia. Certum est quoque, id polle positive ostendi saltem probabiliter; unde quaestio est, utrum id
possit demonstrative probari. Hot. Σ. Duplex est in scholis ea de re sententia. S. Thomas lib. 3. contra gentes cap. so. amrma tivam expresse defendit, negativam vero plures
alii, quibus Sylvius subscribit: Ver est inquit
1. P. q. I 2. art. I. 9 nullam omnino rationem natu
ratem dari posse , - qua demonstretur , vi nem illam esse intellectui creato posibilem. CONCLUs Io. possibilitas intuitivae Dei visionis potest ratione naturali demonstrari. Probatur. Possibilitas intuiti ve Dei visionis dein monstratur ratione petita ex desiderio subitanti ae spirituali innato videndi Deum intuitive: atqui ea ratio est demonstrativarergo possibilitas intui-tivae Dei visionis potest rationρ naturali demonis strari . Minor ex eo constat, quod ea ratio reduci possit ad syllogismum qui constet tribus propositionibus certis ac evidentibus, quarum ultima ex duabus prioribus recessario sequatur. Hujusmo