Institutiones theologicae ad usum seminariorum. Authore Gaspare Juenin ... Tomus primus septimus

발행: 1704년

분량: 521페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

281쪽

2 8 lassit. Theolog. Pars L '

entiae non versatur etrea res contingentes ae I heras, ut est Petri conversio, sed tantum circa res naturales ac necessarias : 2. non cognoscit quoque per scientiam visionis , eo quδd 1cientia visionis seratur circa res, non conditionate , sed tantum absolute suturas: ergo Deus per scientiam mediam cognoscit veritatem, de qua agi

tur .

. Resp. ad I. veritatem, de qua est quaestio , eo-gnosci per scientiam simplicis intelligentiae. Ada. dist .ant. Petri conversio est contingens S libera in se, conc. ant. in vi illationis, neg. ant. id est , haec illatio: Petrus eonverteretur , si reeipiat gratiam perse esseacem , est omnino necessaria, quia sequitur ex isto certissimo principio: suidquid Deus vult eficaciter , eveniet infallibiliter : v tum licet illatio sit omnino necessaria, consequens tamen, seu Petri converso, est omninδcontingens ac libera,eo quod quamvis Deus velit ut re ipsa eveniat, Vult tamen, ut eveniat contingenter ac libere: Si Deus praevidit cinquit S. Thomas lib. 3. contra gentes e. 94.) quod illud erit --τωrum contingenter,sequitur infallibiliter, quod eris eontingenter o non necessario. Confirmatur solutioex eo, quod ipsimet sciemtiae mediae defensores, nostram solutionem aster- Te cogantur, cum ipsis objicitur haec propositio:

Si Deus praescit Petrum convertendum , Petrus co Tertetur ; nam in ea propositione conversio Petri

ut latentur adversarii) est in se contingens & libera, quamvis necessario sequatur ex hoc antec dente conditionali: Si Deus praescit Petrum com

vertendum .

Obiicies 3. Scientia media est necessaria ad conciliandam hominis libertatem eum divina

- Praedestinatione: vix enim eo ne ipi potest, homi nem esse liberum, nisi per scientiam mediam Prae- videatur consensus,quem praebiturus esset grati aes in his aut illis circumstantiis interius excitare tur aut ad conversionem, aut ad Perseveran tiam γ

282쪽

Differt. N. De Attribui. Aspecie. 279

tiam , aut ad aliquod aliud pietatis opus: e

go, &e. Resp. neg. ant. Ratio est, quia licet S. Patres in Pelagianorum, ac Semi-Pelagianorum scriptis eum, de quo est quaestio, legerint conciliandae libertatis cum divina praedestinatione modum 3 eum tamen nusquam adhibuere, ut variis momentis demonstrari potest. Frλο, id conceptis terminis asserit I. udovicus Molina; sie enim de scientia media, cujus inve tione gloriatur, loquitur in Concordia Ulympone edita anno Is 82. Si ea data O explanata suisset ab Augustino , forte nusquam Pelagiana haere HS set exorta, neque Lutherani tam Apudenter libertauem arbitrii nostri fuissent ausi negare , obtemdentes, eum divina gratia O praedestinatione cohσν re non lossie: neque ex Augustini opinione , eo eristationibusque ejus eum Pelagianis , tot sideles fuissem eurbati , nee ad Pelagianos defecissent ; facilequerelisus ae Elae Pelagianorum ia Gallia , quarum in epistolis Prosperio Hilarii sit mentis, fuissent emtinctae . Ex eo Ludovici Molinae textu patet , persuasum illi suisse, Augustinum nusquam usum suisse seientia media , ut hominis libertatem cum divina gratia ac praedestinatione concilia

Secundo. Modus quo, ex s. Patribus, creata libertas conciliatur cum medicinali Christi gratia cum divina ad quodlibet pietatis opus Pra destinatione , perdissicilis est : non est igitur idem cum eo, qui ex scientia media petitur:quippe illo nihil facilius excogitari potest: Ista qu sis ait Aufuginus lib. . contra Iulianum c. 8. ubi de arbitris luertatis o Dei gratia c & praed sinatione) disputatur, ita est ad discemendum dissicilis , ut quando defenditur liberum asistriam , negari Dei gratia videaturr quando autem asseratur Dei gratia, liberum arbitrium putetuae a erri. Econtra vero perfacilis est modus conciliandi libertatem cum divina gratia, si petatur eπ uis

283쪽

1so Institi Theolog. Pars I.

Dientiae media' : quid enim Deilius est quam concipere , non tolli libertatem a deis creto , quod non habet estectum, nisi ex pra via in instanti naturae voluntatis determinatione λTertio . Modus conciliandi libertatem eum Dei tum gratia tum praedestinatione, secundum Augustini principia, desumitur ex omnipotentis, sima Dei potestate 8e supremo dominio, quodhabet in humanas voluntates. Sine dubio inquit Augustinus lib. de correp. & grat. caP. Iq.ὶ h lens humanorum eordium , quo placeret, inclinand rum omnipotentissimam potestatem. Paulo post sieiterum loquitur: Si re .eum voluerit reges ta temra Deus eonstituere , magis halet in potestate volum rates hominum , quam ipsi suas : quis alius faeis ut salubris sit eorreptis , O fiat in correpti eorde eorreptio , ut coelest. eonstituatur in regno Atqui modus libertatem cum Dei praedestinatione conmciliandi ex usu scienti ae mediae, non Petitur eX omnipotentissima Dei potestate, sed ex humana voluntate: ergo modus ille non est Augustinia-

suarto. Augustinus asserit, conciliationem lia hertatis cum divina Fratia esse mysterium; ae illud Apostoli, O altitudo, usurpandum esse quo ties tentatur ea conciliatio: cur ille eredas ait epist. Ios. suae est ad Sixtum ) ille non eredar,e- ambo idem audiunt, etsi miraeulum in eorum

eo pectu fiat, ambo idem videnti altitudo εβ div tiarum sapientiae E eientiae Dei , eujus inserutis Ua sunt judieia, O apud quem non est Aiquita sdum cujus vult, miseretur , O quem vult , Obdisro . Eodem modo loquitur lib. de spiritu & littera cap. 34. SI ad illam cinquit in presentitatem sermrandam nos quisquam eoarctat , eur dii ita su deatur , Mi persisadeatur , AN antem non ita , duos Hia occurrerent interim, quae respondere mA; placeas:

O altitudo divitiarum mentiae in sapientiae Dei . Er, Nunquid est iniquitas apud Deum s cui responsis

284쪽

Differt. N. De Attribui. in specie. 28r

sa Esplieat, quaerat doctiores , sed ex eat , ne ν veniat praesumptiores. Atqui in libertate cum divinis decretis, cum Dei gratia, cum praedestia natione concilianda ex usu scientiae mediae, nubium prorsus est mysterium, quippe vel maxime plumbeis hominibus constat, non laedi liber

talem per decretu, cujus executio pendet tanquaa causa, ex praevisa voluntatis determinatione . tuuimo . Modus conciliandi libertatem eumessicacibus decretis, desumi debet ex actione Dei quae eum sit a causa universali, causis particula ribus motum imprimit, modo qui eorum naturae conveniat a libero quidem, si causae particulares sint liberar, necessario vero, si causae sint necelsariae. Desumitur quoque ex eiusdem diyinae actioanis infinitate, nam ex eo quod sit infinita, sese existendit non tantum ad substantiam actus creatae voluntatis, sed etiam ad illius modum: ac proinde essicit non tantum, ut actus existat, sed etiam ut existat libere: Ex hoc quod nihil divinae volonis eati resistis inquit S. ThomaS I. p. q. I9. art. g.

ad 2.9 sequitur, quod non solum fiant ea, quaeDeus vult fieri ; sed quod fiant eanti nire , veι necessario , quia sic vult fieri Deus. . Objicies 4. Conversio Τyriorum & sidoniorum sutura Rib conditione praedicationis & miraculorum Christi,infallibiliter a Deo cognita suit,

ut patet ex Euangelio Matth. cap. D. Vae tibi C το in , vae tui Besaida , quiasi in Dro O Sido ne factae essent virtutes, quae factasunt 1n vobis, olimis edisio O einere paenitentiam egissent. Atquicon versio Τyriorum & Sidoniorum non fuit cognita per scientiam simplicis intelligentiae, cum non fuerit mere possibistis: nee per scientiam visionis cum absolute non suerit futura: ergo per scientiam mediam, proindeque in statu naturae lapsae scientia media admittenda est respectu actuum ordinis supernaturalis . ,

Resp. iam superitis ad illud argumentum iuisse dictum, eam, de qua agitur,conversionem fuisse a

285쪽

1 1 Institi Theolon Pars I.

Deo cognitam per scientiam simplicis intelligemtiae, eo quod cum conditio sit mere possibilis, mere pariter tanquam possibilis visa sit Tyrio

rum conversio.

Confirmatur. Ut aliquid videatur per sciemtiam mediam , necesse est, ex advertariis , ut cognoscatur independenter a decreto absoluto de conserenda gratia efficaci, si conditio,ex cujus suppositione videtur futurum, ponatur ex parte objecti. Sed Tyriorum conversio non suit cogni-eta independenter ab illo decreto, ut superius probatum est: ergo, &c.

Instabis. Si valeat mox data solutio, aequa non fuisset Christi objurgatio adversus Iudaeos;

respondere nimirum potuissent, se pariter comvertendos, si miraculis & praedicationi Deus conjunxisset gratiam efficacem,quam Tyriis & Sia doniis largiturus erat sub conditione praedicati nis & miraculorum Christi. Resp. I.Iudaeos non potuiss eid,quod objiciune advertarii, Christo respondere. Si quidem grati quae ex se & ab intrinseco sutura fuisset efficax in Tyriis & Sidoniis , non fuisset futura efficax in Iudaeis, quia cui jam dictum est superius ) m

ior erat ex coecatio & induratio Iudaeorum,quam Tyriorum S Sidoniorum: sicque auxilium, quod Tyriorum excoecationem superasset, vicissetque obdurationem , re ipsa non superaturum sui stet ac victurum excoecationem,ae obdurationem Iudaeorum. Augustini est ea solutio, haec enim scribit lib. de dono persever. cap. 14.2Un ergo eramisic eaeeati oculi , ne e induratum eor Uriorum OSidoniorum , quoniam eredidiss ent, si qualia vid

runt isti, signamidissent. Eidem solutioni lux aD

sulgebit maxima ex tractatu de gratia, ubi ostem demus , efficaciam gratiae esse relativam, ita ut idem auxilium pro majore vel minore hominum quibus coosertur , cupiditate , in aliquibus sit es-fieax, hoc est, superet subjecti resistentiam , ibiudque aptum actum determinet; in aliis vero sit ines-

286쪽

DisserLIT De Attributis iniserie. 283

inemeax, id est, licet excitet ad actum pium, ita

tamen non superat hominis resistentiam, quae ex majori illius cupiditate nascitur , ut illum ad eumdem pietatis actum determinet. Resp. adversariorum argumentum sic in eos retorqueri posse: Iudaei Tyriis pares non erant

in auxilio, sicut pares suissent in praedicatione Euangelii: nempe Tyriis, si apud eos Christus praedicasset, data suisset ut docent adversarii gratia congrua, seu in iis eircumstantiis, in quibus praevisi fuissent, quod ipsi daturi essent coninsen inmet ea tamen gratia congrua Iudaeis data non fuit: nam si Iudaei eam habuissent, cum Christus ipsis annuntiavit Euangelium, reipsa

Poenitentiam egissent, quippe ex adversariis gratia congrua nutquam suo frustratur essectu: hin

que patet, Iudaeos potuisse respondere Christo objurganti, se non minus, mim Tyrii & Sidonii, acturos suisse poenitentiam, si pratiam congruam eis largitus suisiet, quam fuisset Tyriis ac Sydoniis largiturus, si apud eos praedicasset Euange

lium.

Objicies s. Doctis quibusdam theologis video tur, quod scientia media possit admitti respectu

actuum, etiam supernaturalium , hominis innocentis : ergo pariter debet admitti respectu actuum supernaturalium hominis Per peccatum lapsi: non enim videtur esse potior ratio de unci

quam de altem.

Reis. ex suppositione,quod ut docent Augustini djstipuli, quibus subscribemus in tractatu de gratia in creatura innocens ad actus liberos, etiam ordinis supernaturalis, non indiguerit gratia per se essicaei, & ab intrinseco determinativa , parvi referre, anrespectu status innocentiae, a mitti debeat aut rejici scientia media . Ratio est, quia in ea suppositione certum erit quod Deus viderit futura sub conditione piet

tis opera, angelorum v. g. Perseverantiam inde

Pendenter a decreto absoluto de conferenda gratia

287쪽

lla per se effieaei, &ab intrinseco determinativa.

An autem scientia, per quam Deus in statu innocentiae pietatis opera praevidit , reducenda sit ad scientiam, quam Scholastici vocant scientiam simplicis intelligentiae, an ad eam, quam dicunt seientiam visionis, aut utrum ad tertiam, quae imter eos mediet, quaeq; ob id a Molina primum dicta est seientia media, quaestio est metaphysica potius quam theologica, quae fidei explicandae nee obest,nec prodest,seu ut loquuntur9 quae eidem fidei explicandae est omnino impertinens. E contra , ex suppositione, quod ut fuse suo Ioeo ex Scriptura,ex Patribus , & praesertim A gustin cujus doctrinam Romana sequitur Ecel

sia, demonstrabitur homo lapsus gratia per se

effieaei & ab intrinseco determinativa indigeat ad quemlibet pietatis actum, vel inchoatum, ae maxime impersectum,multi resere, an in Deo resis pectu actuum supernaturalium hominis la

si admittenda sit , aut rejicienda scientia media .

Et sane si admittatur,non stabit suppositio, seu

verum non erit, quδd homo lapsus indigeat a xilio per se efficaci ad quodcumque pietatis oPus: quippe, cum scientia media, Pro ut ab illius authoribus & defensoribus traditur , se operis sub conditione suturi cognitio independens a decreto de conserenda gratia victrice, pium opus praevisum erit ab aeterno futurum i dependenter ab eadem gratia victrice: ac proinde gratia victrix non erit homini lapso ad quo eumque pietatis opus necessaria: quippe inde Pendenter ab eius collatione futurum erit alia quod pietatis oPus.

Iis quae hucusque dicta sunt, praemissis, ad

Objectionem adversariorum , respondemus in Brma, dato antecedente, negando conseq. Ratio disparitatis: est,quia pietatis opera in statu naturae innocentis, tum absolute tum conditionate

futura erant independenter a decreto de determi- .

288쪽

DissertIV. De Attributis innetis. 28s

nanda in tempore per gratiam ex se effieaeem Voluntate creata; clim enim, ut suo loco dicetur, voluntas creata tunc sana esset ac robusta,

ad operandum non indigebat medicinali , & effi- caei auxilio, sed semetipsam pro libito poterat

cum auxilio versatili determinare ad quodcumque voluisset pietatis opus. E contra vero in lixtu naturae Iapsae nullum omninδ pietatis opus est futurum, sive absolute, sive conditionate, m- dependenter a decreto de determinanda in tempore voluntate creata: quippe cum aegra iiii ac debilis,satis non habetvirum,ut cum auxillo Versatili, quacumque illi in circumstantia detur , lese ad aliquod, licet maxime impersectum, Pi

latis opus determinet. .

Ex his patet, theologicos,qui non tantum pro statu naturae innocentis , sed etiam pro natu naturae lapsae, scientiam mediam admittunt,luPPonere , hominem lapsum eademstui sanitate, at dem pollere viribus,quibus homo innocens truebatur . Non ob aliud Augustinus totus fuit in impugnanda illa media scientia in Semi-Pelagianis, qui non miniis pro statu naturae lapsa', quam pro statu naturae innocentis illam defendebant

tanquam cardinem, in quem eorum de gratia balavatoris systema Volveretur . ..

Objicies 6. Doctrina de usu scientiae media',ad libertatem cum divina gratia conciliandam , a Domini canis delata suit ad summos Ι'ontihces Clementem VIII. & Paulum V. de eaque diIigenter actum suit in celeberrimis congregationibus Quae vulgo De auxiliis appellantur ; & tamen nulla ipsi inusta fuit censura: unde sic arguitur. Doctrina quae diligenter examinata suit coram Summis Pontificibus , qua ue post diligens examen nulla censura perstricta suit , centetur approbata ab Ecclesia Romana: atqui, &c. e

η'Res . neg. maj. Ratio est , quia approbatio di eit litis intentatae definitionem: ubi ergo ino

289쪽

tervenit ea definitio, nulla quoque est approbatio . Ηine colligitur, Ludovici Molinae de scientia media doctrinam, eodem esse in statu, in quo era cum primum delata est ad summos Pom

Confirmatur ea responsio primo authoritate Alexandri Papae VII. a quo proscripta fuit haec propositio: M liber sit adleujus junioris se modem ni , debet opinio emseriprobabitis, dum non eo et rejectam se a Sede apostoliea tanquam improbab Iem - Si, ut patet ex illius propositionis damn tione , Sedis Romanae silentium non conciliat probabilitatem alicui opinioni, a fortiori alicui

doctrinae non conciliat auctoritatem ac MPrO-hationem a

Confirmatur seeundo ea responso ex decreto quod die II. Iul. ann. 1697. auctoritate Episcopali latum est Remis adversus hanc cujusdam theologi propositionem,publicis in thesibus propositam et Domina Ludovisi MOIίnae aliorumque

rheologorum , qui conerediam libertasis humanae cum gratia divina ope Mentiae media tradere enuelea in ius tentarumx, ab errore Cadmisi , aliorumque hujus aeraris sectariorum vererit, ut ad opinionem Pelasianorum nullo modo accedas. Ex Meo tam va

Iide ιmpetita , toties a diversioneris hostibus ἰου- gnata , er eo msummis Fora mibus tam diligem ter agitata , tanquam aurum in fornare probaras purior inventa est , ut ait Mauretiens; O cum h nore ex tot disputationum fluctibus emersit: Sic a tem gallice habet illud decretum : Nous avo condamnesteondam ω la premisis position is lasmi me eoAnne de la These du einquieme de Decem Me demire, que notiu Mons cydesus rapponee , tam me seu se , temeriare , seandati e , eapti se O im Uante en erreurr hoe est: Damno mus se damnamur primam positionem tertia euumnae theseos stamquam fassam , temerariam, seandausam, in quae is errorem snducat. Rationes gravissimas, quibus

condemnatio nititur , legere est in ipsiusmet

290쪽

Dissen. IV. De Attribui. inspecie. 287

condemnationis exemplari, quod tertiδ editum est Parisiis apud Anissonium regiae typographiae Prςsectum. Eo autem majoris est ponderis illud decretum, quod ubique summo omnium ordinum plausu receptum sit, ac latum ab illustrissiamo Carolo Mauricio te Tellier Remensium A chiepiscopo , qui nulli orbis praesuli, nulli e clesiae doctori in Scripturae & Patrum peritia secundus est, quique semper sedulo curavit , ut ab Ecclesia, cui tanta cum laude praeest, tum laxior disciplina, tum quaelibet, εve in fide, sive in moribus , novitates exularent.

CAD UT VI. De causalitatescientiae Dei.

Iot. Q Tatus quaestionis est I. utrum scientia in Dei sit causa rerum: χ. utrum sit earum causa efficiens : 3. cuinam divinae scientiae id competat: 4. utrum res ideo sint futurae, quod sciantur a Deo ; an vero sciantur, quod sint sutu

rae.

CONCLus Io I. Scientia Dei est causa reorum, tum directiva, tum efficiens. Probatur i. Scientia Dei influit in rerum proinductionem juxta illud Psal. Io3. Omnia in sapie riafeeipi. 2. Scientia Dei se habet respectu re rum producendarum,sicut prudentia & ars in a tifice respectu actibilium; nimirum suppeditat rerum ideas, inclinatque,ut ad earum exemplar, DPus externum fiat. CONO Lus Io 2. Nec scientia visionis, nee scientia media, si quae detur: sed sola scientia simplieis intelligentiae, est causa rerum. Probatur prior pars. Quod praesupponit suturitionem rerum, non est earum caula, cum eGsentiale sit causae, ut sit prior suo effectu: atqui scientia visionis praesupponit futuritionem re rum: ergo non est earum causa.

SEARCH

MENU NAVIGATION