장음표시 사용
181쪽
i a P R o B A B I L I M u sac proinde aequaliter potest esse falsa: & maior securitas ab errore se tenet eX parte materiae , a) per non opinionis a) . Sch.Def. I 3. Hinc in speculativis aliouid licite tenea . n.7. ri, & eligi potest cum periculo peccati mut
rialis, non formalis . Etenim cum tenere erro
p. 16. vero probabilis non sit error formalis e , sed c) per tamen esse possit, utpote incerta d) ; confici- Cor. 3. tur , si ea in conflictu probabilis , vel proba-Def.26. bilioris tutioris licite teneri potest, posse lici-a7. te teneri aliquid cum periculo peccati materia- d per sis, non formalis, quandoquidem periculum e Cor. 2. roris materialis , & peccati materialis in hyp earund. thesi idem est, sicut 1 periculum erroris formalis , & peccati formalis , quia error formalis e per peccatum est se) . Itaque in speculativis, etiam Supp. 16. ad fidem pertinentibus, non tenemur sequi probabiliora , ac tutiora ad hoc , ut neque materialiter erremus, aut peccemus , sed sussicit sequi probabilia , ac tuta , ad hoc saltem , ut non erremus, seu peccemus formaliter. I 6. Hinc non est Lex per se ulla universalis, neque Naturalis, neque Divina, neque Humana obligans ad sequenda in speculativis , etiam ad fidem spectantibus, vel aeque probabilia , vel probabiliora securiora. Nam aliter non possent teneri tantum probabilia minus tuta iis comparata.
Dictum est per se, & universalis, quia fieri
potest, ut peculiare aliquod praeceptum reperiatur vetans electionem nujusmodi minus proba-
Sch.M. I 7. Hinc denique in speculativis , etiam ad 33. fidem pertinentibus, datur ignorantia invincibialis
182쪽
METH. MATH. DEMONST. P. I. I73lis tum phresce, tum moraliter, quia veritas neque sciri potest, neque est obligatio eam sciendi ; ob idque ab errore formali , & a peccato formali probabilia sequentes excusantur. Nam si veritas certo a Doctoribus sciretur, aut facile disputando sciri posset , aut esset obligatio eam sciendi, contrarium teneri non posset; quia tunc foret, vel aperte falsum , vel falsum esse facile cognosci posset, & falsum sine culpa in qualibet materia a) , praesertim a Doctoribus rem ex profesta discutientibus teneri non potest. Haec omnia Corollaria , licet vel superflua , vel parum ad rem esse videantur, acriter tamen Lector mente retineat . Nam quanta iis insit vis , & quisnam eorum sit laturus usus , suo loco apparebit. X X.
Omnes cuiusque Scholae opiniones sunt in se,& absolute probabiles, non vero probabiliores. Nam quod ad primum spectat, nituntur Din re Magno, ac rationibus magnis: quo probabilitatis utriusque, nempe intrinsecae simul & extrinsecae natura, ac robur continetur b . Immo multis Doctoribus nituntur. Sub unoquoque enim Principe complures militant , quos inter multi Sapientes sunt, ut Docti norunt . Quod praesertim verum est de Scholis D. Thomae, &Scoti, quae celebriores sunt.
Quod ad secundum , primum probabiItoritas non absoluta, sed respectiva est e . Deinde inter has Scholas complures sententiae contradictoriae sunt d) : contradictoria autem probabiliora simul esse non possunt e) . Cor. Hinc iterum liquet, probabilitatem , sive
183쪽
374 'PROBABILI sM Us sive absolutae, sive respectivae probabilioritati collatam non amitti, ac evanescere. Nam hoc pacto sententiae contradictoriae, quae in Doctoribus reperiuntur, forent temerariae, & improbabiles: ac propterea Schola quaelibet posset alterius opiniones sibi adversantes, tanquam hujusmodi rejicere, ac reprobare. Unaquaeque et nim Schola suas sententias defendit veluti pro a) per babiliores sa) : & nonnullae ex contradietoriis Supp. Io. possunt esse reipsa absolute probabiliores . b) per Quod si hoc asserere, & facere nefas est, conin Sch. f. ficitur , minorem probabilitatem per maiorem 29. n. I. sive absblutam, sive respectivam non enervari. XXI.
Doctrina D. Thomae, praesertim Theologica, est ab Ecclesiia Hefctiva approbatione , minime definitiva, aut mere permissua, positive approbata a
XXII. Est approbata universim, &sgillatim, ita ut uaelibet D. Thomae sententia seorsum acceptait positive approbata , & nulla sit , quae non si positive approbata. XXIII.
Est approbata absolute, & in se, non respective, seu ad mentem, ac iudicium opinantis. i Primo enim hoc fieri non potest , ut consideranti liquet . Deinde haec foret approbatio
inutilis, derisoria, & ridicula. XXIV. Non est approbata universim , & fgillatim
184쪽
METH. MATH. DEMONsΥ. P. I. ἔ73 veluti speculative vera , ac certa , ita ut quae libet D. Thomae sententia sit speculative vera,& certa , & nulta sit , quae non sit hoc modo
XXV. Est approbata universe, & sigillatim tanquam
vera, & certa practice, ita ut quaelibet D. Thomae practica sententia practice vera , & certa obsolute, & in se sit , seu tuta , tutissima in praxi , & nulla sit seorsim accepta , quae nansit tuta, tutissima absolute, & in se.
XXVI. Non est approbata generatim , & sigillatim veluti probabilior, ita ut quaelibet eius sententia peculiariter accepta sit absolute , & in se probabilior, ac de qualibet vere dici possit: haec est absolute, & in se probabilior. XXVII.
. Est approbata universim , & speciatim tanquam probabilis , ita ut quaelibet D. Thomae sententia seorsim accepta ut in se, & absolute
probabilis, & nulla sit, de qua vere dici non possit: haec est in se, & absolute probabilis. XXVIII.
Etiam D. Bbnav. Doctrina ab Ecclesia e lita approbatione aequaliter quoad substantiam, non vero quoad modum approbata est. Hae octo Suopositiones tum apud Probabilitas, tum apud probabilioristas certae sunt. Uidesis Picci nardum de approbatione Doctrinae S. Thomae, ex Lius Doctrina, quae est Thomista
185쪽
1 6 PROBABILIS MUsrum, hoc est nunc Probabilioris arum communis, formatae sunt. Monumenta autem huiusce approbationis , praeter alia, sequentia sunt. I. Quod attinet ad D.Thomam. Ioannes XXII. in Bulla Canonigationis : Redemptionem misit Dominus : de eius operibus dicit . Non ab uehperiali Dei infusione perfecit. Urbanus V. in Brevi ad Tolosanos: Laud bilis DEUS. Voltimus insuper, tenore praese tium vobis iniungimus, ut dicti D. Thomae Doctrinam tanquam benedictam, alii legunt veridieam Catholicam sectemini, eamque sude iis totis viribus ampliare. Pius V. in Bulla ere,ctionis Canonicatus S. Petri in Vaticano pro Praebenda Theologali ris eminenti . Attendentes D. Thomae minctrinam Theologicam ab Ecclesia Catholica receptam , aliis magis tutam, o securam exisere m. Et in Bulla : Mirabilis DEIS : eam vocatentissimam Chrisianae Doctrinae Regulam. Clemens VIII. in primo' Brevi ad Deputatos Neapolitanos: In quo nosta Thomam a pellat Diυinae voluntatis Angelicum Interpretem. Et in secundo Brevi ad eosdem: Sicut Ari si de eius Libris ait. Quod eos sne ullo promyius errore conscripsit. Paulus V. in Brevi: Splendidissimi: ait, ejus Scriptorum Cliseo Ecclesiam haeretiorum Tela se Iieiter elidere. Alexander VII. in Brevi ad Doctores Lovanienses e Litteras: eos exhortatur his verbis....de reliquo non dubitamus quin sanam , incorruptam .... Doctrinam semDer amplexuri , adversus defensuri sitis ; nec non
186쪽
praeriarissimorum Ecclesiae Catholisae Doctorum Augustini , Thomae inconcussa , tutissimaque Dogmata sequi semper, ut aisseritis , impense rre
rrei velitis , quorum profecto Sanctorum Virorum penes Catholicos universos ingenia , o omnem laudem supergressis nomina , novi praeconii commen
Item Patribus Dominicanis anno I 633. iii Capitulo congregatis significavit se cupere, ut a Theologis contra laxas opiniones tum prae-s ertim emergentes remedium pararetur per g nuinam Doctrinam alii referunt ex smeriori , re tuta Doditi ina) D. Thomae. Ita testantur Vincent. Baron. , & Gonet. ita Prooemio disput. de Probabilitate. Idem fecisse etiam Clementem VIII. cum Patribus Societatis habetur, ut dicitur, in e rum Congregatione Generali quinta Decrer. 36. Denique Benedictus XIII. in Brevi: Demiseos preces et I 72 . superiores sere omnes approbationes, & elogia complexus, haec de Doctrina S. Thomae habet . Quando quidem Omnipotentis DEI Providentia 1aflum est , ut Angelici Doctoris vi, oe veritate Dodisinae, non solum in numma, quae Uel ipsius aetate, vel antea grassitae funi, sed multae etiam, quae deinceps exortae sunt, haereses confusae , ct convictae dissiparentur . . . e Sancὶorum Auginini , ac Thomae inconcussa , tu tissimaque Dogmata . . . . Pergite porro Doctoris vesis opera Sole elariora , fine ullo prorsus errore ranscripta, innoffenso pede decurrerx, per certissimam illam Christianae Doctrinae Regulam , Sacrosanctae Religionis veritatem, incorruptaeque D seiplinae Sanstitatem tueri , ac vindicare.
Vide si lubet has Bullas, & Brevia per eXten-M sum
187쪽
sum exeopto hoc ultimo apud eumdem Pic-cinardum , aut Luς rinum, aut alios, a. od vero spectat ad D, Bon venturam. . Sixths IV. in Bulla C nonietationis vocat eju* scripta Divina , aitque ita scripsisse, ut in eo Spiritius Sanctus locutus videatur. Sixtus vero U. in Bulla, qua ipsum Doctorem Egclesiae deςlaravit, repetit primum pa- hem verba, deinde prosequi xur, dicolas, Dosi LMm ipsius Bonaυenturae a iura illis praed cesssorous no tris Clem. IV. Greg. x, Sixto IV. laudatam , in Concilio Lugdunens maxime hectatam , in Flarentino etiam ad res di sies
si aliorηm Ecclesi . Us rum , qui eximii sunt , a ' mado privatim , sed publice in GFm sis, Ac dyrius , Scholis, CHV iis , iactionibus, Disputatio-Wibui , Diterprejotionibι i , Concionibus , Sermonia
bus, qm i 'i siliis seriesia licis studiis, Christianis
que Excrcitati iras, cisari, proferri, atque, cum respoulavprit, a Veri volumus, sic decerimus. . Praeterςa in * dem Bulla protestatur, se Collesi qm institqisse, in quo ex hujut praecipue extinniti, devisique Doctoris operibus , ct Commentariis sacra Theologia pμβlice explicaΥet4r..i Hoc putem Collegium est Romae in Conventu Sanii optim Apostolor*m Patrum Conventu lium. Ut in sup;qiani horum duorum Doctorum
188쪽
METH. MATH. DEMONsT. P. I. I79 Elagia, & approbationes colligantur . .
Doctrina D. Tha nae specialiter infusa, benediam, veridica, catholica, ab Ecclesia rexetta, aliasmasis tuta, o secura, certissima Chrisianae D Emme Regula, inconcussa, tuta, tutissima , sine
Ad haec magnum Ecclesiae desiderium , &exhortatio , ut eam Doctrinam amplectamur, revereamur, se amur. ad praxim reducamus .
Sancti vero ianav. Doctrina Divina, ac veluti a Spiritu Sancto dictata , ab Ecclesia pluries laudata , spectara , adhibita , digna eximio
Doctore, o gramissimorum Virorum authoritate te sineata, mmendata est. Insuper authoritative usurpari decernitur ab Ecclesia in omnibus sacris Exercitationibus : ac proponitur, ut explicetur, ac doceatur.
S C Η O L IU Μ L IN hac Ecclesiae approbatione duo prissertim, quod ad institutum spectat, peculiari animadversione digna sunt . . I. Primum, horum Doctorum marinam fuisse approbatam , antequam Probabilis mus nasceretur, aut saltem radices ageret,i ut patet de Ioanne XXII., Urbano V., Pio V., & Sixto ΙU., ac Sixto V. . . Nam explicitus Probabilirumus circa. 1 77. ortus est. ιι,2. Secundum, , Doctrinam pra sertim D. Τh mae, quae saepius , expressius , & solemnius a prob/ta est , nuruiuam probabiliorem fuisse a pellatam :. . Nullus, ei im , Pontificum eam hoc nomine vocavit, , nec illi quidem, qui in ipso
probabilismi vel iam nati, dc undique gliscem . : M a tis
189쪽
18o P R. o B A B I L I S M U S, tis, ut Clem. VIII., vel decrescentis, ut B nedict. XIII., tempore, sed etiam in ipso calore, ut Alex. VII., eam approbarunt i quo tempore maxime e re erat ita illam appellare. Et praesertim Alex. VII. , qui multas opiniones de moribus laxas confixit, contraque alias plures . tum emergentes remedium parari magnopere cupiebat ex Doctrinai S., Thomae . Quod optimo consilio factum Lector infra cognoscet . Itaque specialiter infusam, bene am , tutam , tu-tiissimam, veridicam, Catholicam, ab Ecclesia receptam , aliis magis securam, inconcussam, certissimam Chrisianae Dominae Regulam, sine ullo prorsus err re conscriptam legimus, probabiliorem non legimus. 3. Neque vero Lectorem movere debent huiusmodi tam speciales, tamque efficaces loquendi formulae, quibus approbata est , quasi vero inde inferri oporteat, illam maiori approbatione, quam in Suppositionibus asserui, i fuisse approbatam . Nam omnium illarum formularum sensus ,& significatio aliud in summa non est, quam quod, si de morum Doctrina loquamur, sit ce ta, & vera practice, seu tuta, tutissima in praxi , atque sine ullo prorsus errore practico ; si vero loquamur de Doctrina speculativa , quod
sit vera, certa , & sine ullo prorsus errore ex iis, quos nunc constat Ecclesiae errores esse , non Vero ex iis , quos . errores esse constare potest, cum huiusmodi sit natura electivae appro
a) per bationis a) . Quod quamquam ab aliquibus in
SADef. dubium ponatur, qui existimant, aliquos spe-
N. n.2. Culativos errores, etiam ex nunc cognitis, in
D. Thomae Doctrina esse, nihiI refert. Hoc loco enim ratio solum Doctrinae moralis habetur : &
quod de Doctrina speculativa dixi, sine difficulta
190쪽
te tam a nobis , quam a Probabilioristis veluti Sup sitio admitti 'potest. Illud igitur significant potissimum hae locutiones : 'infusa , Ueridica , catholica , recepta ab Ecelsa, inconcussa fine. allo prorsus errore comscripta , certissma Chrisianae Dominae Regulis rquibus absoluta, & infallibilis veritas astrui videtur. Quamvis haec praesertim ultima formula etiam alium sensum aptiorem habet, nem- , pe quod sit certissima Regula. Christianae Do- .
Arinae, hoc est, non Fidei, sed Doctrinae sch
lastico, ae probativo modo procedentis . Quod verissimum est, & de D. Thomae non solum, sed etiam de D. Bonav. Theologia Sixtus V. in superiori Bulla praefata, asseruit . . Quare D. Thomae Doctrina quo modo tantum in Suppositionibus expressimus , non alio excellentiori, ab Ecclesia approbata est. - Consule Piccinardum eumdem opere laudato. q. Sed quamquam hae Suppositiones certae sint, & ab omnibus tum Probabilioristis, tum Probabilistis non regre, ut dixi , admittantur , ad commoditatem tamen illorum, qui in his rebus parum versati sunt, & ad Doctrinae complementum libet earum, aliquas , quae difficultatem prae caeteris ingerere videntur , breviter
demonstrare. Sunt autem . 2I. 2 . 26. 27.
Itaque quod spectat ad 2i., D. Thomae Doctrina tantum elective approbata est. Etenim si foret /approbata definitive , ea esset Canonica; & i fallibilis , omnesque eius sententiae tam practicae, quam speculativae essent definitae, ac de Fide quod constat esse non posse : tum quod omnes sententiae his contradictoriae , quas de- a) persendunt. alii. Doctores , essent n*n solum Supp. I a.