장음표시 사용
221쪽
2I2 . P R o B A B Ii L I S M V sui saltem suscipiat tutiores, quas intelliget tum ratione, tum auctoritate magis confirmatas , hoci a) per est quomodolibet probabiliores ' naulto mi- idemn. nus. Num denique ut etiam minus tutas, seu eod. faventes libertati, sed quas intelliget tum ratione , tum auctoritate magis confirmatas , hoc est
b) per quomodocumque probabiliores b λ ne id qui-
idemn. dem. Horum etenim nihil demandat, imo di- eod. stinguit, asserit , ac ne leviter quidem innuit Pontifex optimus maximus. Solum namque mandat, ac dicit, ut suscipiat eas partes, quas tum ratione, tum auctoritate intelliget plane hoc est certo ; verre; omnino, seu absolute , & pin- c per live eonfirmatas e . Tales igitur Stesichorus ,&praem .hu. non alias vult partes fuscipere . Sed cum partes ambas, nempe tam tutiores , seu legi , quam minus tutas, seu libertati faventes intelligat tum ratione, tum auflaritate piame hoc est certo ; mm
eand. certo ; aperte ; omnino tum intrinsece , tum ex
e) per trinsece probabiles ; & omnino probabile non Dpoth. significet vel aeque, vel magis vel minus proba t) per bile , sed solum absolute , & positivi probabile ,
Sch.Def. ideoque de omnibus tam aequaliter , quam ut-29. 3. I. cumque inaequaliter probabilibus invicem compseratis , atque de uno eodemque in quovis pronam
bilitatis gradu probabili, aeque vere, ac recte dici g possit g): quamquam tutiores intelligat tum rati praem.huj. ne, auctori me vel aeque, vel magis confirma- h per tas b) hoc est vel aeque, vel etiam magis tum in-bpoth. trinsece, tum extrinsece probabiles, seu probabi- 1) per liores i); pro approbatione tamen, exhortati Sch.Des ne, iniunctione, ac licentia sibi a Pontifice facta 29. n. I. minus tutas suscipi et, ideoque approbante, inium gente , exhortante, & annuente Antistite maxi
222쪽
mo opinionem probabilem fuscipit minus tutam opinioni tutiori sive aeque probabili, sive vel absolute, vel respective probabiliori comparatam. Attente perpendat Lector totum hoc Corollarium', ditiaenter illud cum superiori Propositione conferendo, & obstupescet.
UTiAM ex hoc Pontificis maximi Bened.
. XIV. loco plura in rem nostram colliguntur . r. Probari ab illo Probabilismum potius certum, & absolutum, quam Piobabiliorismum respectivum, atque ideo conscientiae, ac morum securitatem magis in illo, quam in isto consistere posse. Demandat enim, ut aliorum nempe praestantium Doctorum ) potius opiniones & ratione, & aufioritate plane confirmatas, hoc est certo, & absolute tum intrinsece, tum extrinsece probabiles α) amplectamur, quam privatis nostris adhaereamus, elu videantur nobis probabiliores b . Unde Probabilioris mus potius huiusmodi , quam verus Probabilis mus in Scientia morali omnium laxitatum origo , & sons est. Ex eo etenim, quod Scriptores privatis suis opinionibus nimis adhaerent , sententiae laxae , &improbabiles exoriuntur . a. Recte, '& secure agere , qui magnorum Doctorum opiniones sequuntur , hos que esse , qui sententiis conserrestilent probabilitatem . 3. Ad licite , tuteque aliquam opinionem amplectendam non oportere, ut cognoscas, esse vel aeque probabilem, vel f robabiliorem opposita, sed esse satis, si cogno-cas, sere certo, absolute, & positive probabilem . q. ' Iuter opiniones aeque probabiles non' i O 3 com
223쪽
constitui necessario Intellectum in dubio practico; aut inter inaequaliter probabiles ad probabiliorem determinari , ita ut in partem quamlibet & phsce, & moraliter, seu licite flecti non
possit . 3. Certam probabilitatem esse .lutam, tutissimam regulam morum. 6. Perperam agere , & committere in Pontificis voluntatem, qui contumeliis traducunt Scriptores alioqui magnos, sibi adversantes , eorumque sententias
gravibus censuris inurunt; quod Probabilioristae, moralis scilicet rigidae, sine: ulla tamea religi ne erga Probabillitas , eorumque opinationes passim facere solent. 7. Denique non posse improbari opiniones vere, probabiles, seu quae nituntur legitima ratione, ac atactoritate, sed ut summum quomodocumque improbabiles , seu quae idoneis rationibus, ac auctoritatibus omnino destituuntur.
8. Hinc Probabilismus nequit esse viri iter ab Ecclesia condemnatus, va in Prooemio Decreti Alex. VII, vel in Propositionibus. I. Σώq. , potissimum 3. Innocentii XI, ut Probabilioristae contendunt, ac se demonstrare arbitra tur ; quia contra nedum virtuaeiter , sed etiam formaeiter approbatus est.
q. Hinc denique patet, modum opinandi, qui. Alex. VII tempore irr serat, Hienum ab Evim gelica simplicitate, Sanraorumovi Patrum Doctriano , quique in praefatis , ahisque bene multis
Propositionibus confixus est, non esse veram, realem, o emvam, positivam solidam probabilitatem , sed levem , subiectivam , & apparen- a per tem. Cumque probabilitas apparens , & subie- Cor. . Etiva sit probabilioritas ca) ; si Ecclesia Proba-Sup. Io. bilisnum condemnavit , ut Adversarii volunt,
224쪽
META. MATH. DEMONST. P. I. 2II respect ivum potius Probabiliorismum condemnasse dicenda est. Damnavit enim eas Propositiones , quae a suis Asterioribus probabiliores habebantur, cum unusquisque. suas tueatur sententias veluti probabiliores a . Ex quo etiam a per consequitur, veram, ac realem solidam proba- eod.
bilitatem, quam licitam altiuunt Probabilistae , probabilioritate ipsa subjectiva , & respectiva , quam tanti faciunt Probabilior iitae, & ad pra xim innoxie deduci posse affirmant , tutioremio moribus, ut etiam in superiori Scholio ad. vertimus . viam esse , magibue ab ista , quam
ab illa, laxitatis timeri posse. SCHOLIUM II.
ommovi , volo , ut adhuc mapis obsevescat . A igitur, quod ad Ecclesam spectat , illam non solum Probabili um modo explicato
reptabasse , sed etiam , quod ad Thomisas , seu
Dominicanos attinet , illos I. teneri sati moGal. amplecti , defendere , ac docere Probabili vim . a. Probabilimum rei a ad praxim deducere . 3. Sub mortali non posse sequi in praxi omnes sententias morales faventes Libertati D. Thomae . Haec tria paradoxica , sat scio , ' Lectoribus videbuntur , non minus quam qua de Angulo semia circuli , O' contingentia in Geometricis dicu ur, veteritas Geometris visa sunt . Sed esse . tamen planas , o simias , atque ex ipsamet Propositione prima sponte profluentes veritates , exi se . quentibus. demonserationibus certissιme cognU--.
225쪽
ai 6 PROBABIL Isis UsHae autem ope unius Lemmatis , duarum Suppositionum absolυentur .
dere , ac docere omnes sententias D: Thomae.. Nam ad id Iuramento afringuntur 4 me autem Iuramentum solent emittere, cum post emensa sudia' veluti inaugurantur , atque ad Doctria ale aliquod munus apti , σ idonei institu η tur ,' aia declarantur . Emittunt autem simul eum
Professione Fidei , quae ex forma , oe jussu Pii IV ab omnibus Magistris , Lectoribus O c. f cienda est . Porro ipsa Iuramenti formula hu-j modi est . Item HMnt in calce iuro me
nunquam discessurum a Doctrina D. Thomae. Vel brevius . Item iuro in verba D. Thomae.
Hoc Juramentum fertur in Sententias D. mae consederatas , ut absolute , in se , ac potifimum ut ab Ecclesia approbatas, minime vero consideratas respectι- , yeu juxta mentem opinantis. - - SCHOLIUM.
NE Lector in intelli entia hujusce Sue. M lucinetur, sensus illius es , Thomstas iurare defensionem Doctrinae D. Tiamae juxta grarim eertitudinis , securitatis , quem habet in se, re praesertim in Ecclesae approbatione , minia me vero juxta gradum , quem habet , vel habere
226쪽
METH. MATH. DEMONST. P. T. 2I potest in eorum, mente . . Ille enim gradus utpote realis, ac ob efiiυus certus , firmus , ac immobialis es, dia, verἀ nis ole subjestivusio respecti. vus incretus a υarius , ac mutabitis e Je ρο- tes . Fieri etenim ' potest , ut Sententia D. Th aha Thomistis' non solum ' vel totum probabiles, vel probabiliores , vel etiam eotae , . quinimo ut etiam aliquae aliquibus immobabiles, ad falsae ς sed etiam eadem nunc probasiles, nunc. probabiliores videantur b) . mers cum eas exercite debemdunt, defendant saltem de probabilius, propterea quia unusquis e fuas opiniones, hoc modo defendere. Dieat; c). Quod a Lectoribus non confundi , sed' exacte distingui velim. Nam aliud ess,rme defendera aliquid, vel tanquam probabilius, vel quia est in se probabilius , aliud defendere , cum defenditur, 1eluti probabilius. Illud enim ex natura ipsius Iuramenti, ac vi Ptiyiud. ex natura disputationis atque Intellectus 'si s repetendum es id). Itaque Thomiliae et si, ut eaereri, habeant suas,
sententias , seu D. Thomae saltem ut probabiliores, non tamen eas juram 'stib hoc pertitudinis gradu, quem si habent his mente , sed sub illo,, quicumque sit , quem ea habent in se. . t 'Primo namque eorum juramentum generale es, nihilque de probabilitate, probabilioritate,' aut certitisine distinguit, ut ex alleeatis formulis patet. Ttim hoc Iuramorum respectirium nihil peculiare ad Titidimisicae Doctrinae commendationeri .consediret , ut consideranti liquet. Deinde esset istisertum,
inconstans, ac varium, cum hujusmodi si subj Risus certii dinis gradus ἰ uti diximus. Praeterea esse posset vinculum iniquitatis, tum nempe, cum aliqua fretentia D. Thomae Thomota alicui improbab dis, O salsa videretur, cum salsum Ane calpa
227쪽
a per pa defendi non possit a . Denique ita insinuane
Sup. I 6. vel ipsa Patrum Dominicanorum Constitutiones , Disi. a. cv. 7 . pag. 3M., ubi Lectoribus injungitur , ut D. Thomae Doctrinam sequantiar. Initin- ' Ritur etenim idcirco, quod ea sit excellentissima , lana, admirabilis, nrmissima , ae solidissimam ut talis a Sede Apostolica inprobata, cujusmodi profecto esse non potes nisi in se , non iis
mente opinantis, ut solo Sch. Cor. Sch. Σ. - l 26. 28 . demonseravimus , praesertim n. 4. inunt
namque . Est enim excellentissima haec Doctrina.. sana prae caeteris , culta a Doctioribus Viris, ordini Nostro utilis , salutaris, universae Ecclesiae, & toti terrarum orbi admirabilis. ac denique CHRISTI SALvATO Ris Nostri iudicio
Et postea adhue expressius. Cum praeclarrssima Doctoris Angelici S. Thomae Aquinatis Doctrina in toto orbe terrarum tanquam lux Solis eluceat, & ut firmissima, ac solidissima Doctrinarum omnium a Sede Apostolica , & a principalibus, Ecclesiae Doctoribus cum testimonio Episcopi, atque Universitatis Parisiensis honorifice approbata suerit, & divinis laudibus ornata, imponimus, &c.. Ubi Disriendum es, haec dicta fuisse anno 13 a.
in Capitulo apud Carcasonam celebrato, quo tem- ρου nondum erant emanata omnes ille specialiseommendationes superitis allegata . Quid vero de eadem Doctrina ntine dicen m es R
THOMisT E in praxi rei a sequumur sentemtias smenoes libertati D. Thoma tanquam
228쪽
ut tales ab Ecclesia approbatas , non vero ut talo in mente opinotis.
Nos a mat Suppysitis ad id teneri, eum fi
snt ad libitum etiam oppositas aliorum Iententias foentes legi praesieme, sed solum virma cum juxta libertatem operantur in iis , in quia bus junt opiniones huic faventes D. Thomae , illos de facto dirigere suam conscientiam , operari secundum eas opiniones. Nam cum Doruina moralis doceatur, ac tradatur pro re operatimem a ), si consequenter , ut eam in praxi sequaris , quamis speculatione sequeris . Quapropter si Thomisae docent , ac tradunt tanquam propriam Asbrinam D. Thomae , imo ad id etiam juramento conoringunruae, eamdem etiam ad praxim dediscunt'. cum praesertim certi sui, se hac saniorem, .ac securio rem practicare non i posse. Porro intini tur Suppositio eodem modo , praecedens. Nempe eos re ipsa in praxi sequi illas sententias juxta gradum firmitatis, securitatis,M cretitudinis, qtiem habent in se, seu quia fi lidae , tutae in se sunt, praescindendo a gradu , quem in eorum mente habent, vel habere possunt, seu quia Mi videntur certae , probatiles, vel pro habiliores ; ρο etiam praescindendo ab eo, quod a se defendantur tanqua , ut minus, probabili ra. Quod ita enim habeantur , ae defendantur oritur
ex natura disputationis, oe Intelledius ipsius b ,σ etiam a Thomsis ipsis , sistit ab aliis , licite per se practicari possent, tametsi ut tales neque haberentur , neque defenderentur , quando quia
229쪽
PROPOSITIO LTHo Misaeae sub mortali tenentur amplesti , d
sendere , ac docere Probabilimum . Demonseratur . Thomisae sub laethali tenentur amplecti , defendere , ac docere omnes sententias, morales faventes Libertati de his enim quaesto intelligitur D. Thomae b : ρο quidem absolute, o in se, oc proertim ut ab Ecclesia approbatas c) : Sunt omnes absolute, o in se probabiles , o ut tales approbatae d) : Non omnes universim, Iigillatim absolute , in se probabiliores , ac veluti ho modi approbatae e ; sed ut summum approbatae quidem generatim, sed indefinite, plerumque ita, ut quaenam dete minate sent absolute, o in se probabiliores, sciri omnino non possit f) . Igitur sub mortali tonentur amplecti, O' defendere nonnullas sententias faventes Libertati tantum probabiles . Hae cum faventibus Legi , probabilibus , vel probabilioribus stoe absolute, sue respe live comparantur. Em go tenentur defendere, amplesti, ac docere aliquas sententias faυentes libertati tantum probabiles comparatas aeque probabilibus, vel probabilioribus, mete absolute, hiυe respeclive faventibus Legi ; ide
que Probabilimum. Q. e. d.' '. a Recole exemplum opinionis de Circumstantiis notabiliter aggravantibus Prop. I, Demonserat. I. , quo res clare continetur.
230쪽
PROPOSITIO II. THOMisTae rei a Probabili tim in praxi
Demonstratur . Thomisiae de facto sequuntur in praxi omnes sententias D. Thomae faventes Libertati , o quidem ut absolute , in se , ut ab Ecclesia approbatas a . Inter has sunt aliquae tantum asiolute probabiles comparatae oppo itis faventibus Legi, Iive aeque probabilibus, Ilve proba-lilioribus , vel absolute, vel respective b). Ergo de facto has in praxi sequuntur λ proindeque sequvu- tur Probabilimum. Q. e. d.
PROPOSITIO III. THOMIsTae nequeunt Me mortali sequi in
praxi omnes sententias D. Thomae faventes Libertati. Demonstrata . Thomsae non possunt deducere ad praxim sententias faventes Libertati tantum
probabiles Oppositis μυentibus Legi, vel aeque ' habilibus , vel probabilioribus, sive abstate , Me respective comparatas,sunt enim Probabiliorisae e P. Inter sententias faventes Libertati D. Thomae sunt aliquae absolute , oe in se tantum probabiles hoe patito comparatae d), easque cum in praxi sequuntur , sequuntur ut absolute, in se e) . Igitur has fine laethali in praxi sequi non possunt. Q. e. d. Cor. I. Atque hinc sequitur , posse Thomsas , o non posse licite contradictoria, nempe prasticare non practicare sententias faventes libertati D. Thomae. Possunt, quia quae licite defendi, ac d eeri in moribus per se possiunt , possunt etiam er