Bartholomaei Romulei ... Commentatio seu Repetitio ad Rubr. & L. j. de acqui. vel amit. posses. Qua subtilissima simul, & vtilissima possessionum materia continetur, atque explicatur

141쪽

in d. I .disserensia demonstratur.Neque refragantur superiora : atque in primis responsio.s.data,quia non interuenit factum naturale,sed latum factum ex legis inter-ι Terpretatione. Faeit etiam quod possessio nullo modo sit iuris, text. in d .l.bonaesidet. ivbi dicitur posside re non esse iuris, sed ius esse usucapionem,atque ille vere iuris esse ctus est:at possessio nequaqua iuris est, sed tantii iuriςeffectus parit. Apta enim est ad patiendu usucapionem, cu usucapio absq; possessione procedere non possit. d.l. sine lpossessione.j. titu. proXi.&de reg. iur. in Vj. Idem quoque prUbatui per textum iuxta Alcia.in l.quaestio.de ver. sig. quem textum λego alibi ponderaba, dum LCHicit posseLisionemesse usum,& sic facti.Neque ne re- ι moratur responsio. s.1 nobis obiecta: Etenim si possessio est usus,datur antelligi φrespicit actum continuita Verum continuus

actus pure estquid facti, nbn consideran ido possessionem, & possessio in casu nostro est separata 1 iure usucapioniζ. Postrembpossessionem esse facti quocuque tempore, ut dictum probauerim . Nam in possessione etiarn deducta hi esse duplici-

142쪽

rer consideratur: imirum ut possessio naturalis,& ciuilis: sed ciuilis retinetur animo, re licet aliquis perdat naturalem propter rei absentiam,si ramen actu non posside dc naturaliter, potentia tamen possidere potest, ac statim ubi naturalem possessionem. nancisci potes illam recuperat ,ingredien Moque fundum, desinit animo siadere ciuiliter , ideoque in potentia consideratur semper naturalis possessio ,sicque factum semper ver satur vere , vel interpretiitiue,

proptcrea possessio quid facti,non quid iuditis est iudicandari Secundo veto casu dic rem possessionem esse iurisi, propter 'hiam,quae dat esseret.l. m.&hqψjs ad α-hibendum. cum smilibus.& ob qu. Iates

additas, nec non approbationem,cuin I

ge , ut dictum est , approbetur, improbat quandoque. possessionem .Item quia lex infuenit sormam circa possessionena xςune dam , quo animo retispatur , h usque obeausam possessionem esset quid iuris, est si tuendum. Huiusmodi vero distinctio comprobatur in similibiis. Quamuis enim a-1lictiones sint iuris gentium quoad .qMiddit tem substa*uam , atque ginem,

143쪽

13α BAR T. ROMUL. REPET. quia prius omnia manu regia administra bantur, actiones tamen dicuntur esse iuris ciuilis,quantum ad formam, Sc solennitates.l. ij. ex his de Oragmur. patet etiam in stipulatione,quae iuris gentium est,quantum ad acorison Ium.l. 3. 9: conuentionis. de paci verutaramen quoad sormam, stipui tio est iurisciantis.=nc conitu ut a. lnstit. de actioni b. Ac putra exempla in simili adduci possent,qiad leges remialiquam diue sis respectibu iudicent Hac igitur ratione ad concordia omnia iura reducuntur,quatenus dicunt possessionem esse facti: quippe ut procedant,quantum ad quiddaatem,de substantian attenta origine,& facto, quod in ea nunquam non versatire. natum vero ad formam,aliaque procedant iura,quaz

dicunt possessionem esse iuris, ac propterea I. .aliquando dicit possessionem esse iuris,Zc facti,ut in supradictis iuribus ostenditur, non quod uno momento, sed quod di uersis repectibus. Atque haec cocordia unis uersam tollit difficultarem, facilequo abs fir que omni diuinatione phoce8it.' Poreobnet praesentis inuestigationis disputatio inutili,st,quamvis siι maxim viii itatis de princi-

144쪽

psis inuestigare,ne ignorentur illa circa naturam postessionis,quae facile cognoscitur ex supradicta disputatione, cosiderabimus tamen iam deinceps nonnullas utilitates in laci specie.' Sitque haec prima de qua DD. hic. quod licet in rescriptis principum stricta fiat in terpretatio,si tamen in rescripto fieret mcntio per huiusmodi verba, cognostar super iure,quodlitius haset in tali re, per ruisi seneficio, iudex tunc delegatus poterit cognoscere etiam super causa possessionis, si verust,quod possessio sit ius,quemadmodum DD.communibus asscrunt suffragijs ut supra diximus. Hoc fuit origin Ie dictum Ionocentis in c.Episcopi.de rebus eccl. non alien . M ibi Bald. sequitur,ubi voluit quod si verba directa essent ad iudice, videlicet. Studeas ius er proprietatem ecclesii reNocare. per huiusinodi verba includi possessionem. hoc idem dicebat Bald.in l.

pel. Sc in l. iubemus. 9 sane.il. ij. in fin.C.de sacrosecc Sc in t .si mulier. ψ. possessionem. quod met.caus& istud dictum sequvnrur Aretinus hic, Sc Iason. Adde Gomesium in Comm. super Reg.Cancellariae,in V.quaec

145쪽

qui idem. dicit , dc S peculatorem addit incit a. de probat βι. videndilm. vcrs.sed ponestatutii Etlic non fuit originale dictum

63 Innocent4. 42 Veruntamen alta conclusio ab omnibus cominu ni calculo approbata, aliqua diibitatione non caret. Etenim si comuni sententiae contradiceremus , prout s. diximus,possessionum scilicet est facti,co- clusio haec non procederet verum concesso quoq; sententiam communem esse veram, si tamen vacua csset posses o temporc rescripti,quia fortasse nullus ad j siet haeredi-

ratem, nec apprehensa fuisset rerum possessio,ic sic iacente h. ereditate beneficium rC-ctore vacabat isto caluiudex delegatus nolesIet cognoscere super possessorio, no obstantibus verbis rescripti silper iure. Nam tala casu possessio non esset quid iuris , meri tantum esset facti, ut DD. dicunt. Sc ad hoc. optime facit textiin i cum haeredes.in princip.infra eodem. via ostenditur appetilatione hixis possessionem non contineri: quoniam adhuc apprehensa no fuerit.Facit etiam textant.prima β.Scaevola si quis

rest.lib.esse ius fuer.nec non texi noster m. 9.j ubi vult possessionem facti esse , dc nonc iuris.

146쪽

A D L.j. sL D E A c P O s. II s iuris. ' Secunda est utilitas , ut si clerico concessa fuisset potestas possidendi ecclesiasi; polsit etiam testari de iuribus bene- . fictorum, nec non 8c de fructibus acquistitis ex beneficio: cum possessio iuris sit , ut supra dictum est. Hoc in specie voluit Ale-Xand. in consil. xv.incipient. Reuerendissi-6s me Domine.libro secundo. ' Tertia utilitas est,an possessio sit iuris,vel facti,ut si roscripto Principis fieret mentio de non auferendo iure quaesito,quae clausula semper apponi solet, praesertim in literis Apost licis. Nam principes non possunt tollereius quaesitum absque causa.vt DD.volunt L finali. C. si contra ius,vel utilitatem publicam. &bcapitul quae in ecclesiarum .de constitutio. N am regula iuris est, ius quinsitum tolli non posse. l. finali. cum similibusde pactis Tali casu verba rescripti cxi tendcrentur etiam ad possessionem , quoniam postessio iuris est , ad hoc adduco

Abbat .in capitulo primo.columna tertia. versic.item contra hoc dictum. de rescripta Anchara .in consilio.cxix. Anchar.in capia tuto si propter. deSrescrip t. libro sexto. αCaldernin consilio.cxiX.in titu .de praebend.

147쪽

Paria autem sunt habere possessionem,uelius quaesitum: ut voluit Imola. in consilio Ia I.inj.dc ij.colum. Socynus in consili.Is col. p .in fine,lib. nj.& in consit in o. inci p.

sus in praeallegato loco,quae mone quinta, ubi in specie hanc ponit quaestionem,Sc resert Dominos Sacri Palati; saepissime hoc decississe secundu regulam de non tollendo iure quaesito , quod locum in possessione habeat;ac plures decisiones adducit,idque per communem sententiam in lege nostra,

76 quod possessio sit iuris. t Quarta utilitas

potest considerari nam plurimum referre videtur, utrum possessiolit iuris,vel facti. si enim iurii esset tolli posset per principe, qui supra ius est.sin vero facti,nequaquam tollitur,ut in lege nostra patet, in gui vir. ubi expressi ostedii l. C. possessionem tolli non posse. facit quoque regula in l. in bello. 9 . tacti. J. de capti. 6c postlim. reuerso εῖ ac propterea infero,' uod licet princeps

possit tollere possessionem,quq iuris est,ut dominus, cum seruus prohibeatur possidere citrilitera quod seruus. s. eod. l. nunquam. I J-j. situ. pr I. item in re sacra. d.l. I uniuer-

148쪽

AD L.jT DE 'Αc POs. I37. - uniuersas.=.j. naturalem tamen possessionem, quae facti est, tollere non poterit Jt patet ita l. stipulatio ista. 3. haec quoque.j.de verbo.oblig. Ratio est quam. s. reddidimus. Possessio naturalis naturali ratione a iure gentium cognita, non potest tolli. g. sed na-

ralis ratio per ius positiuum tolli non potest. l.j.& ij. de usu fruct. ear. rer. quae usu consu ubi Bald. dicit, quando naturalis ra-6stio negat,legem non audere.' Et ex praediactis etia in serri potest, ad quotidianu illud, quod in facto consistit, quod si Caesar aliquem vasallum ob crimen laesae Maiestatis iure seudi priuatu restitueret ad fetidum ac omne ius illius nudi,quod non crenseretur per hoc restitutus ad possessionem seudi Quamuis enim possessio in xta commu-- nem sententiam sit iuris, hoc tamen pro-eedit,quando possessio in esse deducta iust, - sed in casu nostro procedere illud non po--test. Quanqua enim possessio in esse deducta suisset, quoniam tamen ob crimen heta Maiestatis amissa erat, perinde iudicatur,ac si possessio esset in modo ineundi,ut est opti. text. in d.Idenique.ex quibus cau.

149쪽

maior .ubi licet rc uersus ab hostibus recuperet Omnia iura ure postliminu, no tamere cuperat posscsbioncm,per rationem, qua

ibi tradit,cu postessio plurimu facti habeat,

&. ob id nς esse cilet,ut in rem tutione diceretur,rcstituimus te ad Omne ius studi atq;

. rlS FOncinciS,ciusq; gratiis dici potest, q, si quis surrogat' cllet in lite,M ad Omne ius, quo id functus habu crat secudum forma Cancestariae de turrogadis collitigantibus,, tunc non cens exςtur surrogaxus ad possensione. ixa voluit Bella mera in suis Decisio. Iau.3SI.Et ita regulariter seruari solet signatura S. Pontificis: atque hoc modo semperti obseruari vidi , dc nςςesse cst, ut ex speciali gratia Pontifex de posseisione mentionem. faciat, dc si raro id concedere soleat. Cum

.hac decisione Eglai; Bellam .conuentunsia Domini Rotc in antiqua Dccisione 38 .m-- cip. Nψza quod i Rrrogatus. alia, est iecun- . dum c00δὶ imprς d. vii. 8 I. sub titu .de res c. in antiq. nasi an partc aliqua gratiae facta esset mcntio de posseisione, tunc enim ad possessione surrogatus existimare tiar. Flu--Ies aliasutilitates hic circa supradictam diasputa-

150쪽

sputatione subnectere pulsem, quas breuiutaris itudio prstcribo. Iam ad definitionem 71 possessionis reuertamur. t Bariolus eadem definitionem posuit, quam Ioannes, addidit duntaxat, rei non prosiliri potnae sed melius fuisset id omittere , sicuti infra osten 1 dain. Ilia definitio quamuis a DD. ut quae minus periculosa sit, defendatur, mihi tamen nulla ratione satisfacit, ac plura me ita sentire compellunt. Primo quia laborat eodem morbo,quo ipsemet Bartol.qui definitionem Ioannis damnabat, propter illud verbum, Rei, quod est generale con-xinens corporalia,& incorporalia. l.rei ap pellatione.de verbo signific. lci. si cert. peta. cum simit. Sed incorporalia non posside tur.lciij.in princ.j.eo. Ergo merito &c.Nec defenditur ab Alexandro dum vult posses sionem non considerari in rebus immobi- .libus incorporalibus largo quodam modo. Quoniam illud naturae definitionis reis gatur. Etenim desinitio,ppria certa essem debet. t Secundo reprehenditur haec demnitio, quia cum suo idefinito non conuertit incontra. l.j. g. dolum. cum similibus.de dolo. Nam conuenit detentioni, in qua conside