Bartholomaei Romulei ... Commentatio seu Repetitio ad Rubr. & L. j. de acqui. vel amit. posses. Qua subtilissima simul, & vtilissima possessionum materia continetur, atque explicatur

191쪽

I .ex contrario.&Infra dicemus. Ex commemoratis superius, apparet articulum

istum valde esse disputabilem in utramque1o partem. t Ita tamen Doctorum quis pugnantes opiniones componere posset, qliod

duplex st,& unica possessio diuersis tamen respectibus, hoc modo distinguendo: Aut

enim consideratur naturalis possessio una eum ciuili,quatum ad substantiam, de quid ditatem: Aut consideratur quantum ad formgm,dc selennstates a iure in possessionexiuili adhibit s. Nam una eademque caussa potest diuersis respectibus considerari, exemplo est testamentum,& matrimoniu. Testamentum enim quantum ad substantiam,hocest,ad voluntatem testatoris,iuxta definitionem I.c.int.j.de testamen .est iurii gentium Cognitu enim eo erat,gente Dquae, vi sacrae docent lixerae, testabantur.

Qisantu vero ad formam, dc solennitatem adhibitam a iure ciuili,testimentum est iuris ciuilis. Itidem dc matrimonium , quantum ad substantia, est iuris naturalis,ac ge-tium;quantum ad form in est iuris ciuilis seu iuris canonici.ita Bart.in terminis hoc

192쪽

indebi. Eodem planὸ modo alibi diximus,

dotem quantum ad substantiam,es iuris: gentium l.eas de capi. diminu uti Barto. MDD.communiter volunt.1n rub. in fin. tu. matri. Quantum vero ad formam contractus dotis est iuris ciuilis. Plura exempla referre possem , sed ad propositum nostrum redire satius fuerit. Si igitur consideramus possessionem naturale quantum ad primum casum: videlic Et quoad substantiam, α quantitatem,Vnica e1t possessio. Et hoe modo procedat sententia Placetini Sc Aetonis. Certum cnim est, ut diximus,eandem esse substantiam in ciuili,quq est in natura ii, nec quidquam aliud ius ciuile addere vudetur,nisi quod illa naturaIis posse sito ani mo retineatur,quod per se naturalis remanere non potuisset, M sic magis,ut lentit AZo, propter approbationem,ac retentio4nem dici poterat ciuilis argumento l .lege obuenire. de ver. signi in l. iij. 9.de illo. pro socio.cum simi. Et sic Aeto considerabat ciuilem diueriam esse ad certum quid,no tamen in substantia sicque sententia illius ab alijs receptam tueri quis potest. Ad hunc modum procedat sentetia Belatij,Butrij,

193쪽

Zal, Alciati,& aliorum,qui possessionem

naturalem magis considerant in substantia, qtram in forma, ac solennitatibus. Sin vero consideramus posscssionem naturalem cum ciuili quoad formam ,& approbationem a iure culili fictam, item quoad solennitatem, & modos, quos lex civilis induxit, videlicet ut animo retin Catur, animoque, amittatur. l. si id quod. g. finali. l. teitiao in amittenda dicta l.llcet.cum:

abjs pluribus. Item quod serui possidere non possint,

sic prohiben do. ut in l. quod seruus .infra eodem.& licti seruus. supra,titui. proXimo. Item quod res sacrae possidem nequeant. lege qui uniuersas . infra, titulo proXimo.

Aliaq, Nura a lege inducta,& addita naturali mssu suoni dicere possiimus,ciuile possessionem diuersam esse a naturali, M E co-tra. 3c sc diuersas esse species. Nam certum est quod larmadat esse rei. l. Iulianus . vers. sed Sc s.cum simi. ad exhib. Atq, hanc ob causam non immerito diuersis nominibus, separatis lex naturalem appellauit, &. Ciuilem. Et hoc maxime, quod v riae, ut diximus, sunt differentiae inter naturalem, Mciuilem

194쪽

ciuilem: propter quas lex introduxit diuc sitatem ipecierit. Nam ex leuioribus causis lex ciuilis introducit species, neque tamst icth procedit i quemadmodum Dialectici ac Philosophi. Probatur hoc per. l.j. depilator: stipula . quo in loco pra toria: 1ilpu- laetiones iri speciei di ii id diatur, licet una,Meadem lit bita sitia. Ad idem reae t. est in l. h. poste M versi. deii, de

illam , vs Db. 4bi dicunt , tertia statuiturios species ' Q'anquam' D D. Communiter,

195쪽

uti v distis,dicunt duplicem esse specie possession s, variolus lamini'Ioc loco peculi rem habet sententiam. Omnes.emnati

tuo capite sic finxit magis,quam uiris atichrRη -.s idam iura ad Hducit: is ilicet tex.in Lfin.in verbo, corpora illi . dς fund. patri. lib. XI, qu I contrarium potius probat, cum loquatur de possession e Πῆturaiij, ciuili unita. videlicet de praestra ptipaequ draginta an noru m. Non a utem ini uria hanc dare. sententiam damna uni e dAEneariuoniama verbis solum co-

sisti

196쪽

Meg. Nam lex appestat interdum posses

ma .& in pluribus alijs iuribus. Et quando quis alterius possessionem ingreditur, illa vel naturalis dicitur secudum D D.d. g qui ad nudinas.vel iudicatur iniusta possessio.

Sed possessio iusta,vel iniusta specie no differuntivi dicitur in d. Lex contrario. Item corporalis,& naturalis non separantur.:vd idem Bari .dicrtur l. fin .de fundis patrimo C.libr.Xj. Cum texi .ibi nominat possessi nem cDrporale, quam acquiratur praestriptio.Et sc statu edum est, vi s .diximus,

posse dici unicam esse,& duplicem,diuersis tamen respectibus. Praeterea: animaduehil in is est hoc in loco maximus Barioli error. quamius illam DD non viderint,du in hacpsba sentetia sing alari, naturalem possessionem an persona usu fructuari, collocat,quaxe excludere videtur naturalem possessionem unitam cum citrili,quum tam ut ipsevalhq θ sentiunt, aneli fuasset dicere,qu Ra

197쪽

drupliccm esse possessionem, Sc non exclu- dorc p ssessioncm naturalem in periona domini quar differre videtur a naturali iaper na usus lictuarij. Verum hic locum habet, quod frequcnter de Bartol. dici Q let, qua oquc bonus dormitat Homae

rus. 44Rimum cnim hic error cm commi sit , ac talem quidem,ut nemo illius defen

quo ad fructuum ac iurispionem , M ali U

198쪽

AD L.j.F. DE AC in Pos. Is Zficiscantur dicta l.tertia. g.unde vi. Nec est dubium cx rerum mixtura constitui speciem. l. Imperium. Cum vulgar.de iurisdi'ctio. omnium iudic. Enimuero de his vos

cogitabitis. Iaocmi Traditur quarta species possessio Itis a Doctoribus, quam appellanti ciuilisi simam, quam Bald. artificialem nominat in rubric.extra de causa possessio. 3c pro prietat. Eandem Andr.S1cul. fictam vocat in consi .lxxviij.incipient. Scripsit sapien'

ter. col. Xix. libro secundo. Hac vero ratione

Di . hanc possessionis speciem appellarunt ciuili 1simam,& artificialem, quia duo eX trema siue qualitates quae in possessione sunt necessariae, ut lex disponit indicta l.

tertia.in princi p.&l. quemadmodum. non interueniunt. Ita volebat Bald.in rubric.de contcntio. inter me &. domi. inivsib. seudo.

S int final C de sacrosandiis ecclesijs. Exuplo tali ostendebat, quado legis dispositione vel consuetudine absque aliquo actu corporeo disponebatur possessionem transferri,adducebat texi .in capi tui. ex parte. de reseripi. Verum errabat, volebat enim

199쪽

ubi consuetudo loci potest fingere possessionis translationem absque actu corporeo. per quem text.etiamnum hodie moris est in Italia,ut possessio alicuius Ecclesiae acquiratur,accipiendo terrae cespitem, vel smile aliquod signum manibus apprehendendo saepenumero in facto vidi,atque id in mei ipsius persona sum expertus, cum ut principalis, tum ut procurator. Dictum Bald. sequitur Roma. hic, Alexand. pro cuius sententia potistimum fundamentum facit in l. raptores. in verbo, plenissima possessio. C. de episcop. Sceleric. de ibi Bart.etiam singulariter notat, illum textum , quod ex legis dispositione possessio absque actu.corporeo transferri possit. Hoc idem voluit Ang. ind.l.vni Uertas. I.; re haec omnium DD. sententi qui propter pr dicta ad ius municipale inferebant,disponens ut possessio defuncti continuetur in persona lipedis, quod tale staturum vinat: Etenim si iure communi hoc conceditur, ut possessionis species absque

actu corporeo inducatur,eodem modo dicendum est iure municipali,cum ius municipale

200쪽

cipale sit ius ciuile illius ciuitatis.=.ius a tem ciuile. Insti .de ivr.natur.gent. dc ciuest. omnes populi. dc ibi DD.de iustat. dc iur. S lus Areti. hic recedit a DD. sententia, quem rectissime ta super ista quarta specie,quam super statuto sentire arbitror, reliqua quae 7 DD. commenti sunt, mera esse somniaet quoniam nec legibus, neq; rationibus hoc cauetur. Atque imprimis ratio manifesta est quia lex non potest disponere, dc fingere circaea,quae facti sunt:at possessio facti est quociique tempore: merito ergo lex super hoc nihil debet inducere. Facit vulgata regula in t a bello factaed. de cap. dc posti. facit etia in specie tex .noster.I. si vir uxori. Sed haec sententia infirmatur per teXt.In l. denique .ex quib.eau .malo. ubi lex non fin-

git omnia ea quae sunt facti. Ac propterea ita text.dicit iure postliminij non censeri translationem possessionis,& continuationem fieri:quoniam possessio pi urimu facti habet, Se tamen lex ibi fingebat omnia iura translata esse in reuersum ab hostibus:po sessionem vero lex negat. Atque haec est sententia Barto.& omnium DD. dei l. si is qui pro emptore de usucapio. Et nos alias