장음표시 사용
51쪽
seris, quae qualia sint, quamq; monetam tin- Diani,hactentis coguia tur ignorare Z Plane suffenus sibi sit oportet ille , qui suorum laborum test c unicuin putat esse debere conscie tiam. At sunt, qui memoria quando vident se non valere, despondent animum, Musis Q hi res sitas habere iubent, libros alia supelle stile commutant quin ipsam horam, qualiteras coeperunt tractare, memoria refugiunt.
Ab his deplorari suam instud ijs infelicitate
audies, tantia ut temperent alacrymis. Quid quaeso his, & illis faciemus Auditoresὶ An licebit unis per nos es e securis , alteris tristibus, & meticulosis 3 Absit haec a nobis negligentia. absit alienae lallitis contemptus.Quianimo sic primos vellicabimus, , t secundos in praesentem spem erigamus. id non aliter ellaciemus,quam si vobis fauentibus aliquid in medium, de duplici memoriae praesidio protulerimus. Et licet primum eiusmodi sit, ut ἐsi desit diligentia hominum parari nequeat. non tamen operae amittemus pretium , si de illo locuti fuerimus, ut v nuiquis it, prius iri seipsum desiccndat, dc quicquid est viriues ploret, antequam de sua imbecillitate pro
52쪽
nuntiet. Ita pio sectdest, Auditores,ni hil vilai quam laude dignum praestiterit ille, qui na- ituram no habead praeeuntem, qua sequatur,aqua excitettis,prouocetur, quς vestigia figat. inuitam naturam quisquis in suam sententia traherc nititur, siti phi temper redeuntem th. borem in memoriam nobis reuocat. Primus hic est ad res praeclare gerendas gradus ingeni j sui vim nosse ingelii tam, nosse quo in ui-, teris,ducaris,& tantum non impellaris propensione suaui ..Ex hac difficultate noscendi vires suas,quas natalis hora sussecit, qui s. quis eluctatus fuerie, ex aliis, quae deincepS. sequi solent , se posse euadere sibi spondeat, audacter. Duplcx igitur cum sit animae vis,adtractandas disciplinas quae reddit aptos,ingenium scilicet memoria duplex etiam es.se disciplinarum genus ausim affirmare, ita
tamen, ut cum sophistis, si qui sint de haς re
contentionis fimem diu reciprocare nolim. nam crassa Minerua nonnulla quandoq; pretium imus , quae utilitate non carere reStandem ipsa docet. Elt quaedam studiorum ratio, in qua, Vt sic dicam, utramq; pagina implet aut mi , aut sipientu viroru auctoritas,ca a aut
53쪽
aut etia Principii iussa n his recitare sententias,referre testimonia rem prope tota feliciter conficit in quibus auctoritas rationem, non ratio auctoritatem metituta Et usurpare
Pythagoricum: Ipse dixit , bona fide licet.
nam quado aut Numen, aut Numinis verisiima imago Priceps,aut sapiens loquitur, ruis dixerit, nosse iuuat, non quid dixerit laboriosa disquisitione rimari decet. at illa rerucognitio, quae causas exsiscatur , quae nihil admittit,quod ratiocinado ita se habere non ostenderis, cuiuscunq; hominis licet potentissimi auctoritatem ignorat , nihil , quod ratio non extorserit, largitur . quod si prouidam rerum parentem in consilium vocemus naturam,ad prius disciplinaru genus memoriam, ad alterum ingentu facere illico pronunciabit. nam ubi argumentationibus solis et locus relictus, ubi phalanx rationum,
pugnat,& locum tuetur, quis non ani-imaduertat aptissimam esse mentis illum vigorem,quo praediti plurima in omnem partem excogitamus, in omnem forma nos ver- timus,
54쪽
timus, ad utrumcl, disputando parati Hane aciem qui non potest adferre ad concertationes serias, rebus suis optime consulet, si illa studia suscipiat excolenda , in quibus ingeniola subtilitatis non tanta habetur ratio. scimus , Auditores , N. lubenter profitemur ad utrumq; studioru genus esse re ingen ij, & memoriae asserendum prςsidium ; at vicissim
nemine putamus fore, qui neget memoriae. cum auctoritate , ingenio cum argumentatione melius, quam vice mutata conuenire. in sacris literis qui se excercet, aut leges Romanorum qui interpretantur, ingenio indigere largimur, & qui philosophiae incumbunt,testimonio magnorum scriptorum deferre contendimus,quod memoria teneant ;at illi tande in auctoritate si conquiescunt,hi vel magni Stagiritae effata examinare putant sibi licere. in ingressu crgo studiorum , Aa ditores, quid largiori manu nobi dederit natura exploremus ingenium ne, an memoria, ut maiorem aptitudinem diuersitate studiorum proposita adseramus ad illa,cin quibus operam non perditum iri existimemus. 3t ero ingenitam vim nouerimus, a Medico
55쪽
rum filijs hoc discamus oportet. in quibus magnus est calor,& igneus vigor, illi acumine, & celeritate ingenij polleant necesse est. At quos fluxa humoris copia occupat, nccbona possunt esse memoria , nec ingenio. ut id quod inuenimus ipsi disserendo,aut didicimus legendo, aut ab alijs audiuimus, csi damus feliciter, humor non minus calori respondeat opus est,ut alterutrius nimia copi obsit . nam nec arida valde quae sunt figura facile suscipiunt, nec quae fluunt,quae impressa fuerint,reprςsentant. Quid enim in aliquq ligno exucco, dc fere cinefacto effingemus rEt ridebimur si scribere in aqua fuerim v i si . Sic dc u is excedens caloris, & fluens, Maquea cerebri conditio memoriam excludit. Sic senes , quod sicco sint capite, non reco dantur. vicissim facile dediscimus , quq pue ri memoria mandauimus quando in illa state nimius est humor. sed dicetis, an igitur in senibus tantus est calor, quando obliuio eos subit illorum,quq viri nouerantὶ Atqui con
sectis senio Frigidus obsistit circum pracordia fanguis sed in promptu est responsio, Auditores.nana
56쪽
in quibui humor', qui a Medicis radicalis vocatur, vocabulo si non adeδ latio o, at significante clare quod volunt, in quibus; inquam,humo aut superatur,& exuritur a calore,exigua memoria sint prςditi necesse eli; aut etiam in quibus consumptus est, &,ut sic dicam, longo tempore decoctus nam quis. Descit quod
Nasicentes morimurfnriRab origin pendet2
vi in senibus , illi paucorum memimile possunt. pro V tergo unusquilq; viderit se vel ad calorem,vel ad humorem accedere, ita de ingenii, & memori modo poterit statuete, M consilium ad studiorum genus capere. euasi tandem ex molesta Medicorum semita,&ex diuerticulo in viam orationis regiam reuertor,adque prςssidium memoriς alterum accedo tragati O n e iucundius Quotvlqu is lien ira est, cui natura adeo fuerit nouerca, ut si niti Velit excolendo,quq accepit, mediocriter no . st profecturus, & eo, quo nunquam sperasset,peruenturusZConatuum humanoru tanta est vis : ut plurima Corrigamus, in eos euadatmis,qui hos ipsos vicisse, M supra omnem expectationem egregie cum omni u ad
57쪽
mirarione dicamuracis non omnibus licere. quod dic itu r, Corin th u pro fi cisci,at Furissin
non ignoro virtuti , sollertiet nullam viam esse in uiam, audacibus coeptis omnia impedi menta perrumpi, & ardua pertingi. sed pro . pius accedo ad memoris adminiculum,quod ne vos diu morer, exercitationem appello, quae quia multiplex est, quomodo nos in re tanti mometi gerere de amus accipite: Auditores humanissimi : eo ordine, quem illud 'antiquorum fasceatim vobis pollicetur. Anscriptio memoriae sit utilis res non adebest exploratamam Druides non serebant,Vt versus quos tradebant ediscendos , literis mali dat entur,nc diligentia in perdiscendo remi Ieretur ergo quod audiuerant a magistris ii
uenes, reuoluebant animo saepius, ut firmiter animo haererenti at memoriam scribendo iuuata,vliis docet,& exempla firmant insignium virorum, qui magnorum auctorum integra volumina transcripserunt, tantum Vt memori consiuerent. sunt etiam,qui putant plus memoriae commodare unam scri-- ptionem, quam deci es repetitam lectionem.
prudenter interim se scribam Galli do sto-
58쪽
re,. quasndo scripta iuuenibus non icad bant , ne epiod semeI chartae credidissent , deinceps ne-lectum initenebris iacere sinerent . aliter cle iuuenili aetate, aliter de consistente loquvnur. nam vulti non ad habento iij, ut tempus memoriae mandandis libris traducant. quinimo se conamentatione, scriptione exerceant. dum insignia dicta clar tum hominum suis disseitationibus inserui, dc hon uno loco illustrant & interpretantur, paulatim pleraq; ita habebunt familiaria, ut sponte sua sint praesto futura, quando usus postulauerit.'adolescentes autem, quorum ingenium nondum est par libris scribendis, quae ab alijs cum orbe literario Coi municata sunt, saepius repetant,& memori animo infigant. sed, ut ad scriptionem redeam, incomparabilis vir Diuus Thomas Aquinas glotiabatur se duplici ratione pertigisse ad doctrinam , scribendo,&cum at ijs di sserendo. An non ille Aristotelis scripta memoriter reserre, aut saltem ex illis multa potuisset depromere, qui diuini hominis omnia prope monumenta Commentarijs explanasset ,.
59쪽
Hippon ε sis Antistitis cuius test in ' sum
sententiam tertia quaq; pagida si mare colisueuit ignorasset diuina oracula, qui mari, mam operam in ipsis explicandis posui sisti breuiter dicam et 'non poterit: non plurisn recordari is, qui plurimis lumen scribendet impartiri sategerit . quod si commentationnis in scribendo dissicultate causati fuerint. quaeram an tam arduum sit pluxium scripto trum dicta de eadem re inter se consex λ ha ctenus, ut eiusmodi collationes in tuo musta
lateant, aut nonnisi unius, atq; aliqrius ex numero amicorum oculos subeant nec res
tanta ingenii felicitate indiget,ut quisvarias obseruationes ad celebriores libros ex aliorum scriptorum non absimilibus locis moliatur 4 quae omnia mirum est,quantum rem memoriae sint prouectura . quod si res oretur diligentiam tuam in scriptione ea di chorum varietas, praesidium ab eloquentia petas fas erit . quid enim 3 an ut bona fide in alicuius quaestionis disquisitione versari Censearis, totidem verbis repraesentandumiserit,quod ab aliquo scriptore pronunciatum H suerit ὶ recens haec est lueratorum superstia
60쪽
so recentium hominum vanissim1s metus. . si cum Veteribus, quos sapiuntes fuisse nemo it inficias sapere volumus, rem ipsam tenere satis erit , modo suppetat id orationis
himen, quo in lucem eorum sentientiam, in- stiper habitis verbis,proferre queamus. Vetexes,q orum exemplaria ad n0sPeruenerunt, aut nunquam aut r)rissime verba aliorum oc cupant. 8c tamen freqVenter ad Veterunauctoritatem tanquam ad ij cram anchoram
Confugiunt . nonne Platoni cum sui secuti hominibus doctis res fuit, quoium libri in manibus erant procul tamen fuit ab eo, ut assutis lacinijs purpuram suorum dialogoruoneraret. Aristotelos tribus verbis, quid alijs
visum fuerit, docere fuit contentuS.nam ex- ' Cerpere, , certo ordine collocare aliorum duectas laboris est, parum aut nihil habet ingenij. longe integrior est oratio, si ab uno p xente accipiat pulchritudinis suae naturalem plendorem . quid molestius est . quam per salebras diueriorum auctorum frangere gradum; huc illuc excurrendo se defatigare Z ει p istola opuscula Senecae cum lego, cum Se- ncca magno philosopho,magno oratore me