장음표시 사용
51쪽
non exaggeratos virtutibus Cyros, non humani generis delicias Titos, sed supremi Numinis contemptores Mezentios, sed divini humanique Juris immemores Dionysios &Phalarides, sed Cajos, Nerones, Vitellios,imponet cervicibus civitatum . Nostra haec demum am niora studia,nec illotis manibus pertractanda Musarum sacra, quae, Velut auxiliares copiae & administrae a gravioribus evocatae disciplinis, symbolam illis 1uam ad felicitatem publicam & ornatum conferre deberent, ad hastam praeconiumque voluptatis exposita, & fabularum inquinamentis deturpata, non in ignem, ut Protheus, sed in fumum evanidum, ne quid dicam acerbius, in1 migrabunt. Neque enim a Religione distracta flores suos herbasque ad salutem ut Medici , sed, ut Coronarii, ad aspectum pompamque referent: nec in symposiis suis, gravioribus sententiis, quali Homerico Nepente, eXPlere animos permagni fecerint, sed caelaturas ostendere, & inartia suorum emblemata poculorum. Quamobrem non abnuerim h manam sapientiam designatam fuisse in captiva illa externaque Muliere, quam ea cautione ab Haebreis Uxorem duci Deus indulsit, ut abraso capillamento, abscissis unguibus, in1-
52쪽
mutata Veste, cultu nimirum omni ad Religionis unguem castigato, ad sanctiores th, lamos, ad frugi sobolem procreandam acce
Haec autem non propterea disputaverim , quasi parvi ducerem haec artium ad)umenta, sed ut earum quantovis demum nisu ad remsegantium Vim omnem mancam debilemque esse conficiam, nisi optima gubernatrix Relis gio clavum obtineat, & cursum altiori consilio moderetur. An vero existimatis, Atheniensium Civitate quidquam aut legum excellemtia firmius, aut consiliorum prudentia matu rius, aut judiciorum gravitate praestantius ussi quam fuisse t Non est mihi a rebus, quae se o ferunt , graVioribus otium, ut Iudices in Prytaneo , in Porticibus, in Lyceis, in Academiis docentes Philosophos , Juventutem solidos dies desidentem,prolixe commemorem.Quid autem Atheniensi populo in tanta legum severitate licentius, in tanta judiciorum maturitate corruptius, in tanta contaminatius copia atque praestantia Philosophorum'Ut optimo illum jure Anacharsis Scytha arguta acer baque cavillatione perstrinxerit, cum sciscitantibus, ecquid de Atheniensi Republica judicaret respondit, nusquam se vidisse, qui P a Vir-
53쪽
virtutem despicatius domi haberent, honestius de illa sentirent in scholis . Hanc vero Principem gentium Urbem, cum olim Augurum, Sacerdotum , Censorum, hominumque ab omnibus literarum praesidiis munitissimorum affluentia floresceret, an quemquam ita stupor praepediat,ut non censeat reliquis proculdubio anteferendam' Sed eadem illa temporaMarianis cladibus, Syllanis proscriptioni-hus, factiosorum civium odio, licentia, crudelitate foedissime inhorrescunt. Nimirum longe majori luce opus erat ad caliginem illam ,
Graecorum Romanorumque animis obductam atque circumfusam , discutiendam, quam quae a Socrate aliquo Vel Catone, tanquam a nocturnis facibus languidisque, expeti impertirique possit. Atque huic quidem Civitati, a divinae Fidei sole singulari lucis opulentia irradiatae,
quamdiu quantumque laborandum fuit adversus perditissimos homines, quos desertores tot saeculorum spatio corroboratae Religionis, ad hanc labefacitandam & evertendam aut vehemens ambitio pellexit, aut pervicaxamentia fascinavit. Videtis, Audatores , eo me adductum, ubi non tam mihi laborandum sit, ut habeam Paratum quod dicam, quam
54쪽
pertimescendum , ne si omnia, quae dici posisunt, persequi Voluero, nunquam finem inveniam modumque dicendi . Siquidem impudentissimi illi Alestores & Aloidae, ubi semel avitae patritaeque Religionis imperium ductumque, fronte omni pudore diruta, repudiarunt, quibus flagitiis non alligarunt f cerrima capita, quas Erebi vires subsidiarias
non exeruerunt, ut Ecclesiae Orthodoxae jura violarent atque convellerent, ut novitiis inventis, quibus fucum labemque facerent veritati, si minus fidem authoritate, certe terroris famam immanissimis cladibus, & Regnorum perturbatione,colligerent i Quid illi, Deus immortalist,non rapinis eXhaustum,non ferro flammisque vastatum, non populorum lacrimis & sanguine commaculatum & sordidum reliquerunt, ut opiniosissimis errorum portentis incautos animos implicarent, ut in testabilem propagarent luem, ut insanissima deliramenta ubique tanquam viruS CVome rent atque diffunderent i Quemadmodum etenim eadem purpura, incensi vividique coloris illecebra,homines magnopere allicit recreatque,tauros offendit S irritat ad pugnam;
ad eum ferme modum haec, divin Fidei pro pugnaculum & Magistra, Civitas ita per omnet D tem
55쪽
tempus obsequentium populorum studia excitavit , sibique arctissime obstrinxit, ut hominum , abdicato Religionis magisterio , furiosorum ingenia Vehementer in se, tanquam vecordes helluas, concitaret. Piget me taedetque, tot noVae, ut ipsi vocant, Religionis,
ut optimus quisque sentit, absurdissimae impietatis duces & primipilos in medium proferre, tot Vero sectarum multo inter se magis, quam nobis adversantium , inire censum, nequissimas artes producere, stultissima commenta ab exordio perteXere. Immensum quidpiam infinitumque fuerit, sub aspectum ponere florentissimis Regnis inustas labes, inflicta vulnera, illatas clades, quae non modo fidem omnem Historicorum, sed omnia superant figmenta & audaciam cothurnorum . Ut enim praeteream ad nobilissimarum nationum exitium deblaterata stultissima dogmata; ut abrogatam Numinis reverentiam,ritus Ecclesiae vetustissimos ejuratos reticeam ; ut intermittam tot celeberrima ac religiosissima sacraria, tot caelestium civium vetustissima simulacra & imagines dirutas & incensas, tot integerrimos Coenobitas , tot sanctissimos Praestiles, exiliis, carceribus, extremis cruciatibus ad miserandam vitae,omni mortis genere
56쪽
nere graVioris, conditionem adductos; illa testor atrocissima bella, illas appello e Septentrione , tanquam e pharetra atquc sentina, e fusa jacula & colluvies Barbarorum, quorum sevitia & feritas annales superiorum temporum cruentavit; ut plane constet detorta a Religionis distiplina paucorum ingenia, eo res humani generis adduxisse, ut opulentissima regna in acerbissimarum cladium the trum abierint, Europa in orchestram tralatitiae dominationis. Nam quod eorum non ita
sane pauci ab ingenii laude spectabiles, doctrinae porro studiis apprime essent exculti, quo demum pertinuit, nisi ut impendio magis
nocerent, gravioribus infligendis damnis paratiores essent, atque, ut venena vino diluta, deteriori pernicie atque adeo pernicitate, grassarentur tSed non diutius evagabor per impeditissima illa tempora, ad quorum recordationem ipsam, quasi a vulnerum retractatione, vehementer animus abhorret ac resilit. Quin potius quemadmodum Pictores oculorum acie nimia intentione hebetatam & vacillantem in Virides colores transferunt,ita ab ea monstr rum diritate animos vestros cogitationesque convertam ad illorum praestantiam ingenio
57쪽
rum, quorum doctrina, imperio arbitratu. que Religionis temperata , conjuratos in Caelum Titanes illos, veluti piaculares victimas odio publico immolavit. Quos enim hostium assultus, quas proditorum insidias humana 1apientia perhorrescat, cui Religio ossicinam suam, Vulcania illa longe instructiorem, aperuit; ut se non in Persei clypeclinon in Achillis lorica hastaque traducat, sed in armatura Justitiae, in munimento augustissimae Crucis q&scuto inexpugnabili aequitatis/His armis
communiti integerrimi facrorum Procurato res , omni fortunae comitatu, Omnibus potentiae praesidiis orbati, non, ingraVescente aetate morbisque confecti validissimorum hostium impetus, non genere obscuri Principum clarissimorum nequitiam , non imbelles injuriaeque opportuni stipatam exercitibus, reformidandam supplici is proterviam Caesa- Tum, Vere, quod dicitur, Aquilae in nubibus, perti erunt.ΗincJuliani perfidiam Nagian-Zenus Gregorius perfregit; Ualentis improbitatem coercuit Basilius; Ambrosius Justina Vecordiam, Eudoxiς licentiam Chrysbstomus exarmavit. Egyptius veroHercules illeAthanasius Arianae labem conspirationis, multis maximisq; clientelia validam ac Pertinacem,
58쪽
pervagantem quotidie latius , & luctuosa regnorum vastatione humana ac divina promiscue involventem, ita sustinuit atque compescuit, ut ad Antistitem adversus orbem terrarum , fatali illo aestu correptum, dimicantem expressius quam ad Caesarianum Militem referri possit Historici Vatis elogium , Parq; novusiortuna prist concurrere, Sellu,
Atque virum. Non ille laboribus, non aerumnis, non senio Parcere, quo minus nulla declinatione periculorum , in Templorum congressibus, in Prii Cipum aulis , voce, calamo, omni exerta Virium contentione, non itineribus domitus, non exiliis fatigatus,non criminationum telis, Quae gladiatorio animo intendebantur, perterrefactus,salutis publicae causam pugnacissime peroraret.
Et quoniam Religio communem causam permistasque rationes suas habet cum optimo statu beatissimoque Civitatum, quicumque eo curas intendunt, ut sacris Majorum institutis sua constet authoritas, eodem diligentiae studio Urbium securitatem tuentur atque confirmant. Ut Religionis pro viribus vindic tae amplissimos fructus uberrimaque per Omnes aetates in publicos usus commoda redundare
59쪽
dare necesse sit. Ac veluti Hierosolymorio muros cum aeternitate certantes iisdem manibus exaedificatos accepimus, quibuS ferro armatis scelestissimi hostes ab eorum aditu prohibebantur ; ita praestantium hominum curae, proferendae Religioni desponis, eadem opera Reipublicae statum ordinant,ordii
natum conserVant, conserUatum CXOrnant.
Quapropter satis demirari non possum, temeritatemne dicam , an oscitantiam dilutat authoritatis Historici , Quo nemo licentius ingenio otioque suo abusus est. Qui civilis Doctrinae monita & animadversiones Principibus exhibiturus , magna arti S ,. quam. Profitebatur , injuria , hoc omni conatu egit atque contendit , ut non incorruptae studiis honestatis , sed nequissimis machi nationum Versutiis , propugnacula Regnis atque praesidia circumdaret ; cum regnat - di nobilissimam artem atque divinam nescio qua proferendae potentiae , stabiliendiniue
quovis modo securitatis, quasi Lesbia norma , metiretur atque finiret: Religionem vero, aut tanquam Venale mercimonium ostentui habendam , aut veluti personam adventitiam sumendam ad tempus, aut demum,si res
postulet ut inutile patrimonium , Brenue
60쪽
decoquendam non tantassiere, quam illiberaliter impieque praeciperet. Quibus ego ingenuo viro indignissimis technis , chartisque Genio malo natis , quas non modo ad pie sancteque vivendum non attigisse intersit per- sane plurimum, erum etiam ignorasse nihil
referat ad discendum; iis, inquam, doctringconscel eratae & absonae monumentis non sanctissimum Regem Psalmographum, non sa pientissimum Salomonem, imo vero nec Xenophontem, Platonem, Aristotelem, praeclaros Ρrincipum institutores, sed Gothicum Regem Opponam, cujus apud Cassiodorum illud extat in primis luculentum effatum; Principem tanto sanctiorem esse oportere, quanto graVius nocere potest, qui plurimum potest. Qua ego barbari Principis voce nego quidquam ex adytis veterum Philosophorum
illustrius fuisse profectum . Quod enim sibi
ille operae tam projectae pretium ab ullo sanae mentis, nec omnino profligatae frontis lectore contingere posse credidit' Aut quaenam isthaec est, ut cum Tullio loquar, stulta calliditas , perverse imitata prudentiam, quae res spesque nostras ita in anctum cogit atque compellit, ut per aspersias Religioni maculas