장음표시 사용
341쪽
NuPERAE CRITICAE SACRAE. 32ytam in Syria, quam in aliis viventes terris; Dein Christus & Apostoli, & subsequentes quoque Judaeorum synagogae usque ad tempora Aquilae: totus denique mundus in hae versione consensit, nec quisquam repertus est, qui contra eam Vel mutire suerit ausus. Committamus jam hos testes, cum illiS, qui contra eos militant. Istos si audiamus, & solos, qui diu post praedictos vixere testes excipiamus Rabbinos, eorumque discipulos Aquilam, Symmachum & Theodotionem, omnes Christianorum hostes,& linguae Hebraeae, aeque ac eorum magistri, ignaroS; Unus in tota veteri Ecclesia supererit Hieronymus, qui a Judaeis deceptus a LXX. recedere interpretibus & novam ausus est instituere versionem. Qui Origenem etiam his accensent, plurimum falluntur; utpote qui non uno in loco palam testetur, se firmiter LXX. Virorum adhaerere versioni, & eo tantum concilio interpretationes Iudaicas
Tetraptis & Hexaptis suis inseruisse, ut viderent Christiani, quo pacto Iudaei Christo posteriores sacras interpretentur scripturas. Recentiores Christiani, qui & ipsi audent contra LXX viralem versionem OS aperire, quique& ipsi periti linguae volunt videri Hebraicae, quam tamen eorum magistri Rabbini se ignorare fatentur, quo loco
habendi sint, judicent rerum gnari. Quaero iam si isti tesstes & isti interpretes ad examen reVocentur, & compa, rentur cum prioribus; ecquid certius ad eruendam Veritatem & convincendam calumniam dari possit argumentum, quam horum consensus, istorum vero inter sese interpre-
pretum discrepantia E Profecto ubi veritas, ibi quoque concordia; mendacii vero signum est certissimum discordia. Ut Hieronymum omittam, qui primus Christianorum Rabbinicam condidit versionem, & alios ad idem audendum signis er praecessit; mille forsan a Judaeis & Christianis constructae deinceps suere versiones: in tanto tamen numero nullam invenias quae cum aliqua alia, seu in Verbis, seu in sensibus conveniat, vixque est quisquam qui Vel V u aliquid
342쪽
Jo RESPONSIO AD OBJECTA aliquid in Hebraicis sibi prosecisse Videatur, qui non in
mille modos fingat & resingat sacras literas, & cum quo nibet admittere parati sint sensus, solus tamen Veritatis sensus, quom nos Christus docuit, unanimiter exploditur. Audent nonnulli cum Rabbinis statuere multiplicem esse sacrarum literarum sensum, easque LXXII aut etiam pluia res, ut igsi loquuntur, habere facies. Hoc si verum sit, jam quoque dicendum libros sacroS non unum e cere codicem seu corpus, sed totidem nOS habere sacras scriptu ras, quot sunt Versiones, nec Septuaginta duas tantum, sed infinitas. Atqui si in rebus seriis apud omnes gentes quaecunque amphibolia seu sermonis ambiguitas vitio verutatur, quid demum do illis statuendum, quorum adeo an. ceps & ambiguus est sermo, ut non duplicem tantum, sed innumeros contineat sensus 3 Annon merito pro imperito& insano habeatur, qui Graecum aut Latinum scriptorem interpretaturus, totidem locis singulis assingat sensus, in
quot ab hodiernis interpretibus sacra diffunditur Scriptura , Instant nihilominus & affrinant talem esse conditionem de genium linguae Hebraeae. Id si sit, Velim scire qua ratione colloqui & se mutuo intelligere veteres olim potuerint Hebraei. Sit modus ineptiendi, &cessent tandem aliquan
do miseri Christiani Iudaicis istiusmodi fidere fabellis i cre dant potius Christo & Evangeliis, quam inimicis Veritatis, qui e Thalnaude &scriptis Rabbinorum Christianismum ad
struere conantur. Cesset quoque P. Simonius novam se crarum literarum moliri Versionem, ac si altera non suffficiat, ct necesse sit ut purior & genuina magis introducatur Scriptura, ac sit ista quam Christus & Apostoli no bis tradidere. Quod si me non satis gnarum linguae pii, tot Hebraicae quam ut hoc meum admittat consilium, ego quidem inscitiam meam hac in parte cum doctioribus Ra,hinis libenter profitebor. Interim quantumcunque profe-eerim, illud ipsum nihilominus suffcit, ut non sacile me
iecipi patiar, ab illis qui mortuae & jamdudum de perditae
343쪽
NuPERAE CRITICAE SACRAE. 3irlinguae peritos se existimant, spuriumque & commentitium Rabbinorum sermonem pro vera, legitima, & antiqua Hebraeorum conantur obtrudere lingua. Quod autem do stisssimus Simonius moderationem inis me non uno requirat loco, & me nimio versionis Graecae affectu transversum
rapi existimet, istud ego crimen non dissitebor, si sit crimen valde amare quae valde sunt bona, & nimius veritatis amor vertendus sit vitio. Utinam non ipse praeocu
pato magis a Rabbinis animo ad scribendum se accinxissset, & abstinuisset ab iis quae habet de incertitudine scriptorum veteris testamenti, in quibus paria omnino facit cum Spinosa Iudaeo, quem tamen merito damnat, velut indoctum, & futilibus nimium argumentis quoscunque fere S. Scripturae libros ad uicantem ab illis quibus semper attributi fuere auctoribus. Caeterum licet in excolendis amicitiis, aliisque humanae vitae obeundis muniis pulcra res sit moderatio; ubi tamen iniquitas praevaler, & veritas obruitur & conculcatur; ibi ista animi aequalitas & semper-lenitas merito exploditur. Non amat bonos, quisquis non satis oderit malos. Zelum se fervorem poscie Deus,
nihil amat quod medium sit. & in Apocalypsi Christus
dicitur evomere tepidos. Quod si D. Simonius istum meum servorem existimet non esse secundum scientiam, ut Apostolus loquitur & per istam scientiam intelligat Rabbinicam hodiernam, recte sentit: sed vero ego nola Rabbinos, sed Christum sequor magistrum, & in ea quam ipse approbavit acquiesco Versione. Quod si quierrasse hac in parte Messiam nostrum existiment, illi per me licet ut cum Rabbinis Messiam quoque expectent Rabbinicum. Licet hactenus dicta ad vindicandos LXX interpretes
dc retundendam quorundam adversariorum iniquitatem &pertinaciam putem sussicere; quia tamen hoc ipso pene quo haec scribo momento, in manus meas scriptum cujusdam inciderit viri docti, & inter Anglos satis nori, continens Rabbinicam & Thalmia dicam expositionem in prio-
344쪽
sset RESPONSIO AD OBJECTA rem Apostoli ad Corinthios epistolam, simulque mirificam ct Christiano indignam de LXX interpretibus digressio
nem ; non erit ab instituto alienum, si de ea quoque nonnihil dicamus, ut videant lectores, quem fructum & quae spolia ex nimia Thalnaudis lectione reserant Christiani ho mines ; ct in quos labyrintlms & inexplicabiles se conjicciant errores, qui Rabbinos hostes Evangelii, Evangelio rum faciunt interpretes. Quamvis vel ipse titulus stuporem incusserit, minusque mihi peccaturus Videatur, qui ex Alcorano, quam qui e Thalmude exponat Evangelia: longe tamen major subiit me admiratio, ubi cognovi non tantum Pilatoni, Iosepho, & omnibus qui illos praecessere Judaeis, sed & ipsis quoque Evangeliis praeserri auctori tatem Thalinudis, non modo in explicatione S. Scripturae, sed & in iis quoque rebus iisque historiis quarum certa, continua & indubitata superest memoria in scriptoribus, qui vel interfuere, vel proximi illis, quibui res gestae fuere, vixerunt temporibus, cum contra plerique Thalnaudis compilatores mille minimum annis fuerint posteriores, nec in alienis tantum, sed & in suis quoque adeo imperiti sint rebus, ut nusquam tanta inscitia & barbaries, quanta in istorum passim occurrat libris. Ex ista tamen barbarie& caeca caligine suppetias novi Testamenti scriptoribus afferre Thalnaudicus iste conatur commentator, acsi lux Evangelica fiat illustrior si nebulis inficiatur Rabbinicis. Omittam jam ea quae habet de decem Israelis tribubus, quas a bis mille annis frustra quaesitas, & semper frustra quaerendas, e Thalnaude producit, describens urbes, loca a& stationes, in quibus purior, ut loquitur, Hebraeorum sanguis& spes Israelis etiamnu in regnent, regnaturi donec veniat Messias, quem Iudaei ex hoc regno proditurum credunt, non autem ex vilissima ista populi Iudaici parte quae Esdram secuta sit, in qua natus sit Christianorum Messias. Praetereo quoque expositionem de dodecaphylo
apud Apostolum, ac si Christiani fuistent ante Christum,
345쪽
NuPERAE CRITICAE SACRA. a& ante adventum ejus aliqua facta fuisset gentium con versio. Nec istud e cutiam quod dicit Petrum Evangelium praedicasse decem tribubus Israelis, idque merito &convenienter, siquidem dicit istos Hebraeos suisse purisssimi sanguinis, nam Esdram iacem tantum populi Hierosolyma secum transtulisse adfirmat. Longum nimis suerit
singulas persequi ineptias; nam quale illud est quod invi
tis omnibus antiquis, versionem LXX interpretum in Iu daeorum olim lectam fuisse neget SynagogiS, contra Vero paraphrasin quae donathae & Onkeloso inepte tribuitur, a veteribus lectam fuisse contendat Hebraeis, cum certissimis argumentis confici possit, neutram peraphrasin septem vel octo antiquiorem esse seculis. Videamus quae de LXX
scribit interpretibus. Negat ille totidem suis'. sed teste
Thalnaude quinque tantum presbyteros fuisse assirmat, qui regi Ptolemaeo legem descripserint, & mentitos esse Ari ham, Aristobulum, Philonem, & Josephum, qui contrarium scribunt. Causam reddit pulcherrimam, si enim CCCCLX talenta in redimendis expensa captiviS, cum iis
componas summis, quas idem erogavit tex in ornando t*mplo, & demum addas munera collata in EleaEarum&LXX. interpretes, conficieS summum minimum mille talentorum secundum Josephum & Aris eam. Atqui, iniquit ille, totam Dilliothecam Alexandrinam tanti non constitis e. imo totum annuum vectigal pti vix valuisse tanti. Profecto qui sic sentiunt, illi omnino nesciunt quid rei sit Agyptus, ct quantae fuerint opes Ptolemaei. Opus non est earum inire rationem, id enim si ficere velimus, inveniemus forsan annuum reditum quinquaginta millium talentorum, idque justo & solido computo. Unum hoc monuisse suffciat, reges AEgypti ex solis Iudaeae, Coelesyriae, Phoenices & Samariae vectigalibus collegisse quotannis Octo talentorum millia, tempore vero Josephi, Tobiae filii ctiam duplo plus, uti docet Iosephus. Non ergo magnanimis debet videri istae Ptolemaei erga Iudaeos liberalita',
346쪽
majus utique collaturi beneficium, si bimestre unius anni remisisset vectigal. Norunt praetere reges prudentes, -- nori exponi pecuniam, quae in subjectos sibi consertur po pulos. Sed tamen istam regis hujus erga Iudaeos qualemcunque liberalitatem non admittit doctus Rabbinista, quia nulla in Thalnaude fiat Uentio. Sed quid mirum, eum neque hujus rei fabellae meminerint Asopicae, Pergit de inde Oracula fundere Thalmudica, & rem memorat dignam prorsus Rabbinico acumine, nempe istos seu quinque, seu septuaginta, sive interpretes, sive presbyteroS, non in Graecum sermonem vertisse libros, sacros, sed descripsisse regi Ptolemaeo legem per se, hoc est, ut ipse interpretatur, Hebraicos libros Hebraice descripsisse. Verum cum ali quis merito hic quaerat, unde ergo & e quanam ossicina Graeca prctierit versio, promte admodum respondet: versionem istam compilatam esse a Synedrio sacerdotum Hierosolymitanorum, & addit licet ipse solus' sic sentiat, habere se nihilominus rationes gravissimas. Nam si quis
quaerat, cum a tot & tantis, an non ergo Versio ea sit fi delis & sincera, , sine mora respondet, minime sinceram & fidelem esse, omnes enim istos sacerdotes Synedrii Hiero solymitani in eo convenisse, ut gentibus & simuI aliis Iu daeis inter gentes viventibus spuriam obtruderent versionem, existimantes videlicet mysteria Dei non esse reve landa gentibus. Postulasse eas interpretationem Graecam. Istos itaque sacerdotes ut fidem suam liberarent, perfidam hanc adornasse versionem, quae apud gentes & alios Iudaeos velut pignus & tessera integritatis & fidei esset Iudaicae. Nam Versionem hanc non ad normam veritatis, sed cum summa compilatam esse astutia & ad decipiendas tantum
fabricatam gentes, quibusvis etiam lippis dicit esse perspi cuum. Philonem & Josephum, quod & ipsi perfidae ct astutae
huic consenserint versioni, dicit non debere cuiquam mirum videri, cum nullam ii veritatiS habuerint curaris, utpote
qui gentibus, non Hebraeis scripserint, itaque & illos quoque
347쪽
NupERAE CRITICAE SACRAE. 333, que libenter in hac fraude cum aliis convenisse s cerdoti, bus. Firmiter iraque adhaerendum esse Thalnaudi & Thalmudistis, causam addens potentissimam, quod illi pro suis scripserint, Philo autem & Josephus pro ethnicis. Sed
cum non praedicti tantum scriptores versionem LXX se. quantur interpretum, Verum etiam in novo Testamento
ubique & sine exceptione Christus & Apostoli semper petos LXX loquantur interpretum, operae pretium est audire quo pacto etiam hic sese expediat. Dissimulatis nempe Christi & Apostolorum testimoniis & nominibus, dicit pro LXX interpretibus facere quoque amanuenses novi Testamenri , ac si illi alia verba & alios substituissent sen sus, quam vel scripserint vel locuti sint Ch istus & Apo stoli, totumque hac ratione contaminarint & perverterint Evangelium. Hoc autem posito, non dissicile fuisse dicit Christianis cum ethnicis & Judaeis congredi. Cum eth. nicis quippe imperitis linguae Hebraeae, & solam consulentibus Graecam interpretationem, nullam omnino interces
siue difficultatem. Judaeis vero cavillantibus aliter in suis legi codicibus verba & sensus Seripturae, quam concipiantur in Evangeliis , prompte admodum potuisse occurrere Christianos, dicendo hanc esse ipsissimam Versionem, quam ipsorum exarassent majores Ac tanquam veram ct sinceram universo legendam exhibuissent mundo. Porro, mi lector, . ecquis est qui tam lepidas quemquam audiat narrantem libellas, qui non merito inter scenicos se versari existimet mimos Attamen doctus iste Rabbinista, non studio contentionis cum quoquam, sed solo veritatis investigandae compulsum desiderio, serio & cogitationibus saepe it ratis, haec se scripsissio adfirmat. Non dubito quin complures futuri sint i qui absurdas& portentosas istiusmodi cogitationes in homine Christia
no non mirentur tantum, sed & merito detestentur; vetirum qui nullos praeter Rabbinm legunt & sequuntur interpretes, & qui Thalmudem cum Evangelius compo
348쪽
336 RS SPONSIO AD OBJECTAnunt, vix est ut aliter scribant aut sentiant. Minus mali Christianae infligeretur reipublicae, si pauci duntaxat hoc ad stigerentur morbo, sed nostro hoc seculo adeo grassatur haec pestis, ut si Christianos cum Christianis committas Theologos, longe plures invenias , qui Mosem & Prophetas e Thalmude, quam ex Evangeliis malint interpretari. Utinam inconsultis istis comes non accessisset P. Si monius, nec tam sutili adhaesisset commento de concinnata ab universo Hieroselymitano Synedrio in fraudem humani generis S. literarum Versione, cui tamen, Ut Volunt,
subscripserint & Christus & Apostoli. Q iidni dicunt illi
qui ab omni libenter religione se exemtos Velint, si plerique populi Judaici sacerdotes in propaganda spuria S. literarum Versione conspirarint, etiam conspirare potuerunt
in fingendis & ad lubitum depravandis omnibus quoque
sacris libris, praesertim cum & illos quoque plurimum immutatos & interpolatos fuisse admittat P. Simonius 3 Si sic sentiamus, quae fides, aut quid demum supererit integrum, aut quae constabit Veritas, si de iis quoque dubite mus, quilae omnium seculorum sanxit consensus, Sc ne istis, qui rebus gestis interfuere, credamus scriptoribus Quod si ullo alio, nostro certe hoc seculo complureS reperiuntur ita animati, ut nihil omnino, nisi quod suis conveniat admittant sensibus. Memini mihi non semel colloquium in-' tercessasse cum Viro caetera prudenti, magnaeque inter suos auctoritatis, qui post plurium annorum saepe repetitaS cogitationes luculentam satis in Caesaris de bello Gallico com mentarios conscripsisse se adfirmaret dissertationem, qua invictissimis argumentis falsa esse convinceret, quaecunque istis continerentur libris, & copiose insuper ostenderet Caesarem nunquam transiisse Aspes, ct ne vidisse quidem Galliam. Quaerenti mihi quibus rationibus & testibus tantam rem peregisset, satis promte respondit, mille testium
loco ad hoc probandum sustecisse sibi rectos bonosque quos semper sequeretur sensus. Indoctis
349쪽
NuPERAE CRITICAE SACRAE. 33ZIndoctis nempe suis nihil est sanctius sensibus, & quam.
vis illis fere careant, hos tamen solos ad an curraquerumdeo mensura metiuntur omnia. Aed vero cum quot capita, totidem quoque occurrant sententiae, nec desint qui
quaelibet etiam somnia & deliria sensuum testimonio firmare conentur: non futilis tantum, sed & stata quoque illorum est existimanda priuiimtio, qui historiarum vel le vi, vel nulla omnino instructi peritia, judices nihilominus
earum se constituunt rerum, quarum non ex arbitrio, sed
ex testium examine & multiplici cognitione toxa pendet veritas. Attamen qui solis obsequuntur sensibus, plus etiamnum sapiunt, quam qui non Christianae tantum fidei, sed & communis inimicos sensus sequuntur Rabbinos Saepissime quidem fallunt sensus, illis tamen tutius creditur quam salsis testibus qui semper fallunt. Adeone quis demens sit, ut illis credar, qui id ipsum quod se ne
scire fatentur, aliis tamen audacter assiument Paucae ad modum versiones Iudaeorum in lucem prodiere, de tamen nulla est quae ab ipsis probetur, aperte negantibus S. Scripturas nec posse, nec debere gentium exprimi sermone, cum enim S. literae Septuaginta & plures admittant sensus, non esse cujusquam hominis divinare, quisnam sit sensus veritatis. Sed vero quid sentiendum est de Chri stianis, qui etiam non credentibus credentes Rabbinis, ct superiori & nostro hoc seculo tot edide e Versones, ut
carum Vix aliquis ineat numerum, omnes tamen ad placitum Rabbinorum, & ad Veritatem, ut ipsi loquntur, expresias Hebraicam, sed tam discrepantes, ut meruo P. Si monius nullam probet, & aliam instituendam oste existi mei, quae Verixati conveniar & cui tuto acquiescere possimus Z Verum siqua sit admittenda versio, ecqua possit produci alia, atque illa quam & Christus & Apostoli & omnes qui illos praecessere secuti sunt Iudaei 3 Instant nihilominus,
illam esse erroneam ct fraudulentam. Sed A ut volunt,
omnes Judaeorum lacerdotes in decipiendis gentibus, quibus
350쪽
veritatem revelare noluerint, olim conVenere; ecquis adihodiernis expectct Rabbinis, ut veros S. literarum sensus pandant Christianis 3 Qua denique ratione ab illis S. litera rtim petamus expositionem, qui fatentur se illas non intelliugere, quique unanimiter assirmant codices Hebraeos esse non tantum obscuros & sibi repugnantes, sed omnino caecos, mutoS & nemini explicabiles, nisi forsan per orales, ut ipsi loquuntur, traditiones,quaS tamen incertas & lubricas esse i psi non dissilentur, nos futiles & commentitias esse certo scimus 'Sit tandem pudor manifestae adversari veritati, & si Christo & Apostolis credere nolimus, credamus sensibus, qui abunde docebunt, versionem quae ab illis qui florente &superstite etiamnum Hebraea facta sit lingua, Veriorem esse istis translationibus, quae nec sibi con stant & ab imperitis factae sint interpretibus. Vel ipsiS credi damus Rabbinis, cum periisse linguam Hebraeam & vocales
novitium esse fatentur commentum. Denique si non omnino inepti & ridiculi esse velimuS, credamus tam Veteris
quam novi Testamenti sensus solo Graecae & Latinae linguae beneficio ad nos esse propagatos, & hujus Veritatis luculentissimos & certissimos testes esse vel ipsos Hebraeos codices, dummodo auferantur punes a vocalia a Rabbinis apposita; i enim si fiat, invenietur sensus quem LXX. posuere inter
pretes &simul patefiet sucus & fraus Rabbinorum. Quod si quis neget Graecae & postea Latinae linguae beneficio S. lite
rarum cognitionem ad noS pervenisse, ostendat aliam lino guam, Viam & rationem, quam sequamur & insistamus ad eruendo, S. literarum sensus. Stultum est ad linguam Hebraeam provocare, cum ea perierit, & siqua esus supersint fragmenta, illa ipsis Graeci & Latini sermonis beneficio ad nos pervenerint. Si quis totum perambulet
terrarum orbem & Omnium gentium consulat memorias, nullam omnino inVeniet linguam, quae ad tria, Vel uiplinrimum quamor conservata sit secula. Quod Serum, qui vulgo Sinae dicuntur, sam per tot annorum millia subsistant