Albii Tibulli Quae supersunt omnia opera varietate lectionum novis commentariis, excursibus imitationibus Gallicis vita auctoris et indice absolutissimo instruxit Philipp. Amat. de Golbéry ..

541쪽

ΕΤ CARMINIBUS. ca3M accommodavit. M Si Spolinium audias, ille qui ingentem carminum copiam Trist. IV, X, 62.

. . . . . . emendaturis ignibus ipse dediti is

prosecto adeo inops et egenus non erat, ut ad indicandum annum natalem aliis verbis, et quidem tam impudenter, uti deberet. Nos jam ipsa argumenta Spolinii transcribamus :u At vero quando Ovidius versus Tibulli respexit, quod n nonnunquam factum est, id diserte declaravit, aut eosis tali certe imitatione expressit qua artiscem agnoscas. M Ae manifesto quidem agnoscas, ipsum Τibulli versus

. Credere iuranti durum putat esse Tibullus, is Sie etiam de se quod neget illa viro. ω Fallere eustodem demum do isse fatetur. .

n Qua ratione deinceps pergit, in quibus verba, quae iuis Tibullo lib. I. Elegia VI, leguntur paululum et inflexan et mutata reddit. Augusto autem hoc dicit : Tibullon nihil nocuisse talia fatenti, in qua quidem re Τibullin verbis opus est. Amor. ΙΙΙ, El. lx , Τibulli mortem lu-n gens Naso, sedecim sere versibus locos ejus imitationen expressit, ubi ipsa carminis ratio quasi indicio est eiusn quem expresserit. Ubique consilium, ingenium quo sua, selicissime cum illis composuit, artem qua omnia egregien temperavit, miraberis. Eadem animadvertere possis, sin comprobes Baueri coniecturam praes. p. xvj, putantis

, Ovidium etiam, Τrist. lib. I, U. I, 4-i8, Τibulli locos

n lib. III, El. I, v. I, esse imitatum. Sunt autem quaedam,' quibus haec opinio aliquam probabilitatis speciem acci- η piat. Τibullus enim id carmen ad Neaeram scripsit, ad γ' quam reditus non amplius poterat sperari; Ovidius Ro-Di lirco by Corale

542쪽

ιαι DE TIBULLI VI ΤΑ is mana mittit libellum, ad quam redeundi spes nulla supeis rerat. Ille, ut virgini placeat, conitum et ornatum essen vult munus; hic infelix et exsul, incomtum. Τibullus,M V. 9, dicit:

. Lutea sed niveum involvat membrana libellum

, Ovidius, v. 5 :

is Nee te purp reo velent vaecinia sueo :. Non est conveniens luetibus ille eolor.

n Ille v. II, et sqq. pergit :

ω Summaque praeierat tenuis fastigia chartae, ti Indieet ut nomen, litera saera, meum, Atque inter geminas pingantur eornua frontes ἔ. Sie etenim eomtum mittere oportet opus.

ω Nee titulus mἔnio, nee eedro pharta notetur; is Candida nee nigra eornua fronte geras.

is Pomeu eui canas tondeat ante eomas.

is Noe fragili geminae poliantur pn mire frontes, Hirsutus passἱs ut videare comis.

n Denique Τibullus, v. i , Musis dicit :

. Iie domum, euliumque illi donate libellam

ω et deinde, V. 2I :

, Sed primum N3mpham onga donale salute.

, Ovidius autem, V. I 5:

. Vade , liber, verbisque meis lora grata saluta. N

Spolin. his peractis comparationibus, addit : α Ovidiusti igitur, si istum versum sine consilio, neque arte qua- is dam descriptum recepisset e Τibulli earminibus, quae inmissiligod b c oste

543쪽

n omnium ore verSabantur, quorum verba, quando aliquisn eorum usus a plus videbatur, tam docto artificio suisn immiscuit et accommodavit, ut inscio et invito aliquis , hujus poetae versiculus excidere non posset, non mutuan tus esset tanquam artifex, ita ut clarum esse vellet,n unde depromsisset, sed parum verecunda, immo perfrictan fronte alienos loculos compilasset. Μ Haec quidem Spinnius qui, qua sententia sum, argumentis usus est quibus omnino convellitur topinio, quam defendere conatur : innumeris in locis, ut ipse fatetur, Ovidius Τibullum ad verbum sere imitatus est; et nemo sanus certe negabit illius disticha iam prope ab huius versibus abesse, ut non sicile primo aspectu cognosci possint. Sequitur Ovidium, licet ingens ei carminum copia adesset, nullo modo ingeniosa sua furta dissimulasse. Quina deo maximam in imitando Tibullo gloriam posuisse videtur; quippe qui multis in locis, nihil omnino mulaverit in versu, nisi linquentis personam , ut Τrist. II, V. :

α Saepe velut gemmam a m nae signumve probaret, . Per eatisam meminis se tinxisse manum. M

. Per eausam memini, me tetigἰse manum . .

Num ideirco Ovidium dicamus perseicta fronte suisse, qui consulio ipsa verba Τibulli servavit ' Num in sequentibus parum verecunda fronte suit, Trist. l. II, vs. 458 :

a se quoque uti servet, pereet ut illa minus. is

Quum antea dixerit Noster, loco jam citato, vs. I ii:

o Ne quoque servato , pe et ut illa minus. Λ

At jam recurrunt isti, aiuntque ; Augusto ostendere VO-

544쪽

ι,6 DE TIBULLI VI ΤΑ lebat Ovidius, haec Τibullo nihil nocuisse, quocirca iisdem

necessario verbis utendum erat. Concedo; nihil enim nostra refert : id tamen firmum manet, Sulmonensem interdum

ipsa verba Τibulli retulisse, neque hic tantum, sed insuper aliis in locis, ut in lib. III, El. I x, et in aliis. Cur itaque ab illa consuetudine prohibent illum' quare cultrum pro medela adhibentes, quod minus intelligunt distichon, abscindunt ' Ego diversa prorsus tueor, nullusque dubito Ovidium consulto penta metrum, qui, illos offendit, integrum in suam arcam transtulisse. Posteris enim patriam Velans, tempus quoque addit quo natus est, ita ut iisdem sere utatur verbis, quibus illustris poeta, quem maxima Veneratione prosecutus erat. Illud enim sibi decori sore intelligebat, si eadem sibi aeque ac illi communiter accidissent; neque tamen, ut volunt, sese absolute declarat eiusdem anni esse qui Τibullum nascentem vidisset. Hexametrum enim aliorsum traxit hoc modo :

α Edilus hie ego sum , nee non , ut tempora noris, . Quum eeeidit salo eonsul uterquo pari.

Quod quantum absit, ut idem signi licet quod Tibulli versus,

infra videbimus : in praesentia sat erit notare Τibullum, ut vitae suae initium ad magnum Reipublieae fatum annecteret, cladem Hirtii et Pansae memorasse, eamque ad euIndem annum retulisse, quo parentes primum ipsius natalem viderant: Ovidium contra. qui Tibullo jam exstincto scribebat, nihil antiquius habuisse, quam ut pariter eodem eventu insignis esset; et insuper, ut quae magnifice locutus suerat Τibullus , quaeque sortasse Omnium Ore, Wr Ot': instar circumferebantur, illa sibi quoque assumeret atque applicaret. Nemo, quod sciam, Ovidium ab istia origine Diuiti do by Go l

545쪽

ET CARMIN BUS.

prohibere conatus est; omnes omnium eum anno TII, ut

natalitio frui passi sunt : non mirum itaque, si in hoe quoque Tibullum expressit, quem minoribus in rebus tam fideliter secutus erat. Mirarer ego potius, si non secisset. Vides, amice lector, quam debilibus argumentis nilantur, ut Tibullo distichon eripiant. Deinde de laeunis narrantque, quas interpretes, quisque pro lubito, complere studuerunt, et hue Philelphum, Aurispam, Senecam, Pontanumque adducunt, quos passim interpolationis reos secere, ut iis etiam hoc distichon condonent. I unc eorum delicta ordine numerant. Altamen nullus Cod ex hoc loco exhibet P tanus sic supplicit, vel Auri*a sic. Senecam quoque dormire sinunt libri scripti, qui consentientes Τibullum

auctorem prae se serunt.

Noli tamen putare, editores atque interpretes tam rationis suisse expertes, ut hoc unico argumento freti, locum hune poetae nostro abiudiearent. Τemporis conciliandidis scutias eos impulit, ut undique conquisitis armis illum expugnarent, Τibullumque aliquot onerarent annis quibus non ei opus est. Haec causa fuit, cur alii alium annum aSSumendum putarent, omnesque negarent Τibullum anno 7 II natum esse. Qua depravatione textus usus sit Ayrmannus, ut quinque vel sex annis Τibullum maiorem redderet, jam compertum habes : neque tamen hisce contenti fuere reliqui editores, qui cum Douga viginti annos et amplius Nostro largiuntur, et haec est quae revera Sinistra liberalitas dici possit. Brouc usius, Fabricius bibl. Latin. I, p. 256 , Vulpius, p. xviij, apud IleJn. Praefat. p. 6o, Massonus, Illa Horatii, p. 155, et Sana donius, Hed Horace, p. 7 I, p. II9, et ad Epist. I, IV.

546쪽

assignant, ut ei vel iutra illius fines nascendum sit, vel nunquam. II. ossius Nostrum tamen minus urget; quippe qui illi saeuitalem concedat, inter annum 689, quo Horatius editus est, et annum 695. quo Messala, sibi hunc vel illum ad nascendum eligendi. Bach. ait : a Proximen aulem vero natales circa annum 695 ponuntur. η Quod Spolinio maxime placet, mihi vero minime.

Nunc ergo huc pervenimus, ut eorum examinemus rationes, qui negant Τibullum anno 7 II natum eMe

Ovidius Τrist. l. IV, El. x, vs. 5r, dixit:

vi Virgilium via; lanium : nee avara Tibullo. Tempus amicitiae sata dedere meae. , Sueeessor suit hie tibi , Gall. , Properitus illi: is Quartus ab his serie temporis ipse sui. .

Ubi Spoliti. voci illi adscripsit Tibullo: ut Propertius sue- cessor. esset Tibullo, addens : u His enim verbis Ovidius is declarat, Virgilium et Gallum majores suisse natu,

u Propertium vero, et se ipsum, minores quam Τibullum . n imum nullatenus video cur haec absolute ad aetatem utriuscujusque retrahat Spolin. quae, etiam nullo sensus detrimento, tempus Spectare possunt, quo quisque poetarum inierit chorum. Neque video quorsum nos rapere interpretes velint talibus argumentis, nisi sorte iis Τibullum intra saeculum anterius nasci cogant hoc sere modo. Propertius, aiunt, aut ante an . U. C. 7 natus est, aut ad

Summum non ita multo post. Ipse enim, lib. I , El. I. V. I79, his verbis;

ia Non tua quum multi versarent rura iuvenciis Abstulit excultas perti ea tristis opes:

547쪽

is Ilo, ubi bulla rudi dimissa est aurea collo, is Matris et ante deos libera sumta toga ἔ u

sese latetur, post annum U. C. 713, quo penica tristes vele ranis agros distribuerant, togam virilem sumsisse, quae raro sumta est anno XIV, quum praetexta soleret anno XVI deponi. I outa apud Brouckhusium et post illum I. II. Voss. plurimum fidei huic argumento tribuere, Τibullum, velit nolit, P ropertio seniorem facientes, Propertiumque ante annum 7oo nasci iubentes, ita ut nullo modo ille noster poeta, dicere potuerit, seSe anno, quo cecidis consul Merque,

primum celebrasse natalem. Mirum Sane argumentum, quod tamen non aliter constare potest, quam si sensum voculae moz valde urgeas , atque a latiore sensu omnino

arceas. Denique qui s. te pro certo edocuit perlicam tristem eo sensu, non nisi ad annum 7 13 reserendam esse λ Nimis securus in re dubia versaris. Iterum concedo tibi omnia quae ad ipsum Propertium pertinent; utere tuo mox si placet, utere ut grammaticus; quinadeo , ut mathematicus, minime ut poeta ; nega insuper perti eam, licet patris opes attigisset, puero etiam halbo et vix annum egresso, rem imminuere potuisse; denique, cuncta pro arbitrio rege, dispone, atque subverte : nihil mea refert. Quid enim ad

Tibullum Τ Ai intelligo , Ovidii locum indigitas , quem

sortasse minus intelligis. ibi poetae ordinantur:

vi Virgilium vidi tantum , nee avaea Tibullos Tempus amielitae sata dedere meae. a.

Hucusque, nulla lis oritur; sed pronominibus hie et illi

debelur, quae tameti, si grammaticam sequaris rationem, ad antecedentia ita reserenda sunt, ut prius hic scilicet ad alterum poetarum ab Ovidio nominatorum pertineat; Diuili oti by Cooste

548쪽

hie in hoc distichon descendit; sed ad alterum eorum retrahatur, qui in superiore disticho prior comparet. Plerumque enim sic disponitur oratio, ut pronomen hic posterius et proximum de quo mentio fuerat, pronomen vero ille prius et remolius designet. Quem loquendi usum si huc applicare velis, necesse erit legas :

Quo sensu Gallus et Virgilius majores natu erunt cum Propertio: ita tamen ut Propertius illis sit minor, Τibullus vero et Ovidius minores quam omnes supradicti

poetae. Verum te jam alio cum argumento venientem video.

Ouidius cecinit:

ω lutirtus ab his serie temporis ipse sui.

Unde manis esto patet, non nisi quatuor e quinque poetis, qui nominantur, numerari, et ab altero disticho unum necessario exsulare : aliter Ovidius se quintum praedicasset, non quartum unde sequitur eum, nullum nisi Elegiarum poetam numerasse, Virgilium vero exclussisse; quippe qui maiora , qui consule digna cecinisset. Insuper addunt Ovidium Sese quartum eorum prosteri, qui molles ebrias condidissent. Arguta sane ratiot Praesertim, quum non inscias

eam, loquendi consuetudine, et , illi aeque ad Tibullum trahi posse; licet jam τα, his usus fuerit idem. Quina deo Virgilium si abigas, necessitas hujus constructionis ipsa

per se conspicua. Sed perquam ridiculus esset Ovidius, si quatuor poetis nominatis se tamen quartum eSSe aSSe- siti su by Corale

549쪽

ΕΤ CARMlNIBUS. 3rreret, eique insulsitati. ope tacitae nescio cujus exclusionis, medelam quaereret. verba serie temporis sunt quae locum maxime illustrare possunt; nam, si serie temporis ordinem eonstituit Ovidius ; si natalem quoque respexit, eos tantum numerasse videtur, qui diverso longe tempore,

vel nati, vel poetae saeti. Quid vero, si ex quinque, duo simul sere orti sunt, ut Gallus et Virgilius, qui ambo

coaetanei, ambo eximii exstiterunt minoris carminis conditores Z Nonne merito dieat quis Τibullum Gallo fuisse

successorem, Propertium vero irgilio, non ita quidem ut cuique numerus imprimatur, Primus, Secundus, etc., Sed ut hoe ipso declaretur serie temporis Gallum majorem fuisse Tibullo, Virgilium vero Propertio , et temporis quatuor fuisse praecipua momenta ; primum , quo Virgilius et Gallus nati, ultimum, quo ipse Ovidius; interpositis Propertio, et Τibullo , quorum aetas non ad .calculos dinumeratur, sed poetarum modo, nulla certa via, vel etiam praepostere. Verum haec fortasse minus satisfacient; et sateor, alia interpretationis via est, quae mihi omnibus numeris absoluta esse videtur. Ovidius, in Elegia, de qua inter nos lis oritur . exsul jam, et procul Roma, praeteritos memoria repetit annos, et exclamat:

is TemporIs illius eolui fovἱque poetas a Qtiotque aderant vates , rebar adesse deos. N

Eo ipso satis declarat egregios illos poetas nunc omnes interiisse; et subinde singulos memorat, quos mortu OS dessent Musae Romanae. ΙΙic Macrum, Bassum, Ponticum, Horatium inducit : mox exclamat I in Eum Didi tantum, quia nempe irgilius, ut probe scimus anno 735, Supre-

550쪽

tuum is, vix eum noverat. Quid vero sequitur:

in .... Νee avara Tibullo. Tempti amieitiae sala dedere mea . a

Quorsum spectant haec' eo, sane, ut poeta indicet lectori Τibulliam, postquam ipse qui nunc loquitur dulci ac mutua consueti di ne amiciliae usus esset non diu vixisse : sed usus est, certo, Tibullo amico, quod ex ipsa Elegia patet, qua illius luget mortem. Sed breve post tempus, dilecti sodalis nihil supererat nisi parea urna. Virgilium et Τibullum itaque lati quam poetas illius , non huius temporis indueens, de Gallo quoque meminit , cui in Elegia successor fuerat Τibullus, sed transeundo tantum, et designationis causa. Deinde Propertium nominat; quippe qui pariter vita lanctus, temporis illius poeta suisset. Denique

se sue restitem adhuc numerat:

.. Quartus ab his serie tempor s ipse sui. .

Ab his. scilicet a Gallo, a Τibullo, a Propertio, vel si mavis a Virgilio. Τibullo et Propertio : Gallus enim invo-eatione tantum comparet. Serie te oris sese quartum profitetur, quia non illius, non peracti temporis poeta ipse est, sed temporis praesentis, ac nunc praetereuntis. Quod si Properitum tamen Ovidio fuisse natu minorem contendas, non repugnat ista mea interpretatio. Potuit enim vel major vel minor eum Ovidio iure sodalilii junctus esse; sed fuit certe major, quinadeo, Τibullum non paucis annis anteivit, si interpretibus saeuitatem concedamus Romani

aevi dimetiendi pertica illa, quam in Properiit Elegia invenerunt , quaque instructi, eum an . 7I3 adolescentem esse Disiti do by Gorale