장음표시 사용
191쪽
tur, im mouen i terminatam nunc citur,ua,t sints dii cicem causae ratione tamen auersa ut exemplo nitatis innumero capite praecedent declarauimus.
HI C sequitur in partem persee motam, oe inparte
per se mouentem quodlibet elementum diuidi, licea in partem actuper e motam, P in partem a per se mouentem non diuidatur: qua ratione intelligi deleto inoteles ur octauo Physicorum particula vigesima septima in vigesimaOctaua vige simanona, qui elementa non m ueri sis per se proprie compluribus argumentis probare o tendit pol imum,quia in partem perse motam, npam temper se mouentem nullum elementum diuiditur: ideE, non diuiditur in partem actu per se motam, nec inpartem actu er se mouentem perinisac animalia licet in partemper e moram, o inflartem persee mouentem diuidatur , sed non actu pars est perse mota, aut per se movens,dit in anim .hbus, quorum corpora actu distincta ab animalibus actu mouentibus agitantur.
, IN C etiam sequitur: materiam aliquo modo perse, ali ob mois per accidens moueri qua ratione materia est principium rimum accipiendi motum modo quo amper se moueri dicitur,' qua ratione materia non mouetur, nisiactui, 'formaestris subiiciatur, materia per accidens momtur, id quo intestigere est, ex hu Uaesupra a nobis. unde diluta afuerunt.
192쪽
matum, quo graditur, in inter mobile sit lex, quod gradiendi motu non cietur intersiit. Mobile animatum, quo progreditu eriusquam moueatur, actu existitis priusquam moueatur idem numero moueri potin mobilesimplex, quo est actu motum,non eis actuprius, quam moueatur, se simul atque t movim incia
pit, nisi per aliud impediens flet, quo minus Vat. Moll
animatum,quo riusquam moueatur,e acultate mobile,
facultatis subiectum in actu habet a molite simplex, quod priusquam moueatur, effacultate mobile facultatissubiectum actu non habet, sed cultate tantum. Facultate molite in corporibus simplicitus non est Lud, quodam mouetur,quia terrasusum m ignis deorsum direct erripossunt; quae tamen terra non est terra, cumsursum atro itur,sedia acta est ignico ignis desiit se ignis,cum praeceps deorsum ruit quo pria quam descendat descendere valebat,ut terraprisuquam ascendere ascendere , apo
In corporitus animatis,quaeprogrediantu acultate molit ilia ess,quo actu movetur, ut animal longe', quam moueatur, moueripotest. Fundamentum necnon facultatis a metum in corpor tu simpucita est purasti nuda, plexquefacultas , quae nihil aliud ess, quam8rima materia quatenus tamen ea est
subfirmas implicis elementi in mobilibus autem animalibus, fundamentum facultatis ad motum est corpus in actuesania
malitem se mobilestmodum essentiam, quippe quod inpar
193쪽
ie actu perse moram, O inpartem actu perbe mouentem suo tur eam ob rem in eo far actu per se mota parti actu
perse mouenti resistit mobilesimplex est mobile secundum
accidens,quia acat parte actuperse mota,ac resinete id ssipars elementorum mota mouetur, deis aliunde accidere opus H, nempe generante ab eo, quod impedimentum toti litio a medio motor perindea nauta a nauigio persemoto per accidens mouetur: ita corpus simplex,autgraue,aut leue dum aut ursum,aut deorsum directofertur,medum mouet, per quod fertur, seper accidens admotum medidi. masia ab intrinstra principis mouentur,simplicia, ab extrinseco generante, cra medio moto, b eo, suo impedimentum tollit Agenerante, quod elemento genis Ormampraenitit Orcum praestita forma omnia accidentia,qua ormam necessari consequuntur ideogenerans dat motum eleme io, qui motus elementi nuper genitam formam constequitur :nam simulatque enu exterragenitur, sursum ascendere incipit nisi aliquid obctet eo amoto impedimentri quo motui obsistebat, Dis ex terragenitus effugere M poteri quin sursum uolet generans enim motus causam niuersam elemento praestitit,quamobrem elementogenito istico motus nascitur. Animal aliam causam expectat, valde diuesam ab ea quamgenerans dedit, Upetitum videlicet,qui non agenerante, sed ab extrinseco mouente genitur ris ad
aquam non riusquam eamdem appetat mouetur, rei extrinsece appetitum animalia mouere, docuit Aractoteles libro de
Multa alia inter anima quadraditur: inter mobiles lex intersunt, quae ab Auerro recensentur libro quam de caelo commentatione ees moecunda: ad quae legendae ;
194쪽
vos omnes vocamus , t ex ropriis sontibus manant puriorem hauriatis.
Hi G etiam mo entium. molorum si Elcrum, frpetuum, eum emque imperturbatum ordinem inte
ligeres sum rimo elementum non dum est eiu et quo futurum est, sed facultate tantum, id est, si terra non eum migrauit in igne
sed in eumdem tantum migrare potest, tunc facultatem habet essentialem ut cant admotum surctum,c generan eius et , quo actu gnatur, a quo, mediante nupergeniat orma motus efficiatur: qu a vi formam quoi venumero rix min ita quaesormam necessario consequιnlur,eum 'tumgemium generant refert acceptum si autem elementum actu id est, quod erat futurum oper medimen rum Hai, quo minus mousatur, facultatem habet accidentalem admotum,c ab eo tunc mouetur; a quo impedimentum aufertur: deinde forma elementi ea est,quaester se movet haec forma mouet se, ut eis in materia mora, mouet materiam suam,' medium. Ordo ergo hic es mouentium Frimo erigenerans, o mouens impedimentum Securi forma, materiam,totum elementum,' medium mouet mouet etiam formast ad motu totius elementi Tertio totum elementum mouet e ratione tamen partis id est ratione formae mouet etiam medium Quarto me tum ab elemento prius motum elementu i Jud mouet a quo mouetur, erinde to nauta ab ilia mouerio muneres e diximina quo nauem mouera n raro mauImus. Ite motaesuntprimo loco materia a generante mota, a
195쪽
sua pruri orma, O im eamentum a remouente mouetur. Secundo elementu, forma elementi tum Venerante, tam a remouente impedimentum mouetur. Tertio medium tum ab elemento, tum se prio, id est propriaforma mouetur, poniquam tamen ab extrinsico impellente excitatum erit. Ouarto elementum totum asemetipso mouetur,prrus ameu mediam ab elemento cietur, quam medium cieat elementum Origine, mnaturasaltem, sit non temporepriω Srgo totos ehmentorum motus non eis per accidens ad motum me jecum nutas prior motus a motus octeriore pendeat, primam quesivi ortus originem repetat. Habet autem quaesito uem nou leuem neque vulgarem, id quo non raro repetitum est hactenus elementum scilicet mouere se rius , quam medium moueat quia tunc elementum s mea qua tum intrinseca, tum extrinseca resistentia mouetur, quodρrobatur me tu ideo resistit,qui aegre diuiditur,
quia ab element non si ne d Scultate scinditu, ac distrahi
tur,sed mediu pio sat in motu noscinditur, non truditur, nec in diuersas partes distrahitur. 6rgo tunc metas extri ece non resistit, nec materia rima intrinsica, si iis, quia quae actu res nuta est, sed nuda ola,simpleX, qu aculta resi lere nequit a materia vi naturaque sua actu res nulta est. Ergo materia intrinsece resistere nequit mouetur ergo tunc elementum sine, a aut intrinseca,aut extrinseca resi lentia,
quod tam falsum, quam alii mum,' tam ab ur um, qua absurdi simum esse supra e caci fime demonstrauisus.
Zeb ondeo primo ad materiam fecundo a formam ad materiam resistentiapropter continuationem in quolibet mosu necessaria est; quae continuatio sine tempore misit. Ergo cibi nullus esimotis contino, . si in um si te in ,
196쪽
ganecessaria est resisientia: at elementum continuo in tempor acto, se tempore pri quam moueat,medium nomouet,sed origine, atque natura tantu ideo mirandum non, sinu Pa tunc aut extrinseca, aut intrinseca res ictentia est necessaria haec ad materiam. Ad Ormam negaturprimum antecedens, a 'datio
nem totu comeditur, se falsum absurdum esse negatur.
moueri tunc elementumsime,sta, aut intrinseca, aut extrinseca resistentia . Contra ergo motus il e erit individuus, in mometo tempori actus, quod eri non posse demonstratum, ab Arino Aelibro ext Fhysicorumparticula quinyuagesima;con sequentiaρrobatur, quia ropter continuationem resistentia necessariam esse nuper af mauimus, ton propter aliam quamlibet causam: ergo ubi nuda est resistentia, ibi nulla est continuatis 'inerum in Lopriori, in quo elementum seprius, quam medium mouet, nusta eis res trientia; ergo nulta es ibi
continuatio: quo eratprobandum. Respondeo fateor, elementum mouere seprius, quam medium moueat origine, ac natura, oe non tempore rius:
hunc tamen motum se individuum, . in momento temporisfactum minime θPitur, quoniam hic motus nuncupandus non se, sed subita, G momentanei ut ita dicam muratio: cui' id obstat, quo minus in temporis momento fiat 'certe nihil: tiliaminatio, quae mima momentanea est mutatio, m maximum actu sine ulla aut intrinseca,aut extrinseca resissentia in indiuiduo temporis momento a cis: pari ratisne elementum in instanti reme, m natura, non autem temporeprius mouet e quam medium: idque sine vila, aut
extrinseca, aut intrinseca res Eentia sit . est hae subita
197쪽
momentanea mutatio m non motus: haec a materiam:
adsumam negandam eis illum esse motum . dandum estissam esse,nam ex his mutationib/u in momento, quae μή possunt: in qua nudum motum inqua eriposse,ab Aristotele demonstratur. Totum elementum a propria illius Arma per se primo mouetur,4 est nona propositio. Cap. XXXV. TO TIM elementum ab eiusdem elementipropriafrma non modoperse se se quo mirabilius esse Uetur, per se. primo moueri probatur, argumento ducto ex prima demonstratione Aristotelis libro septim Ffficorum in Octauo non modo repetita, ut complures somniarunt, sed O quodperpauci nouerunt, artificiose amplificata particula duodetrigesiimaria quoniamfere omnium est demonstrationum, quas rictoteles,mquamscripserit, ad
intelligendum diffissima,eidem ordinis lumen a bibere pus ect, ut quam maximesint perstima, maperta,quae ab risotele inuoluta legentibusproponuntur. Nonusta ergo de more prius adnotabuntur. Iristoteli deinceps demonstrati in propriam formam redacta lectoribus plena eretur Tertiano a sententia ex Aristotelis demonEratione consi ab rur, qua Peripatetica metho Ofiet, ν rerum abditarum intelligentia iuuetur. Primo ergo siciendum is,omnem motum halere motore, ibi locorum ab rictotele non demonctrari, ut nonnulli'
so flunt athi quod quam optime animaduertisse visus est ocutissita, errori libro secundo Nasicorum comment
198쪽
it ne tertiam ut rosestim Fhysicorum commentat e decr--, matertia. Etenim omne omve motum habere motorem nemo. inficias ibit. Qui enim amsi si umquam fuerat,qui mo, lule habere motorem negauerit nemo me hercule nemo , nisi communistens caruerit; . ea quae sunt uVte natura nota,
demonstran a non esse, pro certo scimus ex his quae Aristoteles tum saepenumero abbi, tum 'imo Fosseriorum scripta
resiquit. Quaerit autem Aristoteles Otrumne omne motum habeat motorem a o quod mouetur, dictinctam, an vero res quae mouetur, motorem habeat, quili omnino idem timeo,quo mouetur m a motore ab eo uod mouetur. Hincto xem mobilem moueri, eo loco demonseratur idque ρropter
Flatonem, qui impucem animam a se ipsa moueri rebatur; quippe qui anima esse numerumseipsum mouentem non modo scripserit,se se quam artificiose demonstrauis alio cre
diderit,ut pupra memorauimus. Secundosciendum quae mouentur autZerse, aut fer a cidens, mouenturper accidens eorum quae mouentur,nomynaesi disserentia: nam quaedamster accidens moueri dicuntur, quia insunt auis, quae per si mouentum ut siquando candidum animal ambulare viderimus, animal er se, candor per
accidens admotum animalis mouebitur: non enim Nicandidum, sed quia animal, cui candor accidat animal mou ridicitur Alter est modis, quo causapartis siquid ecunia accidens mouetur,non quia Num totum moueatur,sed Gima abaruapars totius concitetur, dum omnes abae conquiescunt, visi oculo, aut pectori medicamenta ad Ueantur,ita, quae
ius male valebant membra, deinceps lene valeant, animal totum conualui se dicimis Gad non ratioue es artis, nec ratione inccidentis cuiusta,
199쪽
uippiam mouetur, num p rse moueri ricitur, cuius multa sunt disterentiae generμm, Plecierum, quas prudentes praeter us, quod ad rcm stram non faciunt m ab Amstotele explicantur inprincipio libra quinti Thysicorum. Qua
per si mouentur,abafrimo,alia nonfrimo mouentur: in motibus naturabis ea primo moueri censentur, quae non alisna vi, se natura bua ropria concitantur vis triangulam habere tres angulos dixerimus,quod non aluna vi, sed ratione, qua ria uis est,tres angulo habere comperium sire m-nibus: Scalenon autem tres angulos habet,sed nostrinno, quia non ratione,qua calenon; sed ratione qua triangu ud tres augulos habeat ergo non rationes pria, sed ratione alterius
qua de rescripsit histoteles libroprimo Fosscriorum capite, cui tituta es; de his, quaeperbe, o primo incuntur. dmotum descendendo. primo motum uncupatur,quod non aliena vi,sed uapte i, ac natura cietur: idne estsecundum partem, necfecundum accidens, se secundum totum, Osua natura motum, ut auctor en uerroes libroseptimo Physicorum commentatione siecunget .
Est . alter modus illius, quo primo moueri dicitis ab initi libri quinti Physiicorum ab Aristotele explicatus: id
en quo Iecundum totum, insecudum quamlibetsuipartem mouetur,rdque ei opponitur,quod e aliqua tantum parte cietur, ut flexandro arrisiit, vellum ei, quo ecundum far tem,velium ei, quod ecundum accidens motu recto cieri dicitur. ponitur, ut implicio rheodoro Metochiti, CP nonnulli aliis ristotelis Vsitoribusplacuit inter haec duo prima hoc conuenit, quo viri questo GP ea onuntur, quai is primo inrunt m de quisu dicuntur, visita farticipa
tione rationis,1uae primo modo trimo inest homini'primo modo
200쪽
modo de homine dicitur , primo O homo ponitur inposito
motu, pit c secun totum,c secundum aliquam impartemsitra sonitur, quo tri motu ramo mouerur: ν rotunda conuersitone posita, qua totum caelum, .singuia, ipam te in orbem conuertuntur m caelum ilicosonitur, quo rotunda conuersione conuertituris viri que explosiis,ida explodentur,qui haec insunt, γ' de quilin dicuntur vi si nosint tres anguli, nec rigulus erit, oesi rotunda conuersio in natura nonsit, nec caelum erit quo tali conuersione conuertitur.
Iec obstat illud. quo graue sursum locum GP leue deorsum a motu aliquaud impediri contingit: ex quo explos motu, id non explodendi cui motumprim inesse diximus , cossi
gere tunt r. Nam motus hoc loco non amim sed eo ν, idesi momentum inclinationem, pondus, eu motum sigm catiqvigrauia ad motum deorsum, deuia admotumfur um iuclinatur, ut aduersus Themissium supra con si mauimus.
Inter id quo orta modo, mister, quo secundo modo, Leiturprimo hoc interest; qui a quolibetparticulari, πώ quolibet illivsparte, id quod rim modo dicitur prim abstuμ it, itot Habstulisse non creditur, ut homo,quem primo modo rationisparticipem primo, dicimus non fropterea rationisparticeps esse desinit, quo participatio rationis a quibus hiet particularibus homininus, a quoubet eorumdem parte exploditur: namsi nudus particulares homo sit super ies, adhuc vera eis haecpropositio. Homo se rationisfarticeps, sed qui id quo secundo modo dicitur rimo, a totius, vel ima, ve Mitus artis Asuhrit . da toto omnis ab L se notum est omnibus, et vastarte totius qui cente, totumprimo non mouetur, sed ecundum artem e. tantum, quae cietur, alioYM totum mouebitur,m quiescet, mouebitur,o non