장음표시 사용
201쪽
co MMENTARIORVM LIB. It saboribus&periculis uiueret Loquor de Principiabus. Quid poetae non ne post mortem nobilitari uo
iunt Vnde ergo illud Aspicite ὀ ciues senis Ennii imaginis formam,
Hic uestrum pinxit maximita 'a patrum. Mercedem gloriae flagitat ab iis, quorum patres ais cerat gloria. Idem : emo me lachrymis decoret, ne v funera fletu Faxit, qui uolito docta per ora uirum.
in Sed quid poetas opifices post mortem nobilitari uolunt . Quid enim Phidias siti similem speciem inclusit in clypeo Mineruae,cum inscribere non liceret Quid uestri Philosophi, non ne in his ipsis libris, quos seribunt de cotemnenda gloria, sua nomina inscribunt Quod si omnium consensus naturae uox est, omnest qui ubique sunt consentiunt esse aliquid, quod ad eos pertineat qui e uita cesserint, nobis quoin idem existi
Q mandum est. Et si quorum aut ingenio aut uirtute a nimiis excellit, eos arbitramur, quia natura optimi o sunt, cernere naturae,im: maxime uerisimile est, cum
.ptimus quisque maxime posteritati seruiat, esse ali quid cuius is post mortem sensum sit habiturus.
His recitatis Per, inquit S TIBI RIS, longa lectio fuit. Tibis uidconon promiscue,sed ordine, Cr quidem ab initio, unitum hunc locum enarrandrum esse. Ilafat,inquam benim certi ego exequi omnia,tu singubrin melim meminisse poteris insis autem nescit, quantum in testimo'n saritoritati dicentissim tribuisoleat probat igitur minortalitatem animor m,primum autoritare antiquitatis.Secundo, naturali quodam iudicisac sententia Tertio,ratiocinatione:quod uerum putandum Hsit, quod optimo' cuique uerum esse uideatur. Q used autem dixit. Quae quo propius aberat: αbilest aliud, vim quominus longe Est autem plane admirabili quaedam quasi lux veritatis in plicitate scriptori uetera ,C recentiora quae' tanquam leuiora eruariora esse comperimus. Itaque quoties Herodoti bis miserino Memmio sibimeta Eiersorio notaresententias istius,
202쪽
i a IOACH. AMER IN UscULAN. I. de Deo,religione, alo, prouidentia numinis: quae graui 'imae sunt etiam inflectris huius autoris curis ego quid , ut aliqui uolunt,mulas pluris pendo,quam multorum strias asscucrationes castos antiquos Ennim dixit: Cr proverbium Latinum,calicus cascam. Vocem autem a sabinis ad Ostos defluxissGVarro tradit. Sunxissent religione Intelligendwm,uiolatisiepulcri expiari religioncm non posse legibus uti constitutum. Ut poena intelligatur uiolationis nexi rubriis religio tae r capite anxisse perpaucas restat tabulas: π Honoris cupiditas gnominius anciatur, alibi art.CT,Uitam claros in coelum ducere,retinere alios haemi non tamen interire, a Cicero' dici intelligere te arbitror. Int ligo arquit. Nunc igitur humanoruDeo ιο rum historiam explici Romu li igitur,Crescrcules,cu Libero Cretindiridis,)m ostibi cssescio,ut uulgatu omnitum scriptis nomina. ιmci
autom diuinaeis uictoriae perhibi tu illius si illa qua supcrutus C captus fista Paulo Aeninito Persa rex Macedonte. Quod intim uerisimile sit a Graecis ut alia puraque translatum spe. Num C cuiusdam Locrensium uictoris
ad agrum nuncium,pcrTγudaridas accescratu tradidere. undeo me vcrbitam nutu a sita iiD η σάγρα.primum enimno creditum fuerat. Talanidetur illumulatio tercentorium Lacedaemoniorum ac Argivorum, in
Trigeminos Horatio ex curiatios.et in hortos papaueris brufa buli deductus Tarquinius cruerbera Zopyri, ad Sextiam Tarquisum detorta. odio autem Homerica sto saec. Hunc niueis Cadmi const)exissilia talis,
Ino Leucothea. haec mortalis corpore quondam Humano fuerat,sic aquae tum diu marinae. Leucotheum quidem Matutam a candore dixerunt Lutinhde qua uoce et matutinxm tempus cara aurora pro irres incipit,nominatur. Et Ouidius . Leucothee Grai s atuta uocabere nostris. Maior tum gentium Deo , primores illos aetate C cultu dixit quoram
rest=ectu posterimicorum numero asicripti quasi minorum gentia Dirha
NTipo int. Graeci autem,Cristosfecuti Latini, duodecim primores Deos, hos numerarunt quos Ennius duobus uersibus inclusit.
Herodotus A p/ptios octo priores,posteriores duodecim deos fecisse bobbit librosecundo Quod sequitur: QuoeqVommdcinon '. etiam seu nio ita scriptum,Quae quorum demonst.non anὰ, ut mihi quidem uidetur,
203쪽
co MMENTARlORUM LIB. it indiconuenienter Ut autem de alijs taceamus: Iouis certe sepulchrum cretenses ostenderesolitos, e ob hancretum caussam cndacio inlimes fuisse Wccepimus Es aliqui uisbe inscriptione hanc tradidere, M. ΩΟΣ ΤΟΛΟΙΟ ΣΤ Φor e uetu late oblitcruto primo nomine, remani se clicio' ΣTA OT A ui Picam fuissequendam,potentem, π dominum tot Occidentis, qui Iuppiter cog mminaretur. hunc, cum vixis i annis CX X.
Darim regno filio uo Mercurio ad. be corpus suum humari in in uti cre
Osacra erant,quibus initiati certiora de diutius rebus tenere putabatur,quam in osciri unicesset. itaque nisicria enunciare capite ancitum lat. Prari pra,Eleusinia cereris Cris Samothracia cler alia alibi filere confirmaim dicit deinceps hunc opinionem,rcmanentis ultae apud imperitos,non ratione cduisis quibusdam,ou ---- . dicuntur Sequituri simoniam Uensu omnium, immortalitate anminum. quod recitat primum com parati ormarum aximum enim argumentum dicit esse,quod Dij sint, sua nemo non esse sentiat similiter e maxinme probari immortalitatemqniram , conficinone de huc omnium Deinde naturali cura, 'respectu posteritatis.Est autem,ut dicit, hoc certe luctuosium, quod homines veretur imale pectuis post morti m. Ita enimbentiunt. Er quanquam auget doloreminisse aliqua alteriu morte coi dirus ultae: tamen inpuriss haec tantum ηρη posset, quin sipesectum babcren ad meliora conc isse eos pos inina dilexigent, turentur ton moererent. Cui autem nescit antiqv .hac Ube opinionem miseriae mortis Numer haec innumerabiles siententias contra interitumsapient . uiris Poctis exprefitis horam patera que prin- ps Homeru/,Achillam lyrti s heroa introducit cum illa hiamilt ut uidetum, pratione.dicit enim,sic meste alicut in terris egenti domino C inopistraire, Dam Imperatorcni esse omnium apud Orcum mortuorum. Hoc quidem iocon moria dignum est quod dicitur: Onan in re constrinonem omniurmi gentium legem natura putandum Lex enim natura quaedam cum scri ptio egrum est rerum,qua resfici das fugiendasq; omnes peraeque existi mant. Itaque cultus uirtutis,e fuga uitioram, istarum praemia,hurispe naturae unt,non opinionis. Talia dicit Cicero esse σnummis C amen rum naturalia iudicia. Qi modo igitur, inquit STtBARVS, hoc dici
mr An est idem naturaeime gentium quod fune diuersitum spepcrhibetur riscon ultis. Scio inliam, SI IBARE: σsaepe opto, fuisset os inter o mitu
204쪽
- mitia maxime, attentione maiore. Nam oin no negari non potest, mitur descius hoc ipsum quod gentium dicunt f d melligendi tamen, naturae hamuriae. Intelligiturerim quid ni certum C fixum,non rogationeinessus stagi scomprobatῆ,as inaes incisum sed promulgatione diuinitus,et perlatum ommu assensu naturati uthoc coepisse nota Stendo sit,una culurnamgenci e Nihil im est aliud,quini dictatim rationis emmentis, auam raris cst hominu natura. Non iturust mih hoc luculete in uestris libris STIBARE AGGenleshamanis hoc ibi iusconstituisse: usit nutrinon excogitatum siesieq; ultro protulerit, non repertam prudentia nostra: sed ipsum piis Crorigo ueritatis,prudentiae usticis, denique omnium uir istretum.Neque somnino uia,quam administratio quaedaseu κολωνμα naturae, officia diceresolemus. Cumcunque erim rei, cur ictu aut praeteritast,ratio reddi potest, recte C iure Actam pronunciundum Vides iudicure
eam naturum, quae dicitur λήγα Crisis hominibus φρσει, non acquiritur
aliquo studio ac labore. Repraebendis igitur illam constitutionem hi iuris,inquit,quae est a nostris traditas si1 pliciter tu accipiatur,reprahendo, inquam Sta comode interprctari etiam soleo, de excultione viris μ' plantam hominum,praeceptis morum ac vitae. Quo quidem pacto adimi tur baec pars uobis. π redit quasi postliminio ad fluos , ciuitatem l recipit Hilosophicam. Et tu,inquit, iuris virba urpas. sed si uidetur, Eoc φagamus .neficiorum qui tu haec illis meis plane proprijsstudijs magno
per ant onam Agamus, quam Atque hanc ratiocinationem uide: Quae natura Parancunque rerum opthna, ex ea de ueritate in regenere
sententiarum atque actionum iudicandam. Hoc ne ita esse positum puteriit Non enim video,inquit,quo restrum. Nam n jiceres, quum,Plu tonicis inductionibuε uti poteram. Optimo agricola de cultu soli, o moνbernatori in renauticu, optimo architecto de aedificij maxime dem hasceri item exgenerosi .elus,em agicii canib. de utriusque animotis natura existimandum. Sed nunc ut uideo nihil est necesse sequitur hoc eu'sum pium propositio:Optimum esse naturam homini cori , quibus uum v nus maximaesticurae.Ergo horum est praecipua ueritas et rectitudolum dictor ,rum ictorum. Turas BARUS:Non igitur, inquit omniam e teadem atque una natura, quiboc nomine cantur, e homines dicuntur.
Aut alia est bonorum alia deteriorum putanda Vbi ista ergo generis emno in coniuntario milias Rem quaeris,inquam IBAR dignum m
205쪽
cOMMENTARIORVM LIB. II siau,π nequaquam uulgarem Primum aut scire debes naturae vocabula non idem gnificarem utros hoc loco. priore enim generae , Crins ac Iustintelligantur omnes proprietates, rem signiflcat,at sui ita ἁγ- μisi tyspntium posteriore uero, distinctum subita proprietatibus uissμbstantium.Sed has etiam psis non magis inter se,quam ui miles esse sς oportere. Onois uerum quatentia enim ita generali natura omnes sinsectae Cr distinctae quibusdam proprietatibus atque notis compraeben- ηturuis eo nihil discriminu interuenit ut uniuid criptione inte lotμ uniues. Qui enim hominem dixit unimale erratione praeditu , non to Mi Socratem quam Phuti ιη,Germanu quam Acthiope. Achiilcm quam H linam dixit.Sed cum ad ngulares ι asproprietates Inotus descendi hi magna iam late patens disrentia=ese aperit. Quyden Socrate mitiM,cru ichus Phalaride s quid Gc uno candidius, nigrius Aethiopei quid frtius Achille siclen, noctius f Atque firmitae per omnes diffunduntur non borum modo scier aliorum discriminum. Similiteri boni alii, alij mali. Mentis enim culturum multi negligunt, circupiditatim indu cnt. s intrem maniso uirtutis omniumstmina diuinitus in unt, tamen nrfriguta cultaque ab illo animali, quod cx corpore erantino ratione prae it compintum est fuctum stirunt nunquam. Haec autem C ipsi pro' cultura utque cur non tum cst uoluntatis C proposit unis iusque, m diuini benoch ut plane nis cui in hoc labore friunum straueruom , t molistia figa uuidcfututione, aut quasi culumitate alia oppress fugc uirtutis gustare non posist. Unde C Pluto negat esse quenquam lonte improbum admirabilis uiros,Diuinos ac Dijs miles Homeri istequent f. cognominae. e. hanc nobis distutationem uetanda censco. H. Mut enim in maeandros quosdam insiuperabiles. Unin quidcm boni, ni ita adteruiselbedi ilcm constat, ut nulla n generis congracntiar tineatur. Ergo ut maioris unimal cro, ut tencrior, ita Cp melior. πα- alitem iudicandi, qui utram rectum que rationcm,mentcni intelligon 'ritim ea bonitate perficerint , cum conditio generis capax Ibe uicta hir Hoc ni ficquente ipsum generis nuturum,ncino conscqvi posit sed h*η ducem nactos nihil prohibet . propolino Deus aurat, maximo Rirtvte e praestantia fuam fingularem naturum Volucre atqGecm
206쪽
Dm IOACH. AMER IN TUSCULAN. I. ge igitur inquit. Reliqua huiuου loci percurrum, quam nihil est reis quodnos moretur, nisi expositiones historiarum inculcare uelim quae tibi sunt misis ean uersu autem Enniano placuit mihi, Formum scribere CrUrni ab imperito aliquo antiquitatissupposiuasi icor.et Paulo post,inliuolito: dbifcio inueniri ita, curri uolito cui scripturae uix sim, siquis
urgea restagari.Ovare concludamus iam π nos cum Cicerone hunc laec . Vides enim qua arte,quam breuiter repetaprccipua σι entUupe
riora,conficta lis uniuersiorum atque iudici optimoru Video,inquit ST DBARUS π simul innuit puero, ut pergeret legendo. Turnia haec ube
Sed ut Deos esse natura opinamur, qualest sint ratione cognoscimus: sic permanere animos arbitra mur, consensu nationum omnium qua ii sede ma neant, quales sint,ratione discendum est Cuius igno ratio finxit inferos, easc formidines, quas tu contem nere non siue caussa uidebare In terram enim caden tibus corporibus, hisci humo tectis, ex quo ductum est humari, sub terra censebant reliquam tutam agi mor
morum . quam eorum opinionem magni errores consecuti sunt quos auxerunt poetae. Frequens enim con 'sessus theatri, in quo sunt mulierculae ct pueri , moue tur, audiens tam grande carmen: Assum, atq; aduenio Acherunte , uix uia alta at
Per speluncas saxis structas, asperis, pendetibus Maximis, ubi rigida constat crassa caligo inserui Tantumcl ualuit error, qui mihi quidem 1am subla
tus uidetur,ut corpora cremata cum scirent, tamen ea
fieri apud inferos fingerent, quae sine corporibus nec fieri possent, nec intelligi Animos enim per se ipses Fuiuentis non poterant mente complec ii, formam ali quam figuram*qusrebant Inde Homeri tota, cκα. Inde ea, quam meus anastus Appius, ομαντ&α facie
207쪽
co MMENTARIORVM LIB. i. r et bat Inde 1nisicinia nostra Aue lacus, unde animae e citantur, obscura umbra aperto ostio alii Acheroniatis, false sanguine imagines moritiorum. Ha tamen m gines loqui uolunt:quod fieri nec sine lingua, nec sine palato, nec sine faucium laterum v ed pulmonum et figura potest. Nihil enim animo uidere poterant, ad oculos omnia referebant. Magni aute est ingenii,
reuocare mentem sensibus,& cogitationem a con
suetudine abducere Itaque credo equidem etiam a ' hos tot saeculis disputasse de animis sed quod literis extet, probo Pherecydes Syrius primum dixit ans. mos hominum esse sempiternos antiquus fine fuit enim meo regnante gentili. Hanc opinionem discipulus eius Pythagoras maxime confirmauit qui cum regnante Tarquinio Superbo in Italiam uenisset, tenuit magnam illam Graeciam cum honore & disciplina, tum etiam autorita temultac tacula postea sic uiguit Pythagoreorum nonae, ut nulli alii docti uiderentur. Sed redeo ad antiquos. Ratione illi sententiae suae no seret eddebant, nisi quod erat numeris aut descriptio nibus explicandum Platonem serui, ut Pythagoreos cognosceret, in Italiam uenisse,& in ea cum alios multos, tum Archytam Timaeumque cognouisse, &didicisse Pythagorea omnia: primumque de animorum aeternitate non solum sensisse idem quod Pythago sed rationem etiam attulisse , quam, nisi quid dicis, praetermittamus, o hanc totam spem immortalitatis relinquamus A. An tu,cum me in sum, Zym pinatiorion adduxeris, deseri r Errare me
Hercle malo cum Platone, quem tu quanti facias scio, quem ex tuo ore admiror quam cum istis uera lancire. Placet,
208쪽
ῖto sequitur tui unquam, dilutatio de immortessi inrus intelle tur Quadere ut in caussa dubia acri ciIuc: truis plarima undique conquirat,quibus illa probet lotis . tractavit atqueassumsit. De hamatione audiamus leges Occronis, , ub aediciturint quod milcmommbrum is luderat propriam tum in ijs quos binus inlccta contcgeret, elim nor mis ius Pontificule confirmat.Nam prusquamineos conrectagicbus, locus il lola ubi caremutam est corpus,nihil habet religionis:imemglabatum lis, π, humatius,πgbba vocatur,actum dcmum milia religiose iura comple
A. Homerica, id est illa mortuori fibula,sino 'ae, Pollasimenio ira alicubi scriptum: Ea qua mora amicus Ap. - Micrit Atque ita amfucris aptius. fimbro
M. Macte Virtute ego enim ipse cum eodem ploon inuitus erratierim. Num igitur dubitamus an cut plaeram, sica hoc quanquam hoc quidem mini
209쪽
s isoco MMENTARIORVM LIB. IL 's me. Pei suadent enim Mathematici terram medio mundo sitam, ad uniuersi coeli complexum quasi puncti instar obtinere, quod κε ρον illi uocant. Eam poraro naturam essequatuor omnia gignentium corpo rum, ut quasi partita habeant intertia diuisa monitata, ut terrenaci humida suopte nutu oc suo pondere diares angulos in terram 8c in mare serantur Rehia quae duae partes,una ignea, altera animalis, ut illae superiores in medium locum mundi grauitate seratur,x di pondere sic hae sursum rediis lineis in coelestem to cum subvolent,sive ipsa natura superiora appetente, siue quod a grauioribus leuiora pellantur. Qim cum constent, perspicuum debet siue, animos cum e corpore excesserint, siue illi sint animales, id est spirabiles ue ignes, in sublime ferri. Si uero aut numerus quidam sit animus, quod subtiliter magis quam dilucide dici tur, aut quinta illa non nominata magis quam non intellecta natura,multo etia integriora ac puriora sunt, ut a terra longissime se efferant. Horum igitur aliquid animus est. Nec tam vegeta mens aut in cordescere bro ue, aut in Empedocleo sanguine demersa iacilet. Dicaearchum uero cum Aristoxeno aequali Sc condi scipulo suo, do flos sane homines, om1ttarnus: quoru iter ne condoluisse quidem unquam iidetur, qui a nimum se habere non sentiat alter ita dele flatur sitis
cantibus, ut eos etiam ad haec transiet re conetur. Harmoniam autem ex interuallis sonorum nosse possis mus, quorum uaria compositio harmonias etiam e mcit pliires. Membrorum uero situs, figura corporis uacans animo, tuam possit harmoniam efficere non
uideo. Sed hic quidem quamuis eruditus sit, sicut est, haec magistro concedat Aristoteli, canere ipse do-
210쪽
1M, IOACH. AMER IN UscVLAN. ceat. Bene enim illo Graecorum prouerbio praecipiatur, QUAM QUISQUE NORIT ARTEM , IN Ac SE EXCERcEAT. Illam uero funditus eiiciamus ii diuiduorum corporum leuium rotundorum con cursionem fortuitam, quam tamen Democritu con
callactam ct spirabilem, id est animalem esse uoluit.
Is autem animus, quis est horum quatuor generum, ex quibus omnia constare dicuntur, inflammata anima constat,ut potiss uidetur Panstio, superiora capessat necesse est. Nihil enim habent haec duo genera o
Proni, supera semper petunt Ita id euenit, siue dissipantur procul a terris, siue permanenti conseruant habitum suum, per haec etiam magis necesse est ferantur ad coelum, ct ab his perrumpatur oc diuidatur crassus hic & concretus aer,qui est terrae proximus Calladior est enim, uel potius ardentior animus, quam est hic aer, que modo dixi crassum at*cOcretu. quod erieo sciri potest, quia corpora nostra terreno principio rum genere consecta, ardore animi concalescunt Accedit, ut eo facilius animus euadat ex hoc aere, quem
stipe iam appello crassum: eum cpprorumpat . quod nihil est animo uelocius, nulla est celeritas quae possit
cum animi celeritate contendere. Qui si permanet comiptus,sulci similis, necesse est ita feratur, ut pene tret O di sidat omne coetu hoc,in quo nubes, imbres,
uenti l coguntur, quod Sc humidum Zocaliginosum
est propter exhalationes terrae. Quam regionem cum superauit animus, naturam que sui similem contigit, ct agnouit, uineius exanima tenui, ct ex ardore solis
temperato ignibus insistit,& finem altius se efferendi i facit. Cum enim sui similem et leuitatemec calorem deptus est, tanquam paribus examinatus ponderiu