장음표시 사용
41쪽
piscenm: quae concupiscit aduersum spirithun. secundum Diuitiarum cupiditas, quia non satiatur appetitus auari . teri tu, Cum proximis litiguio, quia seruus Dei non debet litigare. quartum est Petitionis incongruentia, ct inalitia, quia petendo, & non accipiendo, turbatio generatur. quintum est Dei inimicitia,quia,ut ex Dei amicitia suauitas,& pa,c generatur: ita ex eius inimicitia prauitas,&odium. sextum est A Emulatio ,& inuidia, quia tunc homo in se ipso quietem habere non potest. & primo docet Apost Ius remouereale carnalem concupiscentiam, tali ratione, Illi, qui volunt Pacem in seipsis habere, debent a se remouere carnalem concupiscentiam, per quam babetur pugna, & bellum ineri: sed vos dispersi propter nomen Domini, debetis velle habere pacem, de concordiam in vobis: ergo debeatis carnalem concupiscentiam a vobis remouere. continuetur sic. dictum est, quod facientibus pacem praeparatur, & seminatur fructus iustit , qui erit gaudium aeternum; quam pacem vos debetis habere, ut talem fructum consequi valeatis. unde ergo bella, dc lites, que sunt in vobis. J quasi dicat ex quo talis, & tantus cst fructus sapientiae, unde ista orim tui in vobis, non e sunt,&causantur ex concupiscent s vestris, idest quia male concupiastatis terrena, quae militant, idest dominantur in membris vestris. J immo, supple, bellum,& pugnam non habetis, nisi ex istis prauis concuplicentiis vestris. Quomodo autem cocupiscentia militet, di dominetur,nota,quod concupiscentia dicitur militare tribus modis. primo militat quo ad mem-hrorum motionem tantum, di tunc habet veritatem, quod concupiscetia militat, & dominatur in nobis, & non est in nostra potestate talis actio, scilicet, quod concupistentia non moueat, quia de ista dicebat Paulus Ro- n. vii. Sentio in membris meis legem repugnantem legi mentis mes, &nobis nolentibus, caro ipsa concupiscit, & militat, di dominatur quo ad hoc tantum quod est mouere tantum. secundo, dicitur militare, & dominari quantum ad cogitationum superuentionem,& tunc adhuc militat ipsa concupiscentia aduersus animam, quia non ea in nostra potestate, quod nobis no veniant in mentem illae cogitationes,'& motiones ad cogitandii. imo aliquando intellectus praeoccupatur mala cogitatione, causata ab illa promotione. tertio potest intelligi concupiscentia militare, di dominari quo ad voluntatis deliberationem, & tunc no habet veritatem, quod talis Concupiscentia ex necessitate militet,& dominetur in nobis, nisi quo ad quandam inclinationem, in quantum anima coniuncta corpori ad voti Ptatem ex complexione corporis inclinatur: sed tamen in potestate ipsius animae est consentire, vel non consentire ipsis motibus, in membris insurgentibus, & cogitationibus in intellectu superuenientibus, vel in mente: propter quod concupiscentia, vel desiderium, quae prouenit ex membrorum motibus interioribus, vel exterioribus, vel ex cogitationum superuG.-e tione, riorum. Impedietia pacem, sex
Concupi scentia trifariam dicitur mili
3 . Quo aduoluntati et deliberatio
42쪽
. a fra inrasti mos l. stil. .: a. ut secundum
tione, non habet quod sit mortale peccatum, nisi possiluam deliberata suerit per firmum consensiam voluntatis: quia peccatum in tantum est peccatum, in quantum est voluntarium. volens ergo Apostolus olledere istam concupiscentiam mili tare, a qua non possumus nos absbluere, dixit, & dominari in nobis. J qus cosurgit ex membrorum nostrorum motionibus, dixit, inquam, pugnam, di bellum esse in nobis,& non dixit peccatum,cxconcupiscentijs, quae militant,&impugnant nos in membris nostris. do. inde cum dicit, Concupiscitis, de non habetis; inuidetis, & zelatis, & non potet tis aclip isci; vel occiditas,& Zelatis, & non potestis habere. J ponitur secunda ratio ex diuitiarum auaritia, quae talis est, Illi, qui volui habere pacem in se ipsis, debent amouere appetitum pecuniarum.& diuitiarum, per quarum appetitum eueniunt nobis multa mala; sed vos dispersi,& tribula . ti debetis velle habere pacem in vobis ipsis;& per consequens debetis am uere a vobis appetitum diuitiarum.ideo dicit,continuando,concupiscius, scilicet pecuniam, &diuitias,&non habetis illas. occiduis, scilicet proxiam 3s vestros, ut pecunias habeatis. Zelatis, idest ardenter diuitias amatis,&non potestis adipisci illas. deinde cum dicit, Litigatis, & belligeratis, &no habetis. J hῖc ponitur tertia ratio, si impia ex locutione litigatoria, quae talis est, illi, qui volunt habere pacem in se ipsis, debent locutiones,& operationes litigatorias a se remouere: sed vos disipersi, propter nomen CHRIsTI, debetis velle habere patam in vobis et ergo debetis a vobis remouere locutiones, de operationes litigatorias. dicit ergo litigatis, scilicet locuti nibus, & belligeratis, scilicet operationibus litigatorijs, de non habetis, scilicet propter hoc, quod postularis, quasi dicat. ideo non habetis,quod postillatis; quia talia non pollulastis humiliter, & in Dei nomine: sed magis cum superbia, de arrogantia, & quia Deus superbis resistit, ideo, cum toto litigio vestro, non potestis habere, quod petitis. deinde cum dicit, Petitis,& non accipitis eo quod male petatis. ponitur nunc quarta ratio, tu pia est petitionis ignorantia, quae talis cst, Illi, qui volunt habere pacem in seiplis, debent a te remouere illa,per quae non exaudiuntur in petitionibus suis, quia, si quis non auditur in suis petitionibus, in animi perturbationsi incurrit: sed vos dispersi debetis velle habere pacem in vobis: ergo debetis remouere impedimenta, propter quae non exaudiuntur vestrae petitiones. ideo dicit, quod vos non habetis quod postulatis: petitis, non accipitis postulata, eo quod male petatis, ut in concupiscentijs vestris infirmatis, idest pei si itatis, vel insinuatis, idest vos ipsos consumetis. quia homo tuc quasi stipsum consumit, & exurit, vel comburit, quando arden ter,& sine sieno aliqua concupiscit & obtinere non valet, eo quod male concupiscit. dei de cii dicit, Adulteri nescitis quia amicitia huius mundi inimica est Deo. a ponitur hic quinta ratio, sumpta est Dei inimicitia, quae talis est, Quicuq; volunt
43쪽
volunt pacem habere in se ipsis, deben t a se Dei inimicitiam remouerer tavos dispersi debetis velle habere pacem in vobis :ergo debetis a vobis remouere Dei inimicitiam. dicit ergo, Adulteri, scilicet, quia propter ampicta indebitos, & propter diuitias, & amore mundi indebitum, dimisistis amorem Dei, & coelestium, nescitis, quali dicat non citatis ne scire, quia amia citia huius mundi inimicitia est Deo, quasi dicat, hoc scire debetis, quod quicunq; ex vobis voluerit esse amicus huius faeculi, idest rerum seculariu,
quae cum saeculo terminantur,inimicus Dei constituetur in futuro. dana de
cum dicit, An putatis quod inaniter dicat scriptura. J laic ponitur sexta ratio, sumpta ex inuidiae aemulatione, quae talis est, Illi, qui volunt in se ipsis
habere pacem, debent remoucre a se inuidiae ei nutationem: sed vos dispersi debetis velle habere pacem in vobis: per consequens debetis reInouere impedimenta aemulationis ipsius inuidiae. dicit ergo, An putatis,quod inaniter, idest frustra, vane, scriptura dicat, Ad inuidiam concupiscit spiritus, qui habitat in vobis, quasi dicat, nunquid spiritus sanctus, qui habitat in vobis sicut in suo templo concupiscit ad inuidiam,quasi dica t,no facit vos talis spiritus inuidere, imo dat vobis maiorem gratiam, idest amorem gratiarum, vel maiora dona gratuita,quam sint bona tamporalia,propicr que vos inuidetis proximis vestris, propter quod, supple, scriptura dicit Pr uer. s. secundum antiquam translationem, superbis Deus resistit, humilibus autem dat grati im. nostra autem litera dicit illusores ipse illudet,& masaetis dabit gratiam, quod idem sonat,quali dicat, illulores sumi bos Deus illudet, & humiles respicit, donando gratiam, illos accipiando, & reciapicndo.
riet a vobis. pro ate Teo,Gr Upropinquabit vobis. Emundat e manus eccatores, purificate corda, duplices animo. iseri effote, Gr lugete inplorate. risius viner in luctum conueseratur, γ gaudium in maerorem. humiliamini in conspectu Domini, γ exaltabit vos. Nolite detrahere inuicem, statres mei.
νι detrabit ratri, aut,qui iudicat fure uum detrahit legi, iuscat ierem. Si autem iudicas legem, non es factor legis sed iudex. unus est letissator, qui pote redere, Gy bberare . Tisquis es,qui iudicas oximum tuum' cale nunc, qui disitis, Hodis, oe cras ibimus in iliam Huitatem, faciemus ibi annummum,m mercabimur, En lucrum faciemus qui ignoratis quid
44쪽
parandam septem requirutur a Primum aD o subi inei. . Purita conscietis. 3. Peccatonam deplo
erit in crastino' vapor est, admo cum parens, O deinceps exterminabitur pro eo, ut dicatis, Si Dominus voluerit, G si γλαerimus, faciemus hoc aut illud. Nunc autem exultatis in se perbia vestris. Omnis exultatio talis, maligna est. SCI ANTI igitur bonum facere, Cr non facienti,peccatum esi illi.
ΑPos To Lus, postquam posuit impedimentorum, impedientium pacem, remotionem, in parte hac ponit eorum, quae expediunt ad pacem habendam procurationem, quae sunt septem. Sc primo intendit talem rationem Quicunq; volunt habere in se ipsis pacem,debent subqci Deo, propter quod consequuntur sortitudinem, qua possint diabolo resistere, ac dilectionem ad Deum appropinquare nos facientem, de diuina misericordiam in eis existentem ipsi consequuntur: sed vos dispersi, propter nomen Domini, vultis in vobis ipsis habere pacem: ergo debetis subditi esse Deo, ut ex hoc consequamini fortitudinem contra diabolum resilientem: dii ctionem ad Dominum appropinquantem, &diuinam misericordiam in vobis existentem. continua sicliteram, Dictum est, quod supei bis Deus
resistit, humilibus autem dat gratiam, idest auxilium diuinu. vi igitur gratiam habeatis, & pacem, subdit i estote Deo. I pcr humilitatem di chedientiam, relisti te autem diabolo. J per fidem, scilicet mala suggerenti vobis,& fiigiet a vobis. J scilicet, si non consenseritis eius suggestionibus , appropinquate Deo. J scilicet per vivam fidem,qui per dilectioncm operatur,ta appropinquabit vobis. 3 illam vobis infundendo. dc inde cum dicit, L mudate manus, peccatores. I ponitur 2.ratio,quae talis est, illi, qui volunt pace in se ipsis habere, habere debent puritatem conscientiar sed vos dispersi, vultis habere in vobis pacem: ergo debetis lia re puritatem conscientiae. dicit ergo, O peccatores mundate manus. J idest operationcs vestras, & purificate corda vestra. I idest mentes, & intelligentias,& voluntatis, & conscientias vestras in amore Dei, scilicet vos, qui estis duplices animo. I duplici corde, idest vos,qui estis duplices simul terrena,& coelestia quaeieres. purificate ergo corda vestra ab appetitu,& amore terrenorum. E t idco nota, quod peccatores in se ipsis pacem habere non possunt, propter eorum
insectionem, quia sibi ipsis inimicantur, & sibi ipsis dissicntiunt , nec deseipsis gaudere possunt. deinde cum dicit, Miseri estote. J hic ponitur 3 .r tio , quae talis est, Illi, qui volunt in se ipsis habere p acem, debent suorum
peccatorum habere deplorationem,& tritionem sed vos dispersi, vultis in vobis habere pacem. ergo debetis peccatorum vcstrorum habere contritionem. dicit igitur cstote vos miseri, scit icet memores sciderum vestroru,& tu rete stilicet pro peccatis commissis. risus vcster scilica, quem habuio stis in
45쪽
stis in praeteritis malis, conuertatur in luctum; & gaudium de caducis istis
in moerorem penitentiae. deinde cum dicit, Humiliamini in conspectu Domini,& exaltabit vos. J ponitur ratio, quae talis est, Illi, qui volunt pacem in se ipsis habere, debent se humiliare in conspectu Domini. sed vos debetis habere pacem in vobis i s. ergo dctatis vos humiliare in conspectu Domini. dicit ergo, humiliamini in cospectu Domini. J non tantum corpore, sed mente, & spiritu per veram cordis cotritionem, & exaltabit
vos sper peccatorum vestrorum relaxationem,&glorie introductione.
deinde,cum dicit, Nolite dctrahere alterutrum. J ponit quintam ration sic, illi, qui volunt habere pacem in se ipsis, non debent proximis detrahere; sed vos dispersi propter nomen CHRISTI, vultis pace in vobis habere: ergo non debetis proximis vestris detrahere. dicit ergo, Nolite detrahere alterutrum fratres mei. I quali dicat, Unus alteri non detrahat, scilicet de eo, quod non scit, vel de eo, quod non est sorte male commissum, cuius causam subdit, quoniam, qui detrahit fratri suo, an tiudicat fratrem suum, detrahit legi. J idest minuit,vel derogat legi, &iudicat lcgem, idcst damnabilem facit, vel reputat ipsam legem, quae detractionem prohibet, & quae prohibet iniquum iudicium. Leuit. xix. Noeris criminator, neq; susurro
in populis. Ibidem. Et non facies, quod iniquum est, neq; iniustum iudicium: sed modo, si tu iudicas legem, & damnabilem facis legem, non eris sic sta,r legis, idest non eris obstruator legis, sed iudex: cum tamen illius iudex esse non debeas, quia unus est legislator, & iussi x. J scilicet ipse Deus, qui potest non implentem, idest non seruantem legem, perdere,& liberare potest, scilicet non obserua ntem, scilicet ex misericordia illum iustis care, & obseruantem facere. tu autem quis es. Iid est cuius authoritatis es, qui iudicas alienum fratrem tuum, idest detrahe , quia tu sorte in nullo eum superas, quem iudicas iniustὸ. deinde cum dicit, Ecce nunc, qui dicitis hodie. Jhic ponitur sextum eorum incommodum, & vitium, quod in
illis est, qui proponunt sibi longa vitae spacia, quod vitium est: sed potius
est contrarium faciendum, Se ratio talis est. lili, 'qui volunt pacem habere in se ipsis, debent habere continuam meditationem mortis, & non proponere sibi vite longitudinem, Se hoc de temporalibus indebite non curado, quia omnia contemnit, qui semper cogitat, se esse moriturum; sed vos vulto in vobis habere pacem ergo non debeti proponere vobis vitae longitudinem. sed hibere continue mortis meditationem. dicit ergo, Ecce nunc dicit si, mus in illam ciuitatem, & faciemus ibi qui lcmannum,& mercabimur, & lucrum faciemus. J per quae arguitur temeritas, & praesumpti
eorum. vnd , vi letur sic dicendum. Primo, quia ponunt in eorum voluntate motum, cum dicunt ibimus, & tamen ignorant, an possint ad termi
num itineris peruenire. secundo Ponunt Licinn, cum dicunt in illam ciui a Pi I later
. r. 'roxina detractio ne non Iridete.
46쪽
talem. tertio ponunt tempus, cum dicunt Faciemus ibi annum. quarto ponunt lucrum, cum dicunt Mercabimur, & lucrum faciemus. Cum tamen
ignorent finem omnium istorum, ac finem sus vitς. ideo sequitur, Qui t men ignoratis,quid sit futurum,& quid superuentura pariat dics. J qus est vita vestra. J idest cuius durationis, no ne breuis esti quia vapor cst. 3 idcst sumus ad modicum, idest parum duraturus, Et post exter minabitur, α desidici. J haec omnia dico vobis pro eo, ut dicatis in omni negotio, si Dominus voluerit, si vixerimus, faciemus sic,vel hoc, vel illud, S sic omnia sunt relinquenda, & disponenda prout Domino placuerit. deinde cum dicit, Nunc aute exultabitis in superbiis vestris. J ponitur septima ratio,quae talis est, Illi, qui volunt in se ipsis pacem habere, debcnt sucs descetus ieco noscere: sed vos dispersi, vultis in vobis pacem habere: ergo debetis v ros recognoscere dcsectus, di non de vestris uicijs, uel uirtutibus contra proximos uestros superbire. dicit ergo, Nunc autem, supple, uestrae diuitiae, quas habetis,uel quas speratis habere, sunt causa uestrae mucinae cxultationis. ideo dicit, Nunc exultatis, in superbinucstiis. J ilicst gaudetis in diuitiis uestris, quae faciunt uos superbos , contra prodi mos uestrost sed modo omnis exultatio talis maligna est, di noxia uobis, de aliis, & maximo uobis, quia scitis bonum, & non facitis illud. ideo lubdit, scienti crgo bonum sacere, & non facienti,peccatum est illi. J scilicet si sacultas adest,&ad eum pertineat. unde dicit glossa, Q cusscientcs beneficere, & non facientes, maius peccatum habent, qu m si nescirent; quam uisi ipsa boni ignorantia sit magnum peccatum, maxime si procedit ex malitia, uel negligentia, cum dicat Paulus Apostolus, Ignorans ignorabitur omnis. prima Corinth. cap. Iulii. quae ignorantia maxime est culpabilis in clericis
CIT E nunc diuites lorate, ululantes in miseriis vestru, quae aduenui vobis. Tiuitiae vestreputrefactae fiunt Et vesimenta vesba a tineis comesta sunt. oris,
O argentum Pinruam nem traxit: aerugo eoru in te timomu vobis erit,m mzducabit carnes vestras, cui ignis. thesau, in noui imis delus. ecce merces operarior ut messuri ut
47쪽
regiones vestras, quae faunia est a vobis, clamat c moreorum, in aures Tomini Sabaoth in rotuit. Te ati e spissiu-
per terram, oe in luxu rs enutristis corda vestra, Pt in Ae ocrisionis. addixissis, γ occidistis iussum, oe non rrsistit vobis.
IN isto capitulo Apostolus inducit dispersos, & amictos pro CHRIs Trnomine, ad tribulationes sortiter substinendas, ex diuitum poenae repromissione. ex quinq; enim poenae repromittuntur diuitibus. primo pro mala acqui litione. 2 . pro putre sictione diuitiarum. 3 .pro defraudatione mer lis. q. pro dei itiosa corporis nutritione. s. pro fili; Dei occisione, di primo intendit talem rationcm, Illi debent plorare,&vlulare de poena,quam expedi int, qui malo modo,& iniquo, diuitias huius mundi acquitur: sed tales Iuni diuites auari: ergo dcbent plorare,& vlulare . ideo dicit, Agite nunc diuites. I scilicet operis satis saetione plorate. idest cordis coli itione ululate, idest moestam, & flebilem vocem date in micrijs vestris, idest in Poenis, quae mileros vos faciet,qtis euenient vobis, iusto Dei iudicio. deinde cum dicit, Diuitiae vestrae putrefacte sunt. 3 hie ostendis, quod diuitiatius debet esse poena,pro diuitiarum putrefactione,tali ratiotie, Illis merito debet essepoena aeterna, qui antequam diuitias suas inter proximos dispes axes,eas putreseri permiserat: sed talcs sunt diuites auari. ergo illis debetur sterna pama. dicit ergo Bene dico,quod vos diuites debetis plorare,& vluIare pro vestris diuitiis, superfluὰ, male c6grcgatis, ac retentis,quia diuitiqvest putresectae sunt,& vestimenta vestra a tinea comesta sunt: aurum M argentum vestrum aeruginavit. 3 dc frugo eorum est supersua retentio, α conseruatio ipsorum erit vobis, idest contra vos in testimonium,& manducabit carnes vestras, sicut ignis. J idest merito talium diuitiarum,quibus interim culpas vestras redimere potuistis, & ante iudiciu uniuersale animas vestras, & post iudicium, illeignis, cu diuitijs vcstris, carnes vestras simul comburet. deinde cii dicit, I claurizastis vobis iram in nouissimis diebus.3hic determinat de diuitum poena pro fraude mercedis operariorum, tali ratione, , qui mercedes pauperum defraudant, merentur indignationem
Dei, qui est defensor pauperum, iuxta illud psalmi, Tibi derelictus est pauper, pupillo tu eris adiutor: sed diuitas auari defraudant mcrcedem opera riorum pauperum: ergo merentur Dei indignationem. dicit ergo, Vos diuites thesaurizatis vobis iram, idest ipsius Dei, in nouissimis diebus, idest in die iudici j, & causam assignat, quia Ecce merces opcrariorum vestrorsi, messuerunt regiones vestras. J idest qui secet ut labores pro vobis, quae quidem merces fraudata est a vobis, & fraudulenter retenta. ideo clamat, inpersona ipsorum pauperum operariorum, de clamor eorum. J idest pau
Primo pro mala acquisitione. .Ex putrefactione di
48쪽
4. Propter corporis deliciosam nutritioneo l
perum in aures Domini sabaoth venit. J idest in conspectu Domini exercituum, & hoc dicit ad terrorem illorum, qui putant, pauperes non habere desensorem:sed Dominus omnium eorum causas intuetur,& tuetur. dcim de cum dicit, E p ulati estis siper terra. J hic ponitur Φ ratio, qua Ostendit, quod diuitibus debetur poena, propter corporis delitiosam nutritioncm, di est talis ratio, illis merito dabitur luctus, & amictio aeterna, qui, intemperato modo, se multiplicant in bonis temporalibus, & dii iiijs, quia Apocal. xviii. dicitur, Quanto magis suit quis in delitijs, tanto magis dabitur de luctu, di tormento'. sed diuites auari multiplicant sibi temporalia, α delitias. ergo magis dabitur eis de tormento, quia delicateepulan tur quotidie, & vestiuntur purpura, ct bisso. dicit ergo,vos diuites merito pati debetis aeternam poenam quia epulati estis super terram nimis delitiose,& ex hoc in luxurijs vestris nutristis corda vestra,idest mentes,& intelligentias,& corpora, ac voluntates vestras, sine mensura; quia & epulae sine mensara luxuriam nutriunt. deinde cum dicit, Iii diem occisionis, addixistis, de occidinis iustum. I ostendit, quod ipsis Iudeis infidelibus, auaris, & diuitibus debetur aeterna poena, propter ipsius fili j Dei occisionem, quaesiuit ab eis,propter auaritiam,procurata. conuertit igitur sermonem ad Iudeos infideleis, diuites,improperans illis mortem CHRisTI; ut sic eos ad fidem conuertat: & est ratio talis, Illis debetur aeterna poena, qui iniuste, ex aux ritia,& sine causa, Dei fili uocciderunt: sed tales fuerunt diuitcs auari, idesti eorum infidelium principes,& maiores tergo tales diuites, infidelcs i . dei, auari merito pati detant aeternam poenam. di hoc idem erit vobis diaspersis, si auari fueritis. dicit ergo, Quia in die Occisionis maxime vos inmidelesauari iudet addixistis. J supple Dei filium ad iudicium,di occidistis iastum. I idest occidi petistis coram Pilato; ne diuitis S regnum tollerentiara vobis, & ipse Dei filius tunc no restitit vobis; quod oblatus est, quia ipst voluit, di resistere potuisset, si voluissct.
tum Do I. ecce agricola exZectatiraenosum fructum terrae, patienter fierens, denec accipiat fluviam temporaneam, oestrotinam. fatiente mitur estote in , confirmate corda δωHra, quoniam aduentus Tomini Upropinquavit. Nohte ing miscere, fratres, alius aduersus alium M non rudiremini. fcce, tu ex ante ianuam agistit. exemplum accipite, ratres mei, la- loris, cingatientiar,frophζωου, qu sicuti unt in nomine Tom
ccce beatificamus eos, Pasublinent sufferentiam Iob auri-
49쪽
nis, O finem Domini uinis, pίοἱ valde mi fricors Dominus
sit, O miserator. Ante omnia autem, ratres m i, n hic iurare, neq; per coelum, nes,per terram, ncci; aliud quodcuns, iuramentum. sit autem vestrum est, est: non, non; ut non Db i dicio decidatis.
NVNC ex quatuor inducit dispersos,&amictos pro CHRIso nomine, ad longinat 3lerantiam palsionum, scilicet ex limilitudine praerni; temporalis: aeterni praemi m gnitudine: ex sanctoru prophetaru laude,&heatitudine:ex aeterni premis certitudine,& primo, dicit, Patientes estote. I intendit talem rationem praemiu aeternu excedit incomparabiliter prsmium temporale: sed, expectantes praemium temporale, patienter toleratorvaes tribulationes,quousq; pmmium consequantur:ergo multo magis vos, expectantes praemium aeternum, debetis substinere, quousqIllud recipiatis. hocest ergo, quod dicit, Patientes estote, scilicet ex ex lo C HRIsTI, Fratres mei. J scilicet fide, non carne, estote, dico, patientes , scilicet in tribulationibus, v': ad aduentum Domini. J idest usq; ad tempus r munerationis, quod erit in nouissimo dici de vere debitis sitfferre patieteride expect u e usq; ad tempus p mii. & hoc monstrat pcr similitudine si eius, vel praemis temporalis: quia ecce, agricola expectat fructum terrae, quam colit, tam patienter serens Iabores,donec accipiat fiuctum terre temporaneum, di serotinum: quanto magis vos debetis patienter, pro coelesti fructu, laboraret Ideo subdit, Patietes estote,& vos, supple,sicut agricola, di confirmate corda vestra, idest roborate vires vestras; etsi grauia inseruntur vobis, ac etiam ad maiora portandum pro CHiusTo, si inserantur; quoniam aduetus Domini appropinquauit, qui vos sci licet remunerabit, de omnibus malis finem dabit. deinde dicit,Nolite igemiscere,fratres. JHc ponitur a. ratio, quae talis est, Illi debent serre in patientia tribulationulongam durationem, quorum tribulationes nihil sunt, respectu praemi), quod expectant ab ipso Deo, ius amore patiuntur: sed vos dispersis, ream cti, pro CHRiso nomine, expectatis p miu tale ab ipso Deo: ergo debetis, per longam durationem, tribulationes substinere. dicit ergo sic, Nolite ingemiscere vos oppressi. I idest nolite intus in corde gemere, si tres in alterutrum: & hoc, quia videtis mutuas miserias fratrum, qui ultra merita patiutur: nolite propter hoc murmurare in corde vestro,quasi ex stim intes, Deum male iudicare, de exercere illiuste iudicium, sic tolera do; & hoc, ut non ivducemini, scilicci propter hoc. vel sic, Nolite ingemiscere, fratres mei, in alterutrum. 3 idest nolite unus contra alium murmurare, dissidendo, credentes, vos maiora pati, quam sint merita, quae c xp
teporalis.1. Alterni regni magnitudo.
50쪽
3. Laus, beati indosanctorum propheta
etatis, idest praemia expectata: & hoo, ut non iudicemini. 2 HAE no das
nemini propter murmurationem vestram: quia ecce iudex ante ianua ex,
stit. I idistin proximo venturus est, qui iuste,& mensurath malis poenam, di bonis aeternam gloriam largietur. deinde cum dicit, Excinplum accipiae, fratres. J hic ponitur 3 . ratio, quae talis est, Illius virtutis longam dura tionem habere dcbemus, pro cuius duratione beatificamus, & laudamus martyres, prophetas,& alios patres antiquos. sed, per longam duratione patientiae, laudamus, & beatificamus antiquos patres veteris testamenti. ergo talem longam durationem tribulationum dc mus susterre. dicit ergo, Bene dico, quod longanimiter debetis sufferre,& patientes esse in tribui tionibus : ut hoc sacile laciatis, praeter iam dicta, exemptu accipite prophetarum,&aliorum patrum veteris legis, qui locuti sunt in nomine D m: ni. Exemplum inquam accipite eorum mali exitus, idest malae,& animrae mortis illorum,& longanimitatis, idest longae durationis laboris,& patientiae ipsorum, propter quam longam durationem patientiae, & Iaboris, i kst quia patienter laborauerunt in tribulationibus. Ecce beatificamus,&laudam os illos, qui talia substinuerunt patienter. J & maxime laudamus ipsuin Iob, qui patienter substinuit tribulationes. unde dicit, Sufferentiam tribulationum ipsius Iob audistis. J scilicet in eius libro, ac etiam finem Domini vidistis, quonia benignus, dimisericors est dimiserator. J pro nobis longanimiter patiendo, di dona gratiarii nobis exhibendo. ¬a,quod Apostolus dicit, Susserentiam Iob audistis, non sinem. de Domino aurem dicit finem Domini vidistis. I ad notandum, quod Iob patientiam non debemus imitari, propter sinem, quia in sine scaelix fuit in temporalibus, quae restituta sunt cum augumento; sed ipsum IESUM dcbemus imitari,propter finem, quia CHRasTus, in sine mortis suae, spiritualia dona suscepit, eo quod, propter humilitatem, quam habuit in paticndo, Deus pater exalt uit illum, S donauit illi nomen, quod est super omne nomen. debetis,inquam, istos imitari, ut dixi; sed lim est alia causa sufferendi, quoniam misericors in natura, Urasi dicat non solum est iussus, ut bona tribuat, imo dein miserator vinx illo plura tribuat bona, quam cxigant nostra merita.
deinde cum dicit, Ante autem omnia nolite iurare. J hic ponitur quarta ratio, sumpta ex praemi j certitudine, quae talis est, Illi non dcbent iurare,qui, per certi udinem sperant habere aeternum praemium, si, in longa patientia tribulationum habuerint durationem; sed vos di et si, debctis habere longam patientiam tribulationum: emo non debctis iurare, ne periurium,& mendacium, per lapsum lingus, incurratis. dicit ergo, Ante omnia, statres mei, fide, non carne, id est super omnia orira vestra, & negocia, in qui bus cautelam habere dc betis, nolite iurare, neq; per coelum, idest per creaturam spiritualem, Guod in ea sit aliquid diuinitatis; neque per terram,