장음표시 사용
61쪽
nunclauit, quae in CrinisTo sua re posteriores glorias, si itale , quas habuit post passionem. ubi noti, quod propheta: multa desiderabant scire, prophetizando, de CHRIITI incarnatione. primam, quo tempore, quo anno, quo die talis incarnatio fieri deberet. 2. temporis qualitatem, utrubellicosuin, vel pacificu. 3. sub quo Princpe, DpminO,vel Rege. 6 an esset sutura, atq; facienda per virgineu partu, vel alio modo. F. per que nun tiu, an per Angelu, vel Archangelu qui sunt DLI operatores, an nunciaretur CHRisTI incarnatio. posteriore Christi glorificitione. nam,post passionε,CHRIsTus habuit tres glorias, quaru unam liabuit, quando a mortuis resurrexit, aliam habuit, quando coelos ascendit, aliam habcbit in sine mudi in conspectum omnium, cum venerit in m aiestate. omnia aute ista, quae prophetae desiderabant de CHRISTO scire, circa C RISTI incarnatione, tangit Apostolus in litera, etsi ol cure, & occulto. deinde cum Scit, Quibus reuela:um est. J st nunc ponitur prediis incarnationis reuelatio ipsis
gentilibus sacta, tali ratione, Salus illa est multum amanda ab illis, quibus inprimis est reuelata, dc ab alijs desiderata,& non obtenta : sed talis est CH Ris r I incarnatio, quae vobis gentilibus est reuelata, & ab alijs suit desiderata,& non visi, ut puta a Prophetis, de Patriarchis. ergo a vole st muliam amandi ; ideo dicit, & verum est, quod Prophetae scriitati sunt de CHRisTr incarnatione, quibus, scilicet prophetis reuelatum est, scilicet istud; quia non sibi ipsis sed vobis gentilibus manifestabant ea, idest pro phetaban t mysteria incarnationis ,& redemptionis,quae nunc nuntiata sui vobis, idCl pnecipue,vel praesentialiter per eos, scilicet prophetas, vel per eos tam praeclaros viros, scilicet Apostolos, qui euangelizarunt vobis nomendosh, non fantastice, sed clarὰ per Spiritum sanctum, de Coelo missit, inspirantem, locuti sunt de CHRIsaeo incarnato, in quem, scilicet C AllisTu i nuntiatum, & reuelatum, desiderabant Angeli prospicere. primo expone sic, ut dicit glossa, quod tanta est gloria humanitatis CHRIs Ti, ut etiam Angelice virtutes in coelo, cum sint aeternas licitate beatae, non solam deitatis immortalis magnis entiam, vertim etiam assumpis humani- tatis eius claritatem, gaudent, semperaspicere, vel sit sermo de ipsa Triniatate, vel Deitate, dicit, quod contemplatio diuinae Praescienti Avel summe Deitatis in ipsis angelis illos beatos iacit,ita ut eius visa gloria,& diuinitate sitientur, & semper eius dulcedinem. quasi nouam, exuriant,vel sit sermo de spi ritu sancto dieit glossa, quod tantie nraiestatis, & gloriae est ipse spiritus sancius, ut semper eius visio. sicut, Scipsius Patris, & Fiiij, desideretur ab Angelo, vel Angeli prospicere in eum iesiderant. dico, quod illud Ang orum desiderium non excludit retriaesidera tam , tanquam non habita: sed tantum lasti lium excludit, quia, etiamsi continue possideatur, non tamen parit fastidium, ut forte alia faciunt. vel dicuntur Angeli desiderare - Hii Dei
uisione , α excellentia salutis. Prophetae pIura sci rodes det ab e circa mystarium in caenationis, Scpraecipuδ' seX. r. Tempus certum. Σ. temporis qua ita te 3 . Imper tu,
. Modum. s. Nuncia. 6. Posteriorem Christi glorifica
c IoriaChristi triplex . Salus per Christum
peti uisione Dei dicantur desidera
62쪽
Indueuntur dispersi ad perseue Tantiam ingratia , ex
I . Ex sobrietate metis. . Ex caecitate statua Praeteriti. 3 .Ex ut catis sanctita
Dei visionem, quo ad notias reuelationes, quas a Deo respiunt pro temporum oportunitate. deinde cum dicit, Propter quod, succinti lumbos. Inunc ex multis inducit dispersos ad perseuerantiam in gratia, cis reuelata,&silute, Sic illa in gratia debetis perseuerare, quae liberὸ offertur, vclas promissa, & reuelata, ut scilicet, illum, quem Angeli desiderant, prospiacere valeatis. ideo magis, ac magis debetis curare, ut eam percipere vale tis. ideo propter hoc, succinti, quasi dicat, succingite lumbos veli ros, scialiret mistis vestrae, idest litis sobrij, Spersecti, di sic spcrate in eam, quae vobis offertur, gratiam, scilicet in reuelatione ins V CHRISTI ad iudicii dicit ergo. debetis esse succinti lumbos mcntis vesti , per carnis macerationcm. debetis esse sobrij per cibi, & potus moderationem. dcbetis tae persecti per fidei in regii tatem,& debetis sperare in eam, quae vobis Oisertur, gratiam, per spei constantiam, in uesatione Ir sv CHRISTI . deinde cum dicit, Vt iiiij obedientie. I ponitur secunda ratio, quae sumitur ex eorum status praeteriti caecitate,quae talis est, Illi debent perseuerare in gratia, eis reuelata, qui sunt vocati de statu ignorantiae, & vanis desidetis, ad statum gratis libertatis: sed vos gentiles dispersi, estis sic vocati; ergo debetis re seuerare in gratia, vobis reuelata, libertatis. Ideo benedico, quod .lcbetis permanere in gratia, quae vobis offertur, in qua, supple, dc tis pcrmane re, & perseuerare, quasi fili j obedientiae, non configurati prioris ignora se vestrae. J id est non reuertentes ad pristina desideria vestre ignorant: & caecitatis, ut canes ad vomitum, quia in eis tunc erat cecitas ignorantiae legis naturalis scripte,&euangelicae. deinde cum dicit, Sed secundo inciri qui vocavit vos. 3 ponitur tertia ratio, sumpta ex vocantis sanctitate, In i lius gratia debeus perseuerare, qui vocavit vos ad sanctitatem: sed talis est ipse C HRisTvs. qui vos ad sanctitatem vocavit. crgo in illius gratia dcb iis pcrmanere . ideo dicit, Bene dico, quod non debetis perseuerare, i eq; iere in desideri s vcstris, & vestrae ignorantiet, sed vivere debetis fetu dii meum, qui vos vocavit ad sanctitatem, ut& ipsi, supple, sancti suis in omni conuersatione vestrii & hoc de iis maxime fatere exemplo Dei, quoniam scriptu est tauit. x x Sancti cstote, quoniam sanctus sum. deinde cum dicit, Et si Patrem inuocamus eum. J hic ponitur quarta ratio cacvocantis pietate, In illius timore, dc amore debetis persi rare, quandiu tauersamini in ista vita, quem vos vocatis Hum l attem , eo quod, sine persenarum acceptione, ipse adoptat nos in filios: sed talis est Chus, qui nos,& vos adoptat gratis in sillos: ergo in illius amore,& timore debetis pers uerare. ideo dicit, Quod, si Patrem vocamus cum, qui sine personarum acceptione iudicat, secucum opus uniuscuiusq: ,in timore incolatus vestra.J idest in timore si mper dicti vcstri patris con 'lersat i in vita osta,qus est inc
latus , di percgrinatio quaedam, ne, scilicet pa ncgligauiam, di dis dein
63쪽
vana, tanto patre sitis Indigni,& ut, tempore exiiij vestri,idest quando exibitis ex hoc saeculo, securi litis ad patria beatitud inis peruenire. S vci ξ n bis semper expedit, in hac vita, semper vivere cum timore: primo, quia nescimus, an amore, vel odio digni simus. 2. propia promptitudinem,& sicilitatem ad malum. 3. propter mortis incertitudine, quia nescimus, qua hora Dominus noster sit venturus, ut reddamus rationem nostrae villicationis.
SCIENT ES, quod non corruptibilibus auro, vel argento redempti estis de vana die a corruersatione faternae tra-tationisse praetios anguine, tun pia agni immaculati CHRISTI, incontaminatI,praecogniti quidem ante mundi constia tutionem, moisistati autem, nouissimis temporitas, propter vos, qui,per imum, creditis in TE , qui fit auit cum a
mortuis, dedit ei gloriam , ut es vestra 'es esset in DE M, qui animin vectos castigastis in obedientiam Peritatis, Pers tum, in staternitatis amore nos mularos lici ex corδ inuicem diligite intense, XEN ATI non ex semine corrupediti, se incorruptibili,per verbum DEI Sim, permanenIis in aeternum. quia OMNI J caro, pisamum, momnis gloria hominis, ta qua lis seni. exaruissenum, Osos eius decidit. UERN M autem Nomini manet in aeternum. hoe est autem versum, quo euangelizatum ess in vos.
Postquam Apostolus induxit istos gemites dispersos ad persistendum
in diuina gratia, ex aeternς haereditatis participatione, ex teporis I borisq; modica toleratione. ex titutis iplorum aperta reuelatione; In hac parte, inducis illos, ut persistant in diuina gratia, ex eorum praetii redcmptionis inestimabili reeompensatione, quod multiplici via demonstrat. Et primo est notandum, quod, ad redemptionem humani generis de potcstate diaboli, non erat susticiens aliqua pura creatura; quia omnes maculatae erant; scd oportebat, talem redemptorem immunem esse ab omni macula. di ideo pura Creatura ad hoc apta non erat. & ideo primo ponit talcm rationcm, illi debent in gratiam, ad quam vocati sunt, perseuerare, ad quorum redeptionem non susticiebat autum, & argentum, nec aliquod pracium temporale: fed vos gentiles dispersi estis tal s,quod ad vestram redemptionem non sufficiebat aurum, de argentum, nec aliquod praeciu temporale. ergo
vivendit meum tam re, propter tria. I . Status
1. Prontitudine ad malum. 3. Mortis Incertitudi
mabili praecio suae redeptionis. Nulla ereatura sussiciens erat ad facien dam generis humani redeptio
64쪽
a. Ex parte nostrae infectionis.
resurrectio& ascensionis gloria propter pas
debetis in gratia perseuerare, ad quam vocati estis. eontinua sic litera, D, num est, quod vos debetis perseuerare, & conseruari in gratia DEI, & t more, in hac vita praesenti, scientes, quod non corruptibilibus auro, di argento, idest non corruptibil i praetio redempti estis de vestra vana conuersatione pristinae eruditionis, et pristinae praeuaricationis, quia, talibus corruptibilibus praetiis , consueuerunt redimi inter homines commis. sa in praeuaricatione antique legis: sed peccatum humani generis, quod dicitur suisse peccatum p rquaricationis antiquar, non poterat redimi ta libus praet ijs corporalibus , primo ex parte offensae diuinae , quae infinita fuit. r. ex parte nostrae insectionis, ex qua nil boni ex nobis pol ramus; & sic redemptio a nobis esse non poterat. deinde cum dicit, Sed praesoso sanguine. J-hla ponituressicacia,& magnitudo sanguinis Claras Ti, facientis, & ope is nostram se lutem, ac redemptionem, tali rati ne, Illi debent firmiter per uerare in gratia, ad quam vocati sunt, vel quia vocati sunt, qui redempti sunt praetiois sanguine ILsv CHRisTIt sed vos gentiles estis taliter redempti ergo debetis in gratia perseuerare, qua cius vocati. ideo Benedico, quod redempti estis non corruptibilibus, auro,&argento: sed, supple, redempti estis praetiola sanguine, agni immaculati IEsv CHRisTI, & nota, quod, propter passionis eminentiam, dicit Apo. stolus, praetiola sanguine; propter autem eius mansuetudinem,&cbeditaliam, dicit, quasi Agnus; propter vero peccati actualis caren tiam, dicii ii contaminas;&, propter peccati originalis munditiem, dicit immaculas. deinde cum dicit, Praecogniti quidem. J hla ponitur dictae redemptionis temporis plenitudo, &est ratio talis, Illi debent in gratia sed quam vocati sunt permanere, & firmiter perseuerare, propter quos, in nouissimis iciri potibus, CHM; Tvs incarnatus est,&manifestatus: Ied, propter vos di spersos, & incarnatus, & mani se status. ergo vos deberis in illa gratia permanere, ad quam vocati estis. Ideo dicit, Benedico, quod redempti estis praetioso sanguine immaculati IESU CHRIso, certe praecogniti, idest praeordinati a D ro, ante mundi constitutionem scilicet antequam per ipsum fieret redemptio. praecogniti, inquam, & manifestati, supple. per assiimptionem humanitatis. in nouissimis ic oribus, & hoc propter vos saluandos, qui per imperium, idest per institutioncm,& ordination e eius, estis Melos in Deo, sicut membra capiti unita. deinde cum dicit. Qui susci tauit eum. I lila ponitur CHRasTI iesurrectio,&ascensionis gloria propter passionem: & est talis ri ito, illi d bent esse in gratia perfruerantes, ad quam vocati sunt, propter quos CHRISTUS mortuus est, & resurrixit, dein coelo glorificatus est. Sed vos, gutiles, estis, pro quibus CHRISTvs mortuus est, & resurrexit: ergo in gratia debetis perseuerare. ideo dicit, Denὰ dico,quod vos d beus ulte fidelis D Eo, di eum imitari,qui DLus, scilicet
65쪽
pater, suscitauit CHRIsTun a mori uis, idest a Ioco mortuorum In resurrectione;&dcdit, supple, illi gratiam limpiaernam in alacnsione liabete;& hoc, ut eandem gloriani per ipsum, id sic ius m ritis, speretis vos hiab re. unde subdit, Vt fides vestra, & cs essent in Drvhi. J supplecosrmat equod tandem sui: completum in Spiritus sancti missione. dc in decu dicit, Animas vestras. J ponitur Itacdictorum beneficiorum recognitio, S priamo, quod ipsa benesicia debemus recognoscere, tali ratione, Illi, ut tot bene lacia receperunt a DEO, dubent castilicare. idest Cistis animas reddere ipsi: DEO, per obedientiam castitatis,&amorem fraternitatis. sed vos gentiles dispersi tot a Duo recepistis beneficia: ergo debetis castas praesi re DEO, ideo castificantes, idelicatus reddatis animas vestras ipsi DEO, ponto vel tro,& hoc, in obedientia veritatis, per spiritum, ides, propter spiritum vivificandum. quia aliter. supple, talis callificatio non Set meriatoria, α in fraternitatis amore firmata. quia non in aliquo modo temporali, sid in amore simplici, ex corde, non totum ore, inuicem dii igite, idest diligere debetis intensε, idest intensius, quam usq; modo sectius, quum, simulato amore, vos inuicem diligebatis. deinde cum dicit, Re nati. J lite
ponitur dicti verbi, nos regenerantis, permanentia, tali ratione, illi ecbet an grati i adquam vocati sunt, sirmiter permanere, qui regenerati sunt noex lemi corruptibili, sed incorruptibili, quod est de verbu Dri : sed vos estis si e renati ex semine incorruptibili, & permanente: ergo firmiter per manere Aebetis in illa gratia. dicit ergo, Benedico, quod debetis inuicem diligere, quia renati estis, idest regenerati, non ex semine corruptibili, sed incorruptibili, quod est verbum DEI, idest per filium DEI vivi, permanentis in aeternum. deinde cum dicit, Omnis caro scenum. J ponitur nostrae carnis corruptio; & est ratio talis, Illi, qui habent carnem corruptibialem, permanere debent in DEI gratia,&in DEI verbo, quod manet in aeternum: sta vos gentiles habetis carnem vestra corruptibilem: ergo permanere debetis in D LI gratia. dicit mim, Benedico, quod renati estis ex semine incorruptibili: nam, ex natura vestra, corruptibiles estis: quia omnis caro scenum, idcit omnis caro est transitoria,& omnis gloria eius,idest omnes delectationes eius carnis, quasi flos sceni: nam exaruit tanu, idest d siccata est ipsa caro, quandoq: morte, quandoq; infirmitate, di uic flos eius decidit, idest carnalis concupiscentia, & carnalis delectatio corrumpitur, vel se thiscit, & desinit: sed verbum Do manet in aeternum, quia coelum, & terra transibunt; verba autem DEI, idest D EI ordinationcs, non trantibunt. S hoc verbum, supple, quod non transibit, est illud ,quod euagelieatum est vobis per me, alios apostolos in vobis, scilicet veritatis euagclicae, de verbo DLI incarnato an nunciantis.
6. Permanentia uerbi regenerantis.
66쪽
ad persistendum iu gratia diuina,
ex tribus .peccatis deponendis I. Remouedu malus affectus in proximum . Remoueta inseruia.
ESONENT ES igitur omnem malitiam , OOmnem dolum, si simulationes, o inuidias , ω omnes detractiones cui modo geniti, infantes, rationabile, o sine doli lac concupiscitri, ut in eo cresiatis, si quid tu
Halis, quo Jonus est Tominus. ad quem accedentes lapidem vivum, ab hominibus quidem reprobatum, a TEO autem electum, cypraecisum ET i tanquam lapidei vivi verae fcamini, domus Igiritualis, sacerdotiumsanctum, ad osserendu prituales homas,acceptabiles NEO,per IES xc CHRIST . Fropter quod continescriptura, Screpono in Symlaserim summum, angularem, electumeratiosium, Q qui cre
ta erit in eum, non confundetur.
N v N C hortatur gentilcs dispersos ad persistendum in diuina gratia ex mccatorii vetustitis depositione, & primo ponit, quod tria peccata oportet nos deponere, si volumus in DEI graiia permanere. primo proximi os
sensionem, & rancorem. 2. nolstram infectionem. 3. circa ipsum Dona num remouere irreuerentiam ,& mentis inordinationem:& circa primum utitur tali ratione, illi, qui volun in DEI gratia perlistcre, debent a ser mouere omnem malitiam, & omnem nocendi voluntatem proximo suo: scd vos gentiles dispersi estis tales. quod vultis in D LI gratia permanere; ergo debetis remouere omnem malitiam , & nocendi voluntatem, quia consecuti estis diuinam gratiam Continuatur se. dictum est, quod vos estis renati per verbum euanget ij, quod euangeliratum est in vobis: ergo nunc deponent Somncm inalitiam,quasi dicat ut persistatis in tali vel binde ponatis omnem voluntatem nocendi alijs,& dcponatis omnem dolum, idc li Cmnem latentem dcceptioncm, di simulationem idist blanditias, &nequitias adulatorias, ut, scilicet, non aliud haseatis in corde, quam prositatis in org S inuidias, supple sitis deponcntcs circa prosperitates pro morum, & deponatis Omneis detractiones. scilicet verborum. deinde csidicit, Sicut modo geniti. J docci remouere omnem desectum, tali ratione, Illi. qui volunt, in t ei gratia permanere debent a se remouere omnim malitiam, di debent concupiscere saturari diuina dulcedine; scd vos penitica est stris,
67쪽
estis tales, quad vultis persistere in tam gratia: ergo debetis a vobis remouere orarem militiam, de coneupiscere latiari diuina dulcedine. ideo dicit non sistum dub iis deponere omnem malitiam contra proximos; sed etiadebetis esse periecti in vobis ipsis, quia debetis esse, sicut modo geniti, i sanies per malitiae remotionem: se etiam debetis esse rationabiles, per sapi εtiae in fullonem: & hoc sine dolo, idest sine ruga dupplicitatis, & si non potestis uti solido cibo, scilicet sacrae scripturae,idest si non potestis alta percia pere; lac concupiscite, idest si nplicia rudimenta fidei de uberibus vestrae m i Es Eccleti e sumite, ut in eo, ides' ut in tali simplici erudimento crescatis M augumentum sumatis in salutem, scilicet aeternam,possidedam, deinde curn dicit, Si tamen gustastis. Jhic docet, remouere DEI irreueretiam,
sic, Illi, qui volunt in Dei graua persistere, debent ipsum Dominii CHRisTum non contemnere. sed in eum credere, & in reuere tu habere: sed vos gentiles vultis in gratia permanere; ergo debetis non contemnere Domianum Insuri CHiusTun, sed in reuerentia habere. ideo dicit, Si tamen gu nastis, qnam suauis est Domi lus, hoc pasta poteritis in salutem, & in contemplationem diuing maiestatis peruenire, si gustastis, quoniam suauis, &dulcis ea Dominus, si tamen purgata sit malitia cordis vestri, aliter non; quia, de diuina dulcedine non gustat, qui terrenis desideriisse ipsum sordi are nora desinit. verum, quia talem Dominum gustare non potest quis, pisi per fidem formatam Charitate; ideo subdit, Ad quem Dominum suppla, acccidentes fide, de imitatione tanquam ad lap idem vivum. J ideli tanquam ad fundamentum vitale vitae nostrae, ab hominibus quidem reprobatum, idest a sudatis supple, cum dixerunt coram Pilato, Non habemus regem, nisii Caesarem. a Deo autem electum, idest ab aeterna dispositione,&glorificatum in gloriosa ascensitone. deinde cum dicit, Et ipsi tanqua δhῖc ponitur, quod in fundamento spirituali debet esse s lificatio nostra, sic, Illi, qui volunt diuinam gratiamconseruare, debent spiritualiter in ianda mento spirituali, quod est CHRIsTvs IEsVs, sortiter, & firmiter aedificare: si ergo vos gentiles vultis in gratia persistere, oportet vos in standameto tali spirituali firmiter aedificare. ideo dicit, quod vos ipsi gentiles super lapide vivo vosmetipsos tanquam lapides vivi superaedificamini, & hoc in domos spirituales, idest in mansiones spirituales,& in sacerdotium sanct , hoc est vos existentes sacerdotes sancti, idest a terrenis separati, stabiles, firmi, de spirit tales, debetis offerre hostias spirituales acceptabiles D Eo per Imuri Ciam; τὸ , catus gratia habetis i .ec omnia. deinde cudicit, Pr pter quod continet. J ponitur nunc dicte aedificationis consideratio, sic, Illi de antellem lisca i suptr fundamentum, quod est CHRISTus, quorsiae liticatio est prophetata per Isaiam propheta, sed vestrasdificatio est prophetata. ergo debetis edistrari super fundamentum tale, quod est CHRi- I sius
dere ad dea In fundamento spirituali aedificandum .
68쪽
ticula s. Inductio ad fidei firmi
1. Ex eredetiu premi I. Ex non redentia reprobatio
sTvs. dicit ergo, Bene dico, quod ecbetis aedificati esse super lapidem Hauum, idest testimonium consideratum ab isaia propheta. xxviii. Eccc ego ponam in Syon, idest in Ecclesiam, lapidim summum, idest ipsum CDUsTvΜ angularem, idest coniungentem duos populos , electum, scilicet a DEO, prstiosum, idest redemptorem,& pretium nostrum,quo redempti sumus amiserabili seruitute diabolica:& qui credit in eum redemptorem corde puro, & mundo, non confundetur.
UOBIS erro honor credentibus , non credentibus autem
lapis, quem reprobauerunt aedificantes, hi actus e si in caput anguli, O lapis Usensit is, G 'tra scandali hi qui offendun
tur verbo, nec credunt in quo positisunt: vos autem, nuselectum,regalesacerdotium,genssancta,fopulus acqusitionis, ut virtutes annuntietis eius, qui de tenetris vos vocavit in mirabile lumensivum, qui aliquando nonpopulusἰ nunc autem p pulus Dei, qui non consecuti misericordiam: nunc autem misericor am consecuti. Nutic inducuntur dispersi ad firmitatem fidei, primo ex credginam
prpniatione. 2.. ex non credentium reprobatione. s. ex non credentium condemnatione.&primo ponitur credentium. honorificatio, sic, illis merito debetur honor, qui caedunt, ipsum IESUM CHRisTvΜ este filiu Dei; sed vos gentiles dispersi creditis, cHRIsTum esse filium Dei; ergo estis digni honore. ideo dicit, Bene dico, quod omnis, qui credit in cum, non confundetur. vobis igitur credentibus honor, quasi dicat, Praeparatur vobis honor a patre coelesti in vita sterna;& no in ista fragili. deinde cudicit, Non creden tibus. J nunc ponitur, non credentium reprobatio sic, Illi merito debent reprobari a Dei gratia,&a diuina gloria percipienda, qui r probauerunt CHRISTvΜ, lapidem vivum, nolentes illum ponere in ipsorum aediscationem,& tamen, non obstante eorum reprobatione, ipse lapis CHRisTus sectus in caput anguli, in Christianam sdiscationcm sed ipsi Iudaei fuerunt tales, quod ipsum CAIsTum, lapidem vivum reprobauerunt aedificantes suos adtus, & sua opera sine ipso lapide CHMsτα ergo debent reprobari, & reprobati a diuina gratia, sic etiam excludia gloria. ideo dicit, Benedico, quod credentibus in CHRis6Μ, debetur lio nor, quia non credentibus in eum, supple, debetur reprobatio, eo quod lapis, idest Cii RisTus, quem ipsi reprobauerunt discantes sua opera, scilicet sine CHRisTo; hoc tamen no obstante, hic lapis, scilicet CHRasTus actus cst in caput anguli, ratione unionis, quia uniuit c tellia cu terrenis,
69쪽
in se ipso carnem sumens, & pacificans per sanguinem Crucis, siue quae inc is, siue quae in terris sunt, vel uniens duos populos Iudaeorum, & Gentilium in una fide euangelica . deinde cum dicit, Et lapis Osfinsionis. J a .rx nocte
ponitur eorum condemnatio tali ratione, Illi merito debent codemnari dentia conper ipsum CHRISTuri, qui in eum non credunt,& quibus ipse CHRisTus demn ti--
est lapis offensionis, & petra scandali, eo quod de verbis eius scandaliza 'tur, atq; turbantur: sed aliqui ex vobis gentilibus sunt scanda lirati ex verbis CHRisTi qui in ipsum non credunt,in quo C RIsTo sunt positi,ta- quam sub fundamento, scilicet conculcati,& depressi di codemnati. ideo dicit, quod volentibus, idest credentibus Iudeis, hic lapis, qui est CHRI-sTus factus est in caput anguli, idest in coniunctione duorum populorii, di factus est, supple, lapis offensionis, scilicet non credentibus,& petra scadali his, qui offenderunt verbo, nec credunt in eum, stilicet in quem pom ' .ssunt, verbo, inquam, offenderunt, dicentes, Non habemus regem, nisi Iarein, nec credunt in eum. vel his est petra scandali, qui offendunt ver is
, idest his qui impingunt in verbum, idest in filium Dei vel bum euangelicum, in quo enim deberent saluari, in illud impingunt, & impugnanK - .&ex hoc est eis lapis offensionis, & petra scandali, qui deberet eis esse petra salutis. unde subdit, nec credunt in quod & positi sunt, idest in quod insti, tuti eran t a lege, & prophetis accessuri, ut sic siluaretur. deinde cum dicit, vos estis. I hic ponitur facerdotii dignitas, concessa populo Christiano, De dient aquae nunc talis, & tanta est, qui d regalem excedat, sicut & in veteri Iege, te Sacerdoregalis sacerdotalem excedebat, &sicut in veteri lege, in qua promissum puderat regnum sacerdotale; non tam n omnes erant reges, sed aliqui: ita & Oxisti nonunc in lege cvangelica, in qua ordinatum est a CHRIsTo sacerdotium regale. non omnes sunt sacerdotes, sed aliqui, qui ordinati sunt. primo ergo ponitur dignitas sacerdotii sic, Illorum status cst sublimi S altus, qui suta Deo electi, in sacerdotium regale in gentem sanctam, & in populuacqui ce fila I sitionis, idest in populit, qui Deo debet resertagratias : sed vos,o sacerdo- sublimitastes, estis tales; ergo status vest r est sublimis, & altus. . In ista ratione qua- ex quatuor tuor tangit dignitates sacerdotii, &prima est ex diuina electione; quia sata pyiης/P licerdotes non debent se ad diuina exercenda ingerere, per parentum pote- hq . statem, vel nobilitatem, neq; persimoniam: sed debent eligi a Domino. es ideo Dei vos estis, sciliceta Domino electi, idest secundum ordinationern ne. Domini. 2. dignitas a spirituali consecratione in eo quod regale dicitur sa consacerdotium. nam CHRi TI eorpus consecrantes, & sacra ministrantes in f ' jφης cantur sacerdotes presbyteri; & reges dicuntur sacerdotes, quia sacra reci Mee disi piunt, quia sacra conficiunt, quia sacra dant. licvtur etiam praesbiteri pro die tintue 'pter morum honestatem, propter sapientiae veritatem, propter tentationu π ili unitatem: dicuntur etiam reges propter corone dignitatem , propter D ςRI 'r
70쪽
Commendatur a sanctitate conuersationi a
Ab actione gratiarum. s. Ex ossici, administratione. Sacerdotes diuinae uerit. praeco
.Ex trastatione a statu imperio
regendi potestatε, quia, sicut regibus dantur tributa, Ita sacerdotibus dantur decimae, & oblationes, propia tributa recipiendi aut horitatem. commendaturetiam sacerdotium ab eorum sancta conuersatione. ideo dicit gens sancta. commendatur etiam sacerdotium ab eorum gratiaru zctione. nam ad hoc sunt acquisiti, di vocati in spiritualem populum Dur, ut restis rant D Eo gratiarum actionem, pro beneficiis collatis ipsi populo. dicit ergo Petrus Apostolus ipsis sacerdotibus, Vos estis genus electum perdiscinam electionem saceniosum regale, per spiritualem consecrationem, Δ unctionem; gens sancta, per honestie uiis conuersatione populus acquisitionis, per gratiarum actionem. pro benescijs populo collatis, & quia estis illi, qui vcstris monitis populum Dro acquiritis. dcii de cum dicit, Vt uirtutes. J commendantur sacerdotes ab eorum officii administrationesie, It lorum oficium est magnae dignitatis, qui DEI lunt ueritatis praec nes & an nunciatores: led sacerdotes sunt diuinae ueritatis piaecones rogo sunt magnae dignitatis. dicitergo, BenEdico, quod uos sacerdotes estis ut, eati in populum acqui litionis: & hoc ut ueritatem, non fabulas annunti tis, eius, scilicet CHRISTI, qui de gentibus, idest de rini gentilium, uoc uit uos, per internam inspirationem,& per Apostolorum pradicationem, in admirabile lumen suum, idest per suum mirabile lumen, quo illuminat omneis credentes, ues in admirabile lumen suum. idest in aeternam beati tudinem, luminosam, uel ad fidem illuminantem, quae donum, & lumen Dri est. deinde cum dicit, Qui aliquando non populus. I hic comme dantur sacerdotes, ratione status, a quo, uel de quo uocati sunt in persectionem, sic, Illorum status est imperfectus, qui carent DEI annunciat m & diuinae misericordiae consecutione. sed status sacerdotum,ante conuessionem ad fidem, suit tal is, scilicet imperfectus, carens annunciatione populi DEI, & carens consecutione diuini misericordiae tergo talis suit, deest imperfictus. Ideo dicit, Benedico, quod uos estis uocari in admirabule lumen Uri, qui aliquando, scilicet ante receptam fidem, suistis noni populus DEI. nune autem, stilicet tempore gratie, & fidei, estis populus Dret; acetiam tunc suistis, non misericordiam consecuti ; nunc tempore gratit, niisericordiam, idest ueniam cons cuti ex misericordia, di non evmerito stro' l . ia I I
RISSIMI, olsecro es tanquam adue Noe pergrinos, ab Emere a carnalibus desideros , sita E m ,
tant aduersus anima,couersectione vestram intergentes, habetes honesis N in eo, pud detrectant voti tanqua malefactoritus,