장음표시 사용
241쪽
itivi halet J Saepius jam dictum est, omne
jus naturae esse divinum voluntarium, adeo. que obligandi vim non accepisse a quodam socialitatis motu, sed a libera voluntate divina, prout eam Deus declaravit verbis, vel factis : De factis, unde jus naturale cogno. scitur, egimus in pά. 4. & passim ; Hic de vo-Iuntate verbis declarata agitur. Haec voluntas verbis declarata non infert obligationem universalem, quia revelatio ad omnes non pervenit, nisi quatenus naturale quoque est: unde jura Adamo & Noachidis data a Deo non obligant omnes homines, nisi quatenus ex ratione sis innotescunt. Auditis. Nostram de jure divino universali sen-ri tentiam late explicavimus in di 'ertatione se prooemiali li I. Compendium ejus initio hu- ,. jus f proposuimus. stuo diu riimine a iure naturali internoscitur I Quod non ex voluntate divina oris tum habere statuit , sed ex appetitu socie- , , talis , & ex natura rationali : quamquam ,, Deus Consequenter quoque id approbaveo rit. Via. proleg. F. 8. Io. II. S Jup. i.
,, Vid. sur. Prolet. S. 12. Non quasi Deusis ejus Auctor sit, nam Crotius stituit jusis naturale existere etsi detur Deum non esse; proseg. f. ix. sed quia consequenter saltem δε id approbat. dum voluit ut talia principiari in nobis existerent. d. f. II. In hoe iure J Scilicet quod ex Dei volum late libera oritur: verum alibi diximus regu-Iam Anaxarchi in omni jure obtinere, ut id demum iustum sit quod superior voluit :adeoque Deum non ideo quid velle quia j
stum est, sed ideo quid justum esse, quia Deus voluit. Recte igitur Abderita ait, jus& sas assidere Jovi, ut, quicquid voluit, jusct fas sit. βυο i nimium ivistincte J Nam male phialosophus id applicabat ad fictum Alexandri
Clytum injuria occidentis; argumentum enim a Deo, nulli legi obnoxio, ad Alexandrum Iegibus divinis subditum , salva pietate , duci
Aut datum est humano generi J Hoc ius divinum voluntarium vocant positivum univer file , quod tamen fatemur non obligare nili eos. ad quos notitia pervenit : Verius autem est, justum non esse universale, etsi enim omnibus tunc viventibus revelatum sit, non tamen revelatum est nascituris, nisi ex traditione ad eos pervenerit; quae non pervenit ad omnes, quia creator contentus fuit suam voluntatem non nisi verbis declarare, non facto ac monumento perpetuo ac publico . nec quod in omnium Conspectu positum est. Etsi igitur omnibus in praesens hominibus voluntatem revelaverit, non tamen totum humanum genus obligare voluit, ad quod notitia voluntatis perventura non esset.
Aui populo uni J o Uid. f. seq.. ΗΠmauo generi ter ins datum J is Auctor in prυleg. f. 33. supposuit, Deum ipsa juris
naturae principia datis legibus magis conis spicua fecisse, etiam iis , quibus imbecil-- Iior est ad ratiocinandum vis animi; dum se vagari vetuit in diversa trahentes imp tus, illos quippe vehementiores ad dietius, , regens, & fine ac modo coercens. At in ,, sequentibus probabimus haec praecepta to- , , liuem esse nis tu: ae jura. indeque jus na. is turae revera ex libera voluntate Dei oriri.
,, bystema Crotii de triplici hoc iure divi- O voluntario, nimirum de iure Adamilico , Noachico , ct lege Evangelii ex pu.aiis mus tu Dissertatiove pro tali III ejusqueri compendium exhibuimus in vot. au proleg. Iz. ubi simul demonstravimus, duas pri is res juris species somnium elle Rabbino, a Ium, ac praecepta , quae eo reseruntur esseri ipsa naturae jura. Tertiam autem contiis is nere eam partem juris naturalis, quae ossu, , cia hominum erga Deum explicat, adem, que proprie ad ossicia hominum inter se. de quibus solis hie agimus, non perti α
Matini rast hominem conditum J Consistebat illud jus in concesso dominio in terram ; &in lege quam duplex arbor repraesiant2bat. quarum altera facultatem agendi quicquid lubet insert; altera vero illam libertatem restringit, eique modum praescribit. At btarem enim duplicem nihil aliud esse quam symbolum juris naturae, tum permissivi, tum praeceptivi, alibi probabimus. Iterum ira veparatione Generis tamani posiluestim 3 praecepta Noachidarum referuntur septem i. de cultu Dei extraneo, 2. deabusu nominis divini, 3. de homicidio, 4. de incestu, de furto, 6. de judiciis, quibus addunt 7. de non esu sanguinis. quod
Maimonides omittit. Viae via. de iuri nari L. I. c. Io. Verum omnia haec praecepta ,
excluso septimo . sunt juris naturalis , & neque a jure naturali, neque a legibus, quae ex arboribus duabus sequuntur , disserunt.
242쪽
Λd Hu'. Grotii Lib. I. Cap. I. g. XV. V XVI. 63
Additis. o Fabulam de septem praeceptis Noachidis, , exposuimus in Disert. μοι tali III S.
24. lira autem a quae eo relarri solent , , , esse vera jura naturae, & ex lumine ratio. A nis sequi, probavimus ibid. F. a . seq. Postremo is stibiiciori reparritione per Chri-Dii J Imo hoc non est novum jus , quin plane jus non eis. Servator non leg slato. rem agit. nec jura statuit. sed tanquam vi tutum Doctor leges persectionis inculcat :Atque hinc perpetuo suum regnum di itinguit a regno mundano ; illud enim in docendo . hoc ita jubendo consistit. Quod cap. seq. plenius probabitur. Additio. I.egem Evangelii, i. e. Leres persectio- num . quas Semator inculcat, partem esse se juris naturalis negari nequit, idque pro-- b .vimus in Dissert. Prooeui. III. g. Mi. Ex is hoc jure autem nulla obligatio oritur intuia , , tu aliorum hominum , quia nullum jusis exigendi inde consequuntur : sed intuituri Dei saltem, cujus persectiones homines,, imitari tenentur. Cum igitur & G totius &is B. parens in eo conveniant, nullum interis eos dissensum superesse demonstravi in o Dissert. II. S . 2I. IN.
Omnes homiues obligant ex quo quantit satu au eorrvn usit iam pervenerunt 3 Fate-
,, tur igitur ipse Auctor iura haec univers o lia non esse, quia non obligant nisi singuis lis revelata probentur.
Ε x omnitas populus mitus 2 se Vid.Dem. ,, IV. 8. Equidem plurimi sunt populi, qui
,, leges suas a summo numine se accepisseis gloriantur. At si audes leges illas feren- ,, tium dudum detectae sunt. Fidem autem si historiae Mosaicae evidentissimis argumentis ri probavit Grotius in aureo tractatu de ve- is ritate religionis christianae. Ius autem is quod Deus istaelitis per Mosen dare diis gnatus est. tripleX fuit, morati seu vatimis rasse, Ceremoriale, sorense. De primo, , Auctor hic non loquitur, quia illud sub , , jure universali largissimo sensu sumto, &is de quo in praecedentibus egit, comprehenis dit. Vid. Pro Q. S. I i. Ustip. S. Io. Unde si erronee Zieglerus & Osiander arguunt Gr otium, quod hic legem a Deo datam reisu stringat ad dudaeos, quia Greum hic tam, tum loquitur de iure divino voluntario,, soli populo Judaico dato ; adeoque de le-D ge forenti & ceremoniali. Equidem ne-M gari nequit , Decalogum , aliasque leges,, Mosis soli populo Hebraeo datas esse ,ri eumque solum ex hac lege , tamquam ci- is vili, obligari : at id non impedit quo,, minus aliae quoque gentes eadem praece ,. ta, quatenuS naturalia sunt, observare deisi, beant. Illae autem gentes tenentur his te.
,, gibus , non tanquam legi Mosis , sed tanis quam juri naturae. Cui peculiariter Deus iura dare dignatuso J , praeter jura naturae. quae in decalogo,, continentur, Hebraeis dedit jus cerem is niale & forense. Viae infra v. T. Pupimur scilicet Hebratis 3 , uatenus etiam ., comprehenduntur Abrahami posteri omnes. is Vid. infra u. 6
Tynaphoii J o Celebris per dialogum Iustiniis Martyris, quem hic contra Judaeos scrip.ri sit ad allegatum ducheum,omnium tunc rem poris Iudaeorum celeberrimum, juxta D is seo. Pampbili his. 4. c. i8 Via. Tes n. h. 2ui existimavi etiam alienigenis, s sales esse Delleus. DBeundum fuissse letir Hebraicae iugi m J se Celebris haec quaestio fuit inter Iu., idae , an gentiles. si salvi esse velint, se obligati fuerint servare legem Hebraeorum is positivam Affirmat id Trypho : Negatis Maimonides in Heli Mi Melahim. c. g. quiis tradit, ventiles obligatos fuisse servare separi tem saltem praecepta Noachica : stuicumque, susceperit in se septem princepta, tisque in is νniux ea caritius observaverit, ipse os ex iisse qui vocantur pii ex gentibus mundi . atqueo ei sors es in seculo futuro. Cous. Muuster. au Geir. 9. 4. U Grou. h. Cum priori sentito OsisIder. cum posteriori Gotius ; S pro si hac posteriori sententia militant Gemmuis Alexandrinus . or Uouitis Ne Iustimsis Martyr , allegati a Gron. h Gronovius ip-- se dili inguit inter tu sorense & ceremonia se te illud ad salutem gentibus non suilla neces. , sarium , hoc fuista, saltem dubitanter aitis in not. b. ubi rationem addit, quod vetusis testamentum si typus suturi Servatoris, is i. e. Christi; extra Christum autem nullamo esse salutem. Nam ait, ut tu notio tem
., me Ito aguram immolatum pro peccatis mundiis mollisant verbum sed sacra, retenta ita agia is uram im=irola/rduin m veteri te me, itori monstrahant caronoina sty sacrificia, re is is uos vitam aeternam speramus per fidem iuri cissim, qui hun apparuit,-pro nobis, satis-
243쪽
eis murici de Coecesi comm Marius.
si satisfecit patri, ita prior Hasper Chrisum is Neque olutat. extra Christum . quem l , , in fidem appariturum N Juti faciunum d ,, pus ille respiciebat, nullam esse talutem:
M Extra ChriVimu auram non essestis, quια- , , Nam hoc verum saltem est in illis,quibus,, tum quidem nobIs revelasum 6 . Et dissen- typus ille revelatus fuit; reliqui enim du- tientibus opponit di tum Pauli ad Ephesos se clum naturae secuti alia media expiandi II. I 2. ubi Judaeos conversor ita alloquitur: is peccata , per sacrificia &α adhibuerunt, ,, vos Elo tempore nisi is separasi a cimissio ali & hoc . caeteris paribus , lassiciebat: Sane,s ui a civitate Israwluartim, expertes fata nec post adventum Messiae asserere ausim. mii . promisA- spern uou habentes, se gentiles , quibus Christus sese non mani- athei in mundo. Quae in sequentibus ple- festavit, ob ignorantiam Evangelii damnari ,, nius examinabimus. ri debere, idque ex sequentibus rationibus. Neque euim eos obligat lex, quibus dasa non ,, Nam r. cum justitia divina pugnare videtur est 3 Non ergo observatio legis positiva: -- ,, si Deus gentiles, qui juXta vires naturaecessaria fuit gentibus ad salutem , qui, cum ., corruptae Deum colunt, qui corruptionis iis publicata non fuerit , ad incognita obligari , , suae gnari, per media rationi suae conve- non poterant. Nec movet ratio osiandri, o nientia satisfacere Deo student; ideo damquod fuerit typus futurorum S Christi, sine , , nare vellei, quod verum mediatorem ipsis quo nulla situs est : Resp. hoc ipsum juris ,, non revelavi: Sed & a. misericordiae divi- positivi fuit ut ceremoniae essent typus, ct is nae vis fieri videtur , si itatuere velim, ideo hi ritus soli ecclesiae Judaicae lege cere. ,. Deum quibusdam saltem hominibus, in moniali injuncti sunt; quibus proinde non ,, pari corruptione . adeoque in pari damn obligantur gentiles, utpote iis non datis,nec ,, tionis gradu constitutis, media salutis reve Publicatis. olasse, reliquos vero neglexisse. In primis At, ais, credere debuerunt in suturum ,, cum ratio misericordiae in omnibus h Servatorem si salvi esse voluere : quae est ratio ,, minibus eadem sit. ideo enim Deus hum mandri & Gronovit. Resp. rem credere de- no generi mediatorem promisit, quia Ad buere , non typos Iudaeis tantum injunctos. si mi posteri non tam suo vitio, quam vitio Ais porro , non potuisse gentes citra Judain se primorum parentum peccant, adeoque non mum noscere Chr stum. Resp. Imo potuere ,, tam ex proposito, quam ex necellitate perum lectione vaticiniorum,& dudaeorum consum secati originalis injuriam numini inserunt, tudine. M leges eius transgrediendo : Persectioni igia Additis. ,, tur divinae convenientissimum esse videturis Verum est. 9 bene contra Osandrum & Hasserere, Deum qui certum satisfaciendi , , Gron ovium observat B. Parens, legem A modum non publicavit γ etiam per ea m is Hebraeorum , qua talem, & licet typum dia . quae ratio toti humano generi suppedi- , , futurorum contineat, nulla ratione ad sa- is tat, tamdiu moveri ad m sericordiam de-M lutem fuisse necessariam . quia modus sa- , , here . quamdiu verum satisfaciendi mo- ,, tisfaciendi, qui per typum illum indigitaba- dum lingulos ignorare voluit. tur, ex ratione non constabat, sed ex sola o Neque 4. me peccare hac in re puto . revelatione; quae proinde eos solos obliga- , , cum sapientissimus Servator omnibus chria 4 bat, quibus revelata est. ,, stianis iniungat, ne avos damnent : Saneis Equidem regerit Gronovius r Jmiair is s. confirmatur haec sententia ex sic sc Gri quidem, electo populo , legem primum δε- , , pturae dictis. ipse Servator ait, Judaeos pe , tam esse : sed ut conditiovem foederis, quod , , catum habituros non fuisse si non venissetis eum inis pepigeras Deus, promittens eaeibita is ipse . si locutus eis non fuisset, si opera
se gaudias quis illam se mei: F qnis igitur non secisset Sc. Nunc autem ubi omnia, ale Himis panicipare, saeuus HIM, B' ejus , , viderint & audierint, nullam excusati
Amumisiis frui velles , huic conseque mer D nem eos habituros, kit. Joh. XV. 22. 2
,, iussion Oui se, ait, in Abi quoque legem is Ex hoc asserto Servatoris i equitur gentes .
illam datam puraret &c. At sacile concedi. ,, quae eum nec audiverunt, nec vid runt, ex
, mus, exteros commossis foederis illius cum o cusabiles esse , inprimis cum gentiles typum M popillo Judaico initi stui non posse, nisi is non habuerint futuri Servatoris, qui solis conditionibus eiusdem laedetis se submit- ,, Judaeis revelarua suit. 6. Servator permittit ,, tanti At extra illud fridus salutem non esse, o Judaeis ne credant si non faceret opera divi.
- hoc est quod concedere haud possumus. ,,na: Job. X. 3 . probabilis ergo suit d lectim
244쪽
Ad mi Grotii Lib. I. cap. I. g. XI I.
- sectus fidei in illis qui Utristi opera non is Sane Paulus, cum Ephesiis statum natu .ri viderunt. 7. Paulus postquam supposuit fi- ratem in quo ante regenerationem suere,
ri dem ex auditu. auditum autem eX prae- Db oculos poneret, vos, ait, illa tempore
se dicatione Christi sequi, Ron. X. 17. inde , , smytis separati a Chriso. alieni a cipitateis concludit , quomodo ergo credent illi is fraelitarum , expertes foederum, promu m
a, diem sine praedicistione . ibid. D. I 4. Unde , , do. Resp. Apostolus alloquitur Ephesios, , , videtur nihil imputari posse eis, qui non qui ante praedicationem Evanzelii gentiles , is audierunt verbum Evangelii: idem Paulus is adeoque expertes & foederum bc promis, , , 8. tradit eos qui sine lege peccaverunt e- is sionum populo Judaico factarum, ac ido,, tiam sine lege perituros esse. Neque hac N ,esolatrae, & hactenus Attici fuerunt. Deis nus gentes tu excusare posse , a: t, igno- his ait , exclusos eos suisse a commodis, , rantia legis; quia naturaliter ca quae legis , , EVangelii, quae nunc ad eos quoque per- , , sunt ficiunt & legem scit. divinam tinerent : Adeoque non asserit Ephesiosia non habentes i pli sibi lex sunt, qui osten- olim a promiti ione exclusos,& quod Athesis dunt opus legis scriptum in cordibus suis, qui Deum perverse colerent in suerint , se testimonium reddente illis conscientia ip- damnatos antea fuisse. Si. quod supponiis abrum, & inter se invicem cogitationum , , mus, adhibitis naturae & rationis viribus M C tantium . aut etiam defendentium ex- ens entium adorarent. & christi media- ,, trema illa die. Rωνι. II. o. it. seq. pa. se toriis haud gnari, ens illud inatum preciis rei igitur gentiles judicatos iri iuxta le- , bus & sacrificiis oblatis placarent; caete. M gem naturae, quae sola tunc ipsbrum ata se rum virtutes morales ad imitationem peta,, cusationi, vel iustificationi inserviet: Unde se festionum divinarum exercerent. Hinc to 9. notanter Paulus alibi ait, si igitur trudi , , tam rem judicio , ct interpretationi divinae , putium iridi titiam legis scit. naturalis ) cita is relinquimus, ct pii intentione credimus , , , solitat, rivum p prasitim illius in circum- ri Deum chriti ianis forte proprium . Se emi- colauem rem fitur. Rom. X. 26. quo ipso se nentiori ni beatitudinis gradum destinare
, . indigitat , gentiles jus naturae servando atque hunc salutis gradum christianis de ri idem sacere quod Judaei legem plosis ob . , , stinatum ad gentiles non pertinere. M servantes : Atque ex hoc principio Io. - At artibus data Id lex, is se loquitur dri idem Paulus CorneIium gentilem docet. se Auctor hanc rationem repetit infra u. 6.., in Omin dente qui timet Deram . ses operaris , , stura obligatio extra itis uatin a venit ex ,, jussi ilium , acceptum ei es. . Aes. X. 3s. AG vomutate legem ferentis: Deum autem - cedunt Ir. Exempla factae scripturae ; Job is luisse ut alii qnam Israelita ista lege im ,, fuit idumaeus, i. e. gentilis , & tamen de- , reumr, utilio indicio potes deprehendi. scribitur vir .smplex & rectus, ac timens , , Audi Israel J Adeoquc publicata, SM Deum Sc recedens a malo, cui non simi- , , revelata eii solis Israelitis. Equidem Gro- , , lis esset in terra; Ioh. r. ὀ 8. II. 3. & ,, novius existimat, ex hac formula non sori qui non obstantibus a filictionibus retinuis- ,. qui legem de qua Moses loquitur tantum,i set innocentiam. XX. 3. Ueus Eliae comis pertinere ad Israelitas : I. quia ea voceis mendat viduam , quae Sareptae in Sidonia se non intelligi debet Israel secundum car, , decebat. & in eius favorem miracula edi. ,, nem, sed secundum spiritum; ut Israelis dit. 1. Reg. XVII. 9. 34. I . 24. ita M. - , sint omnes fideles. a. Similem esse praefa- X. v. 7. mentio fit militis timentis Deum: tionem decalogi, sue legis moralis; &tari se' Cap. XVI i4. Lydia a cultu divino is men Decalogum obligare omnes homines. ,, commendatur. idque i et non tantum Mai- MO . ad i. Non nego, saepius vocem Η.ri monides in ante allegato loco statuit. sed is rael pro fidelibus accipi; at eo sensu hicis sic patres quidam id asserere non erubue- per rei naturam accipi non potest, qui R runt: loco omnium est locus Iustini Mar- ,, Deus legem dedit dudaeis. eamque his sc-s, tyris tu Myol. I pro Christ. pag. ς i. ini A lis puhlicavit, quae proinde ad gentileris cum ratione vixeri ut ChriJam Din.quamis respicere non potuit, qui praesentes noni, vis Athei haliti fiat, quacis inter Graccisi is fuerunt, & cum qui huς tunc nullum ne- fuere Socrater, Heresesitus . id alii Amiter, ., goti uin suit Judaeis. Resp. ad 2. Verum nou,, Adv. Cassatik. adrerqui Barovium Ex. I. est, decalogum obligare omnes Itominesis Atqui extra Christum nulla est salus r ., qua decalogum; est enim praecePta qu
245쪽
ns Hem iri de Cocceii Commeutari: s
,, clam naturalia eo contineantur, gentilesia ad ea servanda obligabantur non vi deca-
is logi, sed jure naturali: Judaei autem te. ,, nebantur ex duplici vinculo ; tum quia D naturalis ratio praecepta illa dictabat, tum, , quia lege civili Observantia praeceptorum is naturalium iis injuncta fuit. Eodem mo- ,, do , uti jus Romanum solum populum ,, Romanum obligabat. 3. 3. V 4. I. Dr rat. V gent. etsi illud collectum sit ex ,, principiis iuris naturalis, S gentium. . . M f. de inst. iur. Quando igitur gentiles se ad quaedam jura obligari dicuntur, id non ,, est ex lege decalogi, sed ex jure naturae, ,, quod obligaret exteros etiam sine decalo,, go. Sed & obligabantur ex dispositione,, juris positivi, si scit. id dietum ut exteria, non minus ac indigenae legi naturae tene.
Cum iasis 3 ,, Adeoque non cum gentili.
usi in peculiarem populum Dei ad iti diri cuntist J A Cuius piaerogativa praecipua haecis erat; quod Deus legem suam ipsis coni.
, , miterit, eisque regnum & sacerdotium tra- , , diderit Rom. IX. D. 4. Equidem opponit ,, Gronovius in not. H. Iudais quidem . elecka, populo , legem primum datam e se, sed titi, conuisionem sederis, quia cum illis petu ,, rat Deus, promitte is caelebssa ganias is, , illam servaret. Si qui ergo de alimis parti-M ripare foedus ii ua , ὀ ' commouis eliu fruia, Dellet, huic conseque uter iussνιαι sui . . ut ,, Ibi quoque legem illam diatam pimaret tis quemadmodum leges XII. Tabb. nou sum, , posita uis civibus Romanis ι itaque eas e ,, teros non obligare. At s quis peregrinus , privilcgia , Se honores civis Romani appet ,, ret, Oum uou potuisse se excruciere ab obli- ,, gatione stiris Ouisitum: At verum non est , , praemia caelestia esse tantum conditionem is scederis cum populo judaico initi et ea enimis absque foedere, ex natura persectionis divi. ,3 nae tribuit Deus omnibus hominibus Dei,s volunt ptem perficientibus: quod consensui, omnium gentium, quae poenas & merita, , post mortem statuunt , confirmatur: equu, , dem cum praeterea Deus etiam alias leges,, pnaescripse: it Jud eis , verum est ideo sing ,, laria praemia ipsis eum promisisse sub co , , ditione , si illas leges observaverint. Et lutc, , singularia praemia sunt conditis foederisi, initi; & de his verum est . quod illi quia, Commodis hujus scedetis frui volunt a jureis forensi, & caeremoniali excludere se ne
Ex loco Dentreonomii XXXIII. I De nobis praecepit Moreser, hare.iItatem natatum diuis Iacob. .in inter ipsos Hebram vixerint semper 3 alium exteri homines &c. J Auctor, ut probet gentiles non obligatos fuisse legibus Judaeoruin positivis, provocat ad exempla proselytorum, qui non tenebantur nisi legibus naturiae, quatenus in decalogo, & praeceptis Noachicis comprehendebantur. Additio. ,. B. parens originem Proselytorum egre-- gie explicat in prυ h. jur. Mut. m. a. F., , I. seq. verba ejus haec sunt: Sunt in po-
,, pulo jure, & usu gentium duae incolarum in genere species: alii originarii, seu in digenae; alii adoptati vel assumti. coiis,, I. 4. I 6. C. de Iuces. l. I. 6. F. au nuviis. γ., ut in sacris Proselyti dicuntur, & eodem jure duplices sunt ; alii fiunt domicilio, , Constituto, proselyti domicilii vel portae ,, dicti, & specialiter incolae, quos domici- ,, lium facit; muf. l. I. C. Iucol. alii spe- ,, ciali quoque in jus civitatis Judaicae ali
is ctione, H. I. 6. I. T. C. eod. tu. d. l. l. , , quos proselytos juris vocant. Reliqui ad . venae sunt. Perperam igitur Stiunt. ad
se pioselytorum species fingit, & mercenariosis addit, quasi ex loco Lod. XII. - s. ,, sed erronee. - proselyti domicilii, & advenae , pere se grini sunt, ac jure gentium utuntur, α,, priores isti ad muneria & onera civilia te-- nentur: cous d. l. 6. C. de Iucol. Pros o lyti juris autem ut iusti cives ad omnesse leges civiles ac ritus sacrorum, etiam cir-- cumcisionis, tenebantur. Tales enim e
, , dem jure cum indigenis gaudent, etiam is quoad honores; modo pleno jure civium si in jus civitatis recepti sint; alias quatenus se ius civitatis Judaicae concessum fuit; id - enim in arbitrio concedentis est. Via. Amis tom J. G. cap. 2 o. f. 46. U Dq. Unde in se magnum tamen Synedriunt legi non po-
is tuisse constat; quippe quod a speciali Deiri jussu ex Senioribus Israel constitutum fuit. se & in quod nec ipsi indigenae eligi prori miscue potuerunt. Man. II. v. I 6. Petriis citu. de rent M. Hebri l. I. c. I. Schisara. de , , Iur. VN. cap. I. Theor. a.
o At jus gentium omnibus, etiam peregrum ianis
246쪽
M Hur otii. Lib. I. cap. I. g. XVI. 67
,, nis commune fuit. Ouo S pertinet cultus is fiterentur, non admittebantur ad honores. ,, veri Dei, & quae jure gentium ad eum re.
,, adoratio, etiam in loco communi aedis pu- A blicae aliis rebus non dicato. &c. ut & -- crificiorum oblatio : nam ct ista inter genis tes ubique recepta fuere. o Dixi . cu tus veri Dei: Idololatricus enim se non jus. sed abusus gentium , a praecipuis ri quoque gentium prudentibus improbatus: se conL Eusedi praep. Gog. lib. II. c. I 3. -sib i 3. c. 12. 13. nec in iure Romano se etiam qu' a paganis statutum . nili unius se Dei cultus amotus est. Unde & tales oblationes relectae sunt. Lev. 22. v. 2 q.
- Etsi autem sacrificiorum usus sit iuris ,, gen um . ldmen alii atque alii ritus passim , , sanciti vel recepti sunt, ad quos, cum is sint meri juris civilis. peregrini non obli- gabantur, nisi ea lex ad ipsos quoque ex- , , tensa suerit, quod expresse factum est in ,, modo oblationis: de quo νrtim. I s.
, . Unde solvitnr quaestio Grotii in M. T6. an potuerint isti e paganismo peregrini hoc
,. cultu iuris gentium . etsi non circumcisi,
se silviri 3 Resp. Potui te equidem suo iureis legitimo. ut dudaei scio. quia quod hi ul- tra ius gentium iuris habuere merum jus,, civile suit, quod ad gentes & per rinos nihil pertineb. t. Nihil igitur huc facitis quod ajunt veteres ritus fuisse typos futu. se rorum & Christi ; Ac eam proinde doctri- , , nam recipe te debuisse qui salvi esse vel -
M I6. n. z . ed procul a scopo i Praeterquam se enim quod jam diximus eos ritus esse nie- ,, PC Iuris civilis, i. nondum quaeritur de
se separatione lapsus humani, sed de pote- ω st ite legis exacte servatae : nam quod illais jam ex acie servati non potest , non est ais vitio iugis, sed horni tu ii. ed & a. hoc ip iam , ut illi titus es Diit lx p, , non eli,, a natura , sed ab instituto & lege civili ,ri quae r ropria ludaeorum suit: Neque 3. tvri piς istiis alia vis data , quam significare,, hmstum. Ple vero cognosci potuit non - ex s lis typis, set ma is ex lectione v ,, ticiniorum sacrorum . Ac consuetudine tu. daeorum, inter quos i te publice doceba. , tur H ictenus B parens. Diei h ic addendum adhuc est , aliqua. , , lem differentiam sui se in er proselvios in-- stitiae, & md genis , i. ratione Moabitarum
a. Rutione matrimonii, quod cum quihu ,, dam proselytis plane interdictum erat . ., cum quibusdam salieni respectu sexus masia culini. PH. de J. N. L. s. c. I 4.
is 22. vocatur mulier cananaea, apud Marcum M VII. 26. Graeca, Surophoenissa gente, ob., latitudinem extensarum coloniarum terrae Cananeae, ct Graecae. Sunt qui putarunt mu-- lierculam hanc fuisse ex posteritate viduae si illius Siloniae, ad quam mittebatur Elias
ri tempore magnae illius inopiae. I. Reg. 17. v. 9. Vid. Temr. h.
talis ille Cornelius 3 - Gronorius in nomo tis hic, existimat animo eum judaizasse, ,, quia non potuit esse religiosus, & perpetuo, , in veneratione veri Dei mansisse, si verum is Deum non norat, uti norat tum nemo
se gentilium nisi Judaismi edoctus : Hinc coniari jecturatur eum vere Judaeum fuisse, sed ais publica professione metu amittendae mili- tiae abstinuisse. Neque enim potuisse manereri civem Romanum & militem , honoratum
is praesertim, si palam Julaismum profeco sus fuisset: Concludit igitur Cornelium cre-- didisse s edus, & promissionis spem penes,, Judaeos fuisse, ac privata religione Iud eo-
rum Deum coluit se, nec tamen in legem ,, eorum transiisse. idque tum necessarium
se non fuisse, quia jam venisset Christus, &,, legi satisfecisset. Huic igitur erranti conis scientiae occurrentem Deum misisse ei Apo-- stolum petrum. Resp. Hoc ipsum in qu is stione est, an gentilii possit esse religiosus,& in veneratione Dei manere ' Ego eX α-- tionibus supra allatis id Dei judicio reli- , qui ; etsi enim verum cultum ignorent, ,, ideo excusandos eos ii se Apostolu, ait,quia ,, modus colendi revelatus ipsis non suit illiis igitur Deum colunt quantum na uralis raritio, de humana in farmitas permittit; imo,, propter hanc ipsum infirmitatem mediis uia ., tuntur expiandi peccata, ideoque sacrificia is Deo offerunt.
. Nihil igitur obstat quo minus Cornelius,ri inter Judaeos versatus, veram ct rationi comis venientem ideam de Deo, eiusque iit trib ,, tis habuerit, ac ci lium naturali rotisne cuia is vis hominum cognitum etati perscctissimo, , exhibuerit , atque ex eo cupate ae. ernae, , damnationi exemtiis fuerit. Sane Actorum, scriptor hunc militem Romanum, eoque ,, Gentilem, pium, religiosi,nque virum ap- , , peltit, qAi perpauo in veneragi oue Deri αι
247쪽
68 murici de Cocceii commutantis
et erum Baronius conjecturatur, hunc Apparet ex hac revelatione , sanguinem vi se Cornelium ex nobili corneliorum gente omis tum fuiste , quia ex legione, quae vocatur se Italica, esse clicitur. Aci. X. 2. f. feci.
is ris. L 2. e. 3. Tes m. h. . Pii ex gentibus J ui paulo Thessaloniae, , praedicanti adjuncti esse dicuntur: Gron ,, vius vertit, pii vationum degeutibus. Adeo. que pii inter gentes esse pollunt, etsi cul- tum Judaeorum ignorent. Actor. XUL q. Repetendum hic est quod Petrus praedicto ,, Cornelio testatus est, in omni gente, qui ti- is mei Deum. & operatur jultitiam , acceptum, , et elle. Actor. X. 4.. Leges Adamo es a datas servare tenebantur u - uia sunt leges naturae quibus totum, , humanum genus oblig tur, & ubi specialiis revelatione Opus non eli, quia ex ratione, , omnibus hominibus insita fluunt. Leges igi.,, tur naturae non disserunt a legibus Adamo
A ct Noacho datis: hasque somnium esse Ra o binorum alibi diximus; Adamo enim jus, , naturae sub figura arborum declaratum fuit: Noacho praeter legem de vitanda idololatria is quae itidem naturalis est alia lex publicatas, non est.
o Mysiuere is idolis 2 Nam colere Deum
,, naturae lex est; cum ergo extranei quoque , , juri naturae obligentur , ipsi quoque Deum is colere tenentur, eoque a cultu idolorumri abstinere.
Di anguiue J Equidem leges caeremoniales
ad alias gentes non pertinent, nili appareat legi latorem Deum eas peregrinis quoque communes esse voluisse. Apparet hoc ex lege de non esu sanguinis, quo primum omnibus Noachidis seu gentibus, deinde per Mosen constanterct mira severitate peregrinis quoque interdi-
L, atque ut sanguinem animalium , quibus vescentur, in teriam velut isquam effunderent, jussit Lem e. III. v. i . e. VII. D. 26. V 2 .c. XVII. v. io. δεφXIX. v. 26. mit c .XII. - v. I 6. 2 3. seq. c. XU. v. tili. At ubi id re.
stringitur ad eos peregrinos qui inter dudaeos habitarunt, & ad quorum proinde notitiam lex pervenit: certo indicio alios ex lege non teneri. Quin quod magis mirum est, idem quoque gentibus recens Ad Lhristum conversis in Con. cilio Apollo lorum injunctum fuit. Aci. Cap.
XV. U. 2O. 29. An autem cum omnibus
hodie Christianis ilia lex ex sacris literis inno-
merit , Dmnes etiam nunc ea teneantur 3 et statio ejus sibi constare videlitur, tamen hac vica suspendere judicium malim. Vid. Selu. de IG. L. T. c. I.
ventis debuisse esse signum vetiti l omicidii quod etiam a bestiis se vindicaturum, ait Deus. Geu. IX. Deus ergo hominis sanguinem sacrum& inviolabilem ipsumque sanguinem brutorum quasi sacramentum hujus prohibitionis statuit, Sanguinem non edetis, ait, quia requiram sanguinem vestrum de manu brutorum. Gen. IX. v. 4, eg s. Hoc a natura sciri nequit; non enim sequutur, hominum sanguis non debet effundi, ergo nec brutorum edi; ille vindicari debet a quovis homine & bruto . ergo abstinendum quoque a sanguine bruti. Signum ergo hoc ab instituto est: unde etiam ratio prohibitionis cessit in sanguine mortuorum, quia signum ibi cessat; homo enim mortuus non occiditur.sed vivua: unde morticinia & suffocata ab extraneis comedi possunt. Additis. se Eqvidem nova haec & ingeniosa est expli- catin B. Parentis , quod scit Deus lege hacis revelata conlii tuerit sanguinem brutorum , quali sacramentum sanguinis humani, atqueri hinc eius, dum vivit, esu abstinendum. Hocis autem lignum non a natura,sed ex institutori esse ait, indeque neminem ei obligari nisi cui A id revelatum sit, uti fuit Proselytis tam ju-- stitiae quam domicili Lis At hac sententia posita, sequeretur christia-- nos quoque huic legi teneri, quia ipsis quo- , , que revelata haec lex est , quod tamen praxiis ecclesiarum Christianarum repugnat. Verius ,. ergo est, legem illam loqui non de quolibeto sanguine, sed de sanguine sacrificii, adeo. que de esu idoli. idolum enim eiusque iam A guis edi non debent, quia comedentes par , , dicrparent de re . quae diabolorum est, cum, , quibus nihil commune habete sus est: uti ido explicat Paul. 1. Cor. X. 19. IV cev. 27.
--a 8 Ideo igitur esus idoli prohibetur. quia is hic ipse esus cultus non Dei, sed idolorum
is est. ibid. Cap 8. v. l. 4. q. 6. Io. Hoc igitur praeceptum ipsa lex natum eIst, quae non tin ,, tum indiήenas, sed & exteros, totumque huinis manum genus Obligat, uti id latius explic
Et ciliis. qua intrastio loco memora utur 3,, Nimirum leges de homicidio, adulterio conis cubitu incestuoso , violenta rapina &c. Vid. is in ira c. a. S. s. u. 8. B: Dis. Prosem. III. M Sin. I. a. N I. At uou item loges proprias Israelitarin I, , I. e. jus caeremoniale & forense ; hoc enim ,, obligat lautum quibus publicatum. est . ad
248쪽
se Iudaeis tantum publicatum fuisse dictum eth. - Certissimo indicio observantiam legum se Mosaicarum ad salutem non fuisse necet Ia-
Israelitis non liceret vesci ea me hesia . quod fato suo peris ι J Quemadmodum a iure differt quod honelium S pulchrum est; ita ab injuria quod turpe & sordidum: & quemadmodum a sensuum judicio pendet quid putichrum sit, ita S e contrario quid sordidum :illud movet sensus ad appetendum , admiramdum, honorandum &c. hoc ad refugien. dum , spernendum, abominandum. &C. Hujusmodi quae sunt , non sunt proprie tu μpia aut morialiter mala ; sed vilia tamen citcontemta, & non videntur ab initio creationis , & a statu perfecto, sed a natura & rerum corruptione, quam & gente' agnoverunt, seu ab execrationibus illis, quae revelatae in sacris sunt, exstitisse. Atque haec reserti possunt inter ea quae levis nutar maculae dicuntur in
I. 27 C. de tuo f. rasi Tale quid est morticinum quod dicitur , Ω
cujusque animalis cadaver. Eui ergo esus iutius jure gentium vetitus non appareat, tamen ipsa humana natura, que non eli plane essecata, eum sua sponte nauseat ut rem
impuram & immundam. Hinc Deus populo suo ideo eius esum interdix ille dicitur , quia eum sibi sinctum, & mundum esse voluitim t. XIV. D. 2I. Lem. XVII. D. I s.c. XXII. v. 8. unde tot lavationum ritus per gianos lutem non quidem vetuit ea emere, iisque vesci; Deut. v υ. Tq. at immundi tamen ct ipsi suere: Leo. XVII. v. i6. unde horum convictu ludaeis uti licitum non erat, nisi
mundati fuissent. d. v. Iq. L. T. v. II. LeP.
XXII o. 4. seq. Similia visa sunt mentirua muliebria Sc. Auditis. , populus Judaeorum sanctus fuit Deo;
Derat. XIV. I. & ideo prohibebatur ne is moi ticinum , rem sordidam , tangatio idia v. 8 nec comedat . ibid. v. 2I. Ade ,, que haec lex a l ius caeremoniale pertineti Nyῖ quod quibusdam bili r specialitre emne quin es , ut incoia iis uou murus quam inuigena teneantur J Sed tum ratione inc larum lex illa obligat tanquam ju civile, o cui extranei quamdiu in territorio comm is rantur omnino subsunt, uti ex iuris gen-ri tium principiis id demon liravit B. Parensis in Disp. de si . tu territ. iurisi 4. Extramis etiam J l.egem Molis, ejusque Observantiam ad salutem non fuisse necess
riam, Auctor exemplis probat : peregrinis enim licebat in templo adorare, & victimas offerre, quia Deum colere est lex naturae: at ad reliquos ritus non admittebantur. Sed stporro ait liuetor, pro hetas nunquam significalia gentilibus quos instruxerunt, ut Mosis legem susciperenti In Templo Hieroso dimisano liceret Deum adorare J - Camerarius Reginae Candaces v nerat adorare in Hierusalem, qui eratis mihiops, adeoque gentilis. Viri. Actor. M VIII. 22. Mantibus tamen in BD peculiari I Vide
Josephum, ubi Templi Salomonis historia
Auditis.,. Arcebantur extranei a templi ingressu in-- teriori , exemplo publicani Dic. c. I 8. v. 13. quin nec poterant ritus S caeremo iso nias judaicas adhibere colendo Deo, subis poena capitali. Selu. I. N. L. I. c. 4. q. 6.
Neque Elisaeus Naamani Bro J is Historia
se Naamani legitur a. Reg. V. I9. de cujus is vero sensu vide T Ph Nosce te V n c. 26. ,, vid. Term. b. Neque Jouas Niniritis 3 Vid. Iou. e. III. Neque Daniel Nabuchodouoforo . neque
Prubeta BD. unquam Ain carnut 3 , , Nonis omissuri si existimallant alienigenis . si salis vi esse vellent, subeundum fuisse legis, , Hebraicae jugum. 2uod de tota lege Mosis dixi J Quaerit Au- setor, an peregrini e paganismo potuerint salvari observato cultu juris gentium . etsi non circumcisi fuerint ρ Resp. potuere equidem
suo jure legitimo, ut dudaei suo: quia quod hi ultra jus gentium juris hibuere. merum ius civile fuit, quod ad gentes & peregrinos nihil pertinebat. uua legis pias iutroitus erat 3 is Circumcu,,so enim erat nota hanacheristica legis immis Dicae, eaque constituebat i edus, q . t.: er,, Deum& Hebraeos intercedebat: Gen. XVII. z. seq. a quo proinde excludebantur omi egis non circumcisi: neque ludaeus elle poteratri nasi circumcisus.
Boc tanti in interes, quia lege Moses traὸ-lita soli teneantur J Nam his solis non omnibus Abrae posteris leges a Mose datae sunt. remuncisionis aruem lege tota Abrahanumsteritas 3 Dissentit Oander in uot ad Grol. h. F. Obs. q. qui asserit legem hanc ad solos Israelitas esse restrictam , quia ipse Deus fit tur foedus tantum cum Isaaco ictum esse ; idque per oppositionem ad Ismaelem Gu. XVI. I 3 19.
249쪽
το Hem kἱ de Cocceii Commentarius
I9. Io. Resp. lex tamen data eli toti domui, Strabod is Idem de Κgyptiis asserit Lib & familiae Abrahami , etsi effectus foederis se II. de Troglodytis Vide Diod. Sic. L. 4.
non conjunctus sit ubique. Etsi vero plures gentes circumcisone usae sint, non tamen inde incitur jus gentium stacundatium , quia non a gentibus est introductum ob communem usum vel mutua commercia , sed ex cauta particulari familiar, adeoque jus soli isti familiae cohaeret; S licet illa familia in plures gentes discesserit, elitamen merum ius familiae, quod in unaquaque gente obtinet, tamquam parte illius familia . Additis.,, Ad dubium Osandri tollendum addi po- ,, test . effectus quosdam illius foederis etiam ,, ad Ismaelis posteros pertinuisse, Gen. XXI.
Caeterum lex circumcisonis ideo non potest ad jus gentium secundarium referri, quia Ius multum voluntarium non existit,&ri lupra jam dictum est quaedam aseud plu-
res gentes observari, tum ex causa fortuitae. ., tum ad imitationem aliorum , tum ob utili- , , talem cuique civitati propriam: Atque ad ultimum caput reserendus est ci cumcisionis ,, usus, qui inter quasdam gentes ob praeputii ,, magnitudinem necessarius est ; adeo ut is S foeminae quoque ei sese submittere dori beant, ne ob labiorum exuberantiam im- ediatur procreatio. cons. Ihymium M is uachum iu Dis Mahometanicis. Caeterum, , ad salutem eam non esse necessariam, vel ,, exinde patet, quia solis Hebraeis, non au- ,, tem omnibus Abrae pol eris leges a tuoiseis datae sunt. Hinc quoque in prima Synodo,, Apostolorum differte statutum fuit. circum- , , cisionem non esse necessitatis. M. XV. M v. I. V. 24. seq.
de Idumaeos a Iudais coactos 3 in Cum,, subegerat Hyrcanus dilumaeos, edixit man. , , sutos illos in patria , si circumcidi , & le-ὐ gibus Iudaicis uti vellent. Illi amore pa-M t - ducti,& circumcisionem, & reliqua jux-
is in judaicos ritus vivendi formulam admiseri runt: Atque eo tempore eis contigit ut delibo ceps dudaei essent. Jose . Ausiq. Lib. II.
Es Graecorum J o Eos enim coactos esse in Judaismum transire, disserte ait Ammonius inia libro de dis virb. Unde Straboni & Steph M no inter Judaeos censiti Idumaei. Vide Selu.- de J. N. L. a. e. z. tu fHerodottis J Hist. L. a. ubi de Colchis &,i Ethiopibus id testatur. M.te Diou. Sc. L. 2.is c. 3. de Lydis Martiat. L. 6. ep. 39. deri circumcisione variarum gentium vide Cima. o de rep. Hebri L. I. c. s. De Mahumetanis res nota est.
Iu aliis omnibus J is ritra posteritatem 6 is Abrahami. Locum habebat Parali Elud in. J fidemque in his lassicit, ut jura naturae peragant: nec circumciso ibi necessaria est. Id es, morssitis ex primaevo sioute manantiabus J - Uti de Scythis resert Justinus i. a. c. 2. Vtiliani gentis ingentis enu uon legibus. Ubi notandum est. Grotio sontem primaevum is ella convenientiam cum appetitu Societatis A hutnanae , vel cum humana natura. Pr oleg. S. T. S. 8. f. 9. Nobis vero son, primaevus est voluntas Dei per rationem declarata liv. O mano generi, ut jus suum cuiaue tribuant... Vid. iiiιλ f. 8. & de hac naturae lese loqui. M tur Apostolus. Nis quis malit illud natura referre ad prae cedentia J Quasi Apostolus innuat, gentes, , legem Moysis servare per supernaturalemri quandam omnibus hominibus communem is gratiam , cum dudaei eam servent ex publi- ,, catione & inliituto : quod recte rejicit Ulian- ,, der in uot. h. opponitur enim ibi diserte lexis quae icripta est , legi quae ex sola ratione,, innotescit.
Bibus statim natis lex instilla tuis 3 Petri praecepta parentum & mugiltrorum. Ut qui H endant ipsum opus ligis mentiabus msscriptκm J - Adeoque qui praecepta legis is Mosaicae peragunt, quatenus ex rationeis percipi post uni. Obbervet mandat em legis I Quatenus scilicet ex ratione cognosci poteti: adeoque quate nus lex elt moralis. Nonne praptitumi illius pro circinucifouer masitur 3 - 1. e. nonne aeque justus eritis ac dudaeus. Diam citra riuunicisonem Deum recthcoli. 9'c. I , . Gronovius hic notat . eodem A Josephi loco Hiram Iudaum. Eleaz rum .is movi se regem , grandem injuriam Deo ae,. legi fieri . V magnam elye impietatem, quin ,. agnita veritate uou circumcideretur s seris tutis paruiν. Iaateu . atque hinc in omui vita. Deo propitio ac vindice , felicem maguum fulse. verum haec non pugnant: , Nam si Iaates iuxta inlli tuta Judaeorum vi- ,,xiliat, verum Deum agnoviiset & cultumis Idolorum abolevisset, salvus fieri ex iure
250쪽
naturae potui Tet, uti omnes extranei apud se Iudaeos Deum adorantes : At non suis letis dudaeus , adeoque nec commoda foederis ad se eum pertinuissent. Cum igitur Ieati inten- , , tio fuerit ad religionem judaicam transire,
, , Ioseph. antiq. L. zo. e. Σ. merito EleaZaria sustinebat eum Judaeum non esse , ade is que regeni nec ad singularia praemia, sive,, temporalia si ve spiritualia, adspirare posse, , , nisi ritibus judaicis, quo circumcisio per- , , tinebat, se subjecerit, quod in sequenti- ,, bus optime explicat Auctor. Et per circa incisionem legi se illigarunt I,, Circumcisionem enim legis quasi interitum , suisse dixit si p. v. s. idque fecerunt par- ,, tim ut jus civitatis adipiscerentur . uti,, enim nemo civis Romanus fit, nili Qui- , , ritum juri se submittat, ita nemo civis lu- ,, daeorum fieri poterat, nisi ritus eorums, adoptasset.
Nam Pros diti J De his egimus supra u. S. Pari iure erant cum Israelitis I is Proselγ-
tui ergo insitia erat, qui, praeter Verum is cultum, ritus quoque & caeremonias judai-
,, eas Complectebatur : cujus tres sunt not e ,
H circumcisio, baptismus, & oblatio. Sela. ,, de succe g. ad leg. Nebr. c. 26. Crocius in ,, Obed. v. q. Prosebius domicilii autem fuit, qui observabat praecepta Noachica , scuis jus naturae ; adeoque ad ritus & caerem O- ,, nias Judaeorum non obligabatur. R. Moses is Dd. ehaaecha Hisbot Isau. c. 14. hoc
,, modo id explicat: qtii in se suscipit non
,, colere idololatriam , teumre pracepta Υ
siqua mandata poseris Noa, quique uec circumcisus, nee baptizatur est, ecce hunc ,, jusceperunt ni piendam a piis munda. DiDri serentiam tamen aliqualem adhuc mansissie,, vidimus supra u. 3. a uou communes tamano generi J - Nam 4, norum merita non ex singulari pacto , sed , , ex ratione naturali, quae in persectione dia, , vina fundatur, aestimantur.
Sed Imbro populo erant peculiares J A Deus
is enim non tantum aeterna praemia longe ma-- lora Judaeis promisit, sed & temporariam
se felicitatem , cujus arbitrium penes Deum, o citra hoc pactum, adeo esse alibi diximus, o ut citra imperseetionis notam cuique homi-
, , num hona auferre , cruciatus impone
re, omnisque generis mala ipsis inserte ,, Possit. Vid. Jupra C. Io. u. 2. At hoc arbi- , , trium Deus in favorem Judaeorum remisit,
,, sub conditione si leges divinas observave-
utillis pravam viuiouem J Quaestionem , a, ,, gentilis extra Judaismum vel christianismum is salvari possit, supra jam explicavi, tori tamque rem judicio divino reliqui. Ipseo Gronovius . qui pro negativa Pugnat , , christiane tandem & pie addit: Nos tamenis ex duriusmis um sumus , nee misericordiam ,, Dei circumscribinvis, ta quid de bonis ae,, Mnolis viris tu pagani o statuerit, a caus,, illius es a ravio iudicio relin imus.la lex es proprie J I. e. quatenus solis raeis publicata est: nam etsi continea
se tur sub illa lege jura naturae, ea tamenis non obligant gentiles vi legis publicatae, sed vi voluntatis divinae per rationem decla-
Ex toluntate legem serentis J o Lex enim se est quod superior voluit. ι alii quam Urielitae fa lege tenerentur J,, Probavit id Auctor supra v. I. jus enim sori rense cum republica desit; ius caeremonialeri autem adventu & morte Servatoris , quiis est complementum typi Se rituum. Nou igitur, nos quod attineς , probanda es tilla lexis abrogariod is cum enim negemus, , legem Mosis unquam gentibus latam esse ,ri frustra de probatione abrogationis quaeritur.
Nam me abrogari potes J o Privatio enimi, supponit habitum. 9uoad rituricia quidem sarim I Uptiun sex Evangelii coepit proruim ari J Hoc generaleis nimi sest: dicendum est desiisse morte chriuis sti; ita enim vaticinium Danielis nos docet, is a die edicti de restauranda urbe usque ad ,, Christum 6o. septimanas intercedere , , Dan. IX. v. et s. iis elapsis finem acceptu- ,, rum peccatum, deletum iri iniquitatem , ,, & impletum iri visionem & prophetiam. ., ibi. l. v. 24. At finis illarum septuaginta hebis domadum incidit in diem mortis Servatoris, , , ut alibi ex principiis chronologicis proba-
rima Aps Orum principi elare suit revel
is Deus enim mortuo Servatore jussio Petrum manducare quadrupedia , serpe , , tes, &c. Judaeis olim immunda: addensis rationem, non esse communia quae Deuso purificavit. Aes. X. II. Exinde ergo appa- is rei legem caeremonialem deliisse. ,, Posciti.ΠΠ populus ille per excidium urbis
is populus ese desit J civitate enim sublata Omne jus tollitur, quod ei inhaeret ; &is frustra de jure serenti quaeritur , ubi popu- lus non est qui eo utatuis factum autem id est