장음표시 사용
291쪽
f. X. factus postea Mopsuestiae Episcopus. Quare his, qui semel conscientia puncti 73 cingulum abjecerant, ' reditus ad militiam sub Licinio non patebat nisi per fidei Christianae abnegationem : quae quia eo erat gravior, quo ' prior ille actus majorem in illis legis divinae cognitionem testabatur , ideo hi defectores ' gravius etiam puniuntur quam illi , de quibus egerat praecedens
canon, qui sine periculo vitae, aut facultatum amittendarum, Christianismum jecerant. Generialiter autem ' de omni militia interpretari canonem, quem produximus, ab omni natione alienum cst. Aperte enim tellatur historia , his , qui sub Licinio militiam abjecerant, neque Licinio imperante ad eam redierant, ne fidem Christianam violarent, a Constantino datam optionem , immunesne et se a militia vellent, ' an ad militiam redire : quod haud dubie multi secerunt.
9. Sunt & qui ' Leonis ε epistolam objiciant, quae dicit, ' Contrarium
esse nolesiasicis regligis, podit paenitentiae actionem redire ad militiain sectitarem. x e Sed sciendum , in poenitentibus non minus quam, in clericis, γε & ascetis exactam fuisse vitam non quovis modo Christianam, sed eximiae cujusdam puritatis, ut tanto exemplo ossent ad correctionem , quanto ad peccandum erant. Similiter in consuetudinibus antiquissimis Ecclesiae, quae quo a gustiori nomine commendabiliores essent, ' Canones Apostolici vulgo appellabantur : Canone LXXXII. cdicitur e ' Ne quis Episcopus, presister , aut diaconus , milviae vacet, utrumque retiueat, 7s incium Romanum , ae functi
nem sacerdotalem. Oiae enim Cesaris sunt Cesiari , quae Dei Deo. Quo ipso ostenditur, his , ' qui τε cleri honorem non sperarent Christianis militiam non fuisse interdictam. Io. Hoc amplius, etiam δε ad clemm admitti vetabantur qui post baptismum ' aut magisti'atus attigissent, aut munera bellica, ut in epiliolis Ἀ-ricii & Innocentii, & in Concilio Toletano videre est. Legebantur scilicet Ct rici non ex quovis modo Christianis, sed ex iis , qui vitae exactissimae sp cimen dedissent. Adde quod militiae , & quorundam magistratuum perpetua non
Me. E. piso P. G κ o T I L. m ci tanto exempla essenι ad correetionem. quanato ad pereandum fueranι ' Leo epistola XC. ad Rusistim : Illicitorum meniam postulantem oportet etiam multis lieitis abstinere. In epistola Epis potum ad Ludovicum Regem legimus : tiHLhel tanto is se licita debet abscindere, quanto se meminit N illicita perpetrasse. In capitulis Calvi rTanto quisque maiora quaeraι honorum operum Imma , quanto graviora Isbi intulit damna per eu
n Ra clerum admisti Metabantur J Eusebisu Deia monstrationum lih i. duplieem deseribit christianorum Uitam. aliam oriλοῦ . aliam inferiorem ἔqui in hac sunt , eos inter alia r Π- νικο- rq vis
qui juse miliιum venia indieare. Cal G a o N o v I I. 73 tantulam abseererent 3 Qui quod Christianam relisionem suscepissent militantes , & viderent se salva eonscientia manere in militia non posse, per quam idolis servire eogebantur, missionem
meditationum sacrarum omillis rebus excedebant saeculo. Ω corpus domabant,& exereebant : ut
meismi Variar. I. 3. s O iam Romanum J 'Pοικα,κην ἀρχm. In Gnara vertitur, Romanam praefuturam : in Bal samone , Romanum maximatum. An Romanum , ut Terιuli. infra. C. 4. f. s. n. I. 76 Curi honorem J LeeIesiastiis functionis. Suia
292쪽
erat obligatio : at sacro muristerio addicti ' nulla alia cura, ac labore quotidiano inde abstrahi debebant; qua de causa & sextus Canon constituit , ne Epis.copus , presbyter, aut dia nus ' faeculares curas administret; octuagesimus ne publicis se adininistrationibus immittat : & inter Africanos Canones sextus , p. ne procurationem sessum alienarum suscipiat , aut causarum patrocinium. Sic eosdem ' tutores constitui nefas judicat Cyprianus.
II. At pro nostra sententia expressiim Ecclesiae judicium habemus in Concilio primo Arelatensi, quod habitum est ' sub Constantino. Rus enim Concilii Canon III. sic habet : De his, qui anna projiciunt in pace, placvit
abstinere eos a communioner id est, qui militiam deserunt extra tempora persecutionis. Id enim pacis nomine intelligi volebant Christiani, ut ex Cypriano , & aliis apparet. Accedat exemplum militiani sub Juliano, 77 non modico prosectu taristianorum, ut qui morte sua Christo reddere testimonium 1 ,rati elsent: de quibus sic Ambrosus : uu Iulianas Imperator, quamυ is esset Aposaia , habuit tamen sub se Chrisianos milites quibus cmu dicebat: Producite aciem pro defensioue 3 republicae , obediebant ei u autem diceret eis e Producite arava in Chrisiavos , 7 ' tunc a Urebant Imperiatoreni caeli. Talis& multo ante fuerat Thebaea legio, quae Diocletiano imperante a Zabda triacesimo Hierosolymorum Episcopo Christianam religionem acceperat, & deinde in omne aevum memorabile edidit Cristianae coiistantiae, & patientiae caec plum , quod infra a nobis memorabitur. I 2. Hoc loco satis sit illam eorum adserro vocem , quae Christiani mi
G T I r. stantini aetate: ibid. op. 3r. Exinde tranqui iis relin pue/ periritimur. Et initio historiae ro Nulla alia evra. ae labore 3 Vide canimem con- Verisionesque populi chrisiani , ω mox puisellii moguntini apud Gratianum . titulo , Ne tempora. Lib. I. c. I. . Cleriei. vel Μonachi s Imo in Decretatibus, Lib. . III. Tit. L. cap. t. J GRO NOVII.
p Ne ρνει urationem rerum alieniarum fuseipias I
vide Epistulam meravisi ad Nepotianum. γ' Non modiis prefati J Quod exemplum non L Insores cimsistit ne scidieat cyprian-J In parum profuit ad eos, qui iam erant christiani ,
la ad presbyteros . dia nos, R plebem Fur- confirmandos , & ad complures . qui nondumnis eonsistentem. s E R. I. M. Ter 66. Pm erant . iaciendos. Immo, non mod eo profectis mel. 3 Adde L Generaliter , sa. C. de episcopis, Chri ianorum . hete omnino fgnifieat talium .' Ω eierieis. qui multum prolaeerant in stadio veritatis. S pi r Id euim mei. xomine intilligi violabana 3 Πν- tatis christianae. Imitatus est Auctor noster A U-tus -- de idololatria r cap. is. J Ima quo- Gus πINU M. qui de Pelagio dieit r Hri. iat modo etiam in paeo milualis 3 idem ite Fliga pera audio . s. eii , U n parvo prefesti chrisiani. secutionum : Nostea pari quod oli hellum qiaam De peceator. merit. Κ remis . Lio. III. cap I. Tem. perfectitio ap. 3.) opriamin epistola X. XVI. N. eol. . m. Beniam. δειν m. d. B. JEM. Fest. 9 otiando ipsa amfe mclari hostjo Mel g rive arnefeeb ι J Negabant Caesari obse-sa pacem de miserisordia Domini mi, si eris. quium . quo essent in Delum peccaturi.
Epistola XXI. utriustiue division. cum D uu ) Ambeosa renidem verba hae tribuuntur
inti. esperit ies neus is parem dare. Epistola a Gratia . caus. XI. Qursi. III. C-. 94. , sed XXX l. XXX. m. Fia. ) Eaei is parem sinem non indieato loco. similis est lotus Aux sint , iam . id est expectandam. de Laps dicti linam thi etiam relatus . can. 98. ex comm. in Pal. pax tinta eremperat. pag. Ia I. M. Test ML mim a4. Unde priorem sortὸ natum esse in tius S reris : Lih. II. cap. ga. ) Antonino Pio Euhesea conjiciunt. I. B. imperante pax Gela fuit. mox : Dιeriectis drinde xv cap. lv. huius Libri. g. 7. num. Io. a is XXXVIII. pax chri astin tuis. & in con- V sqq. ubi vide quae monebimus. I. B.
293쪽
litis officium solida brevitate exprimit r offerimus nostras tu quemlibet hostem manus, ' suas sangui e innocentium cruentare nefas ducimus. Dexterae ipse pu-ruare adversis impios , V inimicos scrutit: laniare sns, V, cives uestiunt. Meminimus uos pro civibus Iotius, quam adverjus cives arma sumsisse. Pugnavimus semper pro justitia , pro pietate, pro innocentium salare : haec fueruut hactenus pretia periculorum. Pugnavimus pro fide, quam ' quo pacto con servemus tibi ad Imperatorem sermo est si hane Deo nostro non exhibemus ' Basilius de antiquioribus Christianis sic loquitur: Hὐ: b- μων ἐν το ς φόνοια
Em, qrM in bello perpetrantur caedes , majores uoseri pro Gilibus non habuere,' excusatos habentes eos. qui Iro pudicitia, ac pietate decertant.
G a o N o v I l. 9 nee fuerunt hactenus J Ila sunt eausae . propter quas in hune diem usque non dubita vimus, x operae pretium putavimus vitam indiscrimen mittere . quas tanti putavimus . ut pro eis perieula non re laremus.
is ) Pre maiestia etiam habet Interpres villa. Di R. ad Amphiloch. unde haec petita sunt, cum t. pag. a6. D. Tom. III. U. Pa . rεῖ g. sed videtur hie vox latiorem hele habere significationem. caeterum vide quae diκimua in Li-hro Galli eo Da DOEDina Morati Patrum, cap. Xs. g. I,-seqq. I. B.
L IB. I. c Λ P. II. V Isia iuris fontibus J A Sed quibus
Varios enim sontes secit; Nimirum o I. sontem juris naturae socialis , a. juris nais turae laxioris . seu naturae humanae, jurisse divini universalis. 4. juris gentium volun- ., tarii : Nos omnes hos jurium sontes non ,, agnoscimus , eosque refutavimus in Digse prooem. I. II. III. U IV. Ac demonstra. Ulmus, omnium jurium sontem esse o M luntasem Der ius suum cuique tribuendi.
, , Dis. Pro . XII. f. 49. seq.
Merito ergo B. Parens in prodromo iuris segmtiron sol. IIo. Grotium notat , quod , , mira confusione tam varia iurium genera finis is gut, ac cumulet, novisque, ac insolentibus,, vocabulis involvat , species generi suo op- se ponat, & nova ea genera faciat , nec in- , , ter se rite discernat. Ad primam , ac generalissimωu verutamur
pinlionem J A Si enim bellum justum nullumis datur, frustranea esset tota tractatio ; fru- stra quaereretur de causis belli, fustra deis ejus processu, ct frustra denique de modis si finiendi Sc. An bellam aliquod jtisum Νam Auctoris sollicite distinxit bellum a belli jure supra c. I. i. a. quia distingui debere, dixit, iasi quod quaeritur, ab eo de quo quaeritur. a. ,. f. a. De priori quaestio de egit capite praece- denti, de posteriori hoc capite agitur.
294쪽
AE mg. groti . Lib. I. Op. II. II
Ise an hectare inquam liceat 3 Auctor contra Anabaptistas, qui bellum justum dari negant , bella quaedam licita esse probat
I. ex jure naturae brutis communi, i. e. ex motibus omnibus animantibus a natura indiatis . quos prima naturae vocat. S. I. n. I.
II Ex ratione, & natura societatis , quae non omnem vim inhibet, sed eam demum quae
societati repugnat. S. I. n. 2. s. 6.
III. Ex Sacra Historia , inprimis exemplis bellorum Deo vel jubente, vel approbante gestorum. f. a. t V. Ex consensu gentium. f. q. V. Ex iste gentium voluntario. f. 4. VI. Ex jute divino voluntario , quod scit. revelatum nobis est tum in veteri Codice , f. s. , tum in novo. f. 6. VII. Ex veterum Lhristianorum doctrina. F. 9. Io. Denique S VIII. dubia removet. S. I. U 8. At cum omnia, quae de justitia hellorum Auctor tradit, vaga nimium sint, nihilque juris inserant. nedum licentiam bellorum
probent, veram iuris hellorum rationem praemittere necessarium erit. Primo certum, & indubitatum est, Cre torem humano generi non tantum ius occv
pandi res terrae dedisse, sed & facultatem de illis disponendi; eoque jus agendi omnia ea, sine quibus facultatem illam exercere non possumus: Si ergo alia defendendi juris nostri ratio praeter vim non est, ea quoque licita eriti Haec medii necessitas inprimis II. vera est in illis,qui superiorem non cognoscunt: sine quo igitur princeps, vel respublica jusconsequi . vel defendere nequit, id natura licitum est ; at adversario reparationem n gante. Principes sine vi bellica ius suum defendere non possent, ereo vis bellica licita est. Atque hac ratione usus est pontius Dux
Samnitium contra Romanos apud DD. L. 9. e. I. ubi ait, moran es belltim, quibus πει cessarium , pia arma , quioris utina r tinquitur fles nisi ira armis e eoque nomine firmat Samnite tuos . & id verum ait Litans
d. l. e. z. Unde C ero I of c. I docet,
eum duosint genera decertaudi, per disceptati nem, vim. consitigimiliam ese ad posteriur, si uti non licvsuperiore. Hac ratione caracalla fratricidium quoque suum defendere nitItur in oratione ad milites apud Herodianum L, 4. in Anton. Carae. Iustum, V necti arium es, s alius alimu occidere velit, Dindismepotius injuriam, quam expectare. Ratio quidem haec bona. sed factum, fratrem id voluisse, dubium erati Alias auctoritates vide apud Grotium b. f. n. 6. Probatur III. licentia bellorum ex officii magistratus na. tura , & fine. Finis constituti magistratus est
desensio jurium civitatis, ea ergo intentio na. turae est : unde nihil Deo carius esse hoc fine,ait Scipio apud Ciceronem in Somn. Scip.
c. I. Hoc adversus extraneos invitos imperio
fieri nequit. cui non sunt subjecti: superest ergo ut bello fiat. Unde simul apparet his calibus bella non saltem esse voluntatis, sed& necessitatis, S partem ossicii. Porro lv.
ex instinctibus naturae defensionem necessariam licitam esse apparet, omne enim animal fertur ad sui defensionem natura; Creator omnibus animantibus hunc motu ra indidit , adeoque contradictio foret, appetitum hunc a Deo esse , S tamen Deum illum im
probare : at bellum nihil aliud est quam d sensio necessaria juris denegati. Atque haec
ratio late ab Auctore in praecedentibus tractata est. Imo Creator non tantum motum
sui conservandi , seque defendendi, omnibus animantibus indidit; sed & V. arma, armorumque sensum ac media dedit , ut pocsint exequi, & quidem ea parte dedit . qua magis viribus pollent. Cum igitur alius horum
armorum usus non sit . merito concluditur , defensionem necessariam fini creationis, adeoque & voluntati creatoris esse consenta. neam. Denique & VI. communi gentium consensu, quin ex utroque foedere, ac patrum ecclesiis auctoritate , id in sequentibus probat Auctor. Additis.
- Nihil est quod his rationibus addi possit,
,, quae eo redeunt: Quod natura cuique homurinum iacultates agendi, vel habendi, L e. is jura quaedam a Creatore concessa snt. Si is proinde alius jura illa turbat, vel aufert.
contra voluntatem creatoris, adeoque inju- Iia agit, quam reparare. i. e. jus suum cui is que tribuere tenetur. Si autem nolit injuriam
is reparare; si nolit jus suum cuique tribuere, i, necessario seqditur vi alterum ad id cogi se posse, quia frustra Deus iura illa cuique is hominum concessisset, si tertius impuneis jura illa auferre,vel turbare posseti Cum vero B. parens passim hanc de bel-M lorum licentia materiam tractaverit, loca si hic inserere liceat. ,, Primur occurrit in merest. II. M.,, f. seo. ubi ita rem explicat. Natura cuique is facultatem tantum dedit in actiones, & res,, suas,non alterius; sed contra. huic ipsi in ,, suas propriam pariter concessit: per pos ς. a. quae proinde invicem impedire non
295쪽
iis Hemio; de Cocceii Commentaritis
ci possunt: unde sequitur, hominem homini,
is ejusve rebus vim inferre natura non posse.
o Ab eodem plane capite fluit ex adverso, o si tu mihi, rebus ve meis vim inseras, meis jus meum tueri, & vim arcere posse : quia se data mihi a natura de actionibus rebusqueia meis statuendi facultate, & iam illud dari tum pertiussumque est, sine quo de iis statu
se re ac disponere, impedimentumque tollereri non Postum , per pos. 4. n. 4. Quoties ergori tu meo me jure, meo e arbitrio uti non
,, sinis . tu mihi vim facis impediendo. non , ego tibi impedienti resistendin Conf. l. II.,,F. de vi V vi am. Quoniam igitur in id , , constitutum in terris est summum imperium, is ut cujusque jus tueatur . per Pos i 3. sequitur, quoad ejus copia est,me jus peris vim tueri non posse; at implorato summi , , imperii officio, seu per judicia posse. Hinc , , si deficiat imperii, aut judicis copia, cons quens plane est, hominem vi quoque se aeis jus suum tueri posse, atque tum unicum se illud quod superest, ct quod adeo necessari rium est, mei tuendi medium esse licitum,
, , per pg. 4. N. 4. Neque vero tum ego tibi
se vim insero, sed a te mihi illatam defendo. cons d. l. II.-L IT. V. de Di V vi arm. , , Cum igitur, quoties inter ipsas summas ,, potestates de jure contenditur, semper umri ficiat imperii S iudicii facultas, quippe , , quod nullum illae agnoscunt; sequitur, si is neutra pars injuriam fateri.& ultro satis
cere Velit, nunquam aliud ipsis restare meis dium juris sui asserendi,quam vim & arma. Hoc igitur tum est justum utrinque bellum iis etsi non possit esse justa utrinque belli cau-
,. Ia: nam haec committitur tum Dei, quem
se solum judicem & superiorem habent. i se dicio, pendetque justitia causae ab ejus
se eventu. Via. disp. de ius. prael. exit., . Hanc permissionem vi suum jus tuendi. , si alia via reliqua non sit, ipse aeternusia Creator illustribus argumentis praeterea de-- claravit; etenim hoc studium sui defen- ,, dendi ipse ingeneravit non hominibus tanis tum , sed & omni animantium generi, id-ὐ que tanta cura, & admiranda providentia ,
, , ut non tantum in natura animantium mo-
si tum, & affectum sui defendendi, qui om-- nium extensissimus & acerrimus , omnium, , que reliquorum motuum , qui hus feruntur
ad id quod tibi suisque bonum videtur, is principium & causa est; sed & arma, ct in- , , stria menta sui tuendi creaverit , & necis arma solum , sed & amorum sensum imis presserit, adeo ut iam ante quam notae illaeri fuerint, vim suam sentiant, & sciant quao corporis parte maxime valeant ad vim abi- , , gendam, & ad sui defensionem: quae latius se exponit,& auctoritatibus firmat Grotius cap. se a. S. I. & in notis , quo nos remittimus.., Cum itaque tanta sollicitudine aeternusis Creator prospexerit animantibus, ut inpri. ,, mis curam haberent sui conservandi & tueci.
A di, sine qua nulla quoque species conseris,. vari posset; eamque adeo hoc facto suo,, probaverit, & inprimendo quasi commen- ,, claverit, nullatenus dubitari potest , quinis si haec defensio non possit nisi per vim fieri. ,, hanc quoque permissam voluisse, per Pos
. n. Φ. O . Cic. Lib. de finibus rimis cap. 9. seq. ubi hoc argumentum, omneri animal seipsum diligere , imo Omnem n ,, turam esse sui conservatricem , perquamis egregie,& copiose prosequitur. , , Quid vero praeterea insultius,& ineptius,, est , quam dubitare , num pro necessaria
, , desenti me bella geri possint cum & oporis leat; nec licitum saltem id sit, sed & of - , , ficu: Ea enim est principalis illa pars sum- ,, mi imperii, quae in juris ac justitiae, adco-
, , que in ipsa divinae voluntatis executione, ,, occupata est , & vi gemina exercetur: Uvari in subditos contumaces, seu maleficos,aureis imperii specialiter dicti; altera in hostesse jure belli,per Pos. II. B'I4. Et utraque ,, vis tantum abest ut minus licita sit, ut &s, teneatur ea uti is, cui tutela,& executio juris A & justitiae a Creatore vice sua injuncta est. ,, Secundo, peculiari dissertatione, de imis Ititia bellorum , B. Parens demonstravit belis lare aliquando licitum esse. Idque hac ra-- tione probat: Naturae lex evidens est , quod nemo. & ne summa quidem potestas , ponis se simul ella pars, ct judex, per traditam se disp. de possim.
o Jur enim supponimus controversum in. ,, ter duoS, i. e. quod quaeque pars suum se esse judicat,& asserit Quaeritur ergo judio cium tertii, quo jus illi , cujus est, tria , , buatur, & quod proinde necessario diverisse sum esse debet a judicii attium . his enim si jam decisum cuique est, suum esse jus , , . illo demum cognoscendum ac decidendum , cujus sit: his inducitur contrarietas , illo,, componitur . h.ec in propria causa , dum
is quisque naturali allectu sibi studet, nonis amplius sunt libera ad vc. um jus cuique triri buendum I hoc ergo a propria causa diveris sum plane esse deb. t. ,, IIo
296쪽
, Hoc igitur iure non videtur summa po- is sola necessitate rerum nostrarum tuenda. , testas jus aliquod vindicare posse , nisi de se rum constituuntur, & principes cum per se eo prius per tertium, seu inbitrum con- is judicem, quem non habent, aut alitetis stiterita , , Contra extraneos invitos non possint, vi , lia Verum generali gentium consuetudine se ac armis jura sua concessione naturae vindi- lse obtinuit , ut sine tali arbitro decernere ar- is cant; quae ct Ciceronis ratio est. Lib. r. i , mis possint; quaeritur an recte ' & quidem is o . Facultas enim defendendi, quae om- i, , videtur id negandum, cum gentes de natu- ri nibus hominibus, quin & hrutis a rerum se rae decretis disponere non possint: caete--- creatore data est , desneret, si unicum se rum ex alio sonte recte defenditur hoc ri illud remedium, quo solo defenso fietio jus helli, quod scilicet conceditur summis is contra invitos paeest . auferretur. i Ioc igiri potestatibus ex necessitate per modum sortis, is tur necessario indulsit eadem natura, quae is seu aleae. Nam arbitrium illud sine potesta- illam concessi; & ut vulgo dicitur, dato se te non lassicit, nec propterea princeps suo is fine datur quoque medium , sine quo finis ri judicio cedere voluerit: quin cum multa a is obtineri nequit. Bellum itaque princeps ge- ,, judice injungenda hinc inde sint partibus , ,, rit, non ut judex, quia in extraneos imisse alterutra partium patitionem denegante, is perium nullum habet; sed ut pars, ct eo& deficiente vi coaetiva , athitrium plane is jure, quo vel privatis , quando Iudicis nulis futurum esset rausorium. la copia est , nec aliter ipsi pollunt, morifi, Jure ergo principum dubio, cujus ex- , , adversarii quoque se,ac sua defendere, nul- ,, plicandi alia ratio non est , gentes rem sorti, is la lege prohibente , licet. seu belli aleae committunt: uti & privato Omne igitur jus belli hac regula definitus, i, rum jus in dubio sorte dirimi soleti t. I . se quod omnia illa in bello licita sint, sine M iudic. l. s. sani. ercisc. l. 24. S. 14. Meic. in quibus reparatio juris nostri obtineri nequitio libent. S. a 3. Ins. de legat. & merito: Si enim is Ideo enim bellum juste geritur, ut jus suum . , , nihil casu , & absque summi naturae arbitri se quod aliter non potest , Pt inceps recuperet. A dxpctione contingat , dubitandum non est , Hic finis est totius negotii, uti finis cujus, is quin sortis eventus non casu, sed astitrio se que actus, ct praelii est victoria, quam Im- , , numinis futurus sit. Ita Salamo : sors in ,, peratori propositam esse non uno loco resere,, sinum jacitur , sed tota cadit arbitrio Domi- is Cicero. Ub. 8. ad Atrio. ep. xl. V mis ni. Pr . I 6. D. rast. Inprimis ergo ad hoc ,, fragm. de rep. lib. q. Praeliis itaque victori rerum arbitri judicium recte confugiunt se rias, victoriis ius suum tueri, ac vindicare,, Principes, utpote qui immediate ab eo de- , , Princeps intendit.
M pendent, & quorum solus ille est judextri competens , cum alium judicem non ha.
si beant. Ita idem Salomo : Sors litem. cum A n s. I. is ponit, bc decidit inter summas potestates. 1' .
Obst. c. T. q. s. d. te. de sertileg. See. Ut Et alia, qua deinceps sequentur 3 ,, Ubiis sortis autem modus Principibus proprius o scit. de causis belli, & de belli processu ,, est alea belli: tum quod principes ad execu- ,, quaeritur. o tionem iuris ab ipsa natura gladio armati Ad mi natura J - Sensu laxiori sumto,
o sunt; disp. desunt. pM. tum quia hic modus , , quo continetur non tantum ius naturae s is solus superest , quo pars stare cogitur judi- , , ciale, sed & jus naturae rationalis, seu hu-ocio sortis; vi scilicet victoriar ultimae. qua ,, manae. Vid. l. I. c. I. F. 9. junct. prolet. se ipse hostis redigitur in potestatem victoris , is f. 9. Vid. artis. b. S. I. n. . in s. v. s. is quae est finis armorum. Tum tertio de finibus J i, pag. m. Lo . Uis Tertis B. Parens in Disp. de iure vim- pag. 1ο9.
,, ria ju bellorum deducit, & in s. r. ita Tum aliis in locis I ri Scilicet lib. s. de F, , rem explicat. Bellum est potestas jus no si nibus bou. Se nita. p. m. 14 . 14s.146. Uri strum vi vindicandi ab extraneis . a quibus ει ι 47. ara. lib. 4. eou. p. I a T.
imperio , cui Rhjecti illi non sunt , non Ede quadam prima natura J is prima nat ν, pulsumus. Bellorum igitur , atque in bel- ω ita describit Cicero d. p. I 4 . qua in an tu occidendi, vastandi, praedandi jura, oJum in ipsa natura , comprebendunturque
297쪽
,i suis cuiusque sensitis , te in contra i quis
dicere velit, non adiutit r. Alibi ea vocat, , initia natum, L AL Io 9. prima invitam menta naturae. d. l. I
maa usquentia, sed quis Elis primis tr erevia sint J Nimirum notiones convenientiae rerum cum ipsa ratione. Vid. N. 2, Quod specialius postea explicat, convenientiam necessariam cum natura rationali, & Ω-ciat L n. 3. ius. Un. q. pr. 1'rima natura vocat d. Intelligit Cicero motus illos, quibus natura ferimur ad desensionem juris nostri. Separandi autem sunt hi motus ab illis, qui ex corrupta hominis natura procedunt , quod innuere videtur AuctUr u. a. at exprimere nequit. Meclerus tractutum satis ineptum de primis natur Ic iplit , nam ex se satis patet quinam motus Omnibus animantibus natura inditi sint.
Seu qua primis illispriserenuadunt J, , Quias prima illa ex motu natum , consequentiam autum ex ratiocinandi facultate oriun- tur. Via. u. sep
M v3. I 28. ait, primam ex natura nos haberes appetit Onem, ut conservemus nos ipsos. , , si Lib. s. de . pag. m. I 46 ait, omne,, a muri se ipsum dirigit, ει' finis ac ortum , s , id agit ut Ie coufervet. plures au- ctoritates colligit Tesmatus. h. Via. Platos. de Leg. p. III. Seu. ep. 12 I. Uep. 8a. Item L. orares e. s. GAL Nocy. Ast. ν,- . Cicero I. U. 4. singula capita eO- , rum, quae ad prima naturae pertinent, res, Censet: principio generi animιortium omitti, es a natura tributum, tis se, vitam , com,,pusque tuearur, declinetque ea, qua no-M citura videantur, omniaque quacunque ad ν, vivendum sunt ruressaria , tuquirat, set pa-s, ret, in pastum, tit lariatita, ut alia ejus, , dem generis. Commuue atium auimaritium, , omnium es comunctionis appetitus, pr i, creant causa , cura quintam eorωνι quari procreata sunt.
Es commendatur ad se conseruandum 3 o I.
is e. non tantum ad conservandum vitam R, , membra, sed& res, quarum acquisitio, &,, retentio ad vitam utilis, ct necessaria est. Vid. n. 4-HAtque ad Iluumsaltim 3 o I. e. corpus, &is facultates agendi. D aa ea, qua conservanti assint ejus satus
diligenda 3 se Adeoque & vim , si status ille
, , aliter conservari nequit, adhibendi. Alienarur aurem ab interitu, sisque rebus , qua interitum videmur nis16 3 ri Seneca remo ita explicat Ep. 12 r. millam animal ad Diis tam prodit ne metti mortis is Henim couis etiamfur Vatura sis, qωιtque'qua iri vaIu, illa petit, Iasura reformidat. Eive etiam J scit. ex motu illo, quo is animantia seruntur ad sui , membrorum. que suorum , conservationem. Primumque esse oscimn usse quis Uervet in natura tu I , , Quia omne animal, simulis atque natum est, sibi commendatur alti suum statum diligendum : quae sunt verbari Grotiimpr. b. u. Deinceps ut ea teneas, qua secundum naturam sunt 3 se l. e. quce ad conservationem se ejus status pertinent. Nam ad haec quoque is diligenda animal illud simulatque natum est, is sibi commendari dixit. Mor. convenit hoc , cum principiis Stoicorum . qui vitam be tam in eo posuere, vaturam sequi, seu ua
, tiara covvenienter vivere, quod late expli-
Priatque coruraria I, , I. e. ea, qu nδturaeis repugnant.
At post hae creuita sequi uotionem cou e- .nsentia rerum cum ipsa ratisve J Dixit Auctor . quaedam esse prima naturae . quaedam Consequentia. Exposuit, quaenam sint illa natu rae initia . seu prima inv.tamenta naturae Tm prae. hic jam explicat consequentia , seu notiones convenientiae rei cum ipsa ratione i. e. cum natura rationali,ac sociali. Vid. n. s.
Intelligit igitur Auctor per rectam rationem, eam quae convenit cum appetitu sociali, & rarionali. Hanc convenientiam ideo pro regula actionum moralium constituit, quia prima illa naturae , i. e. instinctus naturae, indefinita sunt , adeoque restringi debent per illam Convenientiam cum natura rationali & sociali. Nos alibi demoni travimus , motus depravatosa motibus naturali hus secerni debere , nota ex natura sociali, sed ex positione nostra juti gentium quarta. Additio. ,, Bene notandum est . Auctorem per pri- ma naturae nihil aliud intelligere quam mo- , , tus naturae , instinctus naturales, ae faculis talem & jus agendi juxta illos motus: quod is jus naturam omnia animalia docuisse , inde. que brutis commune esse, dixit Ulpianus. is cum vero homini ratione praedito non prori miscue motus illos sequi concessum sit, sedis tantum. quatenus rationi conveniunt : tota 1, quaestio
298쪽
Ad Hur otia Lib. I. Cap. II. f. I. I I9
,, quaestio eo redit, quando rationi convenire M videantur ' Auctor est , quando motus illiis cum natura sociali & rationali conveniunt. Vid. M. 3. in f Sy v. s. pr. Hinc diffe-ὐ rentiam inter bruta & homines alibi hanca, constituit, quod illa agant ex principio ali.,, quo intelligente externo; hominibus au- tem, qui circa similia similiter agere norunt, ,, cum appetitu societatis inst iacultas sciendi, , , agendique secundum generalia praecepta. ,, Prol. S. T. , , cum vero satis probatum sit, naturamis socialem & rationalem in sensu A uctorisse nullam inferre obligationem, convenientiari cum his naturis non potest regulam actio. ,, num moralium constituere. Cons. quaedi, notavimus au proleg. S. . Neque proinde ,, sustitia bellorum inde defendi. Vera igitur ratio, cur bellare licitum is sit, non ea est quam Auctor asseri , quia se id γιονι repuginas natura sociali vaginati:
is sed quia Deus voluit jus suum cuique triis bui, finis autem ille absque bello obtineri
, nequit. Atque eam convenientiam Ue. pluris sim
eis am I ,, Prima enim naturae sunt effectusti instinctus; convenientia autem illa effectus, , rationis. Illa brutis communia sunt, haec , , solis hominibus propria est. Egregie Saltu. o stius Casilis. pr. Mimi imperio corporis se
is vitio magis utimur : aeterum nobis cum is Diis, alterum cum besiuis commune est.
D qim hαnestumst propintum d , , Quando se propolitum honestum sit Vide n. seq.
Quia prima natura commendant quidem norvecta ratori J se l. e. ab illa ad hanc profi-- ciscimur. Gron. h. Ex ratione enim , i. e. .. ex fine creationis demum elucescit,an homo is ratione praeditus motus illos naturae sequiis jure possi t. Sed ipsa recta ratio earior uobis esse deleat. quam illa μι a quibus ad haste venerimus I, , Rationem , cur praeserri debeat causa in-ri telligens primorum naturae ipsis initiis na- , , turae,jam dedimus; scit. quia illa ex ratione , ,, haec ex solo instinctu , ex appetitu , ct
, , motu naturae procedunti Hae cum vera Ant. as omnibus , qrii
indicio praediti sinit, facile essensum impetrent dri Vires animi viribus corporis praeferendas esse omnium gentium consensu constat. Vid. ,, Orat. B. Par. an respubl. armis magis,quamis legibus defendatur. Quod illis naIura initiis congruat 3 ,, I. e.
, prunis illis natulae, motibua illis naturali-ribus, appetitui illi consu so sese conservandi.
Deinde veniendum ad illia I ,, I. e. ad se causam intelligentem . cur illa prima n is turae hominibus indita sinti
stuod quamquam rist oritur J , , Scit. per, , ratiocinationem.
Dignius tamen es J ,, Quia est effectusis rationis.
Neque sumendaran tantum s detur , sed omni modo expetendum J se imo nec omittenis dum , nisi poenae divinae se subsicere velinto homines. Proleg. f. LI. Hoc ipsinu vero, quint honesum dicimtis 3 - Et quod pluris faciendum ene dixit, quam se & ad quod prima naturae nos ducunt. Via.
o n. praeced. Ad intellectum eorum , quae se ., quuntur, repetendum est ex praecedenti ca- is pite , Auctorem ad ius vatura , laxiori senis su sumtum , etiam referre pia tutum obliga ,, tionem; at non omnium , sed tantum ea. , , rum, quae aliis hominibus utilitatem affe- runt. L. I. c. l. S. 8. Et hoc est quod hic innuit, Muesum pro divertitate materiae se vel in puncto consistere, ut debeat fieri; se vel latius habere spatium, ut possit fieri vel ri non fieri. In examinando autem jure nat , , rae se tantum priori sensu honestum sumere, is ait. Adeoque Auctori injultum est, qui
is quid rationi, seu honesto. quod In puneto,, consistit adeoque naturae sociali,& rationa-- li repugnat: ἔ. b. n. 3 tu M. u. q. pr. Pro ma teria diverstate J , , Quaedam enima, virtutes praeceptum continent, adeoque ad ,, jus naturae laxius pertinent: quaedam vero
,, commendantur saltem . sed non obligant. ,, Ad illa Crotius refert eas virtutes, quae aliis is hominibus utilitatem asserunt: Quam hypo- , , thesiin Auctoris plenius exposui,& examin ,, vi L. I. c. I. F. 8. n. I. Cons. Dissert.
Proclem. n. f. 8. N 9. Modo in pnncla confinit . ut A vel missimum inde abeas, in Oitium defectae 3 is Adeoque unde obligatio agendi oritur Vid.
o I. r. c. X. l. 9.-uo liberim habet statimn, ita ut F feri laudabiliter, Iure turpiti dine omitti, aritaliter feri posis J- Adeoque unde nulla agenis di obligatio oritur: nam consilia, se si quari sunt alia praescripta, honesta quidem sed, non obligantia, legis,aut juris nomine non venire,dixit I. I. c. I. f. 9. etsi per abusio. o nem aliquando juris naturalis vocentur. I. I.
Fenne quomodo ab hoe esse ad Me non esses
ritim fit ii modus J ,, Crotius doctrinam deo, primis
299쪽
Isto Heluci de Cocceii Commentarius.
primis naturae, per se satis cognitam,& evi- , , dentem, hac interpretatione obscuram ad-ri modum reddit. Quaedam enim existere ait, is quae ubi existere desinunt . in oppositum ,, aliquod statim, & necessario transeunt : itari enim inter vitam & mortem non datur in. ,, termedium , sed qui desinit vivere eo ipso, , momento mortuus est. Atque simili rationeis Auctor est . honelium quatenus justitiam ,, naturalem continet. itatim ac inde recedi- tur, fieri inhonestum & injustum. Conf
Ac iliter aliter adoresa J - Ubi non fit trannis itus ab noc else ad hoc nun esse. Ut altim , nigrum, reperires aliquod inerm*um J Album enim dum existere,, desinit. non statim & necessario transit in is oppositum nigrum, sed alium colorem i ,, termedium induere potest: Atque landi ra- tione Auctor ait, aliquando id quod hone- stum est, non statim fiet i inhonestum si is negligitur . sed rem arbitrii. ac libertatis manere : idque semper ex nypothesi Grosi,, contingit, si virtutes illa: ad aliorum utilio talem non pertinent. Vid. I. I c I. S. 8. n. I.
Sitie mixtum J Scit. ex albo & nigro. Reductum utrinque I ,. Ficnim quaedam se dici iuris naturalis reductive . docuit supras, L. I. c. I. i. Io v. non quia jurena-- turae obligationem inserunt, sed quia juri,, naturali non repugnant, adeoque sine turis pitudine peragi, vel omitti possunt: & hue is quoque resert ea quae honesta sunt, sed non se obligantia, quae per abusionem dici juris
is naturalis ait. dici. S. 1 . n. 3. GrOnovius in is notis relati huc illud Horatianum in Db. I. ep. 18. Virtus 6 medium citione ,U utrimis que rediarum. At Grotius, alio ac Hor, is tius sensu, ait, reductam aliquid utrinque is esse. Horatius enim innuit virtutem in me-
,, diocritate consistere Via. Hol. F. 33. D in pqsteriori genere 3 I. e. in honesto, is quod libet ius spatium habet. & quod peris tinet ad praescripta honesta quidem sed nonis ad obligantia L. I. c. I. S. v. u. I. L. 2. c. I s. i. o. u. I. L, 3. c. 3. g. 6. u. 3. ,, p. 4- a. N. I. cap. I 1. 3. 4. u. I.
Maxime occupari filem leges J is Vid. DUC,, Pνο- II. f. 9. I tim ditimis 3 o Intelligit leges Adamiticas se Noachicas , & Evangelii. L. I c. 2. g. 6.,, u. 2. Eoque resert leges de divortio,& cono cubinatu; ibi enim nefas non apparere P M tat absque lege divina.
Tum humana J ,, Intelligit ius gentium
M voluntarium , & leges civiles. Exemplum iuris gentium assert in successione collatera- liunt: jus gentium enim ideo, quod testari tor praesumatur voluisse id quod honestillia D mum est,& quod ossicio congruit , iis de r. 1, re haereditatem,ait. L. a. c. T. LI. f. 9. Ut quod per se latidabile tantum erat, etiam deberi incipiat J,, Exemplum est in I. I. F. Perie. V comm. rei vend.
Au fieri aliquid psisit non injuse J ,, Nam
,, ex mente Grotii non sufficit quaerere an aliis 'id fieri possis inse: quia abusive etiam j se itum dici potest, quod juri non repugnat
se quod examinavimus clici. lib. I. c. I. S. 3.- U S. I . n. 3. Cum nasura rationali J - Quid autem in-- telligat per naturam rationalem, explica-- vit in Prol. 6.9. nimirum . quando quidis convenit judicio recte conformato ad aestiri manda quae delectant,aut nocent. citra smis cietatis respectum. ibid. Atque hoc ius ua. tura Iamus vocat; cui quae repugnant. contra jus naturae, humanae scilicet, esseri ait, Prol. S. 9.
Ac sociali J per naturam socialem intellia
is git appetitum societatis. i. e. communita. M tis non qualiscunque. tranquillae, & pro sui intellectus modo ordinatae. Proleg.
- , 6. Ad hanc enim societatem custodiendam is obligari homines, ait, I ol. I. g. & qui se quid huic naturae sociali tepugna. , injrassianis esse asserit. Vid. l. I. c. I. S. I. Inter nima natura J , I. e. inter motus illos naturae, quibus unumquodque animal se sibi conciliatur,& commendatur ad se Conin ,, servandum. H. r. etiam citra respectum is convenientiae rerum cum ipsa ratione. u. a.
is enim est omnibus animantibus vehementi Isio mum motum natura inditum esse sese cono servandi, & omnem vim alienam a se ammis vendi.
Nam δ' fiui belli J - Qui consistit in e
si fensione necessaria iurium nostrorum. Vita, mems σrumpte consereatis 3 - Nihil ,. hominibus pretiosius est vita & corpore . &is vehementissimus est motus, qui nos ad e
is rum conservationem ducit. Et renim ad viram utilissu retentio, aut
acquisis J - Νegari nequit naturam nobi via inllinctum indidisse ad acquirenda S retiis nenda ea quae ad vitam utilia sunt , pertiri nent enim ad conservationem vitae. Idisponis natura maxime cenvenit 3 is Nam a ex
300쪽
Ad Hur otii Lb. I. Cap. II. f. I. Ta r
is ex Cicerone prima natura descripsit , quod simulatque natum sit animal, ipsum sibi si concilietur, & commendetur ad se conis is servandum,atque ad suum statum, & ad eari quae conservantia sunt ejus status, diligen-
D Di aes eam renis opus tanti Sec. J - I. e.
, , si aliter jus nostrum servari nequit. tuncis enim demum agitur de necessaria defensi ri ne , seu conservatione juris sui.
m animantibus gulis virer ideo a rasmra Aut attributa J , , Certissima ratio. Deum se approbasse bella, haec est, quod non tan is tum motum sese defendendi omnibus ani- , , mantibus indiderit, sed & arma dederit,ri ac ea in robuitissima corporis parte conm, , tuerit , imo usum horum armorum solo nais turae instinctu & homines,& animantia d ri cuerit , unde necessario sequitur, Deum v ,, luisse ut homines se defendant. Illis iraitis petit, atque infensu inti et Iis Tesmarus m Mot. h. t. alias auctoritates aDis seri, sci. Pheraulae apud Xenopb Ius 2.
,, p s6. y Viam equidem homines ranitiersos ari Natura noue video, quemadmodum iis an ,, mn Mimalium quaelibet aliquam pugnam is norint, quam πω alinuri arque ab ipssa uinis tura didicerum , v. g. bos cornu seria e -- is vis. equus ungula, canis Ore, dente apeν ρ,, Atque etiam omnia hac aruimalia eaver Lis hi is eis norunt, a qui I es cavendum nu se xime . etiam I uullius unquam magubi imis dum frequentaverint. Lactantius in I. 6. eis Io. ait; μιις, qui cateris animantiburs ri pientiam non dedit, nas ratibus ea νnnui-
,, meretis ab incursu, Si periculo 3titiora securis Et l. 3. c. 22. de animalibus sermonem fa , , ciens , ita pergit , qua vel ad perferendam se vim temporum, vel ad incuriones a suisis corporibus arcendas, naturatibus mMmmemis iis providentia caelestis amavit.
Uoctos infantes videnatis 3 is Qui cum usumis rationis non habent, non potest non n ,, tura ipsis hunc motum indidisse.
Manum homini esse, ait,pro hasea J Horatius
I. Sat. 3. ita canit: Unguibus , V pugnis, dein fustibus , atque ita
Putnabant remis, quae post Disiemerat usus.
Recta autem raIio , ac mitura societatis dis per rectam rasionem intelligit jus naturae se humanae, seu ius naturae laxius sic die um :is per naturam societatis intelligit jus sociale. Neutrum jus admittimus, adeoque ex nevisis tro bellorum justitia probari potest.
suae secundo loco ad examen Poeauda es d, , primo enim loco examinavit, an bella primis
is naturae repugnent. Vr d. svra u. 4.
Ac potiore J - Dixit enim , causam intelli- gentem potiorem esse primis naturae. Viri
Non omnem vim inhibet, sed eam tantum a Diietati repravas J Diximus I. nonis dari societatem humana n, adeoque frustra ., de repugnantia vis Cum ea societate quaeri.,, 2. Si daretur talis societas,non tamen hella , inde licita fieri probavimus in Dist. Pro . i. Hinc licentiam hellorum ex , , plane alia ratione probavimus initio hujus S.I. e. qua iur alteratim tollit 3 - Νam secun- dum principia Auctoris. jus meum est quicis quid cum natura societatis convenit; ali ,, num, quicquid ei repu rnat Proteg. ἔ.9. Nam Metas eo tendit, ut suum cuique Diaviamst communi ope 3 is plenius haec princi . sepia Aucto explicavit in Proleg. S. I. , 16. . - , a 3. Cum vero humana societas non detur, M verum quoque non est jura singulorum cea. o muni ope defendi debere. uod J .. Nimirum quod ex natura socialiis vis bellica licita sit.
Locum habitiarum, res dominium introisducium non ehet J . . Communis vox est . helis la orta esse ex dominio , ex meo S tuo: ,, Auctor hoc negat, & probat defensionem is necessariam jurium nostrorum locum habis, turam . etsi nullam rerum proprietatem ha- , , heremus : quia I. extra bona alii jura li is mini competunt, scit. vita . membra, ho- nor, libertas &C. qine si auseruntur, velis violantur, vi defendi possunt. a Quia exis hypotheli Auctoris hominibus competit jus, occupandi usum rerum natura communium zri atque hunc usum, quem Auctor a dominio, , distinguit, armis defendi posse, concludit. Equidem prior ratio vera est; at myterioreis ratio falso nititur fundamento. negamus , enim res natura esse communes . & homi- nibus solum jus occupanda usum in primaevo, , rerum liatu competiisse: Verius est res omiso nes natura esse nullius. easque cedere Ocri cupanti jure dominii: I. a. e. S. I. 0' adeoque dominium a natura introductumri esse, & cum genere humano originem ce is pisse,ut JCtus loquitur in L I .F. A R. D. mod utine ita voeamns I ri Dominia enim, , , qualia nunc sunt, non a natura, sed acisis cedente demum voluntate hominum intro. ,, ducta esse, Auctor putat. ante autem hancri introductionem res omnes fuisse communes.