장음표시 사용
381쪽
multos mortales famos feri subegit, aliud clam hum in pectore, aliud promtum in lingua habere; qui & haec habet de amicitia horum hominum; amicitias inimicitiasque non ex re, sed ex commodo Uimant, magisque vultum, quam ingenium bonum habent. idem secit & Aristoteles, qui pectore suo nullum de deo habuit sensum, & quamuis nihil tradiderit de rebus diuinis, quod tanto ingenio esset dignum; in speciem tamen interdum contra atheos disputauit. sic insimulat philosophos sectae Ionicae, quod praeter materia
am nullum aliud principium rerum naturalium admiserint, y quamuis eXinde non pateat, quod & nullum deum, cuius haud fecerint mentionem, agnouerint. quapropter AUCTOR Obsem. Hal. dicit; prodidit autem Aristoteles in eo maxime animum suum ad atheismum pronum ac procliuem , quod tantos contra araeos clamores exritet, ostentando Fandam nugatoriam de deo notitiam, quae tamen ab intimiori cognitione perceptio- . ne remotissima fuit: qui enim deum non agno
scunt s licet Armissme Abi persuadeant, se
Zeum credere, ac subtilissime contra atheos insputare possint, nihilominuae pro atheis iure
optimo venditantur. ν. g. VII. Obseruauimus quoque in Aristotele animum voluptati traditum, cuius rei t stimonium exhibemus ex DIOGENE LAERTIO, 3 qui ex ARIsTIPPI libro primo de
382쪽
antiquis deliciis tradit, ἐρ- ῆ- τον Αροςῶε ν παλλα κλς τοῦ ἔχμιου, adamasse Aristotelem Hemmiae concubinam. qui & addit: τοῦ δε συγχωρησανῖος, ἔγημέ τε οἰῶ ν, - εΘυεν τύ
ῆρμ έα Παιανα ἔγραφεν, quam illa quum bi pem misisset, juxisse eam, st gaudio elatum imm lasse mulieri, ut Athenienses Eleusinae Cereri Hermi aeque paeana scripsisse. quae verba produnt omnino animum, in quo libido fuit non mediocris, sue paeana, siue Carmen tantum panegyricum scripserit, de quo momento paullo post dicemus. atqui haec indoles an mi, quae erat philosopho nostro, omnino fuit consentanea atheismo, atque essicit, vetmodo formauerit se ad externam honestatis speciem; modo vero aperte Pro Corruptis
animi studiis egerit. g. VIII. Tandem ad ultima Aristotelis fata nos conuertamus, eX quibus nouum argumentum de moribus ipsius haud rectis, 1ed impiis petere possimus. sunt , qui ipsim ad- cuiant άυτοχηκως, cuius mortis autem, quam ipse sibi intulerit, duo eaque diuersa generaetraduntur. Q alii Aristotelem cicutae poculo hausto ex vita commigrasse dicunt, quo per
sCvs PATRI Txus, qui dicit; perrexit e go Athenis Moere, usque sae sexagesimum δε- cundum suae aetatis annuU, quo tempore ab Eu-
383쪽
medonte quodam hierophanta, vel Dcophanta άσει lieri l. e. impietatis est accusatus, eosiaticet, quod Hermiae eunucho iam osim, veluti Apollini paeana cecinisset, ac mutari uxori tanquam Cereri sacri asperi itaque metuens,nesbi tunc, quod olim Socrati, accideret; βο- tam vertit, Chalcidemque Euboae se recepit. dum vero Chalcide moratur, orationem in Hidefensonem scripsit, eamque iudicibus transmisit. sed quum oratio ea adiudices nisi ro- fecisset, ad iudiciumque nihilominus vocar
tur, cicutam hibere elegit, cuius Fucco X L I I I. Gnno ante Socrates extinctus Derat. cui adiungere possumus IVsTVM LIPsIVM: cum XLII. annos, inquit, docuisset a morte Alexam
dri , impietatis accinatus ab Euomedonte si cophanta Chalcidem pro Vitra poto aconito υ ta aufugit. alii autem adfirmant, quod se in Euripum praecipitem dederit, quod naturam eius caussamque fluxus & refluxus assequi non
gimus quippe virum hanc Aristotelem Euripi
septies die ac nocte reciprocantis naturam a miratum , caussas altius seetim librontem, quum minus voti compos euaderet, animi aegriatudine contraxisse morbum, ex quo non con
valuerit ampliuου. sunt qui prodant in fretum Aeaeisse praecipitem se praefatum elogium: quaniam Aristoteles non cepit Euripum, Euripus cepit Arsoteum. alii tantum tradunt Arist telem magno pudore ac mentis moerore, quod naturam Euripi cognoscere haud potuerit, Occupatum e vita excessisse, ac momentum illud,
ad Senecam de otio sapient. eap. 32. 2 lection. antiq.. t .
384쪽
quod se in mare coniecerit, haud adtingunt.
neque Euripi Chalcidici naturam cognoscere posset, unde propter ingens probrumqpudorem
in maerorem coniectus morte vitam commurauit: &GREGORIvs N AZIAN ZENvs ita
adloquitur Iulianum : laudas insuper in Homero discendi amorem circa Arcadicam quae
sionem N in Ari tete philosophiam re diuti
nam moram ad reciprocos Euripi aesus, quibus uterque occubuit. g. VIIII. Sed vero nec desunt, qui Ari- sotelem facinoris huius absoluunt, ac probare contendunt, ipsium morte naturali esse defundum, quam in rem varia proferunt testimonia. etenim dicat DIONYsius Halicarnasseus: Fpos Philippi obitum, Euenaeto praetore, profectus Athenas Arsoteles scholas habuit duodecim annos in θωo. decimo tertio autem, Alexandro mortuo, praetore Cephisiodono, Chalciadem migrauit, ibique ex morbo decessit, quum tres s sexaginta vixisset annos : cui adiu gunt APOLLODOR vM , qui tradat apud Di OGENEM LAERTIvM, ' Aristotelem quum tredecim annos in lyceo docuisset, Chalcidem anno tertio Obmpiadis centesma quartadecimae perrexisse ibique morbo periisse, quum esset annorum ore LXIII. item CENso Ri NuMs dicentem: Arsotelem serunt naturalem su- machi infirmitatem crebrasq; morbidi corporis
385쪽
ensiones adeo virtute animi diu sustentasse, ut magis mirum sit ad annos LXIII. eum vitam pertulisse, quam ultro nonprotulisse. nec solum testimoniis hisce sese muniunt, quum AristO- telis caussas perorent; sed& ipsas adcusationes remouere& quod illis nihil veri nec solidi quid insit, demonstrare elaborant. quod igitur ad priorem sententiam adtinet, Aristotelem cicutae poculo hausto fuisse extinctum, Obseruant, quod sua voluntate Athenis Chalcidem sese contulerit, nec statim tradiderit fugae, sed posthac, quum defensionem suam nullum habuisse pondus, cognouerit. quo me tu impulsus quum profugerit Athenis, ne a senatu cicutae poculum bibere exempl'Socratis cogeretur. sane non esset simile vero, ipsum propria libidine incitatum hausisse venenum Dacque ratione sibi adtulisse mortem: quid enim opus fuit solum vertere, s Athenis fugere, si voluntarie erat obiturus y annon ut in Euboea , sic Athenis potare aconditum s vitam ire licebat' dicit Gu Alli Nus Veronensis
adhaec monent, crimen, quo adcusatus fuerit, tanta poena non esse dignum, siquidem Veteres non solum in honorem deorum, sed etiam heroum & aliorum virorum paeanes scripserint, teste ATHENAEO: unde miratur IVLIVS CAESAR SCALIGER: 3 quod Athenienses
prosecuti iudicio sint Arsotelem, quoniam in
Hermiam, qui esset mortalis, tanquam in deum paeana condidisset, quum tamen etiam viris fortibus daretur M. quin etiam Aristoteles in Hermiam non paeana, sed carmen tan-
386쪽
tum panegyricum fecerit, auctore ATH NAEo 3 nec posteriorem sententiam gravioris esse auctoritatis iudicant, quo de argumento pluribus disseruit LILIENTH ΑL: adde
g. X. Quod Aristoteles cicutae poculo hausto se vita priuauerit, nulla veritatis specie ad firmari potest. num autem in mare se dederit praecipitem, an minus, hac de re haud disputabimus, id tantum probabili ratione ad firmantes, quod Aristoteles propter nimium in cognoscendas res naturales studium vires corporis fregerit, & singulari adfectus moero re vita fuerit defunctus , Confer PETRUM BAEDIVM. atqui hoc mortis genus etiam inter species tae potest reserri. quid multa λ vixit Aristoteles, ut sensita errores ipsius sequebatur corruptio morum. sed haec
387쪽
388쪽
III. de enousiasmo poetico S. IV. num eloquenin iis insit aliquid diuini g. V. exempla de enthusasmo veterum sopbisarum in inuentione g. VI. quae confirmantur per testimonia f. VII. o illuserantur ex adpellatione diuinitatem signia seunte isiorum *. VIII. de ipsorum ent fiasmo in actiona LVIIII. X. antequam insiluitur rudirium de boc enthusiasmo, obseruatur primum, quodnon omnes huic sententiae adiacti fuerint g. XI. deinde. multi de strutoribus Esserentes for mulis,qua diuinitatemfignificent,veluti translatis utantur 6. XII. fundamentum embum i derin monstratur partim ratione ipsorum oratorum, quorum nonnulli ex animo per creditum cum
mosibus commercium , talem Abi perfuisserints XIII XUII. XV. XVI. nonnulli autem simulate per faudes o fallaei, istum prae se tui rint j. XVII. XVIII. XUIIII. partim ratione
auditorum aliorumque, qui crediderunt, diuino ad latu esse incitatos oratores. haec pressam d ducitur ex vi oratoria f. XX. partim rationei arum orationum, per quas elaborarunt in in tellectu admirationem f. XXI. XXII. XXIII. XXIIII. in voluntate uero cum delectationem
XXV. XXVI. XXVII. tum svorem o vis mentiam motus f. XXVIII. XXVIIII. XXX. XXXI. XXXII. XXXIII. partim ratione indolis avditorum 6. XXXIIII.
Γ utramque partem disputatum fuit, num
naturae atque ingenii dotes, an artis praecepta magis valeant ad facultatem copiamque dicendi Z quo momento quondam opiniO-
389쪽
num diuerstatem fuisse deprehendimus. EX-titerunt quippe, qui benigniori natum eius demque muneribus, si non omnia, plurima tamen, quae diterius atque eloquens nomo Praemstat, accepta retulerunt, quae sententia fuit ex verustioribus f EXTO EMμiRICO, dc qui ipsum sequitur aetate recentiori, ROLAND MAREsio. qui quum opinionem hanc praecipue auctoritate exemplorum cum DEMOSTHENIs, tum ANTONII, qui eloquentiae summam laudem & mirificam existimationem habebant, confirmauerit, illis commemoratis, haec addidit: itaque ut quis disertus eua dat, non multum meo iudicio in istis rhetorica
praeceptis, quae sisnt infinita, se torquebit; sed
quum erit communi ilia eruditisne imbutua, quae in artibus ingenuis consistit. philosophiam, praecipue moralem attigerit, quas Socraticas chartas apstinat Horatius , tum δε-
mum frequenter se in dicendo ου scribendo
exerceat. exercitatio enim, quo potentis*mum discendi genus vocat uuinctilianis, sis mustis praeceptis aliquem eloquentiae usum asse ret ei, modo indolem habeat, s naturam ad eam idoneam, qua pracipue hic multum valet. 3 sic quoque nonnulli existimarunt, speciatim sublime dicendi genus, & id quoa in oratione sit grande & masnificum, ad nullas a tis regulas posse reuocari, auctore DIONYs I LONGINO, qui autem alio loco 3 id tulit hac de re iudicium: προ μεγαλοφυσας βον θηρωι τῆ cφυσε, πο εο ι την τ, prasiat autem, uti ad perficiendam orationis grandit
390쪽
tem ars naturae succurrat. quumque poesis genus quoddam eloquentiae constituit, huc quoque ea possunt transferri. quae de ista eiusque cultura disserit HoRAΤ1vs; natura feret laudabile carmen, an arte 'quaesitum est. ego nec sudium sine diuite
- nec rude quid prosit, video, ingenium: a
altera poscit opem res, T coniurat amice; quae sententia suis munita est argumentis. pro ut enim omnis habitus, siue corporis sit siue animi, industria& actionibus saepius susceptis a nobis comparantur ; sic ut talis constans &Lacilis aliqua in re perfectio gignatur, necesse est, facultatem habitus a natura habere, adeo ut qui ingenio minus valet, nihil praeclari in litterarum studiis possit praestare. varia autem scientiarum sunt genera, ad quas non quoi ruis ingenium promiscue aptum est, sed pro diuersitate materiarum, in quibus versantur, sibi semper conuenientem intellectus humani in dolem postulant, si ipsarum cultura suos ferre debeat fructus, quippe quae facile ad eloqueneiae disciplinas possunt adplicari. ac quamuis minus negauerim. quod quis singulari ingenii excellentia conspicuus, per diligentiam assiduamque eXercitationem, vel sine artis cognitione effici possit eloquens ; huiusmodi tamen via ad suscipiendam studiorum eloquentiae rationem multis circumiepta est difficultatibus. quapropter melius Omnino consulunt sibi, qui quum mentem eloquentiae Consecraverint, non solum ea, quae beneficio naturae