장음표시 사용
141쪽
Familiarior est cataracta senibus, habitus laxi, repleti,' quam habitus stricti, ideo, quod in illis vasa
omnium organorum sint, magis tenuia et angusta,
et ex hac proprietate facilius obstrinstiones patiantur, quam in illis, qui, vasis gaudent magis amplis. hinc fit, quod in prioribus humor crystallinus facilius pelluciditatem amittat, eoque ipsb coecitatem ex cataracta inducat. Cum ii itio obscurationis visus senes de coecitate insecutura iuste anxii et solliciti sunt, varia a medicis commendata in usum trahere solent, sed communiter frustra. i f. VIII.
Primarium, quod a quibusdam commendatur re- 'medium, est saliuatio per mercurium. Non licet quidem illorum experientiae temere contradicere, licebit tamen etiam mea, circa hoc remedium, ob- , seruata adponere. Proni uti stini coeci miseri. Omnia patienter, ad recuperationem visus, patiendi, ita communiter Medicos de festinanda cura omnimodo sollicitant, et lacessunt, nec ipsi interdum dant, nec sibi sumunt sufficiens tempus, vires, humores, an facile mobiles sint a mercurio, an cacorichymia quadam laborent, etc. explorandi; hinc fit. ut saliuatio, vel vehementer, vel laboriose procedat, fauces et glandulae, in enibus induratae, nimis 3odantur, quo sanguinem ex mercurio aestuantem, tum lympha fundant, ut inde vitae saepius nascatur periculum. Euenit hoc aliquando in viro 64 an- . librum, qui cum et Medicum et Chirurgum urg ret, vi ipsi humorem crystallinum dextri oculi, iam perfecte obscurum, per saliuationem mercurialem rumsus pellucidum redderent, in tale periculum subii
142쪽
CΑλ41. I A ,dox Ars sENMI VA, neutri inciderat, eY quo, licet pro tempore eripereatur, nihilominus valetintinarius, paucis clapsis septiomanis, sebre tertiana intermittente corripiebatur, cum tanta virium destructione, ut quarto sub paro-xysmo vitam finiret, absque ulla antea, circa visimi percepta melioratione. Eodem modo alius sexage narius, robustior, cataractam perfectam saliuationere luere satagebat, antequam acus ministerium ad mitteret; tanto paratior ad saliuationem, quod illa iam olim, in morbo venereo, usus fuerat; sed utismi tales experti Heroes, omni periculo se superio, res credentes, ita iste, sub ipsa saliuatione, pro vo luntate fortiter acta, succumbebat.
g. IX. Ne autem quis putet, me summae imprudentiae
sus solum allegare, necesse est, ut adducam exemplum seminae sexagenariae, quae cataracta nonduni perfecta laborabat, et quo omnimodam coecitatem
euitaret, se saliuationi tradebat, sed eccet vix ipsi saliuatione finita, persecta aderat eoecitas. Et ce te, vix aliter fieri poterat; nam, cum quae ad pelluciditatem humoris crystallini faciunt viae subtili simae, et humores, qui illum in persecta pellucidita te sustentant, non obrui debent aliis humoribus i adaequatis, sed allui tantum ab adaequatis, quam moderatissime, ut vaporis sub forma abserbeantur ε huid in tanto omnium humorum corporis tumultu,
qualis in saliuatione adest, aliter fieri potest, quam plenaria obstructio meatuum, ad humorem crystalolioum ducentium: ne dicam, de iuste praesumenda impossibilitate re lutionis cataractae iam persectae, per saliuationem. Sane, si quid est in medicina vi otium ad cataraciae plenariam exarsscentiam inhia
143쪽
bendam, subtilissimis et blandissimis , nec massam sanguineam exaestuantibus auxiliis qualia praebet saliuatio, id tentetur; nempe oleis penetrantissimis, et simul blandissimis destillatis, e. g. anisi, foeniculi, vel quod omnia superat, croci, ad guttas X. vel XII. mane et vesperi in frustulo sacchari, cui, post , tardam re lutionem in ore deglutito, scutella infusi ligni Sassastas vel Thee, superbibatur; interpositis errhinis sternutatoriis, et excluse omni capitis, imprimis faciei, refrigerio. . g. X.
Conueniunt certe errhina sternutatoria, eaque interdum sortiora, saepius autem mitiora, simul ta- , men roborantia. Inter posteriora non satis laudari potest cubebarum puluis, absque alio additamento adhibitus. Laudem, quam a multis Medicis ob vi tutes singulares meruerunt cubebae, hic ob virtutent, quam ceu sternutatorium possident, augere necesse est: nam puluis illarum, naribus attractus, non se tum blanda sternutatione magnam quantitatem mu- . 'ci per nares educit, sed post hanc euacuationem, neruos visus, imo cerebrum roborat, id quod a reliquis sternutatoriis frustra exspectatur ἔ aromaticus enim illarum volatilis halitus ubique penetrat, et 'quod ex illo penetrat, consortat: haec autem proprietas, sternutatorio iuncta, in obscuratione visus, ex imminente cataracta, aliquem usiim habere potest. Sexagenaria quaedam de visus obscuritate querebatur, pupilla utraque apparente paululum turbida ; suadebam puluerem cubebarum, naribus attra laendum, sed recusabat, quia nunquam cCnsueuer/c 'pulverem aliquem tabaci naribus haurire; . malebadi
csicatoria, imo scariscationes scapulis sibi app ica
144쪽
344 CAP. n. DE H θηη is sENILI Bus, - ri, et medicinas purgantes sumere. . His per tres septimanas adhibitis, optatum effectum frustra e . spectabat; puluerem itaque cubebarum pro errhi-- no . sternutatorio adhibet, et ecce t vix quatriduo elapso, acies visus confortata redit.
f. XI. Recordor equidem casus in siphemeri Acad. Leo Carol. Cent. I. OU. 7. dati, quod grandaeuus quidam
visus aciem usu pulueris ni cottanae sibi conseruau rit, et dantur senes, inprimis mulieres quibus vitia oculorum frequentiora veniunt, quam viris) quaenicotianae hanc virtutem tribuunt, ut adeo cubebis solis haec gloria non competat: verum fruetuosior audiet usus pulueris cubebarum, ubi eius usus inualebit. Sunt quidem, qui ob plethoricam capitis
succulentiam, vel ob aroma cubebarum singularis naturae, vel ex praeiudicio illas non serunt, et magis stimulante salino puluere tabaci deleetantur; interim, sunt etiam, qui huius acredinem, neruos violentius vellicantem, non serunt, sed. simulac illum naribus attraxerunt, vel vςrtiginem, vel conatus vom endi sentiunt. Noui grandaevum, longa
uitati proximum, qui non solum ob visus vigorem conseruandum, sed simul ob capitis et pectoris amuco liberationem, mane, et qualibet nocte ex puluere liliorum convallium se sternutare facit, et magnum inde sibi parat beneficium. . g. XII. ' Dictis itaque oleis blandissimis, et sternutatorio
blando roboranti, subiungatur camphora, mane et vesperi ad aliquot grana exhibenda: praeterea Oculi cantho illinatur, semel vel bis de die guttula pi guedinis viperarum, vel asciae piscis tenuioris, quia' vngui-
145쪽
vnguinosa talia subtilia, intime per oculum pen
trare rationi consentaneum est, praetereaque vitiis tunicae corneae, quae senibus Obrepunt, e. g. cor
rugatio, imminutio, obscuratio, Vtut leuibus, et vix Vsibilibus occurrere valent: hinc legimus ita iamiam allegatis Act. Acad. Nat. Curios' Vol. II. pag. senem visus debilitatem illinitione ceru- minis aurium, acris et natura subtilis, sustulisse, quod maxime in tunica cornea effectum suum e
eruisse credibile est, cui non solum robur, sed quod notandum, pristinam reddidit simul figuram; quia 'virum a peripicillorum usu vaeare secit. Iungenda his omnibus sollicita capitis, iam commendata C opertio, et eiusdem mane et vesperi facta strictio et pectinatio, quo aucta capitis transpiratione, affectus metuendo, remote etiam, Obviam eatur. Non abs
re etiam est, ad scopum tam resolutionis humoris alieni, quam roborandi fine, expositio oculorum paupebris tectorum, radiis solaribus; mira enim inest vis aetheri solari, tam ad restiuendum, quam ad consertandum. Memorabile itaque est, quod in Eph. Nat. Cur. D. III. A. IlI. Append. p. I IO. reser tur, paralysin palpebrarum a calore solis forti ad tempus sublatam iuisse, a calore fornacis non item. Liceat mihi allegare puerum sexennem, cui a v riolis tendines crurum contracti erant, qui per mulatam apricationem, in monte arenose, paucorum di rum spatio, remoto baculo, ambulandi potentiam
sibi acquirebat.) His diligenter adhibitis, si fiens
non dissipatur cataracta, perfecta acus ministerio erit tollenda, quod, ut feliciter succedat, non solum ipsius cataractae eonsistentia et pupillae mobilitas,
sed et reliqua oculi et aegri constitutio pcrpende Κ . 'da
146쪽
da erunt. Licebit etiam, pro re nata, hodierna te tamina cataractam nondum persectam tollendi, se
. g. XIII. lomnibus reiste perpensis et peractis, dubius tamen erit successus et euentus operationis, si aeger senex laborat cephalalgia, imo vhice, si succis abu dat circa caput et oculos, nam licet deprimatur apte et seliciter cataracta, ipsa acus punctura per tunicam albugineam inflammationem parere solet difficulter discutiendam, idque tanto certius, si valde infarctas, ex senio, habet sanguine venas haec tunica; hanc inflammationem communiter sequitur cephala ia, nisi illa iam adest, moeroris augmentum, anΟrexia, prostratio virium, et successue mors. In macilentis autem subiectis, quae adeo molles, irritatibiles et succulentas fibras circa caput non habent, res ut plurimum selicius succedit, modo cataracta et pupilla debita habeant requisita, punishuram minor staquitur humorum affluxus, inflammatio inde minor, et visus restitutus saluus manet, quantum a deposi-:tione cataractae restitui potest. Leuior, vel nulla. post cataractam depositam oculi' inflammatio, bona .res est, grauior autem spem videndi minuit. . Haec de plenaria coecitate. g. XIV. Ηebesciti autem saepe visus in senibus variis m . dis, ex inflammatione, epiphora, humorum desicc tiune, retinae vitio vario, eius leui atonia, va rum turgestentia ipsius tunicae albugineae rugis, corneae 'isccitate, obscuratione, etc. Vt breuibus moneam, quae primaria sunt contra haec visus mala, auxilia,
in j mmatione epiphora valebunt purgationes
147쪽
per epicrata, venaesectiones, rRaetitae pro renata. 1 carificationes in superciliis, et in temporibus, lotio faciei 'cum sapone ante semnum, et superciliorum cum sapone, in spiritu vini camphorato sbluto, cum insequente capitis stictione: valebit seri per vesic toria temporibus applicata, evacuatio: proderitne fotus, nunc sicci vaporosi, ex speciebus lenibus noti morsicantibus, prunis iniiciendis, nunc humidi vaporosi, ex herbis emollientibus, cum aceto parati. oculis admissi, quibus etiam dolor, si sorte adium .ctus est, sepitur Fortiore, si opus est sepiente, usterum sies, cum opis in aqua solani, solutum leuamen dabit. FLOYERus commendat Urinam, in propriis oculis expertam, in rubore oculorum. f. XV. Vbi autem visus aciei diminutio ex ipsius oculi humorum desiccatione, vel macie oritur, inprimis cum Metica quadam totius corporis consumtione, ibi, uti haec, debitis remediis internis humectantibus, et causam huius sebrilis consumti is serientibus pellenda ; ita oculis solus humidi tepidi, ex misceta
specierum emollientium et roborantium admoue di, e. g. cx malua, bismalua, meliloto, fior. verbasti, rosis, euphragia, lutc. nunc cum Vino ol oph
ro, vel cum aceto lymphato, nunc cum lacte et m cilaginibus. XVI. Retinae praesumtam, aut faspicatam, noxiam, eamphora diligenter masticata, oleum anisi, Aeniculi, croci mane et Vesperi semium, nec non exteris nus horum Oleorum in vertice et nucha adhibitus us leuabit: caput a refrigerio caueatur, et cube
barum puluis itaquenti sit in usu, pro qrrhino scili-
148쪽
cet ; addita,. si placet radice valerianae, quae ipsa
etiam non inutiliter, Una cum cubebis masticabitur. Cum autem vasorum retinae tur escentia, et inde eius tonus auctus ex calore interno iudicabitur, praeter sanguinis varias euacuationes, etiam apois legmatizantia per os et nares adhibeantur. Iudicantur autem haec incommoda ex sensibilitate oculorum a luce, absente inflammatione externa,
idque magis sole splendente, et oculi internum d Iorem augente. ει hoc oritur, quod multi senes ament chartis coerulescentibus inscribere, et in talibus scriptas legere literas, quia radii lucis in illis mi 'nus resplendent, quam in albis. In senibus sane sen. sibilitas tunicae retinae maior est, qualii in infantia 'bus, et iuuenibus, qui rerum resplendescentia imp ne delectantur. g. XVII. . Si ipsam corrugationem retinae in causa imminu. ii visus esse suspicari licet, ibi auxilii sussicientis aliquid commendare ardua res est; nec aliquid comis niendare audemus. Sic non minoris momenti est, corneae innicae exarestentiam impedire velle ; te tanda interim sunt auxilia, quae in ipsus oculi humorum desiccatione iamiam commendata sunt. Confidentius commendamus in tunicae corneae superficiei obsturitate, ex crassis eius nutrimento nata,
piscium pinguedines, solis radiis in oleum deliquatas, vel solas, vel cum pauxillo etinetiberis puluerisatiante deliquationem mixtas: huius ita paratae pi guedinis guttula una, vel altera, cubitum eundo, corneae ipsi, vel tantum oculi cantho maiori, illita, eius pelluciditatem, successive, ad obiectorum meliorem distinctionem reuocabit. Notandum interimi illam
149쪽
illam pinetiberatam pinguedinem, ibi tandum valere, ubi albuginea non est inflammata.
XVIII. Quando autem Ti ichiasis, v e. palpebrarum pili
inversi, corneam lacerant, ibi qtiantocyus. illorum euulsione opus est, et quidem cum insequente cauteris attone, mediante bono lapide infernali, in ipsis locis, ubi pili evulsi sunt, quo noua illorum succretio impediatur: quae methodus recisione marginis
palpebrarum melior est. In visus senilis debilitate.
ex neruorum, speciatim optici, leui atonia, venam secare non licet, terret enim Obs 344. Dec. II. Anni V. Ephem. Nat. Cur. . Concordat etiam experientia, secundum quam nimias haemorrhagias, inprimis in seminis, visum debilitari videmus. ἡ
g. XIX. 3Antequam visus senilis vitia deseram, de terrifieo Illo phoenomeno, telas aranearum sormante, cuius supra mentionem secti, si non, ut dixi, solatii ergo, certe doctrinae causa, quae in me ipso expertus sum, addere fas erit. Nascebantur mihi iuueni annoruma et, saepissime tussi catharali obnoxio, primo, nige rima puncta ante oculos, quos Natura mihi dedit, caesios; mox circuli quidam accedebant grysei, quiabus sensim succedebant aranearum telae, et fugax quaedam nebula visum turbans; tandςm obiecta secundum longitudinem seu perpendiculariter oculis opposita, duplicia mihi apparebant, maiora, o. g. truncus arboris ad distantiam Io vel plurium pascsuum, minora, e. g. calamus. ad unius vel plurium pedum. Lunam falcatam, quoad corpus, duplicem video, cuspides autem eius quadruplices imo multiplices mihi apparent.' Per telescopium Omnia ,r
150쪽
video. Perspicilla oculos dolere faciunt, sine dubio, quia pupilla sub his coarctatur, radus simuImultiplicatis: sub telescopio autem pupilla dilat
tur: dilatatur etiam conniventibus oculis: sub quia hus etiam obiecta apparent simplicia, non duplicia.. Fax ardens, longa distans, rotam magnam igneam mihi format. Cum conniveo oculos, simul per se
tilissimum textum telarum video, maxime contra. Iucem, vel cantelam ardentem. Telae istae arane Tum volitantes, in senio multum auctae, et complia Catae, ascendunt, cum obiectum, in altum positum, oculis peto, descendunt autem pedetentim, mane te oculo in altum defixo. Puncta ista nigra, quae dixi, in senio mihi rarissime obuiam venere, horam Ioco autem flammulae quaedam, rarius tamen, ante oculos obuolitarunt. Interim abhinc elapsis nunc anniri tanta, per D. gratiam, gaudeo visus acie,
, ut absque perspicilli ope, per telarum conglomer tarum perpetuos saltus, tam ad diem, quam ad visicam candelam inon serunt enim oculi plurium, nec
solis splendorem interdum, voluptatis historicae
capiendae causa, tabulas geographicas C VERTI, editionis Traiectinae ad Rhenum, in forma Iam non obiter, ad pedis sere distantiam, percurram Oc Iis : minoris autem caracteris literas forsan nemo
vidit, quam illas ibi reperibiles. Iuveni mihi, anxie
ubique auxilium petenti, omnes cataractam futuram deςlarabdit. Ienae ITO7 versisti, b. m. s. πω .EDEMus usiam externum adipis viperinae Italicae genuinae. Herniariae herbae internum, et seiaceum
in nucha suasit. Obediui in omnibus, sed frustra Frustranea fuerunt Medicorum oculariorum in B tauia si Anglia, medicamenta et consilia. Parisiis