장음표시 사용
151쪽
. HS Ant. Rom. Ad In D. lius, quoddam veluti iustitium , ct iuris ἐπιον eo quasi intersitio quadam is ea illa quibus di hus nihil eum eis agi iure possis. Postea hi
XXX. dies ad duos menses redacti sunt L. un. C. . Theod. de usuri rei iudicari postremo ad quatuor menses a Iustiniano L. pen. θ ult. C. de usur. rei
iudici Pergunt decemviri: POST DEINDE MANUS INIECTIO ESTO, IN IUS D CITO. In ius ergo iam rapi poterat debitor ,
. circumactis iustis triginta diebus, non qui- dem , ut de debito denuo cognosceretur , nam jam antea res judicata erat, sed ut assidiceretur creditori. Sic enim porro decemviri : NI IUDICATUM FACIΤ, AUT QUI LOCUPLES .ENDO EO IN IURE V1 DICIT, SECUM EDUCITO , VINCITO jAUT NERVO AUT COMPEDIBUS XV PONDO NE MAIORE, AUT, SI VOLET ,
MINORE VINCITO. In ius ergo raptis duae erant elabendi viae , aut iudicatum facie dum, aut inveniendus vindex vel expromisi sor , qui per niam pro addicto dependeret, o ut
b Iusti dies vocabantur, intra quos quodcum. que negotium erat suspendendum. Hine Festua voee justi dias p. io3. etiam eos dies vocat iustos, quum exereitus esset imperatus, α vexillum in arce positum staret. Conf. Macro,
se Solebant enim viri nobiles plebem nonnumquam hae insigni munifieentia demereri. Qyale exemplum imitari se smulabat nebulo ille apud Naevium , de quo Cicero de Orat, II, 63. suae genera ridiculi pereurram equidem: sed sci-3ii , esse notissimum νHieuli genus, quum aliud e Pectamus , aliud dieitur. His nobism/ripsis i
152쪽
Lib. III. TD. XXX. I sali Seneca de Benes HI, 8. Nec soluto debito, nec dato vindice, addicebatur obaeratus creditori , nervis compedibusque ab hoc coim stringendus, quorum tamen onus XU pondo non debebat esse majus. Saepius ad hunc m rem alludunt Comici, veluti Plautus Bacchia. V.
a. v. 37. Menaech. I, I. v. 2 o. Terenti Phorm. II,
2. v. a . ubi lepide Phormio Parasitus :-- Dices , damnarum. ducor domum e Alere nolune hominem edacem : θ' sapiune mea gadem sententia, Pro maleficio, s beneficium summum nolunt reddere
Ad quae verba intelligenda eonsuluisse iuvabit Donatum in Scholiis. Exempla quoque exstant apud Lis. VI, II. r . & alibi passim. Pergunt decemviri: SI VOLET. SUO VIVITO, NI
SUO VIVIT, QUI EM VINCTUM H BEBIT , LIBRAS FARRIS ENDO DIES DATO, SI VOLET PLUS DATO. In nexi
ergo positum erat arbitrio, suone vivere, an ab creditore ali mallet. Si hoc eligere . tum in
7uotidianum vietuin dari ei oportebat libram arriS, i. e. non panem tanti ponderis, sed
Quanti addicis mille nummum. F addidisser tantummodo: dueas lieetiasset illud genui ridicul; praeter exspectat sonem: sed quia additet Nihil addor ducas litat . . addito ambisuo, altero genere ἀdisul; fuit , nsmiai τίδειπν, salsismus . Q Hine non est, quod suspectam eruditi habeant
153쪽
i , o Ane. Rom. Ad IUD. pultem farream, e) qua Romani tum si quentius, quam ipso pane vescebantur. Plin. Hist. Nari XUIII, 8. Valer. Max. II, s. Iuvenal Sat. XIV. Denique addunt decemviri : NICUM EO PACIT, LX DIES ENDO. VINCULIS RETINETO , INTERIBI TRINIS NUNDINIS CONTINUIS IN COMI-ΤIUM PROCITATO AERISQUE AESTIMIAM IUDICATI PRAEDICATO. AST SI PLURIBUS ERUNΤ REI , TER-ΤHS NUNDINIS PAR S SECANTO . SI PLUS MINUSVE SECERNUNT , SE
FRAUDE ESTO. Sexaginta ergo dies nexus ,
hane libram farris. Nee admittendta videtur . eobjectura Guill. Forneri Select. I, s. qui in lere deecmvirali legendum putat LlBRAM RFARRIS, id est , bibram se nis farris. Qua
vis enim alias minimus modus cibi , quo frugaliores Romae utebantur, esse est νa farrii; in- telligebatur tamen tunc panis farrei felibra. Aefarriian pultem conspillati libra erat legitimus diarii servilis modus, immo & panis farrei libra quotidie servis dari solebat, Horat. Sat. I, s. Postea eaptivis libellae duae vel tres dabam
iι γ Plautum quoque hune Romanorum victum fmie comico adspersisse , nonnulli existimant, de Romanos vocasse pultiphagos barbaros, Moste lari III, 2. 2. Poenu . Prolog. v. F3.feqG. Edita sentiunt Marei l. ad XII. Taά. pag. 8 s. Turneb. Advasi. XIX, ΙΣ. Lips de stili/. V, 16. Astibi nod Romanos sed Carthaginenses intelligi, ostendit Taubmannus ρ. ys'. O 8s3. Ita legendum res ipsa monet. Uulgo legunt 2AST SI PLURES REI, & ita quoque lege extulit Gotiuoiredus , nullo sane sensu.
154쪽
Lib. III. TD. XXX, . rs Ierat in privato credityris carcere, intereaque singulis nundinis producendus in forum, pr clamanduinque per praeconem , quantum pecuniae debeat, si quis forte, tam tristi spectac lo commotus pro eo dependere vellet. Si neque dependere quisquam esset ausin. , neci se obaeratus intra hos LX dies transescit; fiebat sectio. At qualis De eorporis sectione id imtelligunt Tertuli. Ol. IV. Quincti III, 6. ipse Caecilius apud Gest. XX, I. qui tamen ne gat tam durum ac inhumanum supplicium uΠ- quam sumtum esse ab obaeratu, adeoque illud tantum terroris caussa levi accessisse existimat. At de sectione bonorum id interpretantur R
na hastae subiecta publica auctioias lege eme
bant, sectores dicebantur. Cic. pro S. Rosc. A . LXIII. Ascon. Paedian. ad Cieer. Verris. III. p.
I 8 3. 9 I8Is. .Flor. II, 6. adeoque emisi deinest ac auctio apud Varron. de re Rust. II, IO. Minus ergo verisimilis est prior sententia, permiseium scisicet esse creditoribus corpus obaerati secare. Quis enim adeo fuisset stolidus, ut non majore lucro & minore inhumanitatis fama servilibus obaeratorum operis oti , vel ipsos trans Tiberim venumdare maluerit
V. Quum vero inhumana semper visa sit lex Let illa decemviralis; multo post lata est A. U. C. sum lege CDXXVII. lex POETELIA PAPIRIA A C. Poetelia. Poetelio Libone Visolo & L. Papirio Mugil la
155쪽
pus obnoxium e ee , isne quia in posterum necter μγ. Liv. VIII, 28. Varro de Ling. Lat. VI, F .mo 1s. Tertul. Apetu. IV. Ergo ex hoc tempore ceusavit obaeratorum addictio,cessavit ductio in neris vlim. Id tantum permissum creditoribus,ut bona possiderent, eaque deinde venderent publice. v I. Plebs VI. Quum vero ne sic quidem satis conse Lia Pe P tum videretur debitorum inopiae, siquidem illa, o. , ii possessio bonorum & famam Iardebat, & non li-bulas . herabat a carcere; ideo saepe flagitare plebs ea pitatris alieni relaxationem, quam legem Romani Novas rabulas adpellare solebant. Vid. S nec. de Een I, A. Stiet. Iul. XLII. Quinctilian. Declam. CCCXXXVI. Eas Vero ut nemo umquam, nisi perturbandae reip. cupiduS, pro I-gavit , ita optimus quisque & otii amantissimus repudiavit. Vid. Liv. Lib. XXXII. Cap. XXVIII. M Si gon. de antiquo iure civ. Rom. I, 6. p. 96. . vir. ve. VII. Denique Iulius Caesar plenius cons 1lefietum tendum ratus debitoribus inopia deperditis, in soluxsi lata lecte cavit uo disjecta noυarum rabula-
r- , debirores creditoribus satisfacerent per ιβ . mationem posse num quanώ quasque anta be tum eo ar sene, deducta fumma aris alieni , si quid usura I omine numeratam aut perscriptum fui et . Suet.Iul. XLII. Caesar. de bello eis. ω,
I. Ergo ex eo tempore licuit debitoribus, possessiones suas, aestimatione prius facta, Cre- ditoribus in solutum dare. Quod quum sensim denuo ab usu recessisset , illud beneficium denuo debitoribus restituit Iustinianus perator Mov. IV. uin is Nom X.
156쪽
. VIII. Vel eadem , vel alia lege Iulix, intro ductum quoque est beneficium cessionis bonorum , quo is qui sine dolo suo malo aeri alieno satisfacere non poterat, bonis suis cedendo liberabatur. Sane legi Iuliae cessionis bonorum origo adscribitur in L. I. is L. 4. C. - bon.
cessi poss. 9 TD.αTheod. qui bonis ex Muccedere posCCons. Alciata Paror. II. Duar. Oper. p. 7. 3. IX. Alter modus liberationis erat aes rL
iatio, quae a phrasi ACCEPTUM FERRE ,
qua veteres in hac stipulationis specie utebat, tur, nomen invenit. 4ecenum vero δενυ dic bantur creditores, quum creditum recepissent, quemadmodum debitores expensum ferro dic hantur , si numeratam sibi pecuniam faterentur. Plin. Him Nar. H, 7. Quemadmodum ergo vensitatio nota erat veteribus; Geli. XIV,a. ita
eadem forma dicebatur ACCEPTILATIO. X. Erat autem accepti latio imaginaria solutio, qua obligat io sti putatione contracta, nova stipulatione distrahebatur . Quemadmodum ergo promissio non nudo pacto , sed stipulatione sola valebat, ita & eadem non nudo pacto, sed sola stipulatione tollebatur. Inter iuris enim regulas fuerat receptum, quod eodem modo quid di sso lui deberet, quo fuerit colliga
prie ad accepti lationem & expromissionem pertinet. Iac. Gothosia Comm. de reo iuri ibid. G ς XI. g Ex hac tege . c. qui bom cessismul discimus, legem Aliam de eessione bonorum, quae adsolos cives pertinebat , ante Diocletiani tempora etiam ad provinciales esse porrectam. Cons. EZ. Danh. Orb. dom. II. vitium. m
sum ferre quid significet X. iniit accepti tio
157쪽
lAar. Rom. Aia dissiti XI. Qito ergo accepti latio per inrepro mauu ia r ionem, non mutuam quidem , ut Μodestinus in α, - r. I. D. s. r. ait, sed unicam Si quis enim jam
antea obligatus fuerat per stipulationem, &creditor eum liberari obligatione illa vellet Irogare verbi gratia debebat debitor: DECEM
BES VEL FACIS λ vel Graece: λαβων δ αγα τι σα . creditor vero respondebat: u BEO, FACIO, ΕΣΩ ΛΑΒΩΝ. g. I. Inst.. h. GL. 6. L. I. L. 8. g. I. D. de acceptis Quo facto ib. beratus videbatur debiwr, etiamsipecunia nora: intervenisset Quae omnia latius explicat Bri 1L
xΠ. sti Vero nonnisi verborum oblig, silla λ' tiCnes acceptilatione tolli possent ue repertus Aquilia- demum. est: modus, quo ει reliquae obligati nes eiusmodi sti pulatione tollerenturia Nam Cia Aquilius Gallus, aequisianus ille una&solemtissimus cautionum artiferi , Vid Cie de me Deor. III, 3 Q. is is es III, 34. , Orat pro A.Cἀ-ein. XXVII. composuit stipulationein, Aqui-lbanam ρ inde dictam, quae nobis certissimum
praebet anxiae veterum. in cautionibus componendis diligentia, argumentum . In ea enini, ut recla observat Bris s. libro altera o I 63. ne quid omitium. videretur, multa ex abundanti
fiunt adje: a . Ipsem stipulationis Aquilianae l
re nostro entiant, veluti radio ii stituet id rum postumorum nepotum, L. 29. D. da lib r. Op tum, sermula doli mali, quam malitiarum axeaxiculum Maat Cicia dφω D-- III, 1 ..
158쪽
NA IN. TD. xxx. - Issformnlam recenset Imperator, g. 2. In h. α quam Brissonii exemplo notis quibusdam antiquitatis enucleande caussa illustrabimus r
OPORTET, OPORTEBIT, PRAESENS IN DIEM PE, AUT SUB CONDITIONE, l QUARUM VE RERUM MIHI ΤECUM ACTIO EST, . A EQU E VEL ADVERSUS TE PEΤITIO, UEL ADUERSUS TE PERSECUTIO EST ERIT VE , - QUOD-VE TU MEUM HABES , TENES POSSIDES, uJ DoLOVE MALO FECISTI, G 6 QUO
i in caussam dicere mavult quam contractum , liquidem illa & obligationem omnem & negotia quaecunque complectitur L. 9. D. μ eert. per. Immo & ad vera & ad quasi delictὸ pertinet.
in Solebant veteres iureconsulti ita sine conjunctione verba conjungere, veluti uti fiui , ire agere , dare legare. Qirae quid sibi velint, docet Ulpian. L. Fῖ. D. de verb.signis 1 in ergo hie
R. uilius OPORTET OPORTEBIT , quivi
alias verbo oportebit, tam praesens, quam s rurum tempus significetur. l. 8. f. de V. S.
tione g. I. Inst. de Herb. oblis. Omnes obligationum species conjungit Aquilius, ad primam pertinet verbum oportet, ad secundam & te etiam , Oportebit , quia harum dies nondum cedit. t η,) Actio in personassa est, petitio in rems Persequutio ad extraordinarias magistratuum e gnitiones 'pertinet. Briis. t. e. p. i64. Iungi haec etiam videmus in L. IO. ff. dem S.
159쪽
QUOMINUS POSSIDEAS. cu) QUANTI
QUAEQUE EARUM RERUM RES. ERIT ΤΑNTAM PECUNIAM DARE STIPULATUS EST AULUS AGER US, ρ SP PONDIT NUMERIUS NIGIDIUS . Ita iobligatione omni an stipulationem deducta , Porro fiebat acceptilatio hoc modo: QUOD
NUMERIUS NIGIDIUS AULO AGERIO SPOPONDIT , ID HABERETNE A SE ACCEPTUM, NUMERIUS NIGIDIUS AULUM AGERIUM ROGAVIT, AULUS AGERIUS NUMERIO NiGIDIO ΛCCEPTUM FECIT . Hac acceptilatione Omnis tollebatur obligatio , quamviS non verbis , sed re , consensu vel litteris inita , etiamsi nulla intercessisset praestatio. ,Σm.Qua XIII. .Attamen accepti latio, utut sine pe- cuniae etiam interventu liberaret ; non tamennuerit 3 gratuitam semper remissiopem continebat, si- quidem nop donationis tantum caussa, L. II. D. de don. sed & transigendi, L.2. D. de trans & dotis constituendae, T. 41. g. I. D. de r. vir. & voluntatis defuncti adimplendae .gratia, L. .g. I.D.de lib. Iegat. & ut aliud no- bis38. D. de veta. Obl. TENERE ad factum ; POs- SIDERE ad jus refertur. ' l ο) Dolus enim pro possessione est, semperque possidere intelligitur, qui dolo fecit, quo mi
nus possideret. L. I FG. L. Is 7. S. I. D. de reg. Juri
p) Nomina Agerii & Nigidii solemnia fuisse in
formulis, patet ex coliat. Leg. Mosaic. II. 6. L. sutori 6 I. S. 2. D. de usur. Talia & Philosophia . . in ore erant nomina Theonis & Dionis , Iure- . l
160쪽
Lib. III. Tit. XXX. Is r. bos detur vel inat, L. s. D. de prasr. verb.)aeceptilatio interponebatur. XIV.Novatis quoque tollebat obligationem
veterem. Ea vero, auctore Ulpiano L. I. D. 'i de noυat. es prioris debiti in aliam vel naturalem mel cibilem obligasionem transfuso atque translatio. Fiebat & haec per stipulationem, siquidem nudo pacto, quod ex una caussa debetur, in aliam converti non poterat, quamvis constitui posset pacto praetorio. Qua de re denuo
accurate Brisson. de Saul. II. p. I 66.squ. XV. Sed & consensuales' contractus eontra- Xv. Conin,io dimnsa solvi, re adhuc integra, consue ἔπαι.
visse, constat 3 nec minus delegationem , rei tuteritum , confusionem O emtionem a com-: mercio liberationem induxisse notum est. Sed
de his omnibus satis prclixe iureconsulti ,
maxime Brisson. l. c. p. II 2.sq.
XVI. Nota quoque est obsignatio, qua ipsa XVI. 9, quoque tollebatur obligatio. Si enim debitor signatio. creditori offerret pecuniam, hic vero eamdem accipere recusaret ; poterat illa obsignata deponi , & tunc liberabatur debitor, etiamsi pecunia deposita deinde casu interiisset. Barn. Brisson. de Solur. II. p. I . Deponebantur vero signatae res. aliquando apud acta vel omincium, interdum in κεε λιαρ ι , vel alio publico loco, quandoque etiam apud virum aliquem bonum, i udicis arbitratu, ut plurimum autem apud aedem sacram. Cic. ad Apt. . Hult. se Ipsae q) Conf. supra Lib. II. Tit. I. n. II. not. b. tibi de rebus sacro commendatis diximus , α adde Barn. Brisson. de Solur. II. f. lio.