장음표시 사용
141쪽
II. Lev.II. 8. m. Exponuntur dicta, Lev. ΙΙ. . V. 3.
munus sartaginis, V. F. memoratum, J udaeo rum magistri intelligunt sertum, quod in scutella, quae operculo caret, paratum fuit. S pra nonnulla adtulimus, c. I. f. 7. 8. 9. qui bus lucem hisce fenerari licet. In primis vero
conserendus est R. Salomo Isaacides, quem vocant vulgo Rasiti) in expositionibus, quas dictis istis subjecit. Nullus enim Judaicorum
commentatorum ritus patrios curatius ipso habuit compertos.
f. II. Legimus nonnulla, Lev. II. 8. de adlatione muneris ad sacerdotem. Magistros si sequimur, fertum intelligitur coctum, oleo infuso & ture instructum , ac in frusta fractum.
Fertum enim rite erat adparandum, antequam illud ad Sacerdotem adserretur. f. III. Commemoratur, Lev. II. TE. munus primitiarum, a sementato capiendum. Cruincem haec eis fgunt, qui meminerunt, semen tum ab altari fuisse disjungendum nec ad illud offerendum. Verum res ipsa satis loquitur, panes duos pentecostales, qui sermento imbuebantur, esse intelligendos. Porro fit mentio, LeV. V. IJ. alterius muneris primitiarum. Nec dubitandum est, manipulum Paschalem, qui de hordeo in Paschate offerebatur, esse intelligendum. Haec jam tum monuit R. Salomo Isaacides. f. IV. Menus similae , cujus sit mentio, Lev. XIV. m. 2I. Num. VII. II. aliisque in
locis, fuit illud, quod ex fimila duntaxat fuit
compositum, quae nec coeta' erat, nec frixa.
Aliud enim munus similae fuit haud praepara- - in vase, aliud vero in eo fuit praepararum.
142쪽
DE FERTIS, AC DONIS SACRIS. iis
Praeparationis illius momenta erant tria, secum dum tres olei ess umes, nia , quae requirebantur. I. Oleum vasi sacro, quod ministerio erat sacratum, inditur, ac porro simila oleo additur. II. Oleum superfunditur Semiscetur simila. Haec actio vocari solebatri 'ba, quam excipiebat , subactio , hanc vero coctio, ac tandem comminutio in frusta, dicta n 'ns I). ΙΙi. Oleum tertio affundebatur. Haec est nprar. Denique pugillum exi mi ac adoleri decebat, reliquum comedebatura sacerdotibus m . 3. V. De quotidiano ferto, seu munere, injicitur mentio, Num. IV. I s. quo ipse indicatur mu': ' sues. nus sartaginis, a Sacerdote Summo in dies Os iv. io ferri solitum. Egimus de eo satis copiose, cap. I. 3. 6. Summus enim Sacerdos partem ferti crustulorum 'I'IT n nn u mane, pariem Vesperi, nullo die praetermisso, offerebat. Hoc sertum ex integro hauriebatur igni. Ferta enim initiationis sacerdotalis ac Pontincis Maximi crustula erant, similia eis fertis, quae libami n)nda adpellantur , sacrificiis scilicet juncta.
Utraque vocantur serta sacerdotum masculo. rum, Lev. VI. 2 .f. VI. Praecepit Moses, Num. VIII. 8. VI. ut cum juvenco conjungeretur munus. R.
lomo Isaacides juvencum intelligi jubet, pro viii. e. 'avertenda idololatria a coetu Iudaeorum obiam tum, In Concordantiis Agricolae, sub titu-
0 Lev. II. 6. Manachoth, VI. q. m) HADRIANUS RELANDUS, in Antiquitatibus sacrιι veterum Ebraeorum, Part. III. c. 7. S. s.
143쪽
juvencum fuisse illud munus. f. VII. Idem praecepit, Num. XXVIII. T. ut in sanctuario H vinum sit libandum, seu effundendum. Noli existimare, illud in sacris rio primo, quod adpellabant Sanctum, vel in
secundo, quod vocabant Sanctum Sanctorum, fuisse libatum ac effusum. Libari enim id solebat in atrio sacerdotum, in pavimento altaris. R. Salomo Isaacides haec curate ostendit, in Commentario ad hunc locum. Vox itaque interpretanda est : juxta sanctuarium,p pe sanctuarium, si vox de atrio sacerdotali capi nequit. 3. VIII. Legitur praeceptum Dei, Num. XXV ΙΙΙ. 26. de munere novo offerendo. Quae rimus merito, quodnam illud fuerit munus, praecipue nomine hoc dignum, siquidem ferta singula debebant esse recentia. Commode autem succurrit munus seu fertum pentecostate, quod complectebatur panes duos pentecostales, de novo tritico oblatos. Novum vocatur id
munus, eo quod panes illi duo undi 'no ex
novo proventu tritici, qui illo anno succreverat, offerebantur, fermentati. Quibus oblatis, serta demum ex proventu illius anni in templum adducere licebat μ). Panes ipsi exstiterunt longi septem palmos, lati quatuor, ac cornua habuerunt digitorum quatuor, cujus rei monu
mentum est in 'r, id est , 7. q. q. ζο . U
144쪽
DR FERTIS, AC DONIS SACRIS. Hi
nam farinae decimam, ad perficiendum panem unum, fuisse adhibitam, constat ex Levit. XXIII. I . Panes die secundo vel tertio, pomquam fuissent cocti igne, comedi solebant p . Panis eo die, quo in cibum cedere coepit, ita debuit comedi, ne quid ex eo in crastinum fie
ret reliqui, si Josephus est testis ρὶ fide di
gnus. Quare ex terra sancta hoc munus debue-
rit osserri, fr) ejus rei ratio haud equidem ex longinquo est repetenda; at quare id fermento fuerit imbutum, haud aeque est in expedito. Si id est verum, quod Judaei vulgo tradunt i ,
festum diem Pentecostes in memoriam sancitae legis fuisse institutum; tum quidem videtur vero simile, sementum esse symbolum innatae J udaeis duritiei ac pravitatis, per quam saepenumero cancellos, a lege sibi circumdatos, transsilierunt. f. IX. Mentio fit Num. XXIX. 6. mune- IX. ris, cum novilunii holocausto conjungendi. Ε poni Fertum vero illud heic venit in censum, quod , xxix' cum sacrificio superaddito, novi anni die, solebat conjungi. R. Salomo Isaacides ita sentit. Annus enim novus isque civilis inchoabatur primo mensis Tisset die, quo ipso nova exsistebat luna sestusque novilunii dies celebrandus erat. Additamenta sacrificiorum, quae in noviluniis osserebantur, duos juvencos, arietem unum, & septem agnos, holocaustis dicatos, ac hircum, in sacrificium piaculare mactan
145쪽
dum , complectebantur t . Additamentum vero novi anni erat majus. Accedebant enim sacrificiis jugibus & addititiis novilunii juvencus, aries, & septem agni in holocaustum; ac hircus in sacrificium piaculare Q. X. X. Gravis fuit ea reprehensio, qua Deus Expon, summum Pontificem Eli notavit. In ea haec' laguntur, I. Sam. II. 29. 'ript ris,nmon d* an, ' I a m 'a pn IIra 'n' unna' ,3 8 Ouare recalcitratis ais is sacrisicium, mihi destinatum, ac fertum, mihi rmdum , ex quo constitui cretam intre vos sedem 'Quare porro liberos tuos majori amore, quam me,
proselureis' Si haec tibi objurgatio videtur veritati disconveniens, facile convinci potes ex factis filiorum, uuibus quippe eam indulges lice Ham , ut sese segmenet, er vos, ex primitiis cuin seseque ferti Israelis, quem in populum meum adsumsi Munus primitiarum indicatur, donum, quod Israelitae dabant sacerdotibus e fructibus terrae Israeliticae, jam ad usum humanum praeparatis in . Munera ejusmodi vulgo vocabantur No , ἀφαι ματα, separata in usum dono
xi. g. XI. Legimus relatum , I. Reg. XVIII. Exponi- 36. tempus freti exstitisse, quum sacrificaret x gini Designatur eo tempus muneris Vesperis')' tini ejusque quotidiani, quod cum sacrificio juge eoque vespertino fas erat conjungi. u .
Sa o Num. XXVIII. II. u Num. XXIX. a. tae) HADRIANUS RELANDUS, Part. III. c. g.
146쪽
DE FERΤIS, AC DONIS SACRI S. 113
Sacriscium hoc juge hora dimidia nona mactari, ac hora dimidia decima offerri solebat, licet in vespera paschali una hora celerius mactaretur ac offerretur αὶ. Eodem pacto lux ad-landitur dicto, ILReg. VI. I . ubi incensi muneris vespertini mentio injicitur. f. XII. Optat hieropsaltes & ad precatur, Ps. XII. XX. q. haec nescio cui: Recordetur Deus omnium ml-fertorum tuorum , Punctum re-xx. ἰcordationis illius Iudaei ita determinarunt, ut ea locum invenerit ex promisso Dei, quum pu-cillus in ignem projiceretur. Mihi ad exponenda ea verba tam arcti angustique cancelli haud videntur ingrediendi. Suffcit, si Deus ei, qui sincero animo obtulerat serta, gratiam suam fecerit testatam, & intrinsecus &extrins cus. Deus enim perhibetur ejus recordari, cui benefacit. f. XIII. Jeremiae , c. XXXIII. I9. eX- XIII. promitur promissio divina, spondens, sore, ut LXponi- ne deficiat sacerdos, qui fertum adole t- Fer' xxxiii. tum ipsum ex integro semper fuisse combustum, is dici sane haud debet. Ferta enim quatuor, a
Deo jussa, Lev. V. I- . Num. V. IS. 26. Lev. VI. 2 o. I. Chron. IX. 3I. ac noVem alia, ex voto offerenda , Lev. II. eodem ritu OD
serebantur, ita, ut pugillus, quum inde esset exemtus, in altari combureretur, reliquiae v ro a sacerdotibus comederentur. Sola, amasculis sacerdotibus oblata, serta igni hauriebantur ex toto. Lev. VI. 23. Combustio itaque ferti, hac cautione praemissa, exponenda est secundum rei .
147쪽
f. XIV. Μentio fit, Erech. XLVI. I . Exponi. olei, quod debuerit destillari super similammmtur Ezech. neris, mi d , Monent R. Salomo Isaa-XLVι- δε cides, ad hunc locum, & Κimchius, in libro Radicum , ad vocem Dan, vocem ebraicam significare non solum actum stillandi, sed & mare-randi ac frangendi; E contrario mihi sola conspersionis ac adspersionis notio videtur voci fuisse
imposita. Arabibus idem est ac adspem sit. Inde superest penes Latinos ros, humor scilicet, quo noctu gramina & humus consperguntur. Syris aeque a1 idem notat ac adspersit, conspersis, uti patescit ex transsatione N. T. Syriaca, Ebr. IX. I9. 2I. IS. X. 22.cum' est adspersis , Ebr. XI. 28. XII. 26.
I. Pet. I. 2. Graeci diductius notionem eamdem per ραντι δειν & ρωπισμὸν exposuerunt. Ea
vero , quae ad effusionem , seu sparsionem olei in serta, juvat scire, supra exposui, f. q. XV. f. XU. Decernitur, Exod. XXX. 9. ne Ju Exponi daei vinum super altare lassitus libare audeant. xxx V LAEAEri enim dicebatur vinum, quum effunderetur totum in altaris exterioris basin, seu pavimentum cc. I. 3. 3. Libationes Graecis vocabantur σπονδαι, ac fiebant inter Graecos Romanosque vino puro ac mero, adIunctis, pro salute communi vel nonnullius salute, preci- ibus. Infundebatur vinum poculo, ex pretiosa materia elaborato. Ex ejus summis labris aliquid ipsi , qui offerebant, in honorem Deorum' effundebant, reliquum vero ebibebant ipsi a .
148쪽
DE FERTIS, AC DONIS SACRI S. 11s
Unde facile est intellectu, quaenam Paulo suerit sententia, sese jam libari, rato. Phil. II.
f. XVI. Observetur formula loquendi, Lev. XVI XXIII. 37. perscripta, quae habet: ad osseren-Ε post dum sacrificium ct libamina. Ubi per offereΠ xxiii.anda libamina nil intelligi potest aliud, ac eorum in basin altaris effusio. Quae effusio etiam aliquot diebus post oblatum sacrificium, quocum libamina non conjungebantur , fieri poterat. cap. I. f. t . f. XVII. Num. XXVIII. I s. praecipitur, XVII.
ut inter alia noviluniorum sacrificia hircus ca-Ε pqni prarum pro peccatis immolari debuerit, prae xxviii ter holocaustum juge & libamen ejus, ubi nonis.
indicatur libamen sacrificii pro peccato , qui pe quod libamine carebat, sed intelligitur libamen , holocausto quotidie offerendo adjectum, quoὸ copiose exposuimus c. I. 3. Iq. Co
fer R. Salomonem Isaacidem, in Commentario lad Num. XXVIII. I . f. XVIII. Μunera seu serta, δῶρα καὶ ἀνα- XUIII. Θῆματα, penes antiquissimas gentes ex hordeo S1POnl- constabant, quod saxo aut mola confractum D I*μ
Graeci vocabant ουλὴν & ύλοχύτην , molam. RO-VIII. 8.mani adhibebant potius far, τας ζειας. Adj, ciebant hisce donis salem, sne quo nulla res
sacra conficiebatur , teste Plinio, Hist. Nat. L. XXXI. c. 7. A Judaeis dabantur munera inprimis ex tritico, maximi videlicet in Palaestina aestimato. Quam ob rem, Deut. VIII. 8.Palaestinae sertilitas ac praestantia commendatur a , tritico, deinde ab oleis, olea copiosa praebent, bus, & tandem a melle.
149쪽
f. XIX. Legitur, Deut. XXXII. Iq. seu, se. cundum alia exemplaria, inciso Is. Deum IR raelitis varia exhibuisse beneficia eisque dedisse arietes optimos, quales in regione Basan solent gigni, a CN ac porro adiadipem renum tritici. Intelligunt optimi Judaeorum interpretes per posterius illud Dei munus triticum optimum 2 pingue, ad instar adipis renum. Lutherus haec singula sic reddidit i
uBeituetu. Consueverat videlicet Lutherus ne gligere accentus. Perspicua omnino exsistit expositio, si adipem renum ad hircos reseramus, in primis quum & alibi, e. g. PrOV.
VI. 26. Job. VI. a I. accentus videantur negligendi esse. Verum , ex ingeniosa Georgii VENLKII de accentibus doctrina, illi incito,
quod dedimus , adjungemus interpunctionem convenientem, ac deinde ad eruendum sensum genuinum accedemus. Sub voce occurrit it hibh, loco paschia, ut extendat ac diducat pronuntiationem. Inter illam suspensio nem pronuntiationis occurrit animo modus ac
qualitas arietum. Additur itaque ipsa arietum praestantia, designata per denominationem singularem. Arietes enim vocantur fili Basan, incolae enutriti is regione Basan. In fine vocis Basan positus est accentus paschra, qui denuo suspendit ac extendit pronuntiationem , designans, superesse majora, ad quae animus quasi procul stupeat & perculsus ad interrogationem, quidnam . supersit, praeparetur. Sequuntur itaque Pp , hirci. Voci super. criptus est accentus D eZh-haron, qui moram
150쪽
DR FERΤIS, AC DONIS SACRIS. 11
puncti geminam designat. Digni consideratione memorantur hirci. Additur porror Voci chelm suppositus est accentus 23phcha, cui inest vis semicoli minimi. Ad expendendum
ea, quae sequuntur, excitatur lector. Sequi tur sub voce sequenti D. Munach accentus, qui vocem, cui praesto est, cum sequenti conjungit. Complexus itaque accentuum praecipit , ut adipem renum tritici ad arietes de hircos referamus, adeoque renes trisici sint praestantissmi, qui colore, puritate, ac salubritate triticeam farinam exprimant ac exaequent. Pr
prie enim vocula illa, ex qua descendit, nempe Dan , significatu gaudet protrudendi atque producenai: ac frumentum praestantissimum ab Ebraeis, Chaldaeis, & Syris dicitur, eo quod ex aristis seu tolliculis protrudatur μ) & promineat. Renes ei proinde cum
- tritico comparantur, quorum adeps ac pinguedo prominet atque protrusa emicat.
f. XX. Eximium illud Dei beneficium me- xx rito praedicat ac concelebrat hieropsaltes, quo De tritico ipse Judaeos optimo tritico enutrivit , Ps. Palaesti- LXXXI. 17. CXLVII. I . Triticum illud*ῆς praestantissimum vocatur ,ΠςΠΙd enim, quod ex sanguine emulgetur ac sece nitur , helectissimum & desecatissimum, v catur ab Ebraeis ac vicinis populis idem est ac emulsit lac, extraxit lac ex mam mis. Syri, Chaldaei, & Arabes lac vocant