장음표시 사용
221쪽
I. Inaedificatum est petrae immutabili , fidei quippe, in filium Dei viventis defixae rII. Quod a nulla vi creatarum rerum possit destrui vel labefactarit III. Ad quod clavis est accommodata, traditatum Apostolis, tum Ecclesiae ipsi iIU. Clavis illa est ejusmodi, ut interventu ejus& ligare & solvere liceat: U. Christus ipse est fundamentum, lapis fundamenti , & petra, lapis quatuor angulos con stringens , ne aedificium dilabatur vel cor
VI. Fideles vero sunt lapides vivit VII. Apostoli, ratione doctrinae, praebent fundamentum, cui tota aedificii compages inni
f. X. Comparavit Christus Ecclesiam Christianam cum templo Hierosolymitano, quod vel ex Apoc. XX l. patescit. Aedificium Oeconomiae Judaicae dissolutum, aedes vero Hierosolymitana a Romanis suit destructa. Christianae Oeconomiae aedificium firmius esse perhibetur, quippe quod nulla vis labefactare vel devincere valebit. Cominnae sponsarum penes Iudaeos repraesentabant civitatem auream, His sol mam, aureo fulgore nitentem ,
Inr , που, confectam ex sale fossili, vel lapide
potius speculari, ac sulphure seu colore sulphureo b . Conser. Apoc. XX l. 2. Orto autem sub Vesp.isanis bello Iudaico, coronae sponsorum &tympana, immo coronae sponsarum, sunt abroga tae c). Coronae in posterum, ut indicaretur luctus Q I. Q WAGENSES, ad Sota, P. y63
222쪽
ctus & humilitas, ex canna palustri & junco tantum plexae fuerunt. Christianorum ornatus & firmamentum est mystica illa Hierosolyma, ψ ανω 'u-
XII. 21. Multa Iudaei de hac superiori & coelesti Hierosolyma commentati fuerunt , quae Cl. CHRISTIANUS SCHOETI GENIUS operose & docte congessit atque exposuit M. Hierosolymam, quae in terris erat & quam Titus Vespasianus exscidit atque solo aequavit, in petroso ri moque loco fuisse positam, auctor est STRABO, L. XVI. p. 762. Templum vero inprimis petraeerat superstructum ac longe munitissimum 6. Dein linearunt ejus figuram JOANNES SELDENUS, in libro de Iste Naturae ct Gentium , juxta discipi nam Abraeorum, JACOBUS IEHU DA HLEO f , cujus libros IV. de templo Hierosolymitano, Jussu Serenissimi Ducis Augusti, ex Ebraeo in Latinum convertit Ioannes Saubertus, ac alii. R. Jehudali hic scripsit librum Hispanice, MDCXLII. ac deinde elaboratum Ebraice, Amstelodami MDCL. apud Levi Marcum, sub titulo , Ut Nann, in publicam lucem emisit. Denuo hunc librum Latine vertit Vir Ven. Joannes Christophorus WOLFIUS,ae Volumini 1ll. Bibliothecae Ebraicae inseruit, p. 46o. sqq. Nec omittendus est CONTSANTN
s In Di f. d. merosoIrma Coelesti, quae est quinta sub
junctarum Boras Habraicis . Talmudicis , P. I OS. sqq. s. TACITUS . His . V. I 2.
223쪽
qui singularem de eo misit librum , in forma maxima. ac celeberrimus Judaeus, R. JOΜ TOF, ex familia Hallersteinii oriundus, qui, quum com mentariis libros Mischnicos ad unum omnes illustravit, librum quoque Mischnicum, qui de templi mensuris agit, eleganter explicavit, addita templi delineatione, in aes incisa. Non dubito, quin hic Judaeus ceteris Scriptoribus in hac caussa palmam praeripuerit, certe reddiderit dubiam. Ipsum te plum in monte Moria fuit situm, qui mons muro
erat circumdatus. Templum innitebatur muris aliis, montis altitudinem aequantibus, sornicibus conca vis ac contignatis & in arcum flexis porticibus, quibus immunditiem arcebant. Μonti illi erant quinque portae, una ab occidente, una ab Oriente, una
ab aquilone, ac ab austro duae, quarum singulis januae erant insitae u . Lapides murorum illorum candidos fuisse, instar nivis, & admirandae magnitudinis, praecipue in templo secundo, per quos torrens Kedron transierit, docet J. Jehudah Leo ch Idem dictitat, altitudinem murorum exstitisse tan. tam , ut is, qui staret in porticibus, non potuerit in vallem inseriorem despicere, quin caligine oculi ejus hebetarentur υ). Ad hunc torrentis Kedronis transitum Joannes adlusit, in Apocal psi, c. XXII. 1. 2. quam nemo dare valet explicatam, nisi qui antiquitatum Judaicarum sit longe peritissimus. Rivus enim Kedron infra & circa muros templi, ripis suis coercitus , ad Orientem emanavit, progressuisquς vςrsus deserta, queis nomen erat Ieruel, sese in
are o MAIMONIDES , de Dama electa, V. r. a. h) de Templo L. II. c. r. 0 L. I. c. o. p. 6. JOSEPHUS, de Bello Iud. LVI. 6. Dissiligo Corale
224쪽
mare Sodomiticum effudit. Subter montis Moriae planitie porro petrae, alia super aliam, artis inter ventu erant factae, quibus ipsum templum erat tanquam fundamento superstructum. Cum hoc monte
firmissimo seique imposito templo sesus Ecclesiam suam in comparationem adduxit hinc inde, e. g. Matth. V. Iq. VII. 24. 23. I. Tim ΙΙl. I s. Eph. II. 2o. 2I. 22. III. IT. 18. I. Pet. ll. s. I. Cor. VIII. II. XIV. 4. 2. Es. II. I-6.
f. XI. Templum Judaeorum fuit igni exustum& solo aequatum. Judaei vires suas omnes Omnesque nervos exhauserunt, ut Romanos repellerent temploque serrent suppetias. Verum spes antecapta eve tu tristi fuit pensata, templumque in ruinas subsedit. Praevaluerunt enim illi portae inferorum. Portae urbium in Judaea erant multo munitissimae. Iuxta eas hostes, urbem expugnaturi, castra ponere sole
bant s0. Portis captis, vel in deditionem acceptis, urbs ipsa ditioni alienae cedebat. Sub portis agitabantur inter gentes Orientis judicia, siquidem luseta illas sub dio, ut Romae in campo Martio, erant loca satis patentia, seu sora m). Huc commeabant litigaturi, eminus & cominus profecti. μ) musmodi judicia duo, ex XXIII. viris compositum pro se
quodque, erant Hierosolymis, alterum in portu atrii, alterum in porta montis. Haeremus itaque in dubitatione & fluctuamur, quo fine heic de portis inserorum praevalentibus comparatio fuerit desumta. Utrum de firmitate & munimento eorum, an de
judicio quodam decretorio disseruit Christust Po N s tae
225쪽
xo 2 EXERCITATIO IX. tae ipsae sunt immobiles, ac pugnis inter sese haud
' concurrunt. Porias pro urbe, urbem pro incolis,
capere & intelligere, insolitum est & rei ipsi inconveniens. Per αδην existimo designari conditionem animae, quum corpus, quocum fuit juncta, morti cessit. Veteres in ea erant haeresi , animam ejusmodi subter terram adservari & exsistere. Quare, ad inferos designaturi iter, desic um commemorabant. In locis illis inseris seu subterraneis morari manes, Angelos improbos ac ipsum orci praesidem, vetus erat persuasio. 'Aιω adpellabant &praesidem illum, cui potestas in mortem solebat adtribui, & locum ipsum. HOΜERUS Iliad. T. . 74. ι αλάλημι ἀν 'Eu οπυλει M. Sed frustra erro per domum Ditis, latas habentem
In Odustae a. portae Ditis, 'Afδαο - λοu, aeque occurrunt. HOΜERUS τῶ ἄδη, tanquam domui, portas & claves tribuit so). Unde Graeci finxerunt Plutonem clavigerum, qui inserorum receptacula ita concludat, ut nefas sit, inde redire quemquam , 'Aδην κεκλεῖα υπο si Πλουτω, , ώς επάνη mn ουδεὶς αἶΘις ἀυτοῦ. Eidem finxerunt, ad Taenarum in Laconica ostium esse, quo ad inferos
descendatur, APOLLODORO, L. II. p. 231. ae OVIDIO , in Metamorph. X. I 3. testibus.
226쪽
Descendisse per hoc ostium ad inseros Orpheum &Herculem, tum eidem, tum alii memoriae prodiderunt. In hoc loco vel domo improbi poenas luere credebantur. DIOGENES Laertius, f Pythagoram docuisse, tradit, ἴσα η ρν τω tiaraba , quaenam anima apud inferos perpessa fuerit.
Apud AESCHYLUM Prometheus vis.ctus idem significat, qui sic locutus inducitur int
Dr χαῖα πέποΘα. Etenim siub terram, subter Ditem Mortuorum receptatorem, in immensium Tartarum venit, in vinculis indissolubilibus Agrestem in modum me conspectui praebens, ita ut nec Deus , Nec quisequam alius de his laetaretur. Nunc vero , aetheria tamquam umbra, miser Ea , quibus inimici laetantur, levetior.
ΤHEOCRITUS , in Idysi. II. quod inscribitur
marmaceutria, V. III. R. inferos repraesentat in modum domus, cujus portam mortui pulsent. Quae singula si cogitate ad cynosuram ac lancem rationis revocavero, tum mihi videtur certum, domum in- fore
227쪽
ferorum, veluti Rempublicam, Christianae Ecclesiae aemulam ac hostem, a Christo exhiberi conspiciendam. Norunt Christiani, Satanam, cum adsectatoribus 8c potentia sua quantacunque, inse sum esse Ecclesiae Christi, & huic exitium moliri ruinasque machinari. Ipse pugnat, validas se Tum Vires periclitatur, accusat, insidiatur, invadit, arietem admovet, praedam spirat instar lupi, ovile circumeuntis. At a parte fidelium heros stat potentior. Inseri autem infirmiores sunt, quam ut Chri
sto repugnare possint. Πυλαι αἰδου si καυσπισουσιν τῆς. Μunimenta ac portae inferorum erum infirmi
ra ac mimu valida, quam Christi Ecclesia, petrae quippe inaedificata. Victoriam reportant Christiani, adjuti a suo victore Christo. Templum Judaeorum Satanas per mutuas inimicitias, bellorum acerbitates, ac vim Romanorum disjecit, evertit, ac excidio involvit. At Christiani suscepti sunt ad Regnum si immobile: ipsi repraesentant & co
stituunt Ecclesiam, quam nec Satanas nec Vultus instantis tyranni, nec ignis, nec ferrum, nec pri mores & summates, nec inserorum si cohortes sundamento quatiunt solido ac inconcusso. Nam fundamentum illud, & firmum & a Deo postum, consistit, nec dimoveri potest, II. Tim. I l. s. Castra movet Satanas per se & sibi subiectos, impressionesque facit non unas in Christi Regnum, Apoc. XlΙ. . At ipse est invalidus, vincitur, & in ignominiam convertitur, v. 8. 9. Io. Luc. XI. 22. siquidem per promulgationem Euangelii, ab Apostolis sparsi, spiritus malignus ab insigni poteutiae suae gradu
228쪽
gradu praeter ipsius opinionem depulsus fuit ae deturbatus, Luc. X. 18. I9.2o. Quod ipsum praecipitationis malum, quod Satanae inde ab Apostol rum temporibus a pia Christianorum societate infligitur , comparari solet cum infamia illa, quam Sat nas sibi contraxit, quum ex coetu Dei glorioso , ac obedientiam conditori exhibente, dejectus ac in misseriam praeceps datus est. Sunt quidem nonnulli, qui societati cuidam externae, quae partem Christianorum explet, splendorem & munimentum illud , quod pios ab insultibus Satanae liberat & deinsendit , transscribunt. Sed hi erunt fere, qui, ex. pertes historiae Ecclesiasticae, nihil rectum & enis comis Ecclesiae dignum, nisi quod ip rum familiae in sensus incurrenti ac coetui admodum conspicuo conveniat, putabunt. Hi, si didicerint, Ecclesias particulares periisse permultas ac ex albo Christi, fuisse deletas, non admirabuntur, Christum eis, qui adminiculis gratiae ad pravas suas libidines alendas abutuntur, opposuisse minas, dictitantem , sese candelabrum u) ac lucem verbi sui saluberrimi esse amoturum. Quare de Ecclesia Christi universali, cujus consortes ipse novit Servator,& quae vere pios & fideles complectitur, capie
dum cx) est illud Dei promissum, quo sancivit,
ne ullae inserorum portae eam penitus in ruinam involvant, vel exitio mactent extremo. Hi exclamant b) laeti: Deo agimus gratias, Victoriam n
bis impertito per Dominum nostrum Jesum Chri
f. XII. Quis igitur amplius de eo fluctuabitur
Airchen Bistorie, saec. I. c. vIII. f. s. P. I 29.
D I. cor. XV. II. I. Ioanu. v. s.
229쪽
ac dubius erit animi, Ecclesiam veram, puram . 8c sanctam, ex variis gentibus collectam, nulla spirituum improborum vi, nullis ipsorum insultibus, expugnari ac funditus deleri posset Ipsa in eo in
mento etiam cum aedificio firmissimo ac templo Hierosolymitano consertur, quod adpellatur Regnum coeli,
hoc est , Regnum Dei, domicilium gratiae divinae, quod Christus, Rex sanctissimus, gubernat. D
minus domicilii ac paterfamilias, pro arbitratu suo ac sapientia, de domo ejusque rationibus consilia init, constituit, ac in effectum deducit. Jesus claves aedificii hujus divini tenet, easque committit ac credit, cuicunque voluerit. Quare ipse est templi domusque hujus dominus summusque herus, filius- familias potentissimus aeque ac fidelissimus. Ebr. II. I-6. Mai. II l. I. Joann. II. I 6. I7. Ubi claves adhibentur, ibi ostia exsistunt. Domus gratiae divinae, templum & Ecclesia novae dispositionis, clavibus est instructa. Ostia igitur ei nequeunt denegari. Mons templi Hierosolymitant ac aedes ipsa sacrosancta januis abundarunt ac aditibus. Ostium Euangelii aperitur, si verbo divino ac fructibus, inde exortis, aditus locusque conceditur et . Qui Oeconomiae salutis congruenter vivit, illi patet usus ac fructus gratiae divinae, ac peream coelum ipsum, gloriosissima Dei sedes, Regnumque beatitudinis summae sempiternum aperitur. At nisi animum, tanquam domum, Jesu, introitum paranti, ac illam per adminicula gratiae ambienti,
aperueris; ostium Regni, gratiae gloriaeque pleni, tibi haud patebit, exclusus manebis , tenebrisque
230쪽
obruendus es atrocissimis sa). Dies tandem ille novissimus, qui judicii extremi sententiam patefaciet, judicio novo locum haud facit. Ultimum enim dicitur illud, quod successione nulla recentiori excipitur. Ei, qui a sponso diuturnam & minus determinatam gratiae continuationem, ostio gratiae s mel clauso, exspectant, & sese & alios misere se strantur b). Filius Dei interposuit pretium redem tionis & misericordiam suam , ne periremus aeternum. Addidit ipse conditionem foederis, a nobis explendam, si misericordiam ejus sentire fructusque exinde percipere studeamus. Pro singulis mortem
perpessus est Servator. Ei vero aeternum servantur,
qui Christo sese, pe= malefactorum omissionem ac jugi, a Christo imponendi, susceptionem, adgregant. Jugum illud suavissimum ab eis recipitur, qui regenerantur ex Deo, per fidem vivam, fructusque fidei proserunt. Fructuum fidei ea est indoles , ut vita Christi purillima sit imitanda, ac veritus homo, inniata nostra & effrenata cupiditas, sit exuendus crucique adfigendus. Qui hanc Euangelii Oeconomiam exprimunt re ipsa , ingressi sunt in domum patris, in templum Christi, ac domicilium Dei. Christus in eis exsistit per effectus gratiae suae ac modo peculiari, sibique cum patre in animis ipsorum habitacula parat; Spiritus Sanctus in eis lucet ac vicem septem lampadum sustifiet; iussimenta sunt preces; eflectio voluntatis Dei est ipsi ,rum cibus & panis; sacrificia & serta sunt corpora
piorum ac animi; sanguis Christi, pura fide exceptus, expiat justissimum Patrem, qui in reconcilia-