장음표시 사용
32쪽
strat or indicat naturae opificem
O Unicum creatorem peri ammet naturam.
I X rebus omnibus , quae visj1 l suntur in orbe terrarum, vs Deum aliquatenus eoeno IU-scere posse, summum est, & ' iis , uὸ maximum humanae sapientis premum ejculmen & fastigium , in quo sepientis δ' fulget & praenitet caeterisbum/uus intellectus. Reliquum quod stibit '
33쪽
est, & cognitu possibile, nauci est, & sutile, inscitiae potius plenum, tenebris inuolutum Cimmeriis, quam aliquo lumine nitens: nultu enim lumen reperiri potest. ubi fons & scaturigo veri lumini, deficit, suosque perennes non infundit radios,si coelestes istos igniculos seminaq; diui- ,
nitatis, quae per totum terrarum orbem diffun-dsitur, auferamus, aut saltem crassa mentis caligine obtegamus, naturam omnem, Coelum terramque confundimus,& in antiquum cahos redigimus , nihilumque vetus conuocamus: Si patrem celestem Deum rerum omnium opificem& conseruatorem ubique rerum indigitatum non fateamur: Natura enim haec uniuersa suprema & infima stare non potest, nec minimum temporis labilibus suis persistere fulcris & sta luminibus quin corruat, & perenniter fluat in ea hos suum. nisi causa sua, patre suo , & unico hoc suo archaeo sulciatur, eiusque potentia infinita & indesinenti statuminetur , aut summum nefas praedicandum est , conceptu solo puniendum, naturam hanc quam cernimus totam &integram, sui ipsius esse opificem, sempiternam& perennem : Id tamen erroris adeo clarum est, Iatura non Vt nemo nesciat, partes integrantes ipsius natu-
si fui sis tae nec naturam ipsam stare posse, nec quidem ρ momento temporis , quin aliquid corruptionis, dc mutationis perpetuae in se ipsis patiantur Msubeant. Eo maxime argumento,sat clarum est, naturam non esse sui causam & fontem : nam si ex penetralibus suismet sca uriret perennis esset, nee perpetuis mutationibus & alterationibus Rugeretur: at perpetuum e ite indesinens & sibi
34쪽
eonstans omni studio sibi ve diearet. Quod enim est fons primus sui ipsius, se ipsum perenniter
conseruat, fons verὸ primus originis, est etiam fons conseruationis & perennitatis, naturam videmus non esse sontem perennitatis suae. indeq; etiam non esse sontem originis sui ipsius, fatem dum erit. Naturam etiam quam oculis contemplamur, Natura mi Deum non esse ex eo colligimus, quod ea ipsa os Dιus. non stuatur essentia omnium perfectissima,nam si ad amussin veritatis referendum sit, ens naturae quid erit quaeso, illius centrum' purum nihil, ens non ens, cum semper tendat ad sui corruptionem & mutationem, di inde non ens, cum
verum perfectum de absolutum ens, sit illud per quod sunt omnia, 1 quo fluunt 8c confernantur, te sine quo factum est nihil, immutabile,
omnia mutans, inuisibile,omnia videns, immotum, omnia mouens , omnia continens sine ambitu, ubique presens fine situ & motu , illud solum meretur entis perfectissimi & absolutissimi
nomen de ετυμον. Natura autem dc mundi huius uniuersi ambitus, cum haec sibi arrogare non valeat, entis simplicis corruptibilis, mutabilis, terminati de undiquaque circumscripti essentiam sibi vendicare potest, & ideo ex interna de innata sua mutabilitate de corruptela, vilissimientis naturam habet, non persectissimi de ab autissimi,qualem nos eredimus Dei naturam esse. I
utpote aeternam, Infinitam 3c omnipotentem. tabui. ihil Non ergo ex entis naturalis essentiavi pote vilis- svis diui-sima, argumenta diuinitatis in eo colligemus, ν --.
35쪽
cum, quod nefas eli cogitare, constituere dabitur, cum natura deficiens , impotens & maneasit. Si obiiciatur naturam uniuersalem & generalem permanentem esse, sibi constantem in suis mutationibus , aeternam & infinitam, cum tem poris duratione, generationumque potentia interminata, ideoque perfectissimi entis & diuini
naturam sibi arrogare e Soluunt hanc obiectionem ipsaemet partes naturales, finitae omnes,certisque numeris inclusae, mutabiles, & labili essentia statuminatae, cum totum a partibus hac in re differte nequeat ; subeunt enim hac in re totu
& Partes eandem sortem & conditionis ratio- Tarum δε- V equitur ua- nem ς' parte3 ante v monem totius labiles tint,
turam par- , corruptibiles , in unione ipsa etiam ipsae metrium. partes nec sibi constabunt, sed fluxae erunt, &fluctuantes in ipso mutationis & corruptionis gurgiis, re pro inde totum erit profundae cor ruptionis abysso immersum. Cogitare etiam non possumus absque verita-cisa 4ti a ii ipsius detrimento, naturam & mundum suis funanai. se ab aeterno creatum diuina potentia: creare enim supponit, non esse, & ex nihili staturigine trahere originem, & ita creare indicat actionem
diuinam externam in certa quadam motus mensura constitutam, & peractam hoc est in tempote factam. Deum quid Deum etiam testantur & indigitant rerum om- indigitet in nium mutabilium immutabilis ordo,qui εb om- νειμ nibus taculis & a condito mundo lege inuiolabili obseruatur, a cunctis mundi partibus: temporum mutationes , coeli motus , ob terrae fer- .ilitatem: generationum di productionum aui-
36쪽
malium vegetantium & mineralium inextricabiles processus ob mundi munditiem & pergratam formam, vel potius ob solius hominis commoditatem & usum. Hic ordo admirabilis & stupenda rerum series, non fatalis consequutio , potest ne adeo firmis stabiliri vinculis & nexibus absque authore huius ordinis patre, & vero & unico fonte, ab eodem ordine diuerso & dissentaneo: Ordinem
enim & rerum seriem absque ordinatore excogitare non possumus: Natura autem & rerum
series confunduntur nec fere differunt si medullitus introspiciantur. Ordinator ergo erit quid supra naturam, a quo natura seu rerum series dependet suasque obseruabit leges & normas inuiolabiles, quas praetergredi de antiquare nou potest ob perpetuam de indes nentem legislatoris sui praesentiam. Diuus Dionisius Areopagitarum integerrimus iudex scelerumque vindex aequissimus, ortu &natione Ethnicus aliquo tamen Diuino pneupmate pulsus, Deum testatus est , & consessus ex ordine inuerso, solis & lunae Ecclypseos : Nam cum moriente Iesu Christo veri Dei vero filio ordinem naturae rerumque seriem susque deque
in uersam contemplaretur,voce magna intonuit: Aut patitur Deus , aut tota machina mundi destruitur. Ex ordine illo inuerso Deum fassus est, eumque pati quid maximum, cum tota natura, coelum & terra, nescio quid lugubris de funesti
insueti, portenderent. Nos vero rationis & intellectus compotes &capaces non Ethnici, sed Christi ipsius veri Dei
eognouit e inuerso reriordine. Diqiligod by Corale
37쪽
filii infinitis propemodum doctrinis, speculatis-nibus de exemplis confirmati, proh dolor 3c nefast adhuc infirmi sumus ad fidem hanc,& caeci penitus ad hanc lucem percipiendam. Non solum Dionisius Areopagita,sed & quam in plurimi antiquitatis sophi, deum nouerunt ex lumine naturae, veluti Hermes Trismegistus, Geber, Democritus, Pytagoras, Plato, Aristeus, Artephius , & multi alij Chymicae. propaginis antiquissimi, qui omnes ante natum Christum
floruerunt, haebreorumque religionem non coluerunt, nec sciuerunt: & tamen Deum unicum aeternum, increatum, omnipotentem , infinitum Creatorem omnium, protectorem & gubernatorem confessi sunt, solo luminis intellectualis naturae radio illuminati: e cuius fonte exhauserunt diurnam illam. quam habuerunt de Deo cognitionem , rudem tamen, sed nihilominus maiorε& clariorem illa, quae sensu externo simplici percipi potest. Quamuis enim Deus solus,se ipsum cognoscat ex se ipso , cum se ipsum se solus capiate attamen eum cognoscere aliqua ratione valemus operibus manuum suarum , quae
nobis sani auxilio & subsellio, ut ad eum assurgamus, dictante Apostolo. Inuisibilia Dei per ea
quae facta sunt, a creatura mundi intellecta, conspiciuntur, haecque cognitio diuina, quae ex operibus Dei sumit exordium, adeo facilis, euidens& docilis est , ut nemo sapiens ea carere possit, aut saltem se excusare valeat, quin rationis radio de lumine, huc penetrare queat, Deumque praeter naturam noscat : haec enim scientia per se adeo nota est, ut si qui sint, qui eam velint obli-
38쪽
terare, se ipsos abrogent necesse est, tenebrisque profundis se immergant, & luce se priuen qua qui non illuminatur, verὸ caecus est,& terrae inutile pondus, dura silex , & marpesia cautest diuinos igniculos flentes in se coercens attritu& percustu sui ipsius excitatos non percipiens, nec usui suo & utilitati reponens r hi igniculi
sat lucis effundunt ne Deum in creaturis pererupiamus, veramque lucem illum fateamur,qui ex tenebris nihili eduxit nos, lucemque quamcumque,&ne extinguatur perenni suo foco & mite conseruat & nutrir, alioquin in tenebras priores abiret, & nos etiam in primum nihilum corrue remus , ni virtute sua infinita persisteremus rChymici Philosophi antiqui omnes, etsi Ethnici& pagani cum numquam sub vexillis Christi militarint, ut pote Christi seculis & temporibus
antiquiores, tam profundum inscitiae veternum
numquam obdormierunt, quin semper fassi sunt& professi Deum unum naturae totius opificem , eumque indigitatum inuenerunt in ceutro cuiuscumque rei: ceutrum enim cuiuscumque rei cum
sibi semper constet , nec fluctuantibus 8e labilibus corruptionis motibus teneatur , sed semper mouens immotum per se persistat, diuina quandam potentiam supra se arguit & indigetat, veramque Dei imaginem representat, cum ab eo fluant omnia in idque redeant unde ortum habuerunt, Deum adhuc magis indicat: Nam sic ex eo centro sue substantia quam sal mundi, &terrae dicunt totius naturae statumen & fulcrum, fomitem & nutrimentum sic arguere possunt ,
Hoc sal naturae basis, & fundamentum, virtus
39쪽
t natura de energia, & natura ipsa, non est Deus cum aes υς- ternitatem nesciat infinitam potentiam, supre mam bonitatem immensam intelligentiam , vir tutumque omnium & perfectionum supremum ruinaccessum culmen prorsus a se eliminet: illa autem Omnia supremae virtutis attributa non sali
huic, qui natura est, tribui possunt te donari. Superest ergo, dari aliquid & extra & intra Ze suis pra naturam quod his attributis insigniri merem. tur, & queat, id autem solus est Deus, nam si haec attributa in rerum essentia reperiantur, ut apud Omnes in consesso est, soli Deo competunt desunt Deus ipse, cum in Deo omnia sunt Deus,uibu nec 1n ipsis dissonum quid repetiti contingat. bu Dea Ex his iterum quaerit & inuestigat medullitus sigiter in Alchymia Deum: Si inquit, natura sponte te dati μμύω profundissimat & absolutissimas sui ipsius perfectiones, frustraneumque & vacuum nequeat esse eius intentum , quid prohibet Deum tanquam verum & unicum suum centrum constituere cui soli gaudeat & quiescat, & profundissimae perfectionis suae ab illa immergatur: verum enim est veroque verius de verissimum in rerum natura dati virtutes, energia pot*ntias & magnitudines , quae sponte sua feruntur ad supremum gradum perfectionis: gradus vero ille omnino nequit esse supremus, quin sit etiam infinitus & immensae suae magnitudinis absque termino ullo 3e limite, undiquaque circumfusus. Cogimur ergo Deum confiteri in quo solo &unico immensae illae virtutes, energiae, potentiae, & magnitudines absque ullo termino & limite sint undiquaque profuis. Non existimo tamen
40쪽
proprietates has naturales & virtutes esse eum Naturais diuinis eiusdem naturae : Naturalia enim cum ηρ
divinis nullam habent inter se proportionem etsi iuxta se ponantur, nihil vere sunt, habent tamen qallegoricum quoddam, cuius gratia Deo appropinquari possunt ut ex illa labili essentia infinitam illam perennem & semper sibi constantem Contemplari valeamus essentiam, ut patet in sale terrae & mundi, quod quidem sal, & si creatum Sst quid sit, Deus tamen in eo vivas sui imagines deo pulchre insculpsit, ut nemo vel minimi tu p V 'dicij capax reperiri possit, quin illas agnosci cogatur, & undiquaque clamantes imo voce grandi intonantes audiat: Deus est, qui haec mirabilia fecit, & qui adhuc portat omnia verbo virtutis suae. Ab eo enim & eodem fonte prodeunt, creari & conservari. Naturam vidimus non a se ipsa creatam , eamdemque etiam contemplari licet non per se ipsam conseruatam.Superest ergo ut per alium creatam suisse & adhuc conseruata asseramus, eumque Deum solum & unicum fateamur e creare enim, quod est ex nihili fonte
educere solo verbo virtutis , creataque conseruare, infinitam immensam , aeternam, & omnipotentem praeaepponit virtutem , virtus autem
infinita, immensa, aeterna, & omnipotens, est Deus ipse. Perfricata igitur omnis suspicionis fronte , a lacriter concludemus omnia qualiacumque sint in rerum sitie dum sunt vivuntque,esse & viuere per Deum, qui est ens entium , & vera vita viventium, in quo solo summum bonum, summa su=ν, quies & felicitas suprema est expectanda : Sic mum foeta.