[Omnia quae extant juxta Benedictinorum versionem]

81쪽

omni terrae consitetur, precaturque ne pereat justus cum

injusto Postea mitis et benignus Dominus annuit potitioni, et dieit: e Facio id quod dixisti, et accipio nam petitionem. Si invenientur quinquaginta justi in civitate, propteri, illos parcam toti loco . Dabo hoc, inquit, quinquaginta justis, si inventi fuerint et diis salutem impertiam, et petitionem tuam implebo. Verum videamus justum illum, quomodo arrepta fiducia, et agnita clementia Dei, iterum aliam petitionem assert, et inquit a Nunc coepi loqui ad

3 Dominum meum, ego autem Sum terra, ciuis . Ne

puteS, inquit, Domine, me ignorare meipSum, et transgredimensuram, et tanta uti fiducia. Scio enim me terram esse et cinerem Vsed Sicut hoc sciο, et manifeste scio, ita neque illud ignoro copiosam SSe tua clementiae magnitudinem, et te divitem esse bonitate, velleque omnes homines salvos fieri. Nam quo ex nihil produxisti, quomodo facto perdereS, nisi magna esset peccatorum copias Id circo iterum oro et precor. Si pauciores quinquaginta

hin venti fuerint, et quadraginta quinque suerint in civi-3 tale justi, num salvabis civitatem p Et dixit Si inventi fuerint quadraginta quinque, non perdam , Quis pro dignitate Dominum omnium laudarit, ob tantam patientiam atque indulgentiam : vel Justum beatum praedicarit, tanta praeditum siducia e Et adjecit, inquit, ultra lο-3 qui, et dixit : Si inventi fuerint ibi quadraginta preth dixit Non perdam propter quadraginta . 3 Exin qua Si reveritus inessabilem Dei patientiam Justus, et timens nosorte precando videatur transcendere modum, dicit :

Numquid, Domine, si loquar : Si inventi fuerint ibi tri h ginta Quia paratum invenit ad misericordiana, non jam paulatim diminuit, nequc quin quo justo detrahit,

82쪽

sed decem, et sic asser patrocinium. Si in vetiti fuerint, illic triginta J Et dixit : Non perdam si invenerim illich triginta '. Animad Verte quanta Justi constantia , quasi ipse oret obnoxius Sententiae, ita eripere Studet a poena Sodomitarum gentem. Et dixit, quoniam possum loqui, ad Dominum : Si iiiventi morint ibi vigintis Et dixit :

Non perdam propter Viginti Omnem sermonem tranScendit, et omnem cogitationem Domini bonitas. Quis enim nostrum, qui in medio in sinitorum malorum Versamiar, vellet serendo sententiam contra proximo tanta uti in

dulgentia atque clementi V. Verumtamen diis tus ille, videns divitias clementiae Dei, non subsistit, Sed iterum dicit : Numquid, Domine, , si loquar adhuc semel starium quia inessabilis erat tolerantia, propter hoc reveritus ne et indignationem adversus Se moVeret ju qui rogabalur, dicit: Numquid Domines a Num lemerarium quiddam acies dicit me iam impudentiam prae me seros num opus condemnatione dignum s cio, si loquar adhuc semel piro magna et inenarrabili bo, Dilate tua, adhuc imum orationem accipito a me e Si autem inventi fuerint illic decem p Et dixit Non per udam propter decem . , Et quia prius dixit : Adhuc se hine loquar. Abiit, inquit, Dominus, postquam CESSavor athloqui Ahrahae, et Abraham reversus est in locum Suum . nVidistis Dominum ad nostram infirmitatem se demittentem vidistis et Justi erga cilios assectum didicis iis quanta vis sit eοrum qui virtutem exercents Si enim inventi fuerint, inquit, decem justi, propter illo omnibus remissionem concedo peccatorum. Non bene dicebam haec omnia sacta ESSe, ut nulla postea relinquatur impudenter loquentibus conlpa dicendi occasios Sunt enim multi insanientium, qui

83쪽

infreni lingua et reprehendere et dicere nudent: Quare incensa sunt Socloma si patiente tulisset eos Dominus, sorte paenitontiam egissent. Propter hoc ostendit tibi ne quitiae exuperantiam ita uti in tanta inustitudine tanta virtutis penuria suerit, ut alio quodam diluvio indigeret, et quale prius in mundo suit. Sed quia promissi Dei est, ut non ultra tale inseratur supplicium, propterea alium

poenae modum excogitat, simul de illis poenas sumens, et posteri Somnibus perpetuam praebens doctrinam. Quoniam enim natura leges subverterant, et alienos illicitosque excogitarant coitus, idcirco insolitum supplicii modum induxit propior illorum iniquitatem me terrae viscera inutilia reddens, et elici posteris moniment perpetuo, Ut

ne eadem aggressi in ea S dem incidant poenas. Licet autem volenti ad loca illa pergere, videre ipsam terram, ut ita dicam, clamantem et ostendentem Supplicii vestigia post tam multos annos, quasi heri vel hodie impressa, tam manifesta ostenditur indignatio. Ideo obsecro ut alieni supplicii exemplo mos castigemur. Sed sorte dixerit aliquis a Quid ergo cur illi poenas dederunt nonne Sunt etiam nunc multi qui eadem committunt scelera, ne lite tamen puniuntur , Etiam: sed hoc poti Ssimum majorem poenam conciliabit iis qui talia perpetrant. Quando enim non a Stigamur ex iis, quae illis acciderunt, et nec quidpiam nobis provenit lucri ex patientia Dei, cogita quomodo illum inextinguibilem ignem vehementius nobismetipsis succendi-mUS, sit a corbum Ormem paramu S. Verumtamen, quia

propter gratiam Dei sunt et nunc multi virtute praedili, qui

placare poSSunt Dominum, sicut tunc Patriarchara tarn etsi DOS, Ciam O ipso attendimus, et nostram videmus desidiam, putamu miram Virtuti raritatem mattamen propter illorum virtutem, erga alio Deus patientiam exhibet.

Et ut scias talium hominum fiducia nobis Dei patientiam

84쪽

conciliari, audi ex hoc ipsa historia, quid dicat Patriarchae uri decem justos invenero, non perdam civitatem. 5Et quid dico decem justos nullus inventus illic ab iniquitato alienus, nisi soliis Lot justus et ejus duae filiae. Uxor enim propter ipsum sorte poenam civitatis effugit, postea

tamen poenam dedit ignaViae Suar. Nunc autem propter ineffabilem Dei misericordiam, quia pietas incrementum sumpsit, multi etiam in mediis civitatibus latentes possunt placare Deum, et alii in montibuSet speluncis, paucorumque virtus multorum tegere valet malitiam. Multa enim Domini bonitas est, et Saepe Solet etiam propter paucoS multis dare salutem. Et quid dico, propter paucos justos Saepe quando non inventu ef in praesenti Vita justus, prop-pter defunctorum Virtutem, Viventium miseretur et curam habet munde clamat dicens e Protegam civitatem hancypropter me, et propter a Vid puerum meum' qua Sidicerota: Licet ipsi indigni sint qui serventur, et nullam salutis habeant occasionemet verum quia Soli tu sum miSericorditer agere, et ad miserandum promptus sum et ad eripiendum e calamitatibus, propter meipsum, et propter puerum meum DaVid protegam; et qui ante tot anno e vita migravit, hic auctor est salutis iis, qui sua sese perdiderant desidia . Vidisti clementiam Domini, quomodo CοS, qui virtute pollent, honore assicit, petoponit, et toti multitudini aequiparat Quapropter et Paulus dicebat embambula-hverunt inοVilis, caprinisque pessibus, destituti, pressi, a , flicti, quibus indignus erat mundus . Totus, inquit, iste mundus, et totus orbis non est conserendus iis, qui in a flictionibus et pressuris, et nuditate agunt et obambulant, et in spelunci versantia propter Deiam a VI. Igitur, dilecte, quando videris virum vili externo habitu vestitum, virtute ver intrinsecus amictum, ne hunc

85쪽

viliponderis iopter id quod apparetes sed animo divitias

disce, et internam gloriam, et tunc videbis undique sul- gentem virtutem. Tulis erat beatus Elias, qui elotem tantum liubuit, et qui purpura Vestitu erat, cli ab illius meloto indigebat. Vidisti Achobi inopiam, Eliae autoni divilius p vide et quantum potestate distent. Selo te hujus coelum clausit L pluviarum descensum inhibuit ingua

Propheta frenum sui coelo, annisque tribus et ex men Sibus pluvia non uita illo autem purpura amictus et diademate redimitus, circumibat quaerens Prophotam, et nihil lucri ex lanta potestate habebat. Caetorum vide Domini clometitiam, quia vidit Prophetam multo elo et servore moveri, et magnam hanc poenam in serri contra totam terram, ne et ipSe Simul in Supplicium incideret cum illis, et eorum nequitiae pinna daret, dicit ei: u Surge, et vade in , Sarepta Sidoniorum. Illic enim praecipiam mulieri viduae, , ut te a Scat. Et Surrexit, et abiit L Vide Spiritus gratiam, dilecte Etenim et heri nobis totus sermo circa hos pitalitatem insumptus est, et hodie hospitalis ista vidua Sermonem OStrum Complebit u Et venit, inquit ad vi-5duam, et invenit eam colligentem signa, ut dicit ei' ah mihi parum aquae, et bibam': Illa obedivit. Et dixit ad

, eam iterum Fac mihi tabcinericios innes, et come- dam'. Illa vero postea detegit immodicam Suam egeStatem, imo inenarrabiles divitias Magna enim pata perta indicat divitiarum illius in agnitudinem. Et dicit u Non est

hancillae tuae nisi pugillus sarinae, et parum olei in am-3phora, et Comedemta ego et pueri, et moriemur . Miserabilia verba, quae ipsam lapideam animam inflectere possent. Nulla posthac nobis spes salutis Mors in soribus est Ilo solum nobi relictum est ad vitam, quod vix sus

siciet mihi et puerulis id quod orat in Inea potestato seci,

86쪽

6 s. Io. Illius os Tovi LACRI EPISCOPI c. I. aquam communicaVi. Verum ut discamus et mulieris hospitalitatem, et Justi magnam sic luciam, vide quid stat. Ubi Propheta diligenter haec omnia didicit, ut detegeret nobis

virtutem mulieris vim Deus qui dixerat : Praecepi mu-hlieri, Ut te pascat, ipse erat qui tunc per Prophetam operabatur dicit ei e Fac mihi primum, et comedam, et, tunc siliis tuis . Audite mulieres, quae divitiis asiluit ista et in multa inutilia vestras facultates insumitis, ac post illa omnia duos obolos indigentibus, vel vir cuipiam virtute praedit propter Deum egeno impendere non Vultis. Ista autem nihil horum possidens, sed tantum pugillum sarinae,

et paulo post secundum suam opinionem Iliorum mortem spectatura, ut audivit a Propheth: Fac mihi pri-hmum, et tunc tibi et puerulis tuis, nοn aegre tulit, non cunctata est, sed secit imperata, erudien Omne DO praeserendos nostrae refocillationi servos Dei, et non temere talia lucra praetereunda, sed silendendum multam hinc nobis

suturam esse mercedem. Vide igitur hanc viduam, pro pugillo sarinae, et pauxill oleo, quomodo perpetuum horreum sibi comparaverit. Nam postquam pavit Prοphetam, Ne suo pugillus sarinae defecit, neque amphora olei

cum interim sanie terra omnis consumeretur. Est autem et hoc admirabile et stupendum eam neque laboribus postea opus habui SSe, Sed paratam perpetuo fuisse sarinam et oleum, et neque agri cultura indiguisse, neque boum Cooperatione, neque ulla alia curas sed videre erat omnia

praeter naturam Venire. Et cum rex, qui coronam capite gestabat, anxius esset, et sanae laboraret, inops vidua omnibus destituta, quia Prophetam Susceperat, in perpetuam venit abundantiam. Propterea et Christus dicebat V Qui, susceperit Prophetam in nomine Prophetae, mercedem, Prophetae recipiet . Vidisti heri quid Patriarcha merue-

87쪽

rit larga sua hospitalitate et servida alacritatera vide et nunc hanc Sidoniam repento ingentes divitias possidentem Lingua enim Prophetae, quae caeli habena modera batur, fecit ut farinae pugillus et olei amphora jugiter ca

VII. I an omnes imitentu et viri et mulieres. Ego qui dem vellem vos ad Prophetae gelum, et ad ejus virtutis imitationem deducere a sed quia hoc onerosum obis videtur e S So, quamVi et ille homo erat, carnemque Sicut nos circumserebat, et eamdem quam nos 'dbebat naturam a verum quia quod Sua erant largiter attulit, alque virtutem amplexabii QSt, Upernum Uoque gratiam S Secutus est.

Caeterum interim nos vel mulierem hanc imitemur, et sic paulatim e veniemus, ut etiam Prophetae imitatores simus. Emulemur itaque ejus hospitalitatem, et nullus posthac inopiam praetexat. Nam quantum vi inops sit aliquis, non erit hoc egentior, cui ad unum tantum diem erat alimentum, et ne sit sic suit Segnior ad petitionem Prophetae, Sed magna alacritate ei paruit, et mercedem protinu recepit. Talia enim sunt, quae a Deo fiunt Mos ei dare magna pro parvis. Quid enim, dic, rο, tantum attulit, quantum

accepit priorum Dominus noster, Iion quanta de ut Ur Con Suevit attendere, sed voluntatis largitatem ; et ab hac quae ParVa Sunt magna redduntur, et magna Saepe vilia emciuntur, quando non hilari animo quo stulit peraguntur. Ea

propter vidua illa evangelica, multis mi illa in agophylacium mittentibus, projectis duobus minutis omnes vicit, non quod immiserit plura aliis, sed quod liberaliorem voluntatem ostenderit . Alii enim, inquit, ex eo quod sibi

abundabat eleemosynam erogabant, ista putem Omnia quaecumque possidebat, immisit u Omnem enim Victum suum,

hinquit, in jecit. 5 Ergo muliere saltem imitemur viri, et non

Luc. XXI, 3.

88쪽

S o. cnRYSOSTOMI ARCΗIEPISCOP m. P. inseriores eis Videamur; sed Studeamus non solum ad nostrum Sum OmnEm Sub Stantiam nostram impendere , sed et egenorum magnam habere curam, idque cum alacritate et hilaritate Etenim agricola terrae concreden Semina, non hoc cum tristitia facit, sed gaudens et laetabundidus, et quasi jam Spe manipulos videre se existimans, in terra seminat. Et tu, dilecte, ne solum respexeris ad eum

qui recipit, neque ad sumptus qui fiunt; sed cogita illum quidem, qui a te accipit, esse Visibilem, alium autem quae in illium fiunt, sibi sacta declarares neque illum vulgarem

quempiam SSe, Sed omnium D οminum, coeli terraeque Conditorem; et sumptum illum redituum locum obtinere, nec Solium non minuere Substantiam luam, sed augere

magis, si cum fide et alacritate hoc seceris Addam id quod

praecipuum est bonum propter hos reditus et lucra, quae ex Umptu parantur, peccata etiam condonantur; cui bonοquid par esse poterit pri igitur voliamus vere locupletari,

et cum diviciis etiam peccatorum invenire remi SSionem essundamus re nostras in egenorum manus, praemitto IDUS eas in coelum, Ubi neque sur, neque latro, neque parieti messossor, neque famuli malitia, neque aliud quidquam nocere poterit divitiis nostris Regio enim illa omnibus istiusmodi damnis superio est. Tantum ne vanam gloriam EC- lemur, Sed Sequamur leges a Christo traditas, ut non ab hominibus laudes percipiamus, sed a communi omnium Domino, ne et sumptus faciamus, et lucro destituamur. Ut enim ab insidiis aliis omnibus tuto sunt divitiae per manu pataperiam eo tran Statae, ita per unam olim gloriam absumuntur. Et ut tinea et Vermes Vestes corrumpunt, ita et intinis gloria, divitias Dae misericordia coniguntur. Id circ , Oh Secro, non Solum faciamus eleemosynas, sed et caute sociamus, Ut magna bona percipiamus pro parvis, et

prodragilibus incorruptibilia, et pro temporalibus aeterna,

89쪽

1 AEAP. Ix. ENES. noMILIA XLIII. set cum his omnibus etiam peccatorum remiSSionem asse

qui possimus, bonaque illa inessabilia a quibus nos omnes potiri contingat, gratia et misericordia Domini nostri Jesu Christi, cui cum Patre et Sancto vivificoque Spiritu sit gloria, nunc et Semper, sit in Saecula Saeculorum. Amen.

ΗOMILIA XLIII.

Venerunt autem, inquit, duo Angeli Sodoma vespero I. Quemadmodum floridum quoddam pratum varios et omnigenos flores in se ostentat, ita et divina Scriptura

Justorum virtute nobis demonstrat; non ut, sicut illorum norum fragrantia, parvo tempore ruamur, Sed ut perpetuam inde utilitatem recipiamus. Illic manu tantum car pimus flores, et protinus marcOScentes Suam gratiam mittunt hic autem non sic sed quando auribus Justorum virtutes accipimus, et eas in Sin menti reponimia per omne tempus, si volumus, eorum Suavi odore frui poteri muS. Age sirgo, quia tanta Sanctorum in divina Scriptura fragrantia est hodie Lot bonum odorem inquiramus, ut sciamus quid gustum hunc in tantum virtuti apicem evectum esse Patriarchae consuetudine, quae essecit ut vestigia illius sequeretur, et peculiariter hospitalitatem exerceret. Verum ut manis Stior it Sermo DoSter, operae- pretium suerit Scripturae verba audire u Venerunt nutom,

inquit, duo Angeli Sodoma vesperi. 5 Quare Sic incoepit et dixit Da Venerunt autem duo Angeli Sodoma vesperi hQuoniam postquam diversali sunt apud Patriarcham, sit

90쪽

indes surgente abierunt a clemens Dominu et curator, pro sua bonitate in humana figura visus, mansit apud Pa triarcham, loquen cum eo, sicut heri audivistiset volens nos omnes docere et ingentem patientiam suam, et Patriarchae charitatem Angeli autem contendebant tunc Versus Sodοmari Servans Scriptura suum ordinem dicit le-rum et Venerunt autem duo Angeli Sodoma vesperi, sacturi quod imperatum erat. Et vide diligentiam observa lionemque divina Scripturae, quomodo tempus quo advenerunt nobis declararit dicit enim e vesperi , Et quare tempus significavi 2 Et quare ad vesperam e venerunt L Og tenderetur nobis magna Lot hospitalitas. Sicut enim

Patriarcha sedens tempore meridiei, observabat praeter euntes, et venationem Suam hanc studiose exercebat et occurrebat, ac magnin gaudio, viatores suscipiebat simili modo et Iustus ille, quoniam Sciebat perVersitatem eorum,

qui in Sodomis habitabant, neque vesperi discedebat, sed manebat, ne thesauim aliquis ipsi elaberetur, et ut hospi talitatis ructum decerpere posset. Aere admirari vehementer licet justi hujus virtutem, qui versans in medio

tam impiorum hominum, non solum non inde negligentior est factus, sed et majorem virtutem prae se tulit; cumque omnes, ut ita dicam, in praeceps ruerent ipse solus in tanta multitudine rectam ambulavit viam. Ubi nunc sunt qui dicunt non posse quempiam in media civitate versantem

virtutem Servare; Sed opUS ESSE SECESSU, et montana quadam hubitationea nec posse domui suae praesectum, et UXO- rem habentem, et filio curantem ac famul OS, Virtute praeditum esse Videant ergo Iustum illum cum muliere pueris et stimulis, in civitate degentem, atque inter tam malo ac impios conversantem et qua Si scintillam quamdam in medio mari lucentem, nec Sotiam non extingui, sed quotidie lucem clariorem omittere. Et haec dico non prohibens sece5-