장음표시 사용
121쪽
Psalm. 1 c. dixit, In iniquitatibu conceptus sum; de his enim agit in contextu capituli: Scd quo pacto 3 Si hic loquendi modus verus citet, videtur itaque sequi ait ille in quod aut infans statim ab
ipsa conceptione animam habet rationalem; aut in es non est originale peccatum mox, ut conceptus est.
Quasi dixerit, si semen vere dicitur immundum, & concipi in peccatis, alterum e duobus necessariis sequi videtur, nimirum, aut quddinfans statim ab ipsa Conceptione accipit animam rationalem, nam sine ea peccatu esse non valet; aut quod in infante non est originale peccatum mox ut conceptus est, sed postea quando animam accipit rationalem. Primum horum falsum, & absque fundamento est; quare λ Luod autem mox ab ipsa Conceptione ait Anselm Anselmus in rationalem animam habeat, nullas hv- al.)u- manus suscipit ' sensus. Quasi dicat, voluntasti rie dicitur , & praeter omnem experientiam. Imb vero magnum inde inconueniens sequeretur, Sequitur enim, ut quoties usieptum semen humanum tiam ab ipso momento siceptionis perit,antequam perueniat ad humanam figuram, toties dam-nemr in illo anima humana. Quod quis vel amens dicat. Haec igitur pars dilemmatis relinquenda est. Siste lector quaeso , & considera
manifestum nostrae doctrinae testimonium. An selmus nequaquam vult concedere, ut insans statim ab is a conceptione, anima donetur hi ama- na, sed multo post,nimiruria postquam semen ad humanam fisuram peruenerit; non igitur conceptio est ipsa animatio , sed seminis receptio;
122쪽
nam ut probet, quod non habet animam rationalem statim ab ipsa conceptione,anumit quod si ita esset, necessatio fieret,ut ab ipso momento susceptionis seminis haberet illam , & quoties semen ab ipso susceptionis momento periret, toties damnaretur in eo alarina. In ipso ergo . momento susceptionis seminis ponit Anselmus Conceptionem. Quo loci, animaduersione dignum est, quod non solum vocat Anselm Conceptionem , actum seminalem , sed etiami am Conceptio um, ut denotet hanc esse Conceptionem rigorose &, proprie acceptam, & nihil ab ea esse Conceptionem. Et hoc non semel, sed sexies fecit in hoc capite ; & quod secundo loco dixerat, ab ima Conceptione, ilico exposuit per hunc loquendi modum, ab ipso momento susceptionisseminis ; & in calce capituli utrumque, simul coniunxit, pro eodem accipiens, quia ab
ipso semine 2 ab ipsa Conceptione incipit homo esse.
In quo loquendi modo cum Bernardo conu nit quando dixit, An forte inter maritales amplexim Fa tiras se ipsi Conceptioni immisiuit8 Vbi nomini addidit relatiuu ipsi, de hanc inter maritales amplexus constituit, quod Anselmus dixit , ab ipse momento susceptionis feminis.
Hoc ita constituto, in quo dubium esse non potest, accedit Anselmus ad explicandam alteram sui dilemmatis partem,nam cum verum sit, infantem non accipere animam statim ab ipsa Conceptione, inde videtur inferri, quod non concipiatur in peccato originali, seu quod in eo non est oririnale peccatum, mox ut conceptus est.
123쪽
Quod tamen salsum esse constat testimoniis Iobi, & Dauidis. En verba Anselmi. Seo non statim infans ab ipsa Conceptione, habet peccatum; quid dicit Iob Deo: Luis potes facere mundum de immundo conceptum semine i Et quomodo verum est quod dicit David: In iniquitatibus conceptussum, stin peccatis concepit me mater meaZObiter notarim,
D. Anselmum intelligere testimonium istud
Regis Vatis, de Conceptione carnali, quandoquidem in alio sensu non esset ad propontum de quo agit; si enim crederet quod Dauid loquere, tur de animatione foetus, quando formale peccatum incurritur,& non de carnali Conceptione, non laboraret in explicando sensu, quo di- citur peccatum originale in Conceptione Dauidis intercessisse; unde & aequiparat quod Iob dicit de semine immundo, cum eo quod Dauid inquit de Coceptione sua in iniquitatibus. Nec mirum cum non dicat: In iniquitatibus creatus, vel formatus som, sed conceptus , quod ut vides, apud Anselmum carnalem actum sonat. Prosequitur vero inquiens: Luaeram igitur ,si possum, quomodo quanuis non statim ab ipsa Conceptio ne, sit in infantibus peccatum, quid clariusῖ Δ im mundo tamen semine, in iniquitatibuι, ct peccatis concipi dicantur'Audi responsum tanto Doctore dignissimum, cui totum nostrum innititur aedi- ficium. Saepe utique diuina Scriptura asseris aliqui esse quando non est, idcirco, quia certum est, futurum e se. Sic quippe Deus Ada, de ligno vetito dicis: In
quacumque die comederis ex eo, morte morieris; non
124쪽
rem accepit aliquaudo moriendi. Eadem phras so- l emus dicere de eo qui ad crucem ducitur, disputantibus de causa mortis ipsius, tali die qua-do furatus est coram testibus morte incurrisse, mortem ipsam pro debito mortis accipientes. Simili modo de immundo semine, in iniquitatibuι peccatis concipi potest homo, intelligi non quod insemine sis immunditia peccati, ct peccatum , liue in quita : sed ab ipsosemine, ct ipsa conceptione,ex qua incipit homo esse,accipit necessitatem, ut cum habebis AEnimam rationalem, habeat peccati immunditiam. Non igitur in conceptione est verum peccatu, iniquitas aut immunditia , sed solum debitum,& necessitas incurrendi postea peccatum , au iniquitatem, cum infans habuerit anim ara rationalem. Concludit Anselmus disceptationem leius capitis, inquiens : Patet igitur quomodo est infantibus non statim ab ipsa Conceptione sit peccatum , O nihilominus vera sint qua de diuina Scriptura in posiste quippe non est in idis peccatum, quia non habent voluntatem id est, animam potentia voluntatis praeditam )sine qua peccatum non inest; ct tamen dicitur inesse , quoniam in semine irahunt peccati, cum homines iam fuerint,nece statem. Habemus igitur Anselmum non solum Bet-
nardo per omnia consonantem , verum etiam
eius comprobatum testimonio, sic illo felici a uo sonare vocem Conceptionis,sic peccatum in Conceptione intellectum fuisse, quod solum peccati debitum significet,ac proinde sic omni modis Bernardum sensisse. ir
125쪽
Sed & aliud non leue ministrat Anselmi dinetrina fundamentum Quaeris quodὶNon minus proprie ac rigorose Regium Psaltem loquutum Psal. 1 o. de Conceptione sua in iniquitatibus Ω-eta,quam Bernardum de Conceptione Virginis& peccato, quod in illa fuit; imb vero si Ber-
nardum tanto sermonis rigore, ac proprietate verborum intellexerimus , ac Dauidem, nihil amplius desiderari potest:cum & Bernardus testimonio ipso Dauidico usus fuerit,ut intentam Conceptionis maculam probaret. Quis vero neget eo loci Dauid proprissime vocibus usum, quandoquidem unum ex praecipuis testimoniis, quibus Ecclefia peccati originalis veritatem comprobat, hoc estὶ Atqui Dauid nomine Conceptionis,carnalem parentum suorum actum;&VOce peccati,& iniquitatis,debitum solum eius intelligit,test e Anselmo; non igitur quaerat quis in Bernardo aliam vocum significatione, quam in Scriptura, & Patribus reperitur: nec aliam conceptionem quam carnalem ; nec aliud in ea peccatum,quam debitum illius.Quod ergo Ber-
nardus dixit de Virgine quod in ipsa eius Conceptione peccatum fuit ,sed neque in ipso quidem conceptu propter peccatu quod inerat, illud est quod prius David dixerat, In iniquitatibus concepimium , dc clarius Anselinus; De immundo semine, stin iniquitatibus f peccatis concipi potest homo nte ligi, non quod in semine sit immunditia peccati, stpeccatum, siue iniquita. ,sed quia ab ipso semine, o ab ipse Conceptione, ex qua incipit homo esse, acci-
126쪽
LIB. POSTERIORIS g. r. 1c9pit necessitatem, vitam habebit animam rationalem, habeat peccati immunditiam.
g. 7. Controuersiam Ber nardi cum Lugdunensessus nonfuisse de contractione aut prae- seruatione peccati originalis in anima Vidi
onis; sed de festo Conceptionis carnalis.
VNum est quod aliqv expositione indiget, ine forsan incautum laedat lectorem; nimirum huiusmodi interpretationem non videri consonare controuersiae, quae inter Bernardum,' de Canonicos Lugdunenses crat de Conceptione B. Mariae; si cnim Bernardus non credidisset. & intendisset animam B. Virginis aliquando pecc/tum originale contraxi lle , sed solum incarnali Conceptione i ebitum illius, non tam acriter reprobaret festiuitatem illam , quandoquidem erat de re,cui verum non inhaesit peccatum. Quis vero unquam dixit, ut persuasum
habuit controuersam solum fuisse de debito peccati, & non potius de peccato ipso)Et id etiam videtur satis aperte colligi ex alia quae Occasione epistolae Bernardi orta fuit inter Petru Collensem, dc Nicolaum, de qua tam multa insuperi&ibus dicta sunt. Rursus sunt multi ex
recentioribus , qui contendant S. Bernardum nomine Conceptionis totum tempus intercedens inter actum carnalem,& animationem intellexi l se , praesertim quia in exemplum , Ieherritae Conceptionem adducens , de tota figura- tione
127쪽
tione prolis egit, inquiens r C Sam pulchre inter
figurationem in Mero , di parturationem ex utero diuinum distinxit oraculum. Et quoniam non con
cedit, inquiunt; sanctificationem Virgini, nisi post existentiam eius in utero, illis verbis, Si igitur ante conceptum sui nZZ cari innime potuit, quoniam non erat: sed neque in i o quidem conceptu propter peccatum quod inerat; restat ut post conceptu
in utero iam existens sim tificationem accepisse ιυ- datur , qua excluso peccato frictam fecerit natinitatem , non tamen 2 conceptionem. Quod vero
peccatum exclusit, si nullum incurritὶ Haec sunt praecipua, quae offendere lectorem Bernardi, ac meum ponent, sed ea adduxi, ut potius occasione eorundem maiorem dominae nostiae lucem adserrem. Allerimus itaque con- trouersiam Bernardi cum Lugdunensibus non fuisse de animatione, au sanctificatione animae Virginis, sed de eius Conceptione, asserentibus illis, celebrari potuisse, seu etiam debete Con- ceptionem, quia nimirum sic fuerat diuino comendatum oraculo : & quoniam ab ea necessario pendebat Natiuitas, quae tam celebris in Ecclesia erat; & quia erat B. Virginis festum, quam nunquam pro meritis laudare,de venerari poterimus : Bernardo verb contradicente nullatenus celebrari debere, tum qui a b Ecclesia non erat approbata, tum quia non erat
sancta, sed potius cum peccato,non aliter qii mConceptio David, qui de se dixit, In iniquitae bim conceptinum. De qualitate aut e peccati quod in Conceptione Virginis intercesserat,an vide-
128쪽
licet esset debitum peccati, an Vero peccatum . formaliter ac reipsa in anima rationali contractum,non fuit inter ipsos controuersia, nec de ea re quidquam disserere erat necessarium, nam Bernardo sufficiebat monstrare, quod Coceptio Virginis fuerat eodem modo peccato respersa, sicut caeterae, ut probaret non fuisse sanctam; Canonici vero non nitebantur in sanctitate, sed iii reuelatione; imb vero nunquam asseruerunt fuisse conceptam cum vera sanctitate, nec sundamenta quibus nitebantur, & Bernardus de ipsis reseri, eo tendunt, sed tantum ad probandam Conceptionis celebrationem, ad haec non solum conuincitur intentum ex propria significatione nominis Conceptionis , de qua tam
multa diximus , sed manifestissime ex die quo Conceptio celebrabatur,videlicet 8. Decembris
quae cum per novem. integros menses antecedat natiuitatem, necessario fuit carnalis. Videbat igitur Bernardus veram id est , carnalem conceptionem celebrari,quare hanc impugnare in animo fuit, utpote quae cum peccato fuerat. Acceperant etiam illi ab Anselmo carnalem celebrandam esse; nam in homilia de eadem festiuitate, de qua suo loco acturi sumus, scriptum reliquerat, Erubescant omnino qui tantum diem, tantaque Sacramenta , ac m steria tenebris ignorantia inuoluti rupuunt celebrare , eo quod mirict mulieris copula in Conceptione Virginis exstiatis. Et inserius :Si non placet illis celebrare solemnia Conceptionis carnalis Dominicae Matris, placeat istis colere animae tam spiritualem creationem
129쪽
ac corporis 2 animae copulationem. Hoc posterius non a Lugdunensibus quaerebat Anselmus, utpote qui Conceptionem ab ipso commendatam colebant: sed a caeteris, qui Conceptionem, eo quod carnalis extitit,respuebans Quare eo ipso
quδd Conceptionem celebrabat, carnalem credendum est celebrasse.
Addamus irrefragibile argumetum,quo pro bemus quaestionem Bernardi cum Canonicis tum fuisse de carnali Conceptione, & consequenter Bernardum minime contendisse Virginem incurrisse in sua animatione peccatum
riginale , sed duntaxat de peccato prout in carnali actu Conceptionis reperitur, & de macula quae in semine immundo est , loquutum fuisse. Nemo autem aliter iudicabit, si semel probauerimus, Petrum Cellensem , qui contra Nicolaum egit postea causam Bernardi, ita Conceptionem peccato maculatam asseruisse, quod in
eisdem disputationibus non semel assirmauerit animam Beatissimae virginis semper suisse sanctam in toto suae praedestinationis discursu: inde vero necessario infertur numquam peccato
originali coinquinatam fuisse. Sanὸ in epistola
23. lib. 6. quam superius ad verbum transcripsimus,cum p iiii sisset, Nicolaum alloquens,Tis contendis honorare Conceptionem, ct ego praedestina'rtouem; tu rosam,ego etiam spinam itusiorem es stu-LIum, ego corticem es folium; tu apparentia , ego latentia; tu farinam, ego furfurem ; tu Panem , ego cinerem,tu holium, ego si bellum ; tu hisbstantiam , ego picturam. quibus verbis aliquod peccatum con cedere
130쪽
cedere in Virgine videbatur ; subdit : Si cursum eius fas esset distinguere, ct sequestrare in mente
diuina a Collegio cun Drum creatorum, mitterem
animam ab initio praedestinationis,ut se Peretur ado rando anfra, ct prema veneratione colenda eius vestigia. Concedit ergo in omni praedestinationis Virginis momento, dignam suille venera
tione,eiusque scioper sancta sui sic, ac digne colenda vestigia. At si Collensis aliquo momento decursus praedestinationis ipsius asset eret fuisse commaculatam peccato, nequaquam pro eo temporς adoraret eius vestigia , quae ira potius
Dei digna fuisset, & odio. Sed quid est inquies) quod Virginem vocat spinam , corticem, folium, sursu rem, cinerem, S scabellum Nonne senificare his verbis contendit incurrille peccatum Θ Minime: nam si peccatum apud ipsum significarent, nequaquam honore ipsa pro sequeretur; nunc vero haec etiam ipse honorare profitetur, Tu contendis honorare sinquiens) Conceptionem ' ego ct praedestinationem, tu rosam ' ego etiam spinam, &c. In epist. etiamio. lib. 9. haec ait , Credo, dico, assero, ct iuro Beati firmam Virginem nostram in aeterna praedeli varione singulari priuilegio munitam, necasea Comceptione in aliquo Diolatam , sed semper mansisse 2 permansisse illibatam. Quid clarius 3 si tota re aeterna praedestinatione singi Mari priuilegio munita fuit, ut esset semper illibata ; si a sua Conceptione in nullo violata fuit , & hoc Cellensis asserit, credit', de iurat, & tamen conceptionis festum cum Bem ardo refellit; H nequa