Febronius abbreviatus, cum notis, adversus neotericos theologos et canonistas etc. Tomus 1. 5.

641쪽

Adde Isidori decretales saltem des ruriam, praxin & disciplinam 4. s. & 6ti saeculi continere, uti supra ostensum est: siquid . ergo per decretalas immutatum suit, idcirco non falsum aut novum, sed statui Ecclesiae horum saeculorum conforme dici debet. Cese ite omnis innovatio contra usus receptos &veteres consuetudines odiosa est, & absque tumultibus fieri vix potest . quare igitur ista mutatio tam cito, tam quiete & universali- ter introducta est, paucis non tam reclamam tibus, quam tergiversantibus, nisi quia ista mutatio necessaria fuit, in melius fiebat,& iam antiquis regulis nitebatur ' Denique Isidorus romanus non fuit, eius de- , . cretales nec romae, nec Curiar romanae mandato compilatae sunt ; imo in germania,' hispania & alibi iam erant usu receptae, a tequam romam pervaderent, ut quid ergo roma de imposturis & usurpationibus accusatur ν interim disciplina ista, contra quam adversarii tot clamores attollunt, ab Eces sa, confirmata, & possessione novem saec lorum gaudet, unde unde demum ortum habuerit. Paeuitentia publica olim in Ecclesia

642쪽

orientali propter inmutam propalationem unius peccati seereti sublata fuit, & in hae parte magna pars disciplinae mutationem suis hilti Quis audeat obstrepere' lassicit, alti quam disciplinam, quae variari potest, si mesesia esse receptam dc approbatam, dc Dein, ni eam infamare licebit, nisi & simul Eccle- .siam, cuius authoritate firmatur, infamare veliti

s. X.

Novum illud Systema non leviter milia ea ιωρ νε ampIum dominium ει regimen temporale, quod rom. Ecclesia circa eadem tempora aetas pri'Romana Curia d Sede distinguenda est.

Propter amplissimi territorii dominium temporale, romanae Ecclesiae liberalitate Imperatorum & Principum serius concessum agebatur jam Saeculo 3. & qnα ibi saecula ris Curia, haud levem in res romani Imperii& jura capitis ejusdem habens influxum, &temporalis Principatus Majestas dein in sacri Primatus officium & administrationem sanimium quantum. ivgessiti

643쪽

x. Author enunierat donationes Eeci sae romanae lactas , aitque regimen temporale Pontificis Isidori decretalibus vix non

coaevum esse.

α. Pro delandendo Patrimimio S. Pere'. adiisque bonis romani miscebant iura spiritualia cum temporalibus. de vicissim politia utuntur pro sustinendis juribus sacris., mentissimus quidam Gessiae Praeses hanc politicarum, sacrarumque rationum ni turam dolore apostolico deplorat. In Jure ecclesiastico rom. ntisses tribuitur jus Imperatorem victum exam, nandi , approbandi, coronandi, aut si indi. gnum putaverit, rejiciendi, ab eo hom gium & vasalla um petenes, item quod P pa possit inobedientibuS regna aufferre. v tum ultramarinum non implentem regno prisvare, haec omnia Isidori fessa Monarcilia n, . tuntur, quae sanctissimorum Patrum dicta esse a Pontificibus de Imperatoribus existimaba

tura

644쪽

hos s. sertious Reicherspergensis Lib. do Corrupi. statu Eccles carpit, Curiam rom nam vocari, quod antehac dicebatur Aeles aromana. In antiquiS monumentis nusquani reperiri hoc nomen, quod potius a cruore vel eura derivatur. Sic recte cogitari & diei potabatur ante 6. Specula , ait Febrotatus, quid obstat, ut idem existimemus hodie Τ

6. Magnum in iure publico sola etia

mum committunt, qui romanam Curiam cum Sede vel neIesa confundunt. Delecti a Pa lo III. Cardinales & Praelati memorant, no nullos Pontifices coacervasse sibi Magistros ad desideria sua , non ut ab iis discerent. quid facere deberent, sed ut eorum collidiis late inveniretur ratio, qua liceret id, quod liberet. Hinc prodierunt Doctores docet tes , Pontificem esse dominum omnium Heneficiorum , in eum non posse cadere Simo niam, voluntatem Pontificis esse regulam actionum & operationum suarum, ut quiquid libeat, etiam liceat; ex hoc sente, tanquam ex equo troiano in Ecclesiam Dei tot abusus,& gravissimos morbos irrupisse &c. Haec

645쪽

omnia sane nec rcmanae Ecclesia, nee Sedierosollam, sed Curiae tribuenda esse, etiam

viti probi illa abiudicare vellent, si abiudica. ti possenti Nota.

Hoe argumentum vel omnibus germinniae Episcopis iniuriosum, vel si de solo 1 viano Episcopatu assi as, summopere invisdiosum est. Duippe si dominium temporalerom. Pontifici ansam & causam praebuit jura ra & profana permiscendi , & Monarchiam sacram stabiliendi, quid dicendum de aliis Episcopis praesertim Germaniae, quorum alba tua Dominia territorialia & proventus illa ram. Pontificis vix non adaequant ' de his utique haud assi abit Febronius, temporalis Principatus Maiestatatem, fugiumque se quando que in ossicium sacrum ingessisse , & uir que jura permixta suisse Τ Sola igitur romatam infelix atque perversa est, ut Principatus terrenus Pontifices obcaecando jura sacra adulteraverit in damnum totius Ecclesiae. Quis de hoc maximos Episcopos Principali Majestate fulgentes accusavit unquam, de

rari L Qq quo

646쪽

quo tu rom. Pontificem accusas ν attamen argumenta & exempla Febronii nondum pro baut, mala romana, qualiacunque sint, ex hoc fonte manasse. Novimus eos, qui mose dentibus invectivis ambitioni, avaritiae, cuin

piditati adscribunt, tanta territoria & Dominia ab Episcopis possideri, sed nihil obstat, in una, eademque Persena & sacri & pros ni Principatus jura coniungi, quae legali tutulo & possessione iundantur. In abile prorsus divinae Providentia consilium erat, ait D. Barthel quaest. inaugur. opusc. q. quod Minitio . eum Messam pauperem F inermem v Iuerit, ut digitur Dei Venderetur, eandem t tatu si mediis extraordinariis, signis ει prodiagiis. - posquam Melesta adusta facta fuit, opulentam 9 potentem esse voluit, quatenus eam fuisse viribus, Fauxilio Dei magis ordinario tuendam relinqueret. Et superius: nsequit ipsa Religio olorescere, nisti eum ejus -- 'nsri o Praesules in honore sunt, hine recte notamot. Epis. . feri sit, dignitas episeop Iis p pertatem his diebus ferre non vatit. Parupertatem squidem V impotentiam eontemptasPosorumsequitur, ex quo salus V religio A.

647쪽

puli periclitatur. Num haec de romi Pontim ice dicenda non sunt 8 an hunc solum, qui portat onus totius Ecclesiae, & ut Primas Episcoporum primam Personam gerit, egere,& pauperem esse vis Τ respondet ad hoc aeneas Sylvius ad Mayer. Mogunt. Lib. de mor. ger malin. pauperem vis esse rom. Pontiscem, Cardianales , Episcopos m. certe illis,, qui regimini aliorum prorsunt, paupertas noxia es; nam qu modo tu Iudicem facies pauperem, quem nolis resem admittere' quod s tesimonium pauperis i corruptum videripotes, non videmus, cur Iudia , . eis inopis sententia integrast. --- nos id experimur passim, qui sacerdotes usurarios, mendaces F DIssarios aliquando videmus, quo purumque paupertas cogit. Et infra: Mesesam pauperem qui esse eupiunt, ut Pragmatisi, exintinctam Religionem volunto Haec vota, quae a Pragmaticis tempore AEneae Sylvii lacta sunt, , ab hodiernis Politicis tandem strenue impleri videntur. . Porro si nihilominus putas, soli Curiae romanae Dominium temporale nocuisse, it

rum respondebit renas Sylvius Lib. cit. Si Qq a selis

648쪽

ιHis coeferre simul omnia, V minores Sedes profuis portionibus comparare maioribus,nullam oste des Curiam , in qua minus hoe morbi grassetur , Uin qua magis ex ordine , rectoque in tuto, quam in. romana res gerant uri Nec usquam terrarum tam

tam doseinam , tantam rem n experientiam, Debonarum artiumstudia, tot sirossanctimonias Dclaros, quot in romana reperies Curia, ut reri his esse domicilium, V ossetnam virtutum quis Umqverit. Haec AEneas Sylvius eo tempore, quo contra abusus romanae Curiae undisque conclamatum fuit. Puto, haec nostro

aevo maiori adhuc jure cavillatoribus in s ciem obiectari posse. Satius suisset Febronio, ab isto argumento de Dominio temporali omnino absinere, quo omnes Curiae episcopales tacite sugillari videntur, dum vitio h minum, invitis etiam Praesulibus, semper omni a labe immunes esse non possunt. Ad 1. ει a. Eruditioni Febronii hic nuhil opponimus, nec inquirimus, unde &quando Dominium temporale Ecclesiae roma- nae obvenerit 8 siquidem jura Primatus nee ab isto, nec ab Isidori decretalibus metimur

649쪽

Interim hae merae imputationes, coniecturae

sunt, dum ait, Pontifices jura temporalia armis spiritualibus defendebant, & vicissimpolitice agunt pro sustinendis juribus sacris: prius tyrannis & abusus Febronio fuit, ait tum Politia saeculi est. Interesst nempe, qua facie rem intueamur. Num Ecclesia legitis mas suas possessiones & bona cuivis diripiet ii sponte cedere debebat ' igitur erravit Petrus, dum ananiam & saphiram retinentes partem de pretio agri morte multavit, eo quod hac fraude non tantum sibi, sed & sp, ritui S. mentiti sunt: cur spiritui S. mentiti, nisi quia totum pristum agri Deo sacrum s cerunt' cur morte multati, si bona Deo sacrata &Ecclesiae defendere non liceat Τ errae vit S. Laurentius, qui inesauros Ecclesiae nec ipsi Imperatori petenti tradidit' Ecclesia utique potest iis armis, quibus valet, rem suam defendere, cum jure naturae liceat. vim vi repellere, & iniusto aggressest omibus mediis, quae cuivis pro jure suo compstunt, resistere. Econtra in defendendis jurtinbus sacris & Primatus, quantum ad regimen

Ecclesiae pertiuent, si mitius egere Pontis Α' Qq a ces,

650쪽

ces, quod Febronius Politiam vocat, ego moderamen apostolicum appello, quando nempe iuxta praeceptum Christi non praed minante potestate & despotice , sed ut m net, Apostolus, instando importune iti oppo . tune, arguendo, obsecrando, increpando, sive per occasionem, sive per veritatem, quae sui juris & Christi sunt, intacta esse volu runt. Ubi olim omnia per di dationes &jus manuarium eversa sunt, Ecclesiae res erat cum raptoribus, iniustis. Aggressoribus, contra quos utique sua jura & bona temporalia adinus spiritualibus, quois pollebat, defendere potuit. At si quando in jura sacra peccatum fuit, saepe error prius dedocendus, corrigem dus, quam censuris plectendus erat: quode hic Febronius crimen Politiae , alii pruden-- rem aeconomiam vocant, modestiam laudant.

Si tamen Pontifices alicubi etiam jura saera spiritualibus armis vindicabant, iterum insurgit Febronius, tyrannis, fastus, abusus est: quidquid igitur agant, crimen erit. , Pulcherrimae imagini si pro libitu quamvis vibram appingere vales, eam facile des