장음표시 사용
551쪽
hic intellexisse per corporalem exercitationem eam quae fit labore corporis, squae valet ad tuendam sanitatem. Sed puto per exercitationem corpori s Paulum intellexis Ie ieiunia , abstinentiasque caeteras a cibi . 5ec. Quae quidem si fant sine interiori pietate,parum valent, Sc ad modicum utiles sitiat. Sed pietas est illa,cui sunt proposita praemia iri hac vita & in sutura; ut patet ex nonnullis locis Euangelij.Qui essaluator omnium hominum,maximeHelium.J Deus unicuique prouidet secundum propriam naturam: ita etiam hominibus pro uidet, de eos saluat. Fidelibus uero bene uiuentibus dat supernam gloriam. Gratia quae data GDil perpropitiam, cum impositione manuampresbteri j.J Hoc in loco per prophetiam intelligit orationes, de verba consecrationis, cum initiantur ordinibus sacris sacerdotes & Episcopi. supra, secundum praeceden- stes de te prophetias: nam in illis continetur officium cuiusque ordinum.
C A P U T V. VLTA qnoque praecipit in hoc capite, quae facile patere poterunt
legenti cuilibet. Si quis uorum, o maxime domesticorum curam non balet, Iem negauit , G infideli deterior. Fundamentum virtutum omnium Christianorum est fides. iccirco in multis locis Paulus, omne serὸ erratum dicit esse contra fidem. Nam omne Christianii a discium pertinet ad sile tanquam ad filiadamentum quo primum nititur. ἰm luxuriataefuerint in
Christi,nulere tolunt.J Illa,seu is luxuriat in Christo qui sub habitu & praetextu religionis dat opera genio. Sine praeiudicio nihil faciens in alterum partem de inani L.JPraeiudicium hic Paulus appellat consultationem & deliberationem, Gquae iudicium debet praecedere. uorundam hominum peccata manifestasim praecedentia adiudicium,quorundam oeconsequuntur. Similiter ostia bona, coMulti multa dicunt in expositione huius loci, quae omittimus; dica tantum, quae mihi uidentur.Puto hunc locu pendere ex superiori;ubi praecipitur nihil esse faciendii sine praeiudicio,id est, consultatione de deliberatione & inquisitione; de nemini cito esse manu imponeda. inquit ergo,qudd cum incidit locus imponendi manus, quidam ita se habent, quod eorum facta mala manifestas tante inquisitionem; quaedam uero sunt ex inquisitione id est,ex praelii dicio manifesta Sic etiam bene Dicta. Hic sensus uidetur mihi planus deuerus.
ROSEQUITUR monita,quae tradere coeperat. Radix omnium malorum ea cupiditas,quam quidem, UAuaritia est radix malorum omnium; vet,ut inquit B.Thomas,quia praestat nutrimentia malis om
nibus: nam pecuniae omnia serii iunt. vel quonia ob vehementiam appetitus pecuniarii innumera mala perpetramus. Et confessus bonam confessionem cogimmultis testibis. In baptismate, ubi renunciamus Sathanae 3c omnibus pompista vitiis eius; M in consecratione cum receptione ordinis. Et Christo I 2, qui testimonium reddiditμι Pontio Pilato lonam confessisnem.JChristus patiendo reddidit testimonii ina veritati; bona, scilicet, haec,& uitam parui pendenda esse. reddidit etia testimonium obediendum Deo; iuxta illud: Venit princeps huius mundi,& in me non habet quicquam, sed ut cognoscat mundus, quia diligo
552쪽
A go patrem;&sicuti mandatum mihi dedit, sic facio, surgite eamus hinc. οTimothee depositum custodi, me.J Depositi im hic appellat, uel eos Christianos. qtii eius fide sicuti depositi im, crediti erant: uel gratiam Dei &spiritum sanctum, quem acceperat; quod Dei depositu est, de custodiendu omni conatu. ELI QV ERAT Timotheum Paulus, Sc peregri natus sue
rat, comites habens nonnullos, praedicans gentibus Euangelium Christi. Tandem duchas fuerat vinctus. Comites Pauli pleriq; omnes timentes eius cathenam deseruerant eum: nonnulli etiam pseudoapostoli, inserentes se vanisqtia stionibus, fidem corrumpebant. Scribit igitur Paulus ex Roma ad Timotheum, omniaque, quae silpri narrauimus, ei significat; ac insuper instare tempus suae re lutionis & obitus, sicuti Christus ei significauerat.quamobrem rogat Timotheum ut ad se ueniat. Vitetque nonnullonae deserat secum membranas S pemilam.
ENSVS capituli huius per se patet' legenti. Laudat Timotheum, magnificat Dei gratiam Sc Euangelium, Sc enarrat suas tribulationes. I aulus A postolus Iesu Chrini per voluntatem Dei, secundum promissionem vita, quae est in Christi Iesu J Primis his verbis Apostolus explicat se. Apostoliim esse constitutum non ab homine,ut inquit ad Galatas, sed per uoluntatem Dei; de esse constitutum ad hoc,ut patefaceret promissionem Dei. qui promisit nobis uitam in Christo Iesu, in quo nos elegit ante mundi con-
si tutione. stura data est nobis ante tempora secutiria; manifestata autem nunc,oe JAnte tempora secularia,id est,quae mensurantur per saecula,quae conueniunt M tempori nostro continuo Sequanto; dc durationi angelorum,quorum duratio saeculi nomen habet. aeternitas uerd, in qua est diuina praedestinatio est sipra haec omnia secula. Sc tempora sircularia. Potens ea depositum meumst
tiare in illum diem.J Depositum hic appellat gratiam Dei ipsi inspiratam. Se ei creditam, veluti quoddam depositum. gonum depositum custodi.J Iteriim in eadem significatione accipit depostum. XY CA-
553쪽
ROSEQUITUR multa praecepta S ad doctrinam te ad uitam pertinentia: quorum quaedam reserimtur ad bona, quae sunt agenda; nonnulla ad mala i quibus est abstinendum. Quae audio a meper multos tesses saec commendissidelitin hominilus, σαὶ Puto Apostolum innuere, non tantum simplicem quandam dominam,abeo traditam fuisse Timotheo sed probatam testimoniis scripturarum,Sc miraculorum fortasse. Laborantem agricolam oporteι primum destumius accipσe.J Verbum illud primum, copulandum est,cum, laborantem; non autem,cum,accipere:ut sit sensus: Primum oportet laborare,deinde de fructibus accipere. Memor erio dominum Iese m re- serrexisse a mortuis, se dum Euangelium meum.J Omnis vis fidei Christianae Fconsstit in resurrectione Christi ut scilicet credamus eum reserrexisse a mortuis.Nam inde de eius diuinitas,ic nostra reserrectio astruitur caeteraque sere omnia, quibus nititur nostra salus. Si non credimus, illefidelis manet, seipsum hetare nonpotes. J Sic in Epistola ad Romanos; nunquid incredulitas nost a fidem Dei evacuauit Absit. quia sibi ipsi est debitor, neque potest agere contra uoluntatem sitam Non autem nobis debitor,ut ex infidelitate nostra minus nobis debeat. Sed mum fundamentum Dei flat,balenssignaculum hoc. C Inouit dominus quisiunt eius, σῶ cedat ab iniquitate omnis, ut inuocat nomen domini. J Dei sundamentum firmum, quod scilicet Deus constituit, Scsrmauit. sunt electi; quorum signaculum, quo scilicet signati sint, primum est ex Dei praescientia,Sc praedestinatione: secundum ex parte ipsorum,quo eos nos pos Gsumus cognoscere,sunt bona opera. Si quis emundauerit ab istis erit vas in honorem.J Ecce qtiod nisi resistamus Deo,efficiemur vas in honorem, ex vase in contumeliam fabrefacto. Nequando det eis Deusp itentiam, resipisiant, cJLocutio quae 3c in Evangelio; ne quando,id est, si quando a Deo ei detur poenitentia,&c. Omnia bona nostra a Deo esse testatur.
C A P V T III. ONET Timotheum iam praedictum esse, suturos post Christum homines improbos,sub specie pietatis peccantes,& alios decipientes: hortatur ut hos deuitet,& sequatur doctrinam, quam ab eo didicerat r demum hortatur ad studium sacrarum literarum. Quemadmodum autem Iamnes, σMambres restiterunt Mysi: itas hi resistunt meritati.J Nomina haec Hnon sunt prodita in Exodo. Fortasse per manus tradita Paulus acceperat.
Ros E QV IT VR monita de hortationes: suu obitum instare praedicit:rogat demum ut ad se ueniat cum Marco. Tessificor coram Deo me forino Iesu. J Idem est ac si diceret; adiuro te coram Deo Sc Christo; ita alibi si rectὰ memini. Increpa in omni patientia, o doctrina.JOportet doctorem in docendo patientem esse. 5c accommodare se infirmitati audientium eosque tolerare, imitans Dei longanimitatem. Literalit me dominus asomni opere malo.J Quamuis generaliter intelligi possit, tamen, ut reor, praecipue opus malum intelligit,recessum i uera praedicatione fidei, Se morum . .
554쪽
RIBIT ex Nicopoli ubi hyemem actitrus erat, ad Titum in Creta degentem; eumque admonet, seu potius in memoriam ei redigit, quae iam praeceperat de constituendis clericis per ciuitates; de vitandis pseudoapostolis, de praesertim Iudaeis; qui commiscebant ea, quae sunt legis, cum fide in Christum. Multa deinde monet, quae spectant ad populi institutionem .Et sic concludit Epistolam.
DMONET Titum de constituendis per ciuitates Episcopis; ubi notandum, quod, quem prius appellauerat presbyterum, vocat Episcopum et pro eodem enim utrumque accipit, eo quod quicunque Orci mal antur presbyteri ordinabantur etiam Episcopi. Docet vitandos eos,
qui obseruantias legis miscebant fidei in Christum. Paulus seruus Dei, e solus autem Ies. Chrisiisecundum fidem electorum Dei, σwiitionem veritatis, qua secundum pietatem, in instem vita aeterea. J Cum Apostolus si missus docet Paulus ad quid fuit missiis, de secundum quidnam esset Apostolus: inquit igitur se esse Apostolum secundum fidem electorum Dei, id est, ad fidem statuendam, ad quam uocantur electi a Deo,& qua ueritas cognoscituri, quae ueritas est secundum pietatem, quae praecipua pars est charitatis, erga Deum scilicet, & maiores. In spem uitae aeternae. nam sdeles, dc pij compotes erant uitae aeternae. Quam promisit, qui non mentitur, Deus, ante tempora secutiria: ma- D nifestauit autem temporibus suis verbum suum, in praedicatione, quae eredita inmi-huma Dei ab aeterno ordinationem, appellat Dei promi suonem. Tempora uero saecularia, dicit, haec nostra, quae mensetantur per saecula: destinato deinde tempore est manifestata. Haec autem omnia dicit Paulus, ut ostendat praedicationem Euangelij non esse rem nouam .neque nouum inuentum, sed Dei praeordinationem, ante mundi constitutionem. Alibi multa in ea dem sententiam.
555쪽
Ros EQVITVR monita quae coeperat. 6 militerra isti, non erimisatrices sim calumniatrices J Notandum quod in Graeco textu dicitur, in habitu qui sanctas deceat; ex quo quispiam posset credere Paulum loqui de uxoribus presbyterorum,uel de anisus,quae se dedicauerant Deo uiduis inquam. Sed quonia subdit de iunioribus, fortasse me lius accipietur,lila omnes anus monitas esse.GA te, iuste, Opie vivamus in hoc secuti.J Sobrietas compositionem sui ipsius indicat,iustitia proximum resipi-cit,pietas Deum. Nemo te contemmat J Id est,contemptibilem iudicet ex tua
Is C A N Τ fideles tinis operitus praeeste. J In Graeco,antestare,id est, primos lepraecipuos esse, quos alii sequantur,non ut ipsi sequanti ir a-
lios. Haeretici hominem, postprimam,ib scandam correptionem deuita, jci 2 quodsiis reses es, S delinquit,cu te oprio iudicio condemnatus Ma- reticus admonitus saepe, lenon i es piens, est proprio iudicio condemnatus: quia ipse se potest iudicare pertinacem, quod constituit homi
556쪽
AN C Epistolam ab Italia scripsi Apostolus ad eos qui cre
diderant, Hebraeos. qui,quoniam pendebant i Iege & seruantiis legis erant addim, quasi fides in Christum non iustificaret homines credentes, sed umbra veteris legistic- circo primum statuit dignitatem Christi, tum pertinentem ad diuinam naturam, tum etiam pertinentem ad naturam humanam quam assumpsit: ae pri md praesert enm angelis, deinde Movs,postremis sacerdotibus Letiiticis. demum des nit in fidem quam definit , de fidei vim, declarans sanctos omnes merὰ iustificatos suisse, ex fide &per fidem. Haec summa. Multifariam multis modis olim timum Deuspatribus in prophetis, nouissime diebus istis locutus en nolis insilio. JQuidam dubitarunt, an lixe Pauli sit Epistola, nixi nonnullis argumentis, inter quae est hoc, C quod in exordio nulla eius nominis facta si mentio, quemadmodum mos eius est in omnibus aliis suis Epistolis. Nos sequemur auctoritatem Eccle-sae, quae hanc Epistolam recognoscit, Selegit ut Pauli Epistolam. quddnomen eius non sit positum in exordio, praeter alias causas, puto hanc ueram.
Erat gentium Apostolus Paulus. non circuncisonis, ut in Epistola ad Galatas patet: iccirco scribens gentibus, suae auctoritatis fion obliuiscitur, denominis sui meminit; scribens autem Hebraeis, quorum non erat Apostolus, humilitatem secutus est. Dicit Deum locutum in Prophetis, potiusquam per Prophetas, de in filio potius quam per filium, cum tamen utraque locutio si commoda; ut ostenderet Deum ita locutum filisse per Prophetas, ut tamen in eis esset: quamobrem putandum est potius suisse uerba eorum D uerba Dei, quam Prophetarum; nam sic rex loquitur per oratorem suum,ut sit in ipse. Quem constituit haeredem τniuerserum, per quem fecit σsecuti J Nota Paulum velle adstruere Christum fuisse de Deum, de hominem uerum rideo utrunque dicit. Nam constitui haeredem, pertinet ad hominem; sed per eum facta esse secula, pertinet ad Dei verbum. Cui enim angelorum dixit, filius meus es tu, Auctoritates quas adducit exscriptura acra, quibus ostendit Christum omnibus angelis praelatum fuisse, sumptae sunt ex diuersis scripturae locis, quibus adstruit Christum ut Dei verbum, per quem
sent omnia, ita angelis antecellere, scuti creator creaturae. Christus etiam secundum humanam naturam, propter plenitudinem gratiae omnibus angelis praelatus est, de ab eo omnes accipiunt: licet in naturalibus puris sit in-Xx iij serior.
557쪽
serior. Prima auctoritas est ex Psalmo,&potest ad literam accipi de Clitistb. EAlia ex libro renim; ad literam loquitur de David,qui Christi figuram gerebat. Alia est ex Ρsalmo 96. In quo describitur secundus aduentus Christi. in quo ueniet tanquam iudex, & tanquam regnans, ut patet ex lectione Psalmi. Alia de Angelis in Psalmo. Benedic anima mea Domino. Alia ex Psaltrio Q. qui est Epithalamium Christi de Ecclesiae, seu humanae naturae in beatae virginis conceptione . Postrema ex Psalmo i o I. qu. ae praesesert nonnullam dissicultatem. Nam non uidetur posse commode applicati ad filium, de uerbum Dei, seu ad Christum; nam totus ille Psalmus dirigitur ad Deum. Nihilominus si quis interius speculetur, cum praemiserit; Scribantur haec in generatione altera, & populus qui creabitur laudabit Dominum;videtur lo- Fqui ad literam de populo Christiano, de de die iudicit: quamobrem possintea uerba commode attribui Christo. Postrema ex Psalmo tos. apertissima, de qua in Evangelio fit mentio a Christo.
N hoe capite prosequitur id, quod coeperat, ut scilicet Christu An
gelis praestantiorem ostendat,cum ei Deus subiecerit omnia; quod tamen nondum apparet, in die Itidicit uero omnibus apparebit. ac siimma ratione uersum Dei; hominem passibilem famam esse, ut homines sanctificaret, Se pro eis satisfaceret; non autem apprehendit naturam angelicam, in unitate personae. Haec summa. Sic enim qui per angelos fa- Cctus es sermo.J Hinc colligitur datam suisse legem Moysi a Deo, ministerio tamen Angelorum. Vicae cum espisset enarrari per Tlaminum, at eis qui audierunt. is nos confirmata es,contestante Deo,GEJ Ex hoc loco quidam si spicantur hanc Epistolam non fili Pauli, sed posterioris cuiusdam. Ego ueia putauerim Paulum. pro humilitate animi, se cum aliis miscuisse, ac si esset unus ex Hebraeis ad quos scribit.Vitat enim quantum potest uideri arrogans. Tinatus ea in quodum loco Acens; quid est homo ' quia innotuisti ei m. fvsque ad eum locumJ nondum videmus ei omnia suste luciIn Psalmo octauo ea, quae de homine David dicit, merito Paulus transtulit ad Christum, per quem humanum genus potestate perditam non tantum recuperauit, sed ampliori potitus est; le in quo humana natura, longe maiori gratia, Ze potioribus donis donata si qu)m HAngeli adeo ut de eius plenitudine etiam Angeli accipiant. Subditi,nunc autem non videmus omnia ei subiecta.Haec potestas saper omnia data est Chiisto statim ab exordio siuae conceptionis,tum ratione ὀiuinae personae, ad quaasti mpta est humana natura, tum ratione seperabundantis gratiae. Apparuit autem Apostolis. & aliis qui uiderunt Christum post resiirrectionem, cum dixit. data mihi est potestas in coelo & in terra. Dicitur enim in scriptura saepius, tunc res dari, cum apparet eius datior apparebit autem omnibus in die iudicii. Ut gratia Dei pro omnibus gustuiret mortem J Carnem passbilem Mmortalem uerbum Dei assumpsit, ut pro omnibus nobis poenas subiret Sesatisfaceret: 5: ideo hac in parte tunc minoratus est ab Angelis; Sevicissmdeinde ostendit
558쪽
A deinde per resurrectionem gloria & honore coronatus Θ Decent enim eum per quem omnia, ropter quem omnia,auctorem flutis eorum perpessionem eousiummare. qui enim sanctificat O qui sensificantur ex o omnes.J Probat Apostoliis iure merito uerbum Dei, carne dc naturam humanam, passibilem, & mortalem assumpsisse. Nam mediator futurus erat Christus Dei & hominum: iccired utriusque naturae particeps esse debuit, iux ta illud, Mediator unius non est. Deus autem unus est.Deinde oportebat eum pati & satissecere, qui peccauerat.Peccauerat autem homo,ideo hic dicit,quod decebat Deum adducere auctorem salutis nostrae ad consi immationem, id est, ad persectionem reserrectionis,per passionem mortis.Nam qui sanctificat de qui sanctificatufex uno B omnes, id est. ex eadem natura, & ex eadem origine,id est, ab Adam descendente, quamuis non secundum seminalem rationem: quae sequuntur, hinc pendent omnia. Viper mortem, destrueret eum, qui habent moreris imperium, idea diabolum; σideraret eos, qui timore mortis, per totam vitam obnoxij erantseruituti.JPer mortem,quae Christo indebite fuit a Diabolo illata eo quod nullum haberet peccatum, & qua satisfecit pro peccatis omnium, liserati sumus nos peccatores i potestate &seruitute Diaboli adeo ut secundum animam uiuamus. Si expectemus per Christum immortalitate corporis, adeo ut amplius non simus siti, Diabolo qui per mortem animae nobis illatam,conduxerat e
tiam nos ad necessitatem mortis corporis. Item cum omnes fere cupiditates, reserantur ad cupiditatem huius uitae mortalis quam degimus; de omnes C timores ad formidinem mortis,cui seruiebamus,aliam uitam Sc resurrectionem corporis desperantes, Christus ab hoc timore, cui eramus obnoxii, nos liberauit, per promissionem melioris uitae: cuius arram iam dedit per spiritum suum. Sc per certam promissonem suturae resurrectionis corporis. Tm
de debuit per omnia statribus assimilari, ut fieret misericors, m fidelis Pontifex ad
Deum in eo enim, in auopasus ea ipse, mentatus,potens est O eisqui tentantur,auxialiari.J Concludit id quod supri dixerat, cur scilicet oportuit filium Dei camnem assumere; Nam oportebat inuenire hostiam de Pontificem,per quos humano generi Deus reconciliaretur; quorum utrunque oportebat hominem
esse, Se Deo gratissimum; iccirco, inquit debuisse Ci ristum assimilari fratri bus,id est hominibus per omnia, id est, quae sunt naturae humanae praeter pecD catum; ut esse posset Ponti sex misericors, non solum quia Deus, sed etiam quia homo, qui naturalem cognationem habet cum aliis hominibus, te es.set etiam fidelis tam Deo, quam hominibus cognatis secundum naturam,&ut propitiaret delicta populi; non tantum ut Pontifex, sed ut hostia subdit rationem. Nam in quo est passus de tentatus: potens est te eis, qui tentantur, subuenire. Hoc etenim iustitiae est,ut is qui tanquam hostia pro omnibus passus est Sc tentatus, non pro delictis propriis, possit auxiliari illis. qui tentantur Se patiuntur, utpote qui pro illis iam soluerit pretium,de iusti
559쪽
u M mentionem fecisset de Pontificatu Christi; accedit in hoc eapite ut Christum conserat Moysi, & praeserat. Nam in domo Dei. quae nos sumus, Moyses versatus est tanquam famulus, Christus uero tanquam Dominus,qui eam sal, icatus est; quod maximὰ propriὰ competit Christo, prout est Deus,quamuis ut homini etiam idem posset aliquo modo,prae Moyse, ei attribui,sed Deum tantum tangit Apostolus in textu. Postmodum declarat quod nos oporteat initium hoc substantiae, quam habemus in Chriso retinere usque ad finem, ne incidamus in infidelitatem Iudaeorum,Sc demus poenas pares eis propter incredulitatem .Haec summa. Et Pses fidelis erat umquamfamulus. J Nota quod supra dixerat, ideo Christum praeserendum Moysi, quoniam is qui domum fabricatur, potior est, quina domus ipsa: ex quo insertur, quod Moyses sit pars huius domus, quam Deus aedificauit per spiritum suum in Christo. Nunc dicit in hac domo Moysem Disse tanquam famulum; Christum uer3, tanquam filium in domo sita: Ω-
muli partes sint domus, ministrant tamen aliis, ut ex primo Politicae patet. Unde non repugnat, esse partem domos, Sc famulum. Ut nono duro linquis ex votis fallacia peccati.J Peccatum non est nisi cum quapiam ignorantia, unde fallit nos. Est etiam cum cordis obduratione, contra Dei inspirationem interiorem.
CAPUT IIII. GR os pura TVR Id quod coeperat, raramque sguram Iosue temporibus in populo Hebraeo expressam, corona quae sub Christo facta sunt,explicat. Inquit ergo, figuram nostrorum temporum in factis sub Iosue cotemplemur, de caueamus ne nobis propter incredulitate ideaccidat,quod & illis accidit; ne scilicet scuti illi no potuerunt ingredi in terra, quam Deus eis promiserat, propter incredulitate Se impatientiam; ita denos quibus promista uera in Deo requies,de qua mentio fit; quod Deus in ea requieuit die Ieptima, propter incredulitatem; de fallaciam peccati obdurato corde, nequeamus introire in requiem Dei. Hortatur denique, ut cum fiducia adeamus ad thronum gratiar, tale Pontificem habentes, Sec. Et piissem ope- Hribus at institutione mundi prost M. dixit enim in quodam loco de die septimasie; σνequievit Deus die septimo ab omnibus operitus suis, σin illo rursum, sitntroibunt in requiem meam.JPaulus ex scripturae locis couenientibus inuice ostendit,quod requies promissa fidelibus Christi est requies I Deo, aeterna scilicet scelicitasN Leatitudo cuius figura fuit requies in terra promissionis sub Iosue. Na in Psalmo dicitur in persona Dei, Si introibunt s requie mea, & i genesi dicitur, quod die septima requievit Deus ab operibus suis.Ecce requies qua s Psalmo meminit David ciὶm tame loquatur de exacerbatione de obduratione Iudaici populi siti, Iosue Se Moyse Quoniam igitur Aerea introire quosllam, ibouia Lupromissumen non introierunt; iterum terminat diem quendum bossis in Dauia Δ-
560쪽
A e n lo. f. J Omnibus Iudaeis siti, bl se Sc Iosiae, promissa suerat requies, ni terra promissionis, multi tamen eorum non introierunt propter incredulitatem: Iccircd cum illa, sucrint figurae eorum,quae nunc aguntur. David in Psalmo, post tantum temporis ab Moyse & Iosue, terminat quendam diem, dicens ; Hodie, qui referri debet ad praesens tempus praedicationis Euangelii, cui de illa requies, & eorum incredulitas, ac fides quorundam accommodar; det,ent. Namsieu Iesius requi praestitisset, nunquam de alio I fueretur postae, Ae. Itaque relinquitur Salbatismuspopulo Dei.J Subtiliter,S diuine,Paulus argumentati ir, inquiens; si Dei promisso de quiete, reserretur tantum ad ea quietem corpoream, quam habituri essent in terra Cananeorum, nuquam Dauid
B de alia requie post latum temporis locutus suisset: sed quoniam illa fuit umbra de figura huius; iccirco David de hac alia quiete mentionem facit, quae Sabbatismus uerus relinquitur populo Dei. Qui enim ingressus en in requiemeias,requieuitas operibus suu quemadmodum Deus Ubis,fαJt onmillii dicunt opera nostra, intelligi labores & molestias, a quibus qui excunt, qui quiescunt inrequie Dei. Sed reor ego altiorem filisse sensiim Pauli, ut scilicet ostendat id. quod Dionysius dicit, altiorem scilicet esse nostram scelicitatem, Secum Deo coniunctionem. 8c ab Deo absorptionem nostri, quam quodvis opus,seu operatio nostra; unde re lates illa est in cessatione omnium nostrarum operationum; quia eas traustendit & supergreditur. Visus ea enim se
movet O 'cax S penetrasilior,Ge. J Sermo Dei est uerbum Dei quod factum C est caro, nam in Graeco idem utrobique verbum, eadem dictio. Haec ueris Apostolus sebdit ut reor, ut scilicet ostendat uerbo Dei Christo Iesu, & ineste vim diuinam, qua possit 5c sinistificare nos interius, & praestare prominsa, simulque stientiam . qua simulationes & dissimulationes omnes cognoscit, ideo sincerὸ nobis agendum esse 5c cum fiducia. Tentatum autem per omnia prosimilitudine ab uepeecato.J Hortatur ad fiduciam,ex conditione Sacerdotis & Pontificis nostri,qui cum si filius Dei omnipotens est;& ciam sit homo,tentatus Se passus multa, quamuis absque peccato existens sed habens ta- tum similitudinem carnis peccati; iccircd ex cognitione naturae; de experimento tentationum, quae ualidae seni ; ex merito, quia absque peccato tentatus Sc passus, nostri miserebitur,dc gratiam praestabit.
'M RAETULIT siperius Paulus Christu angelis prauillit Moysi; nune UI vult praeserre Sacerdotiu Christi, Sacerdotio Aaron, eo quod Chri- iam stus costitutus si Sacerdos in aeternix, secundum ordine Melchisedech de per Dei iusiurandum; de quibus inserius in hoc capite, veluti prooemium facit ad ea quae dicturus est.Ac primo statuit qualis si Sacerdos, Si P5tifex,quod eius ossiciu ,3e quod nullus sese ingerere ὸebet huic muneri.sed tatum vocatur;se Aaron, sic etia Christus essecti sent Sacerdotes. Postmodum sensim descedit ad Christu, 8ceius Sacerdoti ii, qui est secundum ordine Mela