장음표시 사용
611쪽
dem dedecimo possumus inferre; nec minori cum probabilitate, praesertim cum huic sent tiae videatur Propheta susTagari; Domine, ait, d opus tuum in medio annorum vivi a illud. Opus vero Dei excellentissimum, fuit genus humanum, quod mortuum peccato Viuificatum iis sinu.
suit in medio annorum. Hinc concludunt quia dam tantu temporis futurum post primu aduentum,quantia ante prScessit. Huius opinio, nis est. S. Vincentius In epist. ad Benedictum
Papam: Opinio ait, 'ha est dicentiu quod tantum teporis debet transire ab incarnatione Νj Dei ad ne mundi, quantii proci it aprincipio mundi ad hanc ipsam incarnationem. Haec ille. At infirma est haec opiniomam in medio dicitur,non solii quod aequaliter distat ab extremis, sed etia quodcumq; existens inter extrema, siue parti, siue multu distet abeis potest siquide dici in medio via denari j numeri, non solii senarius qui aeque distat ab unitate &vndenario; sed etiam at io modo omnes numeri; nui sunt inter unitate & via denariu: Et hac ra-
612쪽
s De consummatione munil Operaepretium tamen est hic obseruare n5 li ' ... Vnam esse huius prophetiae Habacuc expoli
in med o tionem. Lyranusin 3. Habacuc,sic interpi Q - tatur: Opus tuum,id est, luppliciti Chaldaeoru, ira
imperium a Chaldaeis ad Medos translatu est per Darium,&ad Persas per Cyro: quippe Dei sagella opusDci vocantur etiam ab Isaia c. 8. In medio annorum, nimirum a destructione te-pli Salomonici, ad eius usque instaurationem nam Cyrus inter utrumq; tempusBabylone capta, monarchia Chaldaica ad se transtulit. Viti cu illud, hoc est,opere comple,perfice. Ina - Iansenius per opus illud intestigit liberati
nem populi Israelitici ab exilio Chaldaico . tu quae singulare Dci extitit opus, potenti eius
manu patratum in medio annorum d in cum tempus praestitutum aduenerit. Plerique recentioru per opus, ipsum Is a leni intelligunt,qui opus Dei erat, & Dei creatura multis aucta beneficiis. Ac hocelaro elogio Deus Israelem ornat apud Isai. 6o. &64.& alibi. Germen plantationis meae, opus manus meae ad glorificandum. in medio annorum, scilicet captiuitatis Babylonicae, hoc est, dum erit ta
tis per captiuus,aut: in medio annorum. i. cum vi
stabis& subuert Chaldaeos per Cyrum, in medio tantae ruinae, vin ca illud. L conserua incolumem.Sic Matius, Mercerus & alij. Sunt qui per opus , ipsum c hristum accipi it,qui in med o annorum, nempe vitae ipsius. hoc est 34. per tres menses inchoato. Vitisca Iud L excit mortui . ita S.Hiero. & alij qui- dat
613쪽
pars Secunda.dain. Alla per opu genus ipsum humanum aut ipsius generis numani liberationem, aut passionem Christi exponendam esse contendunt: Et has expositiones, ut historicas & litterales suscipimus, reliquas vi mysticas &sublimiores exosculamur.
Caeterum quid de illorum opinione dic mus,qui voluerunt S.Habacuc his verbis pronunciasse silium Dei in medio aequabiliter durationis mundi carnem assumpsisse, ut tot exaete annia creatione mundi ad Christi viaque corporationem praecesserint, quot elapsuri sunt Christi ortu usque ad mundi occasum i Existimarunt recentiores quidam Theologi praefatam assertionem esse falsissimam,& continere errorem intolerabilem; quod alioquin hinc certo, & infallibiliter sciri posset dies iudicij quando futurus sit, quod es, dogma plane haereticum.Barthol. Medina in s P. D. Thom.
Sed illud obseruandum quod ait Propheta: In medio annorum medium non semperponi in scriptura pro exacto&iusto medio ut iam insinuauimus, hoc est, pro aequali distatia ab utroq; extremo,quod vocant medita geometricum, neq; mediu in numeris semper ad regulas arithmetic siuste exigendum: sed hebraico idiotismo interdum idem valere quod intra . idemq; prorsus esse in medio annorum, id est intra annos ut Symmachus trans ulit, in lapsu seu decursu annorum , cum tempus opportunum post plures annos transactos ad-
614쪽
Annorusupputatio varia Nincerta.
aduenerit. Consimiles non paucas sanctae tirguae phrases licet in sacris litteris reperire: ut Psal. io O. Non habitabit in medio domus mes, . i. intra domum meam. Et serena. o. Recedite de medio Ba lanis, hoc est, de intra Babylonem. Et illud 4. Rcg. . In medio populi met habito. sic de alijs. At Septuaginta hunc locum ita reddiderunt: In medio duorum animalium cognoseris, Ecclesia Rom.intractu Parasceves, :nno-tdobris. At ad institutum reuertamur. Tandem illud etiam exploratisiimum i scilicet certo sciri non posse ex scriptura numerum annorum ab orbe terrarum condito, ut iam saepius meminimus, usq; ad Christit mnatum, quo sit, ut siue Graecam, siue Latinam quis sequatur computationem. inanis sit Calculatoris sententia, mundi consummationem suturam in septimo annorum millenario. Immo si quis communiorem Graecam re cipiat, quae a creato inudo usque ad Christum annos G8. computat,ut patet ex dictis iisque ad lat quos a Christi incarnatione habemus, annos nimirum tisi 6. numerus exurget an iam rum 7ir . Itaque secundum hanc computationem, es Chiliastarum, & Calculatoris nostri subuertitur opinio, cum abhinc I 24. annis , septimus ille annorum millenarius exactus sit. a se cum ita se habeant, operam perdit, quisquis mundo certum tempus, an nori mmundi supputatione,definire contendit. Nec
dici potuit suturum uniuersi excidium it
615쪽
pars Secunseptimo annorum millenario, ob numeri septenarij persectionem cum causa naturalis in iis determinandis, quae ratione humana comprehendi non possunt, ut quae ex mero diuinae voluntatis imperio dependent locum ri 6 habeat; Saulis arma rationes inquam, huma- na subtilitate conceptae, magis in his grauant quam iuuant. Concludamus itaque & cum B. Aug. dicamus: omnium de hac re Calculantum digitos r soluit,st quiescere iubet qui dicit: Non ecit vestri nesse tempora et momenta,qua pater posuit insua potestate. August.lib. 18. de ciuit.Dei cap. s.
ANTI THESIS NON A. Non potent purus inteluctus creatus exactam , se omnibuι modis infasiibilem
certitudinem habere temporis , anni aut
diei, quo futura es seculi consumma
RO huius Antithesis confirmatione suia fecerit ipsius veritatis increatae testimonium, quae sic ait: De die autem ira nemoscit, Mui . te neque s Meli coelorum n i pater solus: Et apud Ao c. u. Marc. sic habes: De die autem illa vel hora nemo sit, neque angeli in coelo , neque tus , nisi pater. Apostoli quum vellent a Domino scire qua- do restituendum esset regnum Israel atque sic eonsequenti ordine, quando praeteriturus ess
616쪽
no se tempora vel momenta quae pater posuit in sua
Huic Apostolorum qiasstioni sere par fuit& similis illa D. Pet. Io. vir quaestio: Domine hic autem quid ' Respondit lesus: Qui ad te'
q. d. Tuum non est scire vel modum , vel tempus mortis alterius, aut ipsius mi di finis
nec enim hoc te decet , sed Deum: nec tibi prodest, sed obest potius. In illa Christi verba sic. D. Aug. Epistolaso. ad Hesych. Et i8 de civit. Dei cap . Fru. fra igitur annos, qui huic saeculo remanent com putare, ac defin re conamur, cum hoc scire non esse nostrum, ex ore veri tatis audiamus. Ad huius etiam antitheseos probationem accedit B. Paulus. Deten: ri , inquit, mentis non est opus scribere vobis , ipsi enim dilue nter scitis, quia dies Domini sicut fur in nocte taxeniet. Huc quoque resertur illud Zachariae capite I : Et erit dies una quae nota ol Domino: ac si dicat. Nota tantummodo Domino. non homi albus. Et M alach.3. Ecce venit, dicit Dominus exercitium, ct quis poterit cogitare die aduentus eius. Quod quidem verissimum est ,
, siue ipse dies Domini pro ipso die Iudici j acci
piatur. Nec enim tempus determinatum scietur,quando futurus cst dies ille: sue pro ipso die cum omnibus prFedentibus dicbus ad die Iudicii, ex die quo signa fieri coeperint. Nam prorsus erit ignotus ille dies,cum praescirino possit quando signa illa incipient. Quaeres an saltem aliqua ratione sciri pos-
617쪽
Pars Secunda. Iossit dies ille' Dicendum quod, aut quaeritur de virum c. tempore hoc, in quo nunc sumus antequam praecedant aliqua signa iudicio , aut de illis ii possiquaeritur , qui in tempore illo erunt, in quo iam signa praecedentia erunt complota: Si de nobis quaeritur, absolutὸ respondendum est,quod neque diem iudicii, neque tem pus propinquum sciamu aut scire possimus: qui nemoscit. Nec tempus propinquum scire possimus. Sic tcstatur D. Aug. Epist. 8o. ad Hec Non potest, inquii, determinari tempusfuturi iudici , nec quoad diem,nec quoad mesem,nec quoad
annum, nec de centum,nec de mille annis.
Si sermo sit de illis, qui completis signis Grunt superstites, aut quaeritur an scient diem iudicii, utan scient tempus proximum Prius nescient ipsi, quia. Dedie illa nemoscit, neq; ho- Iustiisnura. posterius scient, quia finitis signis, iusi i in es. uitelligent diem iudicii in propinquo esse. Nam instare Matth. . Positis omnibus signis addit Chri stus. Itaque ct vos cum videritis haec omnia , id est, omnia signa praeterita ; scitote quia prope est, ct in ianuis. Immo&ipiis signis inchoatis hoc ipsum deprchendet.Sic Lucas cap. aI. His fieri incipientibus resticite, ct leuate capita vestra, quia appropinquat redemptio ventra. Ad questionem igitur resolutorth dicen-nie, iudiadum est, tu id sicut dies iudicij non est scitus, eij i ςς ς' it sciri non potest, nec per naturalem cogni- Fo 'tionem, nec per notitiam scripturarum, nec xost,
per diuina reuelatione, ut fatis superq;ὶ nobis superius probatu est. Et hoc satis insinuat ve
618쪽
i. t.. balli Christi: Non est vestrum nosse, O c. Nam
2 4. ' in his tria inuoluuntur, ob quae non expedit non opin reuelare diem nouis simum. primum, quia di die ii uci. citur non est Vestrum nosse: quod dupliciter intelligitur, vel, q. d. non est vobis utile nosse hoc,& ideo vobis non reuelatur: Vel. non est vestrum . quia videlicet huius rei in fallibilis scientia soli Deo, tan quam Iudici reseruatur. Secundum est quod dicitur, Nosse tempora ct momenta , in quo innuitur causa ob quam Apostolis non reuelatur,quodpetebant. Ac si clarius diceret: quia petitis determinationem temporis Iudicij, non concedetur, nec man, festabitur vobis,quam si praescirent mortales, delitijs potius solueretur, quam vigilarent,solutiq; suae consulerent. Vt plenius diximus. Tertiu m est. Quae pater posuit insua potestare. Quo signatur Patris esse scire, quantum ad temporis limitationem res,ac earum euentus; dicitur ergo pater ponere ea insuapotestate, quae sibi reseruat nulli alteri reuelaturus. Hinc Marci ultimo dicitur solus pater scire em illum. Est igitur hac in parte maioris mundi cura
minore analogia: ut enim homo scit sua mo te nihil esse certius, tamen praeter reuelationem, nihil ei hora mortis est incertius : Ita quoque quamuis certo sciamus hunc mundum periturum & interiturum , diei tamen
quo id fiet penitus sumus inscii, quippe soli
Deo patri reseruatus est,&praecognitus: nam
durebus est illis , quas ipse suae potestati soli
619쪽
Pars Secunila . sos reseruauJt, quas scire hominem nec decere
Veritatem huius Antithesis aliis etiam modis,& probationibus ostendamus. Quod si,. ab Angelis ignoratur, multo magis homini. Angeli
bus sit occultum oportet; cum ea,ad quae bin d 2 tu .mines naturali cognitione perueniunt,multo lympidius ab Angelis cognoscantur: Angeli autem finem saeculi non praecognoscunt: Uitur multo magis ab hominibu ignoratur Ahostisu, Praeterea Apostoli fuerunt magis conscii non in secretorum Christi, quam eorum successores; sed eis non fuit cognita illius temporis determinatio a ergo nec caeteris hominibus nota erit, praesertim cum Apostolis dictumst: iam non dicam vos seri os sed amicos , qμia Danies
omnia quae audivi a patre meo nota feci vobis.
Solida,& inuiolabilis fidei consessio,&O ss rp ita thodoxorum perpetuus consensus illud sem- y in eos per persuasum habuit, nullum mortaliu qua tumuis excellentis meriti & ingenii virum, Christo certum, & praefixu tempus, quo Antichristus venturus est,ac mundus destruendus,unquam tempus perspicue ac manifesu scire potuisse . imo p δὲ ψ
SS. PP. acriter inuehuntur in eos qui temo iis it. ritate aut imprudentia eo sunt prouecti, ut certum, ac praedes nitum tempus, Antichristi aduentus,&saeculi interitus praestituere tentarunt.
Magnus ille S.Iacobus Nisibenus Episcopus,
peculiare opus condidisse sertur ad eorum coarguendam vanitate, qui praescriptum tem
620쪽
pus Venturo Antichristo, aut ad iudiciu Christo venturo praefixerunt: sic enim attestatur Gennadius in catalogor Corvo t, ait, Iacobus o chronicon minoris quidem Graecorum clirio D tatis, sed maioris ducia, quia dium rum cri ru-
τarum auctoritate constructi m comprimit ora eo
rrem,qui prasiumptuosa suspicione dea uintu Antichristi,vel Domini nostri, inaniterphilosophantur.
Haec ille. S.Cyrill.Ieros catech. I s. sic ait: Tempus nemo curiose inquirat: non est enim nostrum scire tempora qua Deus posuit in potestate sua, nes audem determinare quando hac ant. S.Chry sol hom. in i.J hesis talem hac do re proseri sententiam: Nihil ita ut apparet, curio fumea sidum ad rerum obscurarum ct reconditarum
cognitionem, Pt humana natura. Hoc autem illi contingere solet, quando tenuem ct nondum absolutum intellei tum habet. Properat itaque animus noster ad multa iam cognoscenda ct comprehendenda , maxime tamen adsciendum consummationis tempus. Se post pauca: Audi igitur qua idem B. Paulus dicat L Thess. F. De tempor:bus alitem, ac temporum articulis fratres, non opus habetis,ut
vobis scribam: quod enim dicit: Non habetis opus, tanquam sopirsuum,ct velut inutile,non permittit,ut quaerant. Sed quid S. Bedam, de rat tem. capit. 66. quid Originem, tractatu so ita Ma thaeum, quid caeteros, qui eiusdem cum his, de aduentu Antichristi,& mundi sine, ententiae sunt, commemorem' Extat sacrum de hac re promulgatum di.