장음표시 사용
191쪽
t one. Ni mando sim in nuteria choleri a. Sitna causaraim facile elici postum ex his , ine dii sunt insignis causarum Pleure sis.' Sit filii iis di mortis etia sumi tu ex his, ite dicti sila
in pleii resi .Fluxus tamen sang. ii arcissi est adeo ei ico signuin tigni cadosui peri ne intoniti ieiit pleures , propterdiu et starem materiae, quae est crassior in peripneumonesa, inde eius ei iss aptior E p inferiora scilicet per anu uel matri-G,8t crita non est tanta colli panti, pulmonis ta uenis nariusicut pectoris,ut ex anatomia patet. Et proprerea fluxus in stri tu aut san .hemorroidalis aut cris Io urina , aut persura uentris est crini uniter signum bona in peris neumonia
plus qua in pleurcii: hoc tamen diligenter attende quM p
ripneumonia secundum plurimu est mortalis pleuresis uero econtra secundum plurimum est salubris. Si ira terminati
ris faciliter habentur ex his,'uae in pleure icta sunt, uerufi conuertitur ad pleurrem, alleviatur anhelitus constrictio.& fit in pectore dolor hungitiburi deest terminatio salubris secundum plurimum. Sinna longit finis Nebreuitatis sumutur ex dictis in pleuresi ed frequentius seperitur peril est monia longior, qui pleuresis ea coiter pendeat ab humore erasitori,qua pleur s. Cu prolongatur peripneumonia perducit ad tumore pedit de hydro; equenter propter noci
mentit hepati coicatum.Signa etiatem pol si proportionabi
Ilii dicta sunt in pleures. Accidit in pulmone apoliema inrunullo modo cal. nee per se, nee per accidensitate caliditate notabili, quini est uel phleematicum, seurdubeleth, scilicet nodi aut glandulae,aut melancholici im, cuius signum est constrictio a elitus, tiae in dies augetur secundum apostem iis inementum tussis frequens sic de esoris paucitas, & minitas sensata constrictio anhelitus qui quadmire alleutatur , deinde redit . Et quaniloque accidit apostema molle phlep. maricum in pulmone, iussienum est constrictio anhelitus,
salina plurima, humiditas musta in lingua de partibus oris,leratas pectoris, paucitas ealiditatis, lividitas faciei tendens ad colorem plumbeii. Et quandoque accidit in pulmone bothor, idest pustula parma calida differens a peripti eum. si iterarui in i magno , licet ratione suae qualitatis sit apta facere ccidentia peripneumonixiae quibus supra Attamen ratione paruitatis suae non Aritea neque meretur nomen P ri neumoniae , licet posite dici peri neumonia parua. Signa cuius sunt grauitas non multa, constrictio aliqualis anheli tus cum uelocitate & frequentia esidita, in pectore Digatare inflammatio eorporis absque fel, .notabiliter sensibili, est
enim neutralitas aut seb.parua ta ut totum corpus non eatefiat notabiliter, licerpartes propinquiores apostemati an lius ealefian . Et quadoque congregatur in pulmone acu tas sue nostemans, siue non quae quia non est cuna calidditate notabili non meretur dici perii eumonia, cuius signa sum commotio de latere in latus. Cum enim infirmus se resoluit de latere ad latus sentitur infirmo,& sorte auditur a circi instantibus sonitus aquae commotae, sebaeuis aliqua caliditate putredinali in ea accensa, constrictio anhelitus, sputum nubtile aquosum , color societ albus,liuidus cum apo sumate undinarati extremitatum,ta breuiter est ut dispositio hvdropicaae qua pollet esse dii bitum quomodo ibi congregata sit,an per uiam defluxus, an per uiam paularim factae congestionis, de . Est praeterea duiuum cum sit multae quantitatis & fiuxibilis ualde sicut aqua, G in meatibus tracteae arieriae,&spongiositatibus pulm iris contenta,quomodo non subitostas et patientem,pene trado id partes angustas, ct m diibendo transitu aeris ad coria quod pro nune dicendum pulmonem in e diuisum in duas medietates, set licet extram desinistram mediante mediasti rodi uidete pectus per medium, potest ergo aqua in una medietate contineri ,& per ineram fieri inspicationem & e pirationem,sed de his satis pro nunc. Aceldit apostema in canna pubi is , quod quandoqueiaeeratur, cuius signa sunt seb.remula cum materia in ea parte eollectarii ex natura morbi non posset esse multa ,
lor dii illatio dorsi ex directo sponditium a. i i. sponditi sipra, a. infra quia in ea parte cana pulmonis sinuatur, quae enitalis est mediate panniculo, quo tibi ut iritus in coorore propter uapore dis ei ita coiriis. Aliter pruritus in constrictiones hirium, te naribus impropter ipsbrum propinquitatem ad cannam pulmonis , Mraucedo uocis, causa nota est, o sputum paucinii, quia meminbrum est densium in quo non nisi pauca materia sinitabili, testcontineri Et si ulceratur est odor oris secticus,&lepraesentatur in ore sicut odor piscium. εPrognostica, peri neumonia ut plurimum est mortalis , omnis peripi umonia cholerica est mortalis, peripneum nia saeta ex synachia aut pleurin est mortalis secundum Niserimum, uia aut interscit in spatio. Ateriam, aut efficii intii eius rei de tandem phthisici iuxta aptior. r. licet innium si re anserit. . est silubris,sed tamen rarissime traiaseus .peripneumonia diuturna perducit tandem ad nocumentu hepatis, ita ut erret eius diris ua ,serim escunt pedes dici ira de interdum uenter. A pleuritide aut perii eum ortia li bito,diarrhodii superueniens malum. l
patitur constrictionem, ut se praefocari putet: est i maxilui ita uelamen iit rubedo, ut tini uide iis
anserior pars pectoris dolat, iussu adest, quod curas oratio ei uitur, existit spumosium, in pectore exi turgrauitassine malone, , me calor emion tu haec escidunt, acutum in pulmo ne patitur apostema: O vocati ini
l re illo ri e nuta n principio igitur curationis eius basilica ebi minuenda deinde erea bis, bau mea calx . pleursi in i curanda .
Diuiditur hoe capitulum in partes duas.In prima ponit si
a.In secunda ibi .in principio ponit curam. In prima' te ponit sex signa,iebrem inlicet continuam, constrienoManhelitus maximam, maxillarum notabilem rubedinem, uir ribus petentibus superiora. tussim sequentem, si rearii in spumosum propter magnam ebullitionem subtiliantem nas teriam, de coniter entem ipsun in uapores , qui retenti sub
materia uiscosae leuant ipsam in diueis partibus facienti bus ampullas. Ad quod auiuuat aeris respiratio per loca a se pusta,cuius pars suo materia illa retinetur faciens ampullas in pes ore sentitur grauitas de extensio sine pulsione, rem re alia sipecie doloris, quia pulmo non sentit nisi per palmiseculum inuoluentem, per quem apostemate existe me in siil stantia vulmonis non sentitur nisi extensio,& per panni sum naentem , scilicet mediastinum per quem non sentirile
nisi dolor grauatiuus,& per eandem causam non sentiti calor in parte apostemata. dii autem materia communicare hesteri istorum panniculorum sentitur dolor puli tilius recalorque dicit in secunda parte nota sunt. Cura peripneumoniis similis est cur pleuresis suo ad omnes in totones curativas dictas in capitulo de pleures, qua
omnes huic cap. peripi eumoniae accomoda secundum xμgentiam ipsius terminationis, similiter eadem antidota suta utri si e communia, 'rortet tamen ut medicinae exteriit pplicit x, iuxta sententiam Aut sint magis profundam es in peripneumonia, cum sit a cute distatior quam seu resis ad quartim profundationem duo iuuant una est solvo medicinarcina uimis emplastri magis prosindatur, quam uirtus unguenti, & uirtus embrocae quam sontenti. Secundii , in medicinis peril eumoniae potiatur aliquid acuitatem habens subtilium partium sicut ni icum aceti acuti, li enim ita inod, cum,ut penetrare faciat & spiitum G prohibeat meque prinhibeat emutatione peripneumoniae ad pleuitam. Et oportet ut si maior sollicitudo ad mundi eandum a sputo, quod
ualde dissicilius est, quam inpleures non propter loci distantiam, sed propter no metiti magaitudinem ad materiae inobedientiam. At quod iuuat statio super loco insim Tertio, vicu auxiliis neutris magis intendamus euacuare de diue tere ad interiola, quam in pleures i. Et propterea prouota tio haemorrhoidarum ac menstinorum est utilissima de ulti ma in perii neumonia.Sicut fluxus se nis narium est ultimum in pleures. Et lore melius est Drud tot nare saphenas in peripneumonia, quam in pleuto, Otiis causi potissimis est,quia peripti monia communiter est crassior magis 'tens inferiora. Cura petiyneumoniae cholericae, quae albinus dicitur,ea Isi ilis est cui in aegritudo peracuta uia
192쪽
ruptum in pulmone, aut ulcus pulmonis, aut pleuresis elue
, qui sei ditium Meordis uicinitatem.
malumptum v , quae non dicuntur peripneumoniae, eum ineo non sit caliditas notabilis, nec 'er se nec per accidens est similis curae perapneumoniae. Sed caeteris paribus eum
vr uc , princedere possiunius, quam in peri mum sit melancholica curei cura pleurens mincholica curei cura pleuretis mesaach. de quas a. Si uero phlegmatica a phleg. crasso curetur cura m
praemat.& procedatur eum multum humid. mollifica virus,aut parum scaemisse taleiscientibus. Si uero aphleo niateibbtili aquoso cum calesui Etibus magis& aliqualiter ei erantibus sputuincale entibus sputum facilitantibus.
Domi enim huiusmodi dispositione sputum faeti talia m
ea, ut in Gallo & uiscoso iuuetur eum Lib
3c amplius putrefacta excrescit Ze augetur ualde de sorte est febaninuta quae est hectic Secundum calefactio extremit tum, aut manum dc pedum propter uapores illuc delatos. Tettium grauitas 3 extenso quaedam in pectore praecipue in ea parte in qua sanies continetur.Quamim est idus sicca in principio,in processu uero humida, cnm materia instredi
dc similia exterius applicita, merius substantis e Giccetur debilitata amplius d es ira in extremis. Octauum anhelitus cons uentes & irequentes fiunt ures eorum quod accidit propter stricturam anhelitus&Iaborem in a Mando. & dicit te. quod frequenter fiunt eorum, r-H, motus dilatationum uel dilatativus de eo strictiuus narium ob eandem causam. Nonum deiectio an
rium. iviretur cum subtiliantibus dii icentibus. Verum aquositas in pul. congregata indiget πω prius centibus aquostatriad quod praecipue est se.i reos cum educat acuositatem 3c sit medicina put. Se proprie. t. a.
D trum' similia exterius applicita, deὶ merius etiam in dicamen de arsen: sulphure, de quibus apud authores in . de in e & etiam superius in curatione pleuri se cient a m eit,i ita tamen apostanestum chronicatur pre-- bothor,&pter uime perducunt ad malum exitum n diligenter curentur. Cura bothor in pulmone similis est curereri eumoniae aut pleuresis surguineae, sed propter paucitatem materiae & paruitatem eius est istilis rationis & ei
si ra inpleures cum terminatur per suppurationem, itium qu ,-uies collecta est.
si 'lat crine aucto ulcere Scinali aevo i fas ilia his, ' β' si crutere in quo collectas Ex uariolis enim quandoque fit phthis, ut si durata ii; 'ri taxo i cere non Possunt, quia
nium et sunt infra con uum orbis dune,qui semelneriens amplius reuiuiscit, nisi in die nouissimoiant de allat ratio 1At o lata isne quς diligeter animaduertenti nossunt Deilla i , ἡ 'μ i' φρομ οπ' ne Sceonu escunt fictit
umonia depleuret de quarum eurasti ieienter in ivneumonia depleureii, de quarum cura sui ieienter actum
est hoc addito quod medicinae Ira utro malum. o qualitate mutata, quia si mri minuitur α coloris habitudo melioratura onum,econtra natam Ab
exeuntibus,quia facilitas sputi decopiosi secundum existentiae materiae de laudabilis ut quod appareat sanies lautabis D bene condicionat innum,econtra uero malum. Et similiter erit semel per urinam aut secessum eopiose secui du exigeniaminit sanitatem necessario, etiam si nost laudabilis. Significat enim sorti tardinem uirtutis,&inavi retrix tiam cum non possit expelli nisi resudando ad uentur licet etiam , ita elaeomestatic Agmen distincte scribi non polliant, sed oporteret horu
MIL Mae exterius applicitae debent poni posterius super siponditibus A anterius in medio pectoris ex directo partis cannae apost. Secundo quia medicinae quae per ossimuntur debent potius in ore teneri,gargarizari, claris i bibi, ut ex ipsis aliquid ad cannam pulmo nisu leat.Et si deglutiviatur paulatim debent de lutiri, nam meri si proximum eannae pulmonis in longa mora siti in uus , de per meri melius uirtutes eorum possitnt cinnae
pulmonis communicari Et cuius corpulentiae&uiscos atabelle ceDent ut aiu in tramntu morentur, licet etiam bibita & eomesta uiuent,sicut etiam ripaeumonia litur aut e sanies ab haec ta- notitia De e pyemate. Gn . - Uur uunt, i ea oporteret horu notitia
posset lasso modo empvema diei leue eollectio aquositatis ut uidi pingmatis Mian.&c.Huius causa multiplex est,
ua uero humiditas phlegmatica natat, ius sit ualde erasia, dein partibvssuis tenax&inuiscata.&c.
ragmate in 'atio inter pulmonem de pectus,autinum medietate tantia aut in ambabus, quamuis colle di sunt, Praecipue de cura pleurtas per suppuratione. Etenim in cura empyematis una intentio principalis,scilicet euacuatio
193쪽
aenatio materiae super divi agnute eontentae, quae per tres uias potest educi, aut enim resudat ad uenam concaua transens per eam ad pi iam hepatis, & exeundo per altera duarum uiarum expcllitur. Si enim transit ad uenam chilis descendentem exinde per emulgentes ad renes 'dem ad uescam mi ita educitur. Si uero ex gibbo hepatis transeat ad e6cauam , exinde per mesarescas ad intestina secessu educitur Et si per utraseue uias transuerit simul mi & secessu educitum qui moaus terminationis est laudabilis, eu quo est fiducia ianitatis, sed rarissimus. Qisem modum si natura tentaverit adiuuanda est,si diminuta tuerit cum his: quae dicta sunt in eapite de curatione pleuress,3 aer suppurationem intentione tertia.Si uero per se suffecerit non est impedienda. Sed tependa est debito regimine sex rerum non natur Ilum secundum exigentiam accidentium S: uimatis tolerantiam quod ex supradictis facile elici potest.Seeunda uia euacuationis huiusmodi materiae est,ut paulatim resudet ad pulmonem& tandem per tracheam arteriam transciuido educaturinui modus terminationis licet sit De uen . non tame
irnu, min Qui tac , ei Tῖ65ὶdient 2,n duticilius graue a cendere quam tacendere, e lemateria diu transens perpulinonem sua nitrositate runque materia diu transens perpuincelando perducit ad phitam. Hane quoque euacuati nem sinatura temauerit adiuuanda est, ut suprascriptum est in Ora pleuresis per suppurationem intentione tertia. Re stat tertia uia s neutram istarum non tentaret, aut non uidea
pernoram pussit educi. per quam irrationem non est prasumendunt si duabus eonditionibus seritatis. Prima ut uirtus sit con-itta. sol et merite Pectus apertione tenetraate
interius ad loeum laniet taliter, ut perior me tactum iam essans potens hanc operationem tolerare. Iest 'almo aut diaehraema not impretium nocumentu quod non ui3eatur cottigio ille, iura plerut ite ex longa mora solet euenire. Et propterea eum aliae due uiae .uaeuitionis huius materiae non uidentur sus cientes,non est tard dum usque ad quadraginta dies,in quo tempore solet esse nocumentum hoc adeo impressum ut deinceps si male corrigibile. Sed quanto citius tanto melius , dummodo primo uisum sit neutrum aliorum adhoe suisceren:s ubi natura per se tentaret huiusnodi materiae expulsione Herando in cimur de tuniorem noni t i sui rani partebris tunc enim omnino actiuuathia euet , nisi iam esset
ultima uirtiuis defectio . His ergo conditionibus stantibus super tali operatione audendum est. Dummodo primo ab agro aut ab amicis suis de tali operatione rogati ruerimus nobis tamen non promittentibus salutem, imo rei dubium euentum sed asseretibus,quia si qua est uia solam hanc esse, quae seruati possit S t tune Dei nomine inuocato est perforandum aut cum sagitella serti aut rasorio, ita ut forme se sitis augustum,dummodo sanies per ipsum sufficienter possit educi,aut frigida existente materia estem radicaliter, Sccum pauca flabaeum cauterio actuali potentiali licet
bere possint egressi,nec fiat uirtutis & spirituum nimia reso utio,fiatque foramen istud secundum incessum costarum, in Iernua tram&quintam costam mendosam, distanter aspida
tracol tu Arra penetrans interius ad locum taesei. Si autem seret haec operatio cum cauterio potentiali . oportet post cauter iratione perforate quod ustum est cum Ditella, adeo ut finies libere e rediatur. Et in prima uice aliquid modicum , ut puta ni duas cyathus permittatur exire. In secunda uice per duodecim horas post, cyathus unus in tertia similiter latum uel parum plus. Et se deincepad completam euacuationein Insuit enim Hipp. 6. Alioris. Quicunque emineci aut hydropici aut uruntur aut inciduntur, hi stuente aqua aut sanie resente omnino pereunt. Et adiuuetur etiam ad exitum semet siluerit necessarium cum tussi hora mutationis, de iacendo super latus aegriam. Et quaminium sanies suffciens exierit, claudatur uvinus , nec inudimittatur aperti: ne fiat ab aere alteratio α caloris exhalatio. Medicinae rem uulneri imponendae u eadduo dies uel et rodunt tentae infusae in oleo resace odias molles . ad doloris sedationem & aposternatis mollit,itionem dedi
cum circa cum oleo resaceo inimii gendum. Si uero Hea-ra si erit ex cauterio derelicta in oleo rosaceo , uitello oui admixto est tenta infundenda, ut dolor mitigetur de prociniretiir casus escarae.
Si autem timeretur ne sanies erumperet propter sui mutilitudinem de subtilitatem deferet nimius eius fluxus,tutius est in albumine oui , aut albumine simul cum uitello tentam ins dere, etiam flapas in his simia infuso& exterius applicare, conueni eterque lieare donec amplius hunc repensi,nu exitum rassi timum mus Transactis duobus uel triluis dieibus ad mundi Mantia ueniendum est. Si eno uideritur necessarium ad meliorem mmdificas nem iniiciariir interius cum eathair aut alio instrii mento. aqua aut uinum decoctionis mellis in quantitate notatai. ita ut mel sit sexta pars , de fiat decoctio ad consumptionem tertia partis,& inicitatur debite cil& reuoluatur de latere ad latus in modum ablutionis uegetis eum suauitate tamen, de posteapermittatur exire quod immissum est simul eum sanie,& si titerit necessirium re iterare, rei teretur tolerant et uirtute donec quod immissim est clarum exeat. Si uero esseeus non toleret,seruiat una immissio donee uirtutis sorti Dcetur,&si opus fuerit fortiori mundiscatione des putresa eiione, pri eruatione, iniiciatur aqua aut uinum decocta rrhae de lupinorum,& procedatur modo qui suprascriptus est
exterius autem ponatur unguentum ex melle rosa o ter
binthina de sarina hordei Et si opus erit sortius mundi Mare addatur myrrha de sarcocolla,& si propter escara esset opus
aliquali maturatione addatur uitellum oui aut parum farinae enugraei de tandem ineametur cum thure, mastice Se mu mia, aut cum unguento ex ipsis facto cum terebinthina aue
alio huiusmodi ,&hoe post susscientum mundificationem
cum iam uulnus exiccari uisum fuerit & parum saniet emit tere de tunc tentae quotidie diminuantur. Vltimo cicatria tur eum puluere facte ex nuce eupressi,balaustiis, galaliutra croco serro aut aere usto , primo cum uino nigro balneando
in suo decocti sint aliqua stiptica huiusinia. Et postea loco exiccato asperpendo nuiusmodi pulveres, quibus etiamsi opus fuerit maiori exiccatione potest aeddi aliouid aluminis& possent etiam in huiusnodi uino sturae insulae de bene e pros desuper apponi, Ma isa in principio usque ad duos
uel tres dies licet ratione uulneris deberet esse tenuis, tameratione debilitatis uirtutis propter resolutionem spirituum tiam ex dolore, tum propter emanationem siniei debet albquantulum incras ,& ad frigidum declinare. de in Detempore est exhibendum contusum pulli alteratum G tam seminum communium&suc.hordei in Modio contanato, di similia. Et uinum debet esse dulce, lymphatum nobiliter cum aqua sac. & exhibendum est de cibo bis ter aut pluries in die naturali secundum uirtutis constantiam&aegri con suetudinem. Transactis autem dii lus uel tribus diebus, cum tunc si tempus mundificationis Mentur cibi adiuuantes ad munificationem sicut sue aior dei in optimo brodio, br
dium cicerum, hordeum ipsum coctum in brodio laudiuitiaeamium,S smilia.Et carnes laudabiles, pullor, risi cu &c. Et postea adueniente tempore incarnationis & consoli, dationis dentur cibi mastis inuiscantes,si ut spelta, frumem tum tritum, de uinum ritis. semper tamen aliquali dulcedine participans,aut fiat tale eum aqua facch.quae aqua si oportuerit ad maiorem consolidationem posset calibeari,& tunc etiam exhibeantur carnes laudabiles pluris nutrimest, sicut caponum, phasianorum, Sc tandem capreti , & e Lati iuuenis,in extremitates horum animalium magis in uiscantes de tandem ad diaetam sanorum paulatim peraucatur. Si auten ulcus uera consolidatione consolidari non potest, imo tran
sit ad fistulam quod quandoque accidit propter debilitatem
particulae, praecipue cum sanies longam moram ibi contraxerit, adhibenda est cura fistulae.Impedimentum enim eo lidationis potest ex duplici causa accidere, aut ex continua reaggregatione materiae siue sanies super diaphra at aut per uiam paulatim euellionis iam digestiua debilitata, a
Ps uiam deguxus aliunde. Secupo ca malitia ulceri im
194쪽
in pectore, ain quia labia sunt inuersa,aut genita sit caro molii, aut dura fistulosa. Si primum sit in causa, intendendu es ad consortationem membrorum spiritualium & praecipue digestiuae & expulsuae ipsorum & fortem exiccationem tam
eum cibis, quam cum medicinis tam interius, quam ex totius applicitis, quae Omnia ex his, quae dicta sunt supra,innotescere possunt praecipue ex cura aquae in pulmone, & ex cu .ra pleurisis cum stippuratur intentione tertia. Si uero impedimentum consolidationis proueniret ex malitia ulceris . pectoris iam dicta,cauteriretur totum ulcus cum serro ignito aut auro usque ad prolandum, cauendo tamen a laesione . pulmonis cauteritatione satis notabili, deinde casus escarae procuretur,tandem mundificetur, incarnetur, re conselidei,
ut superius dictum fuit. Hoc semper memorando st medic byae in his ulceribus fistularibus debet esse ualde siccae,&si .iores caeteris paribus J in aliis ulceribus communiter o . currentibus,& b c de his dispositionibus satis dicta sint. De sputo sanguinis. Cap. II.
OVid nominis & quid rei sputi san sint saris manife
sta. Est enim sputum sang.emissio sanguinis per os undecunque proueniat, propter quoa sciendum φsanguis qui sipuitur aliquando des Eendit a cerebro, aliquando uenit ex naribus, aliquando spuitur ex partibus oris,sicut .stin tuis&lingua, aliquando spuitur ex partibus gutturis, scilicet a principio meri, epiglottis,& a partibus uicinis,si quando spuitur ex parti s meri,stomacho, S: aliis membris naturalibus mediante stomacho, aliquando spuitur ex canna pulmonis,pectore & panniculis intrinsecis ipsius pectoris, omne autem illud appellatur sputum sang. si per os emittin tur a quocunque membro proueniat. Sputum sang. est du-
ex. Est enim quoddam impetuosum in quo est egressio multi Gguinis .Quoddam est cum pauco impetu,-exitu paucis ang.Et quaibet istorum est duplex , quoddam est creticum,quoddam non creticum, iterum quoddam eli peri
dicum,&quoddam sine periodis, in quibusdam enim stag.
determinato tempore congregatus,postea expellitur, quia sequetius est a membris naturalibus, quam a spiritualibus, aut animalibus , 8e aliquando est illis sanitas , aut praserit tio a multis aegritudinibus. Pro notitia causarum sciendum 'sanguis aliquando egreditur a uenis & alteriis,aliquando a me rorum substantia .sed primo modo egreditur tripliciter,aut propter apertionem orificiorum uenarum,aut propter resumtionem, aut propter solutionem continuitatis invenis&aneriis su illae rumpantur totaliter latum, siue in parte scindantur,aut sin logum, aut secundum latu. Sang. autem egreditur propter apertionem orificiorum, aut quia orificia illa sunt lata in creatione sua , aut quia ex tep re dilatata sunt propter malam complexionem liv.&cal. t aantem aut dilatantem,aut quia remota est pellicula tegens ipsa orificia, aut ab humoribus acutis corrodentibus, aut a medicinis sortite abstergentibusa orificia uenarum aperientibus , sicut aloes &medicinae exoluentes ualde acutae. aliquando prouenit ex debilitate contenti ue sequente omnem malam complexionem, licet proprie cal.& hu .aliquam si sanguinis egressio per orificia propter multitudinem ipsus aut acuitatum, aut subtilitatem,sue subtilitas si percnoleram, siue per avos: atem sanguinis permixtam,siqua
dolit hoc per motum sang. cum magno impetu ad ipsa orinscia propter sortes motus corporeos aut animales,aut prin ter phlebot . trahentem sing. impetuose ad ipsa orificia,&tecundum hunc modum olebo t. saphenarum prouocat lamminem menstritalem. Causa nero resudationis sang. a ue nis est aut subtilitas sanet. undecunque prouenit aut raritas texturet uenarum , huiusmodi autem causa est frequenter
Causa uero solutionis eontinuitatis uenarum coniuncti est aut multitudo sanguinis extendens, aut acuitas sanguinis, aut humor coli tans uenas, aut uentositas retenta in eis scindes eas , remotior autem est caliditas humores ebul, lire faciens ,& retentio euacuationum consuetarum, sicut sanguis per nares me inritalis& haemorrhoidalis , aut uar, cum laqueatio, aut ulcerum antiquorum consolidatio, aut
alicuius membri absciso quapropter superfluit nutrimentuillius membri cause autem primitiua uisu casus, percussio, mors is uenenosorum . Aer nimis sstuoslis aut nimis siet,
diis aut nimis siecus uenam exiccans , indurans, propter quod paratur eruptioni,quod etiam potest a causis intrinse-cis continetere. Cibi multiplicantes lang. aut acuentes irsum. Meuicinae acutae,corrosius , aut a propraetate aperi tes orificia sicut euphorbium, gumnii,ruta agi cstis,& aloes, semiaus multus , retinens superduitates Se proprie super redura. aut superfluae ui pilis. ang.subtiliantes & acuentes,nimia repletio & retentio euacuationum consuetarum & motus sortes corporei εἴ animales, sicut ira, timor, tusiis fit quens & sortis, uociferatio, acilitas uocis, sine gradatione&rixa. Et propter hoc multiplicatur in daemoniacis,&iuillis qui rixantur ab omni te, S: procedit ex uomitu laborioso,sternutatione ,expressione sorti,retentione anhelitus, de
omnibus huiusmodi motibus sortibus , de proprie siciis sine
gradatione . Soluuntur etiam uenς&membrorum stubstantiae propter corrosione, & putrefactiones & maxime pulmonis ex humoribus acutis in ipso congestis, aut ad ipsum aliunde derivatis,& maxime a cerebro, est enim pulmo propter mollitiem suae substatiae Se ipsius humoris acuti pronus in corrosones zc putrefactiones ad quas fluxus sing .s quitur. Est autem scienduin in eum uenae sum tang. praeter inodu repleti,natura tentat ipsus euacuationem per regi
nes conuenientes,sper uenas narium, tia mori hoidales , aut
menstruales, per sputum,&solutionem sang. quae cum non potest per illa loca expellere,tentat uenae scissura, ne sang.retentus repens ad membra nobilia per uenas mapnas,s cere
brum, cor,& huiusmodi subito suocando interimat. Sang. autem a membroru substantia egreditur, aut propter apost. aut pustulas membrorum a quibus lang.resudat licut in pleures & peripneumonia quae apost.aliquando sunt salua quando sint sing.& quando resudat materia no imbibita nec liberassata,aut propter corrosiones&putrefactiones aut prinpter sanguisugam alicui membro appensam, aut propter eradicationem humoris cum membri superficie initiscati quomodo posset etia uena excoriari de scindi. Signa sputi sang. a cerebro est nocumentum cerebri praecedes , &quod sensee preditur cum extractione ad inferiora,aliquando tame d cadit in os absque alio auxilio per uiam eolatorii Se aperiendo os egreditur,& si sanguis fuerit arterialis egreditur cum maiori impetu de est subtilior rubetis cum chiritate, de spi mosus Se eius retentio est difficilis, de contraria signa sunt lang. uenalis. Signa uero quod sing. ille sit ex naribus, eqsrequens fluxus sang. narium&illius attractio ad partes ris cum rescatione, de si inspiciantur nares sunt singuinole ti,item in sumatione narium sang.educitur.Si uero sit a palato,egreditur cum rescatione seinta in palato , & si a coth. torio egreditur cum rastatione sensata in acumine palati, Ses est a linsua uel gingiuis solum expuitur,s: aliquando in suctione ipiarum .nocumenta quo ire horum membrotu, Iuae sensui subiace tu hoc declarant.Si uero egreditur a partibus gutturis, rescatione educit in gutture seruata , de nocumenta harum partium haec declarant.
QMd si fuerit in canna pulmonis & epiplottis egredit cupauca tussi,&sortirascatione,&dolor existit in canna, est
enim seitabilis per panniculum tegentem ipsi ,& ille qui est ex uenis cannae est minus spumosus de magis issus j qui
est ex pulmone, similior suar.quamuis non sit in crassitie eius qui est ex pectore,& eum noc ex omnibus his locis camuis est patuet quantitatis praeterquam ex cerebro & narius. Signa prognostica sputi singilinis a pectore aut pulmone sunt dispolitiones corporum ad ipsum , sicut nuditas pectoris a carne cum stri Aura humeri eleuati de spatula erinterius eminentes, sicut curuaturae alarum, collum subtile longum, depressum inter alas & humeros,& frequentat eos tussicula cum punctura, nunc apud dexteram, nunc apud Gnistra spatulam, nunc apud aliquam mammillarum. Qubdsi fuerit a pulmone de pectore egreditur cu multa tussi. Naquanto sang.uenit magis a propinquo,expuitur cu riis si minori,& a longinquo cum maiori,& qn dormit super loco in quo est aegritudo,additur excreatio eius quod expuitur. Distinguitur autem sanguis proueniens a uenis p in ris a sanguine proueniente a uenis pulmonis, quia a ueni pectoris proueniens est mistoris quantitatis nugis cras- Io. Arculani. sus
195쪽
sus imo si ando coatralatia sciat sanguisu , cuius coagulatio potest fieri in concauitate pectoris,& Selii de se coagulatus ingrediens pulmonem expuitur de potest fieri e si coatulatione in pulmone. Sanguis autem pulmonis min coaxulatur propter multam cholerat admixtionem. Item ueniensi pectore cum maiori tussi expuitur propter dii scultatem ingrediendi pulmonem,& maiorem dii atram & propter crassitiem. Item adest dolor pectoris & est parum s semolux siena his contraria. ostendunt ex pulmone prouenite. Distinguitur autem proueniens a tuustantia pectoris, a proueniente a substatia pulmonis,sicut accidit in . postem tibiis & ulceribus ipsorum per signa apostematum ipsorum,
de quibus ii pra per signa ulcerum ipsorum, de quibus insta in eap. de phthis. Et veniens a pectore est cum dolore,magis niger,minus spumosus , cum maiori tussi sicut nae dictum est. Distinguitur autem sanguis ueniens ab utriusq; uenis a sanguine ueniente ab eorum substantia per multitudinem cum est a uenis, per paucitatem cu est ab ipsoru substatia,& est abicis iis, id est non continuus, imo manifeste sep rares,scutati sputu ab altero in uase in quo colligitur, proueniens aut arenis est comin iis .Distinguitur aut proueniAab apertione meatuum qui continuant arterias pialmonis cutrachea arteria,qui naturali dispositione sunt peruit,aerei, et inuit iang.asangit ine proueniente ex factura uenarum pulmonis quia ille est paucii ,hic uero multus,& cu leuibus t mediis ille facile curatur daic uero dissiciliter,proueniens autem a meri excreatur cum uomitu, cognoscitur per noctinnientum sensatum in ipso meri &est paucus.Sed prouenies .i stomacho,cognoscitur ex dolore stomachi, & quia egreditur cum uomitu.Sed egrediens ab hepate,'membris, quae sunt ultra hepar mittentibus sanguinem stomacho cognoscitur per nocumenta eorum,&sanguis proueniens at plene est magis niger,& habet odorem ponticum. Notat sine contingat elior, uiam, sanguine a pectore uel pulmone manantem ad stomachum descendere de uomi tu educi, scut econtra aliquid de sen ine a stomacho exies
M pulmonem descendit & tussi educitur. Et discernit inter hoc, uia si est a pulmone uel pectore in principio, de secum
dum pluralitatem uicum expellitura riusi, de raro urimitu, di ita si a stomacho in principio,& secundum pluralitat ε udicum expellitur a uomitu & raro tussi. Creticus cognoscitur, quia est terminus alicuius aegritudinis . Periodicus cognoscitur ex ordine siti periodi, & s cundum plurimum prouenit a stomacho &est ter eum albquando salus& prael eruatio a multis aegritudinibus .Cognouitur autem prouenire ex apertione orificiorum uenarum,
quia in principio est paucus de augendo procedit, & est sine
dolore. Econtra uero proueniens ex ruptura uenariam in
principio est multus, deinde paucus de cum aliquali dolore. 1 inti autem proueniens per resudationem ab utroq; istinium, quia ille est ualde modicus de subtilis in comparatione ad utrunque istorum, sed dilatatio orificior uin a generati ne contracta, cognoscitur prepter sacilem fluxum sanguinis a quacunque cata a. Signa causarum primitiuarum sunt ims et causae, cognoscitur autem prouenire ex apostematis corrosonibus, & ulceribus, ex ipsarum piscessione & cum sputum sanguinis succedit 'uto saniel, lignatur ulcus esse sactum corrosuum. Corrosionis sgra sumuntur ex antecessione eaut una corrodentium, ut catari hi acuti, salsi, uel sippuratione alicuius corrosui, & ei it aliquando febris mer malitiam materiae corrodentis. Item sorte praecessit sputum saniei uel alicuius erustae, uel partis pulmonis. Et shquando apparet sputum simile V carnis lotae propter paucum sanguinem commis eri multa aquositati. Item incipit sputum languinis paulatim, niaxime corrosione existeni ethcarne pulmonis de non in uena. Et quandoque deinde fuit
subito&expuitur res magii quantitatis. Et color eius est malus maxime suando corrinio profundatur, quia corrui sepitiir sanguis uicinus,&etiam propter nouam mixtionem materiae corrodentis,unde color apparet liuidus, niger uel
uiridis,& plus manifestatur illa malitia coloris in primo sing. existente, quam in postero, de iis in pauco quamjn multo. Et propter hoc cognoscitur quod non est ad apei tione orifieiorum nec abstruone uenae, quia in illis non est
eolor malus. Et si sanguis est alterialis, est seruens, esid/smus, spumosus, saliens, Sceum saltu exiens, alit saltem tamaiori impetu, Scest subtilior, rubeus eum claritate, euius retentio est difficilis. Opputat conditiones sint in sanguine uenali. Sanguisuga autem cognoscitur ex nuncti ne pluries sensata, & quia bibit aquam in qua haritant. Sipnificatur autem sanguinem fuere per eradicationem alicuius pelliculae superficialis, quia aliquid ut osum habens pelliculam annexam singuinolentam emittitur. Signa at rem corporum praeparatorum ad sputum sing. dicentur in phthisi. Sed pro complemento doctrinae sunt aliqua notanda . Primum m in sputo sang. quatuor timentur. Primum ne nimis supernuat. Secundum, ne sui multitudine subito nocet. Tertium, ne in aliqua parte eoaguletur, murtu, ne se uatur ulcus propter ipsus sang. constrictionem & putrefactionem, aut quia uulnus non consolidatum fiat ulcus. Secundum notandum est v fluxus sang. ex pulmone est ual de malus, &deterior quam fluxu, sing ex pinore pluribus ex causis. Prima , quia motus pulmonis impedit consolitationem,& auget fluxum sang. sed haec causa est etiam comunis pectoris. Secunda, quia sanies in membro spongioso diutius retinetur, & difficilius extrahitur, unde magis acuitur,& acuta magis ulcerat.
Tertia,quia silutio continui in pulmone impedit anhelibram in is, quam in pectore Hinde augetur caliditas de eorpus desiccatur. in arta, quia caro pulmonis est multe pasmilitatis, unde cito fit ulcus pronum ad dilatationem. ta,quia pulmo nutritur sanguine subtili, acuto impediente consolidationem. Sexta, uia pulmo est magis subiectus ea tarthis prohibentibus consolidationem de augentibus putrefactionem. Tertio notaratum 2 sing. exiens ex naribus freuenter in somno, alio modo dest it ad pulmonem, quieinde cum tussi expuitur,& facit suspitionem P ueniat ex
pulmone .cuare confudera, an praecessit fluxus sang.nar.'8dsigna ipsius superius dicta in fluxu sis . narscilicet rubedo faciei, & oculi & spledor coram oculis,eapitis alleuiatio post grauitatem, S ut non spuma sit,& inspice nares an siit -s inolentae, de an ex sufflando sang. exeat , de his tamen itatim dictum fuit, Sex. Prognostica. Primum. Omne sputum sanguinis in notabili quantitate eum febre est suspectum, cum finiri, si issecet putredinem de corruptionem, maiorem tamen inducit
suspitionem sputum sanguinis arterialis j uenalis, imo etiasne febre suspectum ei Seeundum Omne sputum fatali
nis eum tussi ex pectore aut pulmone, cu seb.&sine seb. mPlum, deterius est proueniens ex pulmone,de niaxime ex
ipsa substantia pulmonis stri plurimum censud phthistri:
quod enim est ex pectore sanatur uelociter, de si non sanatur habet malitiam ulcerum pulmonis, ge multoties fit uincus fistulosum rediens frequenter eum sputo sanguinis. Te tium. Omne sputum sanguinis sequens corrosionem pulin γnis est mortale. artum. Spum sanguinis cum uomitii etiam in notabili quantitate sine febre, aut eum modica se e curat multas aegritudines,aut ab eis p eruat sed cu febre intensa Se pe
seuerante est suspectum. intum , reliqua siputa sangudinis de maxime sine febre fiunt salubria.
CUms Mini cum .catione , aut pario si tu, pust sine , egreditur; non est aegris inde iis uda:
poterit enimsanarigargari ndo ea, quae in cap. des nanche no nuruimus ri reginaeu subtiliando. p. hoe diuiditur in tres partes. In prima agit de sputo
sanguinis cum rascatione proueniente ab uvula, palato,d partibus gutturis. In secunda ibi. Cum uomitu quoque. Mit de sputo sanet.eum uomitu emanante a stomacho de memris natur ibus. In tertia ibi. Quod si cladi tussi . agit de sputo sang. emanante a pectore, pulmone, sic canna putrinonis. De primo dicit eum sanguis egreditur eum e uestione aut paruo sonitu , qui fit sine tussi non est aegro timen dum t sanabitur enim gargarirando, scilicet stiptica, quae dii sunt ine de synanche. Et etiam diaetam sublimodo,
ε etiam sit uiscvia de stipes: Cum
196쪽
timorem cura irramque hoc me tonian apri .eis
comederit stiptica, citu rata, sec.WDe acerbae. in tu praeterra furat ex bolo arm. ni tui arab. batimst. Iang.
drach. thims omnium ana partes aequatis: dentur ex eo
drach. i aetim ris simplici derit . quibusdam autem solite dere singuinis exinu cura inter atione: ex quo mil-ι- tiunt meumreris , uis remectum. ideoque se esses tendus.
In hac secia a parte tam sputia singaeum uomitu maname,dicit quinque. Primo, si hoc sputum non magnum
timorem allata , quod est intelliuendum, si sierit sine febre. Secundo curetur phlebotomando aegrum, scilicet ex bassica aut ex phenis, si in causi fuerit retentio menstruorum aut haemor. Tertio , si comederit stiptica , scilicet siccum Dictuum siccorum,&ilipticorum, succum uuae acerbae senilis complexionis. &sumet etiam cibaria quae ex eis fiui, aut cum his condiuntur. Quarto, sumendo in potu. 3.3 Auius pulueris cumr smplici de citon. id est, succus citon. per decoctionem inipitato.Br. boli armen. sang .draconis, sumni aris. omnium frigidorum, & stimicorum, uiscos.
Cui s.& sciuiscos ana partes aequales, stomacho ieiuno.Qniri ris eir q, quibusdam solet accidere hoe sputum eum interpolatione ex quo nullum sequitur nocumentum , imorem uni ad curandum scilicet, uel praeseruandunt,quaprqpter se est dimittendum.
moroseum. O tamen incipiendum in curatione aegri eum in
guinii subtractione ex basilica deinde ex trochiscis imi in
tu o tribuendum, qui . R. c. thur ang. drac amborum,. drach. intertiam Garue drach. s a malitis , terras
rub. fant troclusiti. t o. de quibus quotidie unus in potusumatur cum succo o mi maioris aut portulaca β. uehemenssuerit; atius circa noctem dandus est.
virum quoque, ae coxarum partes superiores sunt ae, er extremitates fricanda .pectus et am praeripo
si fuerit iurato eiu dolens ex podiatis trochiscis , ex aqua, aceto epithimetur . eius aeterea cibaria sis. ν acera
bae, sumach, eius 'ructa admixta habeant. O p tiens lupinus iaceus de terra sigillata aliquid In aliquid pautitim comedat.
In hac tertia parte eurat sputum sing.eum tini, de dicit. 7. Primum, quod hoc butrum est timorosum, ut patet ex di Secundum, quod phlebotomanda elibastica ad minorandum sang. & ad diuertendum. Tertium, ' unum ex his trochiscis dandus est in die, scilicet in mane stomacho iei
no , & si aegritudo fuerit uehemens id est , qubd salsi iis impetuose egrediatur, alius est dandus circa noctem,id est,per u aut tres horas ante cinnam cibo pra digesto, distemperatus cum sic.otimi maioris, id est, basticonis comum escitrarii , non autem ganophilati: habent enim ambo Miarata, & quamuis sint calid. & sie.& potius per qualitates manifestas dilatantia, stringunt tamen cum proprietate occul' ea, aut demur cum sue. pol tui .fiig. & hum. u'ose,& omimo in hac dispositione , praci elisit cum caliditate & san is acuitate , desinit iter insue. planta: quantitas autem usque ad hi detur actu frig. Trochisci aut sunt isti . . inu. sana. drach. ana 3 s.& tertiam Grabae fifig. αλ. stipticae&uiscosae. 3.s aut inaruis, terrae sistillatae frip. de Dalipticae de uiscosae,ana. 3. io.aluminis,s uicet rocluae uel tameni , uel sacch. cal.&sc. stipi. 3. .dea. bal ausi. Dig.
ecsc.3.3. 1 n. 3. I. raueduceni, loco cuius accipiatur rheum
barbarum.3.1δε est cal.&sici stiptaeum habens proprietate in consortationestoniachi&hepatis, ex omnibus his fiant trochisci. 1o.cum aliquo ex dictis succis, sufficit medietas unius ex his trochiscis: est enim quilibet. . 3.habes. 1 . gra. ii, de non dabitur absque timore in uoa uice Qiladitum, quM adiutorioisi,id est partium brachiorinna cubiti, usque ad spatulas si periores partes sunt ligandae.&smiliter partes sus eriores coxarum sertiter stringendo, ae ligat
rae sunt mutandae descendendo, de exti emitates ii ni Dicam dae, non autem altae partes, quia su portat: saciendo noc
rent. Quintum, quod locus pectoris dolens ex trochiscis praedictis cum aceto & aqua ros. mixtis epithimetur. Sextum, quod cibaria sint suc. uuae acerbi, & simul, admixta habeant: si tamen istoriam acredo eum sacch. dulcorata ne tussim excitent. Ultimum, quod patiens sit pinus iacens aliquid post aliquid de terra figit omedat scilicet lambendo, ut aliouid eius ad pulmonem transeat est enim propria Dig. di se aliptica, insensa. Cura sputi fama cerebro emanantis,&similiter derivati a naribus ad os,patet ex cura fluxus sari . narium , de quo supra .Et similiter cura sputi sing. a partibus oris,&apa tib gutturis, patet ex ptae dictis in eap.de uulneribus. Re ulcerib.oris & partium eius, & similiter ex cap. de ulceribus Φuulae,& etiam partium adiacentium. Et conferunt eis retentiones in ore, gargara rationes rerum stiplicantium & imuistantium, sicut aqua albuminis oui sola, aut in qua infusisse boarmen .la raeiacarachagantus, sin ilia, quae in textu dicta sunt item Liccus plantag.&portui. cum similibus per nuxti,&sintactu notabiliter g .ueis locus emanationis subiacet sensui, ponatur super uena soluta aliquid pulueris suprascripti.&aliquantulit mretineatur bene eompressum,
quaes non suffecerint phlebotometur de cephalatice postricem phlebotomia subtili diuertente, Se paulatim suotili
rem partem eius euacuame, quae in pronior fluxui. Et si cettera non contulerint & sensui subiaceat cauteriretur cam rio actuali, aut potentiali profundentis, ut Mara non facile remoueatur & fiant reliqua remedia in similibus eambus oportuna. Si uero sputum sing. sit eum uomitu est habenda diligens eoi 1 deratio. Si enim sit criticum, aut pr-pter malitiam eius in quanto uel in quali expellatur,finia est , nisi modum excederet. Curat enim de pro seruat a quatis aegritudibus. Si uero nihil tale sit aut serte superfluat uirtutem deiiciens, sillendus est. Pro euius constrictione exispuntur tres intentiones praeter duas omnibus communes.
Prima est rectificacio membri a duo est ori o emanationis
eius reniouendo nocumentum illius membri,& ip in consertando, ut si minera humorum laudabilium. Secunda est , ut fiat diuerso eum sibi tactioneis .ex uena deserui te illi membro sceum applieatione totarum super ipsum, res est a toto corpore propter exuberantiam surg . in ipso sat phlebotomia cum iteratione ex basilica aut communi, nunc dextra nunc sinistra, S: Quandoque ex saphenis, si retentio mensi orum aut timor fuerint in causa,& si sotu quam titate exi seret laeta phlebotomia, uel mediocris facienda est si autem Maevitas aut inflatio in singaeum subtilitate re ebullitione subtili phlebotomia utendum est. Et similiterii est et subtilis propter nimiam aquositatem sbi admixtam, minor tamen si psilebotomia. Tertia intentio est adminis stratio consolidantium de conglutinantiu scut expedit inunc vero quae compingant sang. de inerassent ex lus quae 'cetur. Huius tamen cura licet nos sit esse nota ex his quae dicta sunt in praesenti eap.mani ortamen fiet eum Mevius de dispo onibanembrorum naturalium. Cura ala sputi sing. ex pectore aut canna pulmonis apud Mesue,cuius do na sequar, exigit duplex regimen, uniuertae de culare Iniueisale aut quatuor coplebitur ii tentioniburima est ad atio sang complenda maxime debito regimine sex rerii Aecunda est eius diuersio. rtia ipso mundificatio. maria accidentium correctio.Prima autem intentio eorrigit nocumenta sarean quatitate, aut ' litate eius, aut utriusq; . Inouantitate uidem cum diminutione cibi de nos, de dimissione uini, de s non potest dantetist stipticum pauci sertim multae permixtionis cum aqua. de proprie serrata extinctionis calibis , aut in aqua infuium fuerit traetachantum, aut aquaris. de proprie decoct.rosarum Q. Et si potest abstinere a uino bibat huiusnodi aquas
cur ob myrtino, aut bibat aquam deein. tu iubarum,se ut tadulcia,Se omnia imae dilatant se mult: 'lidant i p. sicut si mentii macuit. Et consimiliter omnia, que fiunt ex fari,
197쪽
mmi menti, scutala meae similia,& proprie quando est
Occatum inquantitate si . nam taliam i, quando est et peccatum in subtilitate eius conferum incras o&i uis eando. Et panis eius sit ex sarina milii & siliginis, aut ex his eum pauca farina mimenti parum sermentatus non taltus Et snt contenti sorbitionibus facias ex ruo, milio, lentibus, prima aqua abiem,scilicet decoci emini di horum histes leonueniens similiter si fabarum aut sorbitio ex latibna earum. Item Ust hordei & proprie torrefacti. Ex olerib. conuenit portulaca,lactuc. cucurb. citrulli di plantago. Exeamib. perdices &aues minutae extremitates uiscosae, uitu aleastrati,&similium, tiare res&smiles stiplicitate quadaparticipantes: comedat in in parita 'ualitate cu sang era Dundet,item caro cuniculi, capreoli. Et ex piscibus pisces
petrosi , qui tamen non sint irixi , sed assati aut elixi , item cancri fluuiales com in , aut aqua hordei , & pro rie torrefacti. Fructus conuenientes sunt stipitet scut pira,ritonia,sior bae,mespila,uitent tamen omnes fructis, et Gra nimis acria,aut acetosa ulcis,amara salsa, unctuosa de M
tacita inspicii mica, stiplica conueniunt. Et si pecca
tum in saluuine sit propter acuitatem,& subtilitate eius eorrigatur cum extinxieti s inflammationem , de incrassantibbus ipsum, scut cimici potus implici extintitui inflammationum,sicut cibi ex lentibus aut cucurbita aut citriit,re portui.& plantam sunt mirabiles : sedant enim inflammatione di si ingunt lang. Et concedantur eis cibi paucae acetositatis, sicut qui sunt ex prunis, cerasis acribus, granatis,cam, bus pararatum autumae extremitates animaliu uiscolarinprie cum remisse acribus conditae. Et consere maximu iu-uamentum administratio aqua ros. aut plantag. aut portulaeae pei miri cum coriandro asso , aut sem. portui. papaueris in matutinis: hete enim intrastini& compingviant sana. Grattilantur tu iubae,&aqua decoct. earum, fruebas stimo desie &smile sit reliquum regimen sex reriam non nar ralium . Aer autem deiunet parum adfiig. de Q. filuerit peccatum in multi trudine sans. Si uero in acuitate, deessenet ad Dig. & hum. & si fuerit multum aquosus , declinet ad scaeum temperamento activarum. vitetur aer fumosus de uentosus, de nimis humidus. Vitet omnes motus fortes corporeos & animales, & nimium semiium cum est multitudoiang. in causa de proprie sub radiis solis, aut lunς de nimiam
vietem , econtra autem senisus de quies confert cum est peccatum in acuitate sing. Item uitet coitum de balneum aquae dulcis. Et procuret omnes acuationes a natura ΠΡstitutas de etiam non naturales, si fuerit ex longo tempore consueta, resi fuerit peccatum in multitudine de acuitate materiei nostra occupatio erit cum utraque simul, Id illa tersi fuerit iu multitii sine de aquostate. Secundam intemtionem, scilicet diuersonem , complent phlebot uniae it rata , nunc ex bastica dextra nunc ex sinistra, quae sint sibi iles: si fuerit peccatum in sola acuitate, aut aquostate cumsistilitate. Si uero in sola multitudine, tat ut . Si uero in utrisque smil . scilicet multitudine Ze subtilitate, sim mediocris lai adinis. Et quandoque phlebotomentur seph nae si magna ualde liberit singuinis multitudo, aut eum in
causa fuerit retentio sans . menstrualis aut haemor. qui tu ta posse prouocetur, 3 similiter fluxus sane .nar. s suerit retentus. Lac quoque prouocetur, si in causa merit eius ritentio. Et conserunt uentosationes in hypochonariis sine sorificatione, scilicet super hepate &splene. Tertiam iii tentionem scilicet sanguinis mundificationem complent asministrationes medicaminum sanguinem mundificantium, aut a cholera secum permixta cum decoctione fiuctuum J'.
numero. is .inci tur incidenda Ze bulliant in lib. i. aquae ad consumptionem duarum partium, de cum iussiciensi e pressione colentur, huic posset addi. I a. svru. uiolari de hii ubis , aut exhibe.3.ia. rheubarbari eum inclinguet arietis, aut aqua quae mulgetur ex semine portui. de si in causa suirit aquositas educatur cum.3.r .mmitti non consortis, aut
quantum sufficit , dissoluta cum decoctione miri l. chebulorum , aut cum decoctione mirobo . che . in aqua mellis
misceatur sucei ireos .3 iique ad. i in in his casilin figuri peccauerit sola qualitate, scilicet cibtilitate, im
re debemus ab ipsius mundi ratione de postea phlebotom
re. Si autem peccauerit multitudine re sit Militate prius minor adus est phlebotomia , deinde mundificandus. di ii ro sola quantitate , sola sufficit phlebotomis. Ex his autem quae mundificant sanguinem decliuemnit inferius sentesineria q su guinem ceantem acuitate snt leuiter infrigidatia. dii uero aquositate, sint acutiora, de proprie sicut cum
decoctione ireos , de similium, aut in eis ponatur succi ii eos a. 3.1. usque ad.6. Si uero seinpiis sola quantitate peccauerit, snt lenientia aut mediocris acuitatis. Si uero plures causae adinvicem componantur , circa plures fiat occupatio. Q garta autem intentio, scilicet correctio accidentia poscitur prohibendo resterationem siniti sanguinis eum si, leat frequenter reiterari, aut praesentando , ne aceidae mparatis ad ipsum qui sint conditionari , ut superius dictume, de dicetur in evaee phthis. Et secundo perficini risi
eurendo accidentibus sequentibus sputum singuinis. Prismum autem , stilicet prohibitio casus in ipsum , aut rei ter tionis eius poscitur tripliciter. Primo, cum prohibiti ne rerum facientium eadere in ipsim scut sum res acuentes deuitantes sanguinem, ueluti cibi de medicinae acum,l
bor uehemens, ebrietas , rixae , uociferationes , casus, pedi
siones, de smilia desciimai perius inter causas eius. Secundo, perficitur eum administratione conuenientium
ad praseruandum a rasu in ipsum eius reiteratione , sicut est phlebotomia basticae aut saphen secundum exigentiam, det
appositio uentosarum in cruribus, de prouocatio haemor. aut menstritorum, aut sang. narimi . Et conueniens admininstratio sex rerum. Et haec omnia in uere obseruanda sint: est enim tempus faciens sanguinem exuberare, nocumenta autem facientia cadere in ipsum, quibus secundum exigentiam subueniendum est , sunt catarrhus acutus,&uissis uehem cuius cura iam praemissa est. Item apostema pleureticum, peripneumonia , in quibus apparens spinam sang.est laudo bile : si tamen non fuerit sani ineum purum, quorum cura praecessit. Item apostem henaticum in quo apparitio sputi su p. in prine. est malum , ligni scans multitudinem , aut malitiam de apostematis magnitudinem. In processu uero cum incipit resolui est bonum, de cuius cura infra. Item retentio sangit inis narium, de qua supra, δe retentio sanguis nis haemorrhoidalis, alit menstrualis confreti fluere e cuibus insta. Item lactis retentio, quibus silanieniendum ea ipsum prouocando secundum oportunitatem. Tertium te,
scilicet succurrere accidentibus sequentibus spuriim sanguibris perficitur secundum ipsoriam exisentiam.byncomei sibueniatur secundum quod dicetur in cap .proprio,inuise ter coagulationi sanguinis in pectore uel stomacho. Pro cinius ducoagulatione dentur aliqua incidentia res sterge tia , sicut oxymel smplex de coagulum leporis uel hidi conseri cum proprietate sua ad coaculandum discoagulata, de discoagulandum coagulata, siue tit sansuis, siue sit laciae quo
rati. Particulare autem regimen uariatur iis quatuor Hodos sputi sanguinis. Primum, cum sputum sanauinis residat ex menalorum substantia, uenis aut arteriis. Qi odii
fuit ab apost sanguineo cuius materiam ranim post parum
cum screatu expellitur constrictione no indiret, imo potiussaeatiis adiuuandus est secundum quod fuit in pleuresi. Si uero resudet ex uenis aut arteriis pectoris,aut pulmonis rpter ebullitionem, aut agitationem sanguinis conueni ut medicamina sang. seruorem reprimentiata ipsum comping tia culportulacaminicata, cuius siccus paulatim do tiatur de in ore teneatur,de semen eius assum,de tota planta
ipsus M omnem modum administrationis, re militet papauer assunt Item tui ubi m eundem modum administrati nis. Et in mucilagine filii eum lapide limatite subtilis inetrito de diligenter loto , proprie cum aqua sataginis est uirtus mirabilis. Et s idem lapis praeparatus misceatur succo
plantaginis. Et dosset ussit comminuter circa.3u . cum.f. i.
iucci malit . aut mi ilus siti. Et psilium assum conquas satum cum succo portui. Et semen eius iisque dum fiat in cilaginosum, est ad illud mirabile. Et smiliter sem. 'oscyami allat.B.i . cum succi armoglos .f. s. Item lac cin
e cim lapidibus euuialibus , Maseno ianito p r
198쪽
acetosum abstracto butyro optἰme eomienit.Item luta illatum de armenum 5e proprie cum sicco plataginis sunt medicinae praestantes ad illud. Item serrata cummi aris.& tragachamo asso .Et quad-; oportet eum his alicuid ex narcoticis periniscere, sicut triniscos de varie .de descriptione a Rasi in textu.Secundum est contra spintum sanguinis emanantis sin uiam redundationis ex aliis metri sicut ex matrice, de similibus,3: huiuimodi cura perficitur cum euacuatione&diuersione,iam a membro mitissite, quam recipiente,*i Votest patere ex si prascriptis, Socaertium contra sputum languinis fluentis ex ruptura uenae,&indiget administratione stipti eorum consolidantium, sicut sangAraeonis, harabis, ii armen autum sigil.balaustiae, rosae,cornu cerui adustum, eor allus adustus, cortices & flores
granatorum, haematites, gummi iniim, mumia, rheubarba.
ra & proprie assum cortices thuris,cortices mastichis , eoagulum ter ris coriandri semen linguae arietis, capita & uirgulta rosarum ae fructus, bliamini,spodium . Ea autem in quibus haee sunt admirustranda uni succus plantaginis, succus 31mrtulacae,suca asticonis maioris,dr aqua serrata ins sonis gummi assi aqua ros succus citoniorum succus granatorum im mi Medicinae autem compositae sunt sae.ros. est. n.
medicamen benedietiam, myrrha, sympus de rossiceis, suripus de lutubis, syriapus myrtinus,trociusti de terra sigiltita, ii iisti de Yarabe, philonium persicum Administranda autem exterius sunt oleuari ros. mastichinum myrtinum,oleinnde cytoniis & smilia, quaesossimi permisceri cum pulueri, bus suprascriptis, &eum tarinas auich, lentium, fabaram, di similium eum succis suprascriptis, Se albumine ovi, de ex propriis est thus subtilissime pulueritatum mixtum cum aliamineoui,&hee administrentur super loco doloroso, in
illo enim uerisimiliter est ruptura uenae. Quartum,contra sputum sanguinis ex corrosione de ulcere praecedete, se hoe
est illud, quod est maxime suspectum&timorosum, sed hi ius curam ponenatu in eap. sequenti de phthisi, si Deus, uerit.
PH his, glice punim latine. Sed phthisis grace, eo
sumptio latine. Haec dispositio quocunque nomine uocetur est descriptiue sm Mesue detrimentum desicca tionis de eonsumptionis cadens ineorpus ex calore fori si habitudinalium minutaria ex ulceratione pulmonis. In qua descriptione videmus ad phthisin esse necessariam corporis consum tionem immediate sequentem febres habitudinatis, id est,hecticas quae proueniunt ex ulcere pulmonis Di citur autem minutariam, uia feb.hetae non sunt ardentes, ut putridae, imo phthisici non sentiunt se sebrire, nisi cum cibum sumunt, per iussim onem ratione heetieae calor excrescit. Est enim proprium besticorum, ut supercalefiant post obiam. Cum quo tamen concedendum eth nullam h sicam esse remissiorem ephisera aut putrida, quam inam
diate sequitur, quia primum esse s sinae, est primum non esse Matis. Et exin des iptione patet differentia inter phthisin hem in marathium de tab .H ea est enim se
s habituata de festa , cum sit independensi causa corporeas eciali dependentia, ius ealetaetram esse, est in substatiae iiis, de non includere invidditate eius ins uatur ulcus pulmonis quapropter ouinis phthisicus est heiulus,'de non Gontrario. Din etet autem ab hectica etiam improprie
apta quia dicitur de hectica senectutis, Sc de hectica me-bri particularis: sic de hectio stomachi de hepatis, de huius i , quia haec hectica dicit siccitatem fixam absque --liditate, aut totius, aut membrorum particularium, quapropter nullus phthisicus est hectisus hoc modo. Marasmus autem & obesistunt corporis multant consumptionem, siuest sue non sit, Se dicuntur etiam de consumptionebri parti laris, serit aliquando dicimus rus tabita Se brachium marasmatum, licet secundum alios marasmus differtat , ex eo τι potetarcorporis consumptionem inue item febrem Muram. Sed rudes absolute cor tis consum-iptionem, undecunque proueniat. Sed litem M omnibus innutiamus mana quandoq; hi termini apud Gihores accipiuntur ut synony . Pro notitia eierum phthisis est scieminans illae membroram spiritualium. aliquando sinit in
pleura Semustulis intrinsecis pectotis, re os ibus eiu dem
cum eorum com one. Aliquando in diaphragmate. Ali uando in mediassino. Aliquando in eanna pulmonis .Qua oque in pulmone ipso.Deteriora caeteris partibus sunt quq fiunt in pulmone, inde in diaphragmate,deinde in mediastino, deinde in pleura de partibus ipsi continuis: ita quidam arbitrati sunt nunquam ulcera pulmonis posse eonsoli dari,eo P est in continuo motu,quibus Galenus..6.de ingenio sanitati contradicit motum non impedire consolidati nem, cum ulcera pectoris de diaphragmatis, ouae sunt in cotinuo motu possint consolidari, sed materiam limitando diseeit,' ulcera munda siue pura superficialiam pulmone enim solidantur. Puttida uero corrosita apost emosa ualde seria, da aut uirit lenta , de huiusmodi non possunt conselidari, cui sententiae Mesue seonsentit. Ulcera uero pectoris de immuta sue impura conssilidantur multis ex eatas. Primo,quia pestiis est carnosimi. Secundo, quia est eum pamo motu. Tertio non habet substantiam mollem, pronam in corrosonem de putredinem. Quarto, non habet earnem spongi sam in qua sanies retineatur, imo quod ab uleere pectoris resudat, aut per aliam uiam expellatur, super diaphragmate eolligitur, si non ex sipuatur, nostea paulatim expellitur D urimum. Quinto, non est multum subiectum catarrhis. diexto, non nutritur semine calidissimo multae choleri admixto impediente consolidationem. Septimo, non M-bet uenas magnas di amplas,sicut pulmo. Octauo, non itaeordi desertiit,sicut pulmo. inpositae conditiones reperiuntur in pulmone. Item medicinarum que applicantur ext rius ulmites uix possunt attingere ad pulmonem,quς autem sumuntur interius si de lutiantur multum transmutat sunt, de earum uirtus est diminuta quando ad pulmonem uenerat. Si autem teneantur in ore, uel lambendo sumantur, parum de ipsis ad pulmonem penetrat. Praeirrea aut sunt calid. Se febrem augent, aut frig. disputum impediunt,& cum hoc sunt tarde non penetrantes, aut sic. & similiter sputum impediunt ,& nocent heeticae, aut humidae,& nocent uic ri . Praeterea si ulcus sit corrosilium, requiritur tempus an tequam humor corrodens sit correetiis , de interim ulcus dilatatur&liatur. Praetereas ulcera pulmonis debene curari, indigent mundiscatione, sit ni t i me tussi perficitiir, sed tussim commouendo ampliatur ulcus. Item addit in dolorem si ulcus ad panniculum peruenerit ,& dolor impedit consolidationem, humores attrahendo, quare raro ulcera pulmonis consolidantur nis suerint munda,& Gperficialia,& non multum antiquata quae tu exigunt medicu prudentem & diligentem. Si uero profundetur notabiliter in substantia pulmonis difficillime eurantur, & si peruenerint
ad chartilagines non recipient curationem: homines tamemaeis susceptibiles eurae phthisis sunt infantes. Crassosa in ulcera non impetiginosa aut pendentia ab humore adusto, quia haec dii scillime recti fieantur, sed erusi si, quia superficialia&paucae saniet quibus facillime Uu est isti tae cutis non uera facile rectificatur, & s G pe
sine liberentur, lonpisiimo tempore durant anteolia aegrnia interit una ducant,ita ut aliqv. o M Auic. prolonetetur tempus in phthis circiter. Σ3.annos.Vlcera uero diaphraxmatis in parte carnosa recti intur, nis utrinq; penetrent, sed inparee neruosa si sint aliqualiter pridi da,raro uel ni quam curam recipiunt. Vlcera uero mediastini facilius retificantur, et ulcera diaphragmatis, & adhue milius ulcera Pleurae&musculorum inter collas,&costiirum etiam si sint comiptae est opus est sectione aut cauterio in parte ex inseca, ut perueniatur ad costam corruptam. Et ex his mansens sunt disserentiae ulcerem pulmonis. Vlcera uero obstentia in canna minonis si sint in panniculo tegente canna ct inartilagines ipsius, mile curantur. Si uero profundentur insisti iam chartilaginum non recipiunt curam.Ca se ulceriam pulmonis quandom sumuntur ex dispostione pa. tientis, quamloque ex fortitudine causae imprimctis. Primonio aut ex parte complexionis .Et se eo lexio frig. esti raratior in prahi sim seri Avicciauam calid quod ueriscantur in hoc tantum, quod habent minis strictius Se abundant maxis insipet fluitatibus. In latio tamen ealida ratione aeui: ratis sistavitatum impriminimum in pulmo ue est ma-
199쪽
gis parata a 3 phthim .Eleerte uita plures phthisicos, habentes complexionem calidam Q frigidia complexio autes care humida sunt set exquasi ter parati ad phthisin. Sicca quidem magis ratione fracturae uenae . Humida uero , quia abundans in pluribus super suis,&quia pulmo est mollior. Ex parte sexus seminae &masculi sunt sere aequaliter parati dicet 'pud Melae, in mulieribus magis occultetur , quam
in iii .Ex parte aetatis maxime parati sunt a. 18. anno usq;
ad trigesimum secuti tu Aui.licet ει Hippoc.usque ad trigo similiti quintum, id est, ad finem consilentie quod prouenit, quia in hac aetate est pulmo satis mollis , sacile susceptiuus tinpressionis,&humores acuti multum imprimentes. In pueritia uero licet pulmo sit mollior , humores tamen sunt paucae acuitatis propter multam humiditatem obtundente caliditatem.Item secundo, quia uirtutes naturales puerorutant sortissim; optime digerentes,&sua expellentes superflua. In senio uero pulmo est durior & humores paucae acuitatis dura tituta caliditate ex decursu aetativo. Credo tamen
quod rarius accidat pueris, quam senibus, S si accidat pueris milius curantur quam senes licet in senibus non curata magis occultetur,uuam in pueris. Sed merito copostionis, proni in phthisini sunt,habentes collum racile,& longum tendentes ad interiora cum eminentia.Et habentes humoros alato sicut sunt curuaturae alarimi,& spatulas quas a pociore separatas.Iui enim uidentur quasi alati,id est habetes alas,& de necessitate habent peditas conit ictum. Si autem cum hoc sunt macilenti,& habentes carnem mollem eum acuitate humorumin cerebrum catarrhirans, ut sit debile, facile recipiens superfluitates Ze nutrimentum proprium, non bene transnutans cum multiplicatione uentositatis in pectoribus eorum,& pulmonibus, & partibus uicinis, quae miltiplicantur propter debilitatem pinorum,& eorum soquentem malam compositionem. Et frequenter uexat eos tussicula cum punctura alicuius spatularum aut mammill
rum,Sc praecipue si sint ex irascentibus facile, cholerici sitit maxime inter omnes parati ad phthisim,& proprie quando
cum acuitate humorum habeant carn m mollem . Corpora
enim mollia sunt parata ad phthisin, quia facile ulcerat sui stantia pulmonis ded dura de spissa propter illud, quod actydit eisiem de eruptione uenarum . Ratione ergo causae imprimentis multae iunt cause primitiuae, sicut aer. Autumnus
enim maxime facit eadere in phthisim, Se uehementius nocet factis phthisicis.Item constitutio borealis multum dominans de maxime quando pra cessit austrina,& similiter econtradicet ει Μesue regio borealis multum frigida te sicca. Item cibi Ze potus salsi di acuti de cavita resente . Item re
tentio omnium euacuationum consuetariam. Item motus
sortes corporei de animales, a uenas rumpuntatem pedicussio peneti ans ad pulmonem,casus de offensio, de sutiles. Et ex corporeis antecedentibus sunt humiditates acutae repentes ad pulmonem dicut sanies ab ulcere lynanchico, aut
ab ulcere pleuretico,aut empyema.Si enim non mundi se
tur in quadraginta diebus sm doctrinam Hippocratis ducue ad phthisim licet in duobu uiderim ulcus pleureti eum non mundificatum inquatuor annis, quod in non duxit ad phthis m. Sed causae coniuncta per essentiam in pulmone sunt
thor Zeuariolae,quae ulcerantur. Item peripneumonia, quando transi in ulcus. Frequenter autem inter omnes causas sunt catarrhi a capite defluentes ad pulmonem, aut ibi Meuitate corrodentes, aut sua humiditate superflua putrefiaeietes. Ruptura quoque uenarum in pulmonet quibus maeausis fiat de quibus dictio est in capitulo praecedenti, fie- uenter ducit ad phthisim Ili quado etiam generatur phthias incipiendo per essentiam in pulmone ex nutrimento sim non bene conuerso,de ex si pernuitatibus stis non bene re-Blutis uitratum sirarum debilitates, quae diutumante inpi one ipsum corrodunt,aut putrefaciunt, sicut quicunq; altae humiditates undecunque la pulmonem defluxerint, α ideo ex asi limate quadoq; transitur in phthim icet simu tius econtra phthius associetini inlima. Signa quatis simuntur ab exeutibus, sciit atavo 'uando esserasium, somsum,quod cognoscitur, quia Veteli mi es quando ponitur super prunas,de habet colore album tendentem in inridem uel
eurinuae quia descendit in aquas haec tria a Mo phleg
matico non digesto discernitur, nam si esset distestum destaderet ad Kndum icut sanies: nam de ratione phlegmatu di-yestorum,utat incrassata, Se ad terreum deducti, ideo do
Rendit in aqua, ut placuit Auer. in commento canticorum, com .s hoc tamen signum non solum est eiscax cum etias
nies spuatur in aegritudine,quae non est phthisis apud Aule. pale empvernatessit quaam; post tum sanioloen Mui, tur sputum tanguineum, te est proprium signum ulceris eorrosivi dicut econtra, quandoq; ad sanguineum sequitur saniosum.Si autem insputo sint erins aut aliquid aliud de pulmonis substantia non remanet dubitatio.Est enim certa phthi,ss, Se susedo sputi arsuit ulcus corrosuum.Et si expuitur aliquid & si cra am, est ex pulmone. Si uero ses,tile, ii ex eanna pul. dequadmi in ulcere mamo expuunt annulos ex canna pulmonis .Et nota ' aliqui is est sputum saniolam, quod
tamen non destendit in aqua pro et duo. Primo, quia est ualde erassum, de tenax, α obvians multae quantitati aquae
multum rementi non potest ipsam diuidere. Secsido, quia sorte est eum multa spuma Sc inclusione mestae uentostatis bleuantis, quapropter sputo solo non est credendum. πιθnaphthisici est naturalis m plurimum si non habeant aliam ritudinem complicatam in fissistantia, colore, quanti , imine.Verum aliquando habet oleagineitatem in supersete,de aliquando sui fures, Se aliquando petata quarisam, sua omnia significant humidi consimptionem. Egestiones sum naturales, nis quod aliquando praecedente phthis fit fluxus lientericus aut diat thoracus ob debilitiuem uirtutum narilaralium,de est malum signum. Sudor quoque factus in fine dise estionis quando spargitur nutrimentiam per membrum est lignum phthisis, de malum: significat enim hi imidi debentis
nutrire dissolutionem a eatorerrat ter naturam.Sed a qualitate mutata Primum fgnum est febris minuata, continuata, uni flarmis, ni siqvindoeibitin sumit, deliae sebras est hectoca,licet secundum plurimum phthiscus non evacuetur a sγbre putrida sequente saniem id ceras,nee ex hac sebre putribda est lae phthisicis disconueniens.Et quandoque associatur eis aliae febres putridae scilicet quotidiana,tertiana, quari na,quintana, de est deterior per uiam signisgnificat enim ultimam exiccationem per quam humores incirierant, Se transeunt in melancholiam dicet per uiam causae,aliae febres sint deteriores, quia magis affligant Et propter hoc tertiana est media in malitia tam per uim fgni,quam per uiam causta Color faciei est plumbinus aicet post assumptioncm cibi rinbeat u poribus sursum eleuatis. Extrema & proprie pedes quandoque tument de undimiantur iam errante digestiua hepatis,de ipsortim per comunitatem ad pulmonem, S: supedi
fluunt uenae eorum omni hora,quoniam uirtutes eorum dobilitantur a retentione nutrimenti de regimine elui:& cal, ditas restauit Se liqueficit, quapropter non attracto nutris mento a uenis, de humido illorum resoluto superquirat uenae Sed ab actioine laesi sumuntur signa, quia male dormiat. Secundo, quia pulsis eorum est minutus, durus, frequens. . uni tmis,nisi quia cum cibum sumit excrelair,& ciueisis
in fine debilitatis uirtutis. Et anhelitus licet in principio parum recedat a naturali,in fine tamen Dequentatur de diue fificatur,de appetitus est diminutus secundum plurimum, dein fine aufertur. Dolor quandoque est in phthis, icilicet, ulcus peruenit ad panniculum ieetentem pulmonem intinritis aut exterius, aliter non est dolor in phthisi notabilis. Signa autem causarum primitiuarii in sum ipsemet cause Sed inna causariam per communitatem dc per essentiam mimo pulmone sunt nota ex praecedentibus cap. Quando ergo aliqua una Sc maxime, quae sim potentiora ex suprascriptis adsunt debemus concludere phthim adesse , de proprie quando praecesserunt causae uniuersiles ad ipsina
Prognostio. Primum, quando in phthisi spuuntur misestae, subst 'tia pulmonis,& annuli eius, de uenae, & lapilli,
significat ulcus magnum de propinquitatem mortis. S cundum, quando magis procia tur in phthis sputum magis incrassatur ipso longiori tempore retento propter uirtutis debilitatem. Tettium, 'uando intrinsecatur sputum aut retinetur in fine phthisis, α tunc non additur super quartum .diem quandoque enim constituitiar anhelit eorum usi. quo
200쪽
quo fiat insensibilis Quartum, eatis rapilloriam, ruitas unguium ultimatasn eximationem arguenton significat propinquitatem mittis. Quint una, si super spatulas appareat mutila, sicut Aba tendens , scilicet in duritiem, Se Nucedinem moritur post uirimi duos dies idest post multos dies significatur enim quod humor malignus sit in causa. Sextiam , cum tussis uehemens ducit ad spitium sanguinis continum ponis fere in desperatione. Si enim curetur tussis eum prolabit tuis sputi moriuntur aut suis cantur,aut quia fluxus uentris seperuenit ob superfluitatum retentionem. Si autem di, mittuntur tussire , moriuntur tussiendo de spuendo sanguinem. Septimum,quando phthiss parum impressierit , & nost ulcus ambulatiuum , de non pendens a cain incorrigibili taxari potest, non apud ne eligentem de stolidum. Cum
autem multiim in nrelsit cura iecundum plurimum est cassareum nisi iussu Ini,sicut in Mediolanensi ordinis stili Fracisci de obseratamia, qui post annum quartum sme reclusis ex tuto sanguinis pluries iterato tandem uenit post multam
corporis tabem ad in tentiam expuendi cum ore one. Et cum crederetur ipsum esse morti proximum,e ut ex miraculo dein pinguatus est. Ultimam. fiuius uentris in phthis peruitiosus est.
QVm aliquis camium diminution3 pati videtur post
tussim ex chronica passiora,cr Puto sauiaut sanies
pro drate: Iacasininum in potu tri atur quila, s uniri poterit; caprinum et pauco acclaro dandum
e reum quo etiam panem epe comedat psim : quato plus potest Louo fumat .mnum tamen ubtile, o temperata ali ando est tribuendum. trimentum quoque aegri sit ex
O post Lilaeam ingrediatur, quia nonsit calidum, sed tepidum o isse cupio moram siciat summopere uesi eauem dum est, ne uentersoluatur, cui tamen si tui fuerit ea ius pulueris bibitionesuccurrendum est, Pu.8 gummi arabicae o , boli arm seminis myrtini Ormua ara drach fiat ex eispiduis, de quo in Le drae. t. cinnorum de papauere albo, aut rob myrtino dentur . huius quoque pulueris bibistis uentris constrictione indigentibus, qui tuism pariuntur remedium a fert. plerisque adduntur flocara
prauerit ferendum est ei lac: optiona quoique I
bris recedat danda est deinde fae ei denuo tribuatur: ors' a iterum redierit semoto lactepti Messianda post cuius recessonem, ut prius ad lacesi redeundum hoc aut 3 per est faciendum, ut necessitas urget: o uentresummopere octodun s in,ne Datur. Hoc cap labet duas parte In prima ponit signa phthisis.
In secunda curam ibi Lae asininum, S e. Prima per se ex diciis inani sestost. Secunda pars diuiditur m qitatuor. In prima ponit regimen uitae.In secunda ibi. per praeterea. I mcet usum balnei in phthisico.In tertia ibi. Λummopere . d
cetnbuenire fluxui uentris superuenienti hecti . In qua ta ibid. rid si lac.docet curare febrem superuenientem. Pro notitia primae partis sciendum , quod genera laetis quae
conceduntur sunt humanum, sininum, rinum,uaccinum, imam , equinum. Humanum quidem rumne confert cumfroprietate currente inter indiuidua speciei humanae,& meus est, ut siegatar ab ubere. Asininiim est magis subtile emteris, prohibes oppilationem,& est abstersuum ulceris propter multam partem serosam. Vaccinum autem 5e ouinum eum habeant multum de parte eastalide buturosa multum triunt. Caprinum uero est temperatum apud Auie hecum
doe 6. eas'. roprio,idest medium inter subtilitatem lactis tibi ini , & er sitiem lactis ovini Se uaccini,& smiliter est minus stigidum lacte Unino,& magis frigidum oui no
ιν iuxta Alinor. nubit eam n in doseu, quM after non sit febriens, cilicet febre putrida, nec sit siticulosus, nee uenter rugiatoste fluat .seis si uelles ipsum xhibere medicinaliter,inprima die accipiat paucam quantitatem, sicut L 3. i o. usque ad J. 3. eum pauco saccharo immediate eum est mulctum ab ubereti naulatim omni die dosis augeatur usque ad s. aut.ε. 3.& in plures,& sic continuet imam quoiaeque senserie se iuuari: est tamen melius ut suggatur humanum ab ubere. Si vero febris aut aliud nocumentum acciderit, docet Rasis in fine capit doco eius uti ptisana hordeacea tuti secundum artem,de qua sermo pixcessit in pleures,in sumat lae in mane aut ante coenam iam cibo praecede me digesto,de post irsum no dormiat nee exercitetur, Se tardet cibum per tres
ras, uel quousque lac digestum sit Pro secunda parte nota balneum pro rit hisco conueniens esse ex aqua dulci tep, non calida cum fiat ad humectandum& infrigidandum,
de talato tempore moretur in semicupio, ides, in uase balnei quousque uerisimiliter potuit impressisse , quod est communiter a quarta hora usque ad mediam . Cauendum tamen nuadsit febris putrida,ne iue uenter lubricus nee multa debilitas,& ponatur in eo, cibo iam digesto quo ad primam di et stionem. Caeterae conditiones in usu balnei sumendae sunt ex capit. de hecti .Et non est ita administrandum a principio sed maxime eonuenit phthisi declinante emicupium tamea quasi medium capiens, roprie sumptum non est uas conueniens in balneandum hecticum, sed est uas in quo sedetur eriiribus stantibus extra pro corrigendis aegritudinibus m uicis de illorum per cholica. Pro tertia parte nota: uentriri Iuliua non conueniunt in phthis, ut phthisis est, eum no sit morbus materialis de nocereta orpus exiceando,imo s fluat uenter summopere constringendus es cum puluere altas descripto, qui est stigidus siccus,stipticus, in uiscas in est proprius per uirtutem quartam maxime propter gummi aris, eumdem. rti,xylocaracte de senadestna rubiae de restione illa sunt conuenientes quia stipticae siccae .de cum hoc pulmona conserentes :O- enim graece,est Iignum latine , xii τἀcornua ouasi cornua ligni, NIelium de mecha, idestus e re ortae illa est conueniens invia Digidiim, stipiteum & uiseos x ponitur de mecha ad differentiam Mellii iudaici,quod est
calidum est ita coi eniens huic proposito, reliqua patent .
Duplex est regimen habendum in phthis pro ruatiuum
de eurativum. De prsseruatiuo fit prius sermo quod duas exigit intentiones. Prima est prohibere Si remouere quascve causas potentes ducere ad phthisim si possibile sit, quae
intentio perficitur eurando eatarrhiam, smanchen, pleur - , quam habes potiorem masis me
notato. ed in ipso usu seruentur quinque conditiones
sim peripneumoniam putum sanguinis,empyema, de sim, Ita si erint in causa. Dod si nulla talis merit sed solum dispositio ad phthisin, merito complexionis, eompositionis. atatis, de similium Me quibus supra, intendatur ipsartim eo rectioni aut prohibitioni ulterioris lapsus, qua bene est posmile.Q9apropter cauendum est ab omnibus cibis in medicinis acutis & niordicativis, & ab omnibus quae extendunt membra pectoris,& clamor in rixa,& saltus,& Iucta,& pro
curentur omnes evacuatio ines naturales,& etiam non natu
rales longo tempore consuetae, & reliquum regimen sera tur secundum quod oportet. Secunda intentio est conseditare piil .cuni propriis moderata stiplicitate participatib. recontrariis discresiae pulm.& caeteris nocumentis eius, & ex propriis sunt pulmo uulpis praeparatus secundum artem, lis quiritia & succus eius, rapilaien. gra.inyrticro aut lyr.eiu hae omnia sngulariter aut coniunctim,& proprie eu aliquo dulci, sicut sacch.optinaceondita, ualent in eo ortation Sed lineo curativum phthisis est dindex secundum lesue viuuersale & particulare. Vniuersese tribus compi tur intentionibus. Prima remouet causam phthisis Secundae citat materiam nocentem in phthis. Tertia ordinat debitum regimen sex rerivia non naturalium. Verum duas primas inteniones in unam possem reducere, uel remouere causeri phthisis,tam producentem, quam conteruantem. Prima intentio pei ficitur curando eatari hum si pendeat a cata rhossimiliter ulcus, synanchen,pleuresim, empyema,sputum ae huiusmo tisi ab aliquo istorum pendeat , quorum omnium cura perquirenda est ex capitulis propriis, qliae prae cesseruata amen curando ista tibes etiam intendere, qua
