장음표시 사용
131쪽
I3o AN T. Rou. AD INsTIT. siani parenti publicano posita est statua, cum titulo; ΚΑΛΩΣ ΤΕΛΩNΗΣANTI. Suet. Vel af LAt ab exteris hi publicani tanto maiori habebantur despicatui, maxime a Iudaeis, qui eos, tanquam pestem Reipublicae, S generis humani propudium, abominabantur. Matth. XVIII, 17. Marc. II, IS. v biconLLigthf. Hor. Hebr. θ' Talmuri Luc. V, 28. Immo S ipsis Romanis
postremo adeo exosi esse coeperunt, ut ob istos quaestus a Senatu alienarentur Equites. Car. Sigo n. deant. iure civ. Rom' II, 4. p. 3O2. seq. Vn de S in iure nostro magnae audaciae mag7aeque temeritatis esse dicunIur publicanorum factiones. L. 12. pr. D. de public. N vectigal. IX. Publi. IX. Locabantur vero publicanis partim ve-
. . . ςφ' ctigalia , partim ultro tributa. Uectigalia s b
Censores locabant in lustrum , id est, quinquen
nium. L. 3. 3 6. D. de iure ei. L. 7. C. de locat. In
Italia aeque ac provinciis, immo & agri S praedia
b Vectigalia quae fuerint, eleganter ex antiquitatubus Romanis docuit Petr. Burmann. de Vectigat. pop. Rom. I. II. III. Agri publici, hostibus erepti, omnes erant vectigales, iique pro varia deditioni a formula triplices habebantur. Vel enim toti publici Romani populi erant, eorumque reditus improprie vectigalia dicebantur: vel militibus inopi que plebi dividebantur per leges agrarias, vel gentibus in deditionem acceptis colendi relinquebantur , utrobique imposito annuo ex fructibiis pascuisque vectigali. Porro &aetri vectigales dicti sunt ii, quos permiserant munici-
Piis, ut ex eorum reditibus municipiorum sustinerentur onera , sacra peragerentur, aedes publicae sartae tectaeque servarentur. Burmann. I. e. p. I 28. I 8 Et
de his proprie loquitur titulus Digestorum: Si ager v Etealis petatur.
132쪽
Lia. III. TIT. XXIII-XXVII. istdia civitatum, in idem tempus locabantur. L. 4 3. I. D. de admin. rer. ad civir. peri. Quum autem
illa vectigalia, sive ad fiscum, sive ad civitatesct municipia pertinerent, ex agris, pascuis Sportubus publicis, salinis, picariis, cotoriis, hereditatibus , manumissionibus redirent, dicta sunt decumae ,scriptura. portoria, vectigalia salinarum , cariarum, coloriarum, vicesimarum &c. L.
t 7. g. I. D. de verb. Mn. Publicani qui decumas redemerant, decumam; qui scripturas. pecuarii; qui portoria, portitores dicti sunt. Ascon. in Div
nat. p. m. I 763. Mancipessunt publicanorumprincLpes , Romani homines, qui quaesussui causa si decumas redimunt, decumani adpellantur Is portam aut pascua publica, portitores, aut pecuarri, quorum ratio scriptura dieitur. Sigon. l. c. p. 296 seqv. X. Vltro tributa dicta sunt sumtus Operum X. Et vltro publicorum,.quorum locatio quinto quoque tributa. anno facta est a Censoribus. Plutarchus ea vocat εργολαβιας, quasi operum redemturas. Exeminpla varia ex Livio colligit Sigon. de ant. iuretim Rom. II, 8. p. 229. Persectum Vero opus etiam probandum erat. de qua probatione
XI. Porto publicani alii erant mancipes, alii XI. Publi-yraedes,alii socii. Polyb. H .m. Mancipem definit cani quo- Festu p. m. 3I . quisquis a populo aiiquidemit, con . VP kςς 'ducitve, quia sublata manu signiscat, se auctorem emtionis, vel conductionis, esse Et Astonius Ρaed. I. c p. m. t 763. Mancipes principes publicanorum esse ait, qui quaestus sui caussa exigenda aIotiis μου periculo exigant, o Reipublicae repraesenIeut Prae des vero teste eodem Festo, dicebantur, qui populo Ie obligabant, interrogatique a Magistratu ,s prae
133쪽
x32 AN T. ROM. AD INsTIT. dessint e respondebant: praedes. Socii denique erant, qui in partem quaestus S iaeturae a mancipibus S praedibus vocabantur. Sigo n. l. c. p. 239. Omnes vero hi publica vectigalia vel ultro tributa ad hastam publicam conducebant. c XII. Lo. XII. Haec de locationibus S conductio-cationes nibus publicis. Privati vel praedia sua S res,
P ιν xδς- vel operas locabant: isque contraetus denuo perfectus erat, simul ac de certa mercede inter contrahentes convenerat. De locatoris &conductoris differentia Cuia c. O . II, 28. dereliquis huius contradius iuribus Doctores consulendi sunt. Id modo iuvat addere, plerum que privatos in conducendis locandisque rebus suis imitatos esse conductiones publicas , adeoque conduxisse S locasse in quinquennium. L.
Irim. L. I 6. D. de liberat. leg. L. 89. D. de V. O. Plin. Dis. VIII, 36. L. 13. g. vlt. L. 24. f. 2. N . D. locati. Praeterea nec id videtur omittendum, non solum domos, sed & fundos plerumque locatos esse Kalendis Iuliis. Exempla sunt in L.
4 I. pr. D. de contrab. emt. L. 6o. . D. locat. L. 9.
pr. D. Quipol. inpign. Add. Sueton.Nber.XXXV. Martiat. Dur. XII, 33. Ipsiae tamen locationes ut plurimum a Kalendis Martiis incipiebant, eodem tempore S pensiones solvebantur, L s8. pr. D. de usur. quamVis id non credat Thom. Reines ad Inscript. Cis .m . Sor. Plura hanc in
rem Zὶ Nep.-Attico VI. Ad hastam publicam nunqu maccest. Nullius rei neque praes, neque manceps 1 dZμι est. Columell. Lib. t. praef. In hac di Saturnιa ter
ra nune ad hastam Iocamus. Οὐ id. de Ponto lU. e.
Aut populi rei tuspos:am componat ad bastam. Idem Diuitiam by Corale
134쪽
rem praeter laudatissimum Reinesium disserunt Ant. Augustin. Emend. IV, I 4. Cuia . ad 6rIcan. XII, 3. Guid. Panci rol. Var. Lect. I. vlt. XIlI. Diximus supra n. v. not. b. eos quo xHI O ;que agros dictos esse vectigales, qui permissi eo emoriri uerint municipiis, ut eX eorum reditu onerat euscos. municipiorum seu merentur , aedesque publicae sartae tectaeque conservarentur. Burin. devectigal. ρυ. Rom. p. I 28. N I 8. Horum alii in perpetuum locabantur , quorum pensito iplis inhaerebat, & veetigal vocabatur: alii ad certum tempus. Priores proprie agri vectigal dicebantur m de iis agit titulus Digestorum: Si ager Tectigalis petatur. Deinde vero Graecis nominibus venire coeperunt tam agri illi, quam redeuntia inde vemigalii ,em te eos puta S canonis. quod sub Constantino M. primum ne tum suspicatur Schilter. Exere. XVI 66. seqv. Eadem vero locationis species sensim extensa ad praedia templorum, patrimonialia Principis, urbana, quin & privatorum. Vnde Zeno Imperator , emphyleusi ab emtione aliisque contracti-hus seiuncta, novo contractui emphyleuseos dedit originem. L. I. C. de iure emst text. XIV. De societate idem, quod de locatio xiv sis. ne condustione , tenendum, eam Vel publicam ei et a es esse, vel privatorum. Publicis accensendae sunt publicae. societates publicanorum , vel conducentium vectigalia. Divisi enim in multas societates conducebant: S deinde ex ordine suo crea
135쪽
is 4 AN T. Rou. AD INsTIT. praeerat, ut S socios quasi Senatum cogendi, &ad eos de societatis negotiis referendi potestatem haberet, curamque Omnem gereret tabularum S rationum, quae undique ab iis, qui societati operas dabant, Romam mittebantur. Cie. Dip. ad Famil. XIII, 9 .L. I . D. de paci. SO ciis enim huiusmodi permissum erat, corpus vel collegium habere. L. I. D. uod cuiusc. umV. nom. Iidem magistri societatum in Provinciis habebant pro magistro, quasi muneris sui vicarium, societatisque praesectum. Cic.ad Attic.MIo. Quae
omnia optimorum auctorum testimoniis luc lenter demonstrant Car. Sigon. de ant. iure civ. Rom.Ι 4. Burm. de Vectigal. Pop. Rom.LX p. t 63. XV. SoeIe- XV. Privati societates inire poterant tum tales pri' omnium honorum, κοινοπραξία, vel, ut Vlpi orii. Et si ' nus 73. pr. D. prosoc. vocat. Universarum foriales. Lunarum , tum Vnius cuiusdam negotiationis.
Cal. Inst. II, p. i6. Quoties prius fuerat factum:
quaecumque in dominio sociorum erant, Cum reliquis quoque communicabantur, L. I. g. I. L. 2. D.pro sec. idque non propter consensum, qui solus ad transferendum dominium non sufficit, L. 2 o. C. depact. verum quia traditio quaedam tacita intervenisse credebatur, S veluti constitutum possessorium, uti praeclare docet Ger. Noodi. Probab. H. 6. est. Et talis erat comis
munio bonorum inter Pythagoreos , dictos ideo κοινοβιυς. Vid. Iambl. Vir. 'thag.cap. Vs m. 20. N cap. XVII. segm. 72. . Porphyr. Vii. V rhag. segm. zo. N ibi Luc. Holsten.&Conr. Ritin
136쪽
LIn. III. TIT. XXIΠ-XXVII. Ias
quibuscumque: adeo ut S tunc valeret societas, si unus pecuniam daret, alter operam pro pecunia conferret. Nam S tunc, ut eleganter Plautus Asinar. I, 3. Par pari datum Mytimentum est, opera pro pecunia, Cons. L. set. l. a D. pro sec. XVII. Quidquid ex societate illa constan XVII. Lu te fuerat adquisitum, commune erat sociis Om erum &nibus, ct dividebatur partihus aequis, Q sidδ 'μ non aliter initio inter socios convenerat. pr. D. pro Ioc. Recte enim ex L. 63 pr. D prosec. inter so- observatum est a U. C. Schultingio p. i7 I. inter si β' socios ex veterum sententia intercessisse quodammodo ius fraternitatis. L. 63. pr. D. eod. aretissimamque amicitiam. Quae quum teste Publio Syro pares aut accipiat, aut faciat: te aequum iis visum, inter socios omnia esse communia. Ast poterant tamen locii aliter convenire, partesque communis lucri S damni suo arbitrio statuere; L. 29. D. eod. quin saepe ab arbitris ex bono S aequo partes cuique pro rata adsignabantur. L. 6. L. 8O. D. eod. XVIII. Quemadmodum autem inita λ- XVIII. , cietas consensu perseverat: ita eadem dissensu Societas dissolvitur, Squidem, ut periculum litium inter sociOS
dὶ Per has vulgo intelligunt talea, quae collationi respondent; id est, partes pro rata, quamvis iure alia semper partes aequales, Vel aequae, dicantur partea ODViles, vel pares. Vid. Brisson. de U. S. hae voce. εὶ De hac paritate inter amicos cons. Cicero de Le lib. I, 2. Lactant. Dro. Insi. V, I . Hinc & fatres dicuntur eiusmodi foeti apud Apulei. Metamorph. α
137쪽
i 36 AN T. ROM. AD INsTIT. socios pullulantium, disensu unius. Cuius rei exis empla apud Petron. Arb. Suor p 26. S Apulei. Metamorpb. X ρ 389. ubi S formula renunciandi societati occurrit: L elligo nobis convenire non posse. 1taque communes sarcinulas pariamur, c fgauperturem nostram privatis quaestibus tentemus
expellere Uel: Si tibi societas ista displicet posumus omnia quidem cetera fratres manere, ab ι to tammen nexu communioni, di cede=e Cons. Wower. ad
Petron. p II 8. Quin S morte tum naturali tum civili unius socii dissiluebatur societas. Cal. As . II, 9. I p. neque unquam heres ipso iure erat incius, ne quidem in societate vectigalium . nisi adscitus a reliquis esset L 39. O L. 63. 6 8. D. prosoc. Cuiae. Obs X, 23. Praeterea egestate sol ve-batur societas. L. 4. g. I. D. eod. vi&, si1 quis ciorum honis cessisset. L. 65. g I. D. h t. Denique si unius negotiationis caussa inita fuerat societas , finito negotio, ipsa quoque societas ces sabat. L. 63 I. vlt. L. 6 s. l. IO. D. eod. XIX. Con- XIX. De mandato iis , quae Doctores inculcare solent, nihil est quod addamus, praeter id
Vni eum , quod is contractus non Videatur antiis quillimus Sane enim, quum censerent Veteres , mandatum ex Officio atque amicitia proficisci: L. t. 3 . D. manauti TeLontra, non videntur initio hoc nomine obligationem constituisse, sicut nec ex precario. L. I 4. D. de re ear. sed quod fidem plurimum Colerent; maxime data de&tra alligabant mandatae susceptae. que o purae fidem, quam manum fidei sacram iudicabant, uti accute observat Ger. NOOdi.
Probab. IV, I a. p. Ic8 Hinc Isidor. Orsi. IV, 4.
138쪽
L13. III. TIT. XXIII-XXVII. I 37 tradit, inde dictum esse mandatum, quod olim
in commisio negotio alter alteri manum dederit. Et ad hunc ritum adludere videtur Plaut. Opis riv. II, 3. v. 82.ser . Haec per dextram te, dextra retinens manu, obseecto, infidelior mihi ne Das, quam ego sum Iibi, hoc age, mihi heres nunc es,tu patronus,tu pater. Tibi commendo spes opesque meas. PHI. MAN
Satin' habes, mandata quae sunt ,factas refero' T. satis. Et Terent. Heaut. III, I. v. 82. ME. Cedo DEXTRAM: porro te, idem
oro ut facias , Chreme. CH. Paratus sium.
Igitur quod fides iubebat S pudor, hoc primum mandati ius fuit. Post usus ei actionem adinvenit, adeoque mandatum in civile transiit negotium. Vid. Celeb. Noodi. Pand. h. t. XX. Denique id monendum est, actiones XX. Do- pro socio ct mandati, si dolus in alterutro conisi 's, in s tractu concurrisse probaretur, infamiam inus- 'sisse. Quum enim socii fratrum loco haberen-mo admisitur; supra g. XUI.ὶ nec mandare cuiquam so sus, infa-leamus, nisi cuius fidem sequimur: merito in. 3PR'famia coercebant veteres eos, qui tam turpi.' μ 'ter socium vel mandantem defraudassent. Cic. pro A. Caecina IIL. Quin & negligentia in crimen mandati iudiciique infamiam revocabatur, teste eodem pro Roscio XXXVIII. Quae omnia ex edicto Praetoris esse patet ex L. I.
139쪽
133 AN T. Rou. AD IN aTIT. TIT. XXVIII. D EOBLIGATIONIBUS, O UAE OUA
SI EX CONTRACTU NMsCUNTUR. HActenus. de contractibus veris, qui consensum verum & expressum exigunt. Non. numquam consensus nec Uerus est, nec ex utraque parte exprimitur , sed praesumitur: &tunc obligatio nasci dicitur QUASI EX CONTRACTU. Quod quibus contingat modis,
hoc titulo ostendendum est. Ι. Qui absentis aut ignorantis negotium curandum suscipit, nulloque adeo mandato in
structus est, NEGOTIORUM GESTOR vo
catur. Is quasi contractus originem debere videtur relegationi, quae saepe tam repente decernebatur, ut discedendum subito esset patribus familias, nullique demandata negotiorum suorum administratione, Peregre prosciscendum, Ne ego res familiaris absentibus dominis detrimenti quidquam caperet, amici se relegatorum negotiis solebant ingerere, absentiumque curare bona. Idque sibi velle videntur verba Theophili f. I. Inst. h. t. Τούτο δὲ ἐπι
ceptum es, ne negotia eorum desererentur,quisubita
140쪽
uetessaria profectione disiensi, neminι rerum suaruns administratione dema data, peregre profecti Julit.
II. Negotiorum gestor quoque erat volun-II. Volumtarius procurator, qui se alienis negotiis osse tartu pr rebat, cuius me mitiit Pauli. Recepi. Stini. I. 3. .RR 'x' ' quemque Cicero voluntarium amicum adpellat pro Caecina V. Ιs vero cavere debebat, rem ratam habiturum dominum. Uid Cuiae. Ob erv. VII, 26. X, 2S. Quemadmodum ei nec solvere solebat quisquam, nisil praestua cautione,
amplius eo nomine neminem, cuius peritio esseι, periturum. Et ita intelligendus locus eleganta stimus Ciceronis in Brut. cap. IV. seqv. Mihi quoque, inquit Brutus, ta expectanda bunt ea, quae inιico polliceris, eis fortasse ego a te huius voluntarius procurator peram , quod ipse, cui debes ,sne incommodo
exacturam negat. At vero, inquam, tibi ego, Brute,
non solvam, nis prius a te caet ero, amptius eo nomine neminem, cuius petitio si, μιιturum. III. Quemadmodum vero domino ad ver. III. Actiorisus negotiorum gestorem directa competebatne. e hoc
actio ad reddendam administrationis rationem :) .ctis '' ita negotiorum gestori dabatur contraria ad praestandam indemnitatem, S restituendas impensas utiles & necessarias, quibus tamen non accensebantur eae, quae pietatis, vel voluptatis caussa fuerant factae. L. r. pr. L. 27. princ. D. deneg. ges. Negotiorum vero gestor S bonam fidem& exactissimam diligentium praestare tenebatur, adeo, ut nonnumquam ct casus esset praestandus , L. Io. θ' II. D. deneg. νβ. immo S usurae restituendae , S periculum eorum nominum,