장음표시 사용
591쪽
catis mortalibus decernuntur , quales sunt majores excommunicationes &irregularitates ex delicto. Ita Suare Σ de censuris, disput. . se Ε8. num. D. Granius lib. . decisionum , cap. 9. num. χ'. Et sapienter docet S.Thomas
Joan. Major in 3. distinct. 37. qtuest. l . & Navarra in Manuali, praelud. 9.
num. II. & cap. 23. num. I 26. subreptionem in Omni materia excusare a mortali.
Bi distinxi superius inter censuras ab homine , & censuras kjure latas , exposui posse latas ab homine absolvi ab eo soloqui eas decrevit, aut ab ejus successiore, aut etiam ab ejus Superiore, aut ab horum delegatis cum hac speciali facultate. II. Is qui facultarem obtinuit Circa reservatos Papae casus , potest , censuris Papae reservatis absolvere. Nullus enim reservatur Papae casus, nisi ratione censurae. Rai ver 3 potestatem obtinuit circa reservatos Episcopo casus, non potest propterea , reservatis Episcopo censuris absolvere. Cum enim soleant Episcopi aliquos sibi casus reservare nulli censurae annexos, inde fit, ut duae res distinctae sint casus & censurae Episcopales, nec unum altero includatur, ut docent Navarra, Suare et, Bonacina, Toletus de alii. Insuper quando Episcopus alterum delegat circa censuras sibi reservatas, non comprehendunIur censurae ab homine , sed solae quae a jure de
III. Potestate pollent Episcopi eirca omnes casus ac censuras Papae reservatas, etiam notorie aut publice incursas ab illis qui legitime impediuntur adire Papam, ut sunt infirmi, senes, decrepiti, inopes, de sceminae: sed in locis in quibus viget reincidentia, illi qui adire impediuntur, tenebuntur mox ut cessaverit impedimentum proficisci, aut mittere ad Papam, vel Legatum sub poena reincidentiae in easdem quibns absoluti fuerant censuras. Quae tamen cessat obligatio in absolutis per Confessarios, quibus ipse Papa, vel Legatus censurarum Papae reservatarum absolutionem indulserat. Sed illa obligatio multis in locis a Suprema Sede remotis plene cessavit, ut in Gallia. I V. Quanuis per caput Mulieres, dc caput Ea n itur, dc caput seu in-vis , cle sent. excom. mulieres dispensentur ob fragilitatem sexus ab obligatione praesentandi se Apostolico conspectui, siquando inciderint in ca
592쪽
sum Sedi Apostolicae reservatum : quanVis item decernatur per cap. De Monialibiti. eod. ii t. Moniales quae inciderint in excommunicationem Papae reservatam ob violentam manuum sive in Moniales alias, sive in Clericos , sive in Monachos injectionem , posse per Episcopii in absolvi ; aliter tamen constitutum fuit de Monialibus aliisve a quibus clausura violata fuerit, ne scilicet ab Episcopo aut alio quocumque absolvi possint, nisi a
Summo Pontifice, cui laaec poenalis excommunicatio ob ejusmodi clausurae infractionem reservatur per Bullas Pii V.& Gregotii XIII. Pontificum. Indecorum esse perspiciebant Summi Pontifices, si clausurae violatae praetextu cogerentur Moniales de suis cxire clausuris ad conveniendam personaliter Apostolicam Sedem: sed hoc unum decernunt, ut sese melius intra septa claustri conrincntes mittant ad Summum Pontificem pro impetranda absolutione. Eaque excommunicatio reservata non solas adstringit
Moniales , Abbatismas , Ostiarias ; sed etiam quasvis alias sceminas quae me Virorum, sive Monialium Monasteri a ausu temerario ingressae fuerint; necnon Monachos qui illas admiserint, & quos ibet etiam viros qui pariremeritate clausuram Montalium transgressi fuerint. Videri potest Bonaci na trach. de clausuris, quaest. . punct. 6. propos. 2. & quaest. F. punct. . & 4. Quin etiam author libri Directoris Pacifici , Capucinorum ordinis , qui Gallico sermone ad usium & directionem Gallicanarum Montalium scripsi,
p. 3. lib. 2. instructione 7. art. 2. ex hoc eas absolute affirmat incurrere excommunicationem, si contingat per ipsarum delictum clausuram violari, quam solus Pana possit absolvere. Hoc tamen verum cst , praevalui sse diuturnam in Regno Galliae consuetudinem , ut per Episcopos absolvantur Moniales hac censura ligatae , non modb in Monasteriis ordinario subditis , sed etiam in exemptis; quanuis violatio ista publica & notoria foret. Quod ideo dico , quia ubi Occulta aut paucis nota foret clausurae violatio , salva remaneret Episcoporum potestas quam ipsis Concilium Trident. concessit absolvendi a quibuscunque censuris in omnibus casibus occultis, nec in sorum contentiosum deductis , quos alioqui Suprema Sedes suae absolutioni reservallet, sessi et . cap. 6. de resorm. Quinetiam cap. Per culoso, in fin. de statu Regular. in 6. deinde Concilium Trident. ses Las. cap. s. de Regul.& Bulla Gregorii XV. incipiens Inscrutabili, conferunt Episcopis plenam circa clausuras Monasteriorum etiam ex eminiorum jurisdictionem.
V. Absolvere quoque Episcopi possunt ab omnibus censuris de irregularitaribus ex delicto provenientibus, si delicta sint occulta , id est ut communiter Doctores explicant i non famosa , aut publico nota , quan vis perplures testes probari possent. Ab his Concilium solummodo excipit homicidii crimen , & quodcumque deductum delictum ad contentiosum forum. Sed si in foro ipso contentioso reus ipse delicti se falsis etiam asseverationibus aut probationibus sussicienter purgaverit, poterit etiam pet. Episcopum
593쪽
Episcopum aut ejus delegatum absolvi, ut est communis Doctorum consensio. Et declaravit Sacra Congregatio Cardinalium, attestantibus Sayro tu Bonacina, posse istam absolvendi potestatem alteri per Episcopum
elegari. V I. Quisquis confitetur Sacerdoti facultatem habenti circa censi ras reservatas , remanet absolutus ab iis quoque reservaris censuris quas incurrit ob peccata quae non est confessus ex oblivione , dummodo absolutio censurarum facta fuerit in terminis generalibus , qualis est ista vulgaris : Aby Ibo te ab omui vinculo excommuialcationis.Quod notandum praesertim temporibus Iubilaeorum , quibus omnes Sacerdotes ad conselisones approbati amplissimam habent circa censuras δc peccata)urisdietionena, adeo ut si quis post transactum Iubilaei tempus recordetur peccati reservaticum censura, cujus fuerat oblitus in sua Iubilati tempore facta consessione, possiti deinde h quovis approbato Sacerdote absolutionem suscipere , quia per priorem generalem censurarum absolutionem omnis re ser vatio fuit ablata. Eadem resolutio extenditur ad alia omnia reccata reservata , quibus non est annexa censura, qualia plerumque lunt quae sbi reservant Episcopi , adeo ut is qui fuerat oblitus alicujus eorum in consesIione fictae coram Sacerdote potestate praedito super illis reservatis, possit eum postea ejus recordatus fuerit, absolvi ab eo quoque peccato Pc r quemlibet Con-Κssarium approbatum , eo quod Omnis reservatio per anteriorem con- fe ssionem ablata fuerit, collata absolutione ab eo qui potestatem habebat
circa omnes poetaitentis reservatos casus. Ita Syl Vester verb. Confessis io quaest. . Adrianus quaest. A. de consessione , g. Sr stet.u circa dicta : Gabriel in . disti in. i . quaest. I. art. 3. dub. 2. sub finem. Nauarra cap. 2 ianum. I 3. Angelus ver b. Confessio I. num II. Bona cina de poenit. disp. 3. quaest. 7. punct. s. g. . num . . & F. Henrique Z lib. 6. cap. 16. num. s. aliique fere omneS.
VII. Absens localitcr a censuris valide absolvitur. Itaque Confessarius qui poenitentem absolvit a peccatis quibus est conjuncta censura , aqua absol vere non poterat , deinceps poterit obtenta de novo facultate eundem etiam absentem ab illa excommunicatione relaxare. Navarra, Suare et, Bonacina. Secus vero dicendum de sacramentali peccatorum ab solutione , quae absentibus & per scripturam consessis conferri nequit, ex Clementis VIII. Decreto. VIII. Valet sacramentalis absolutio Sacerdotis excommunicati tota Ie rati, seu non evitandi , quanuis illicita sit ex parte talis Sacerdotis. At vero excommunicati vitandi nulla & irrita est. Haec plenius tractat Bona cina de censuris disp. 2. quaest. 2. punct. 2. g. 3. & 4. Qui etiam excusat peccato eum qui scienter petit absolutionem , aut aliud Sacramentum ab
excommunicato tolerato, unὶ cum Soto in A. dist. 22. quaest. I. art. 4. δc Sancta et de matrim. lib. 7. disp. 9.uum. 8- contra NaVarrum caP. 9. num. 9..
594쪽
α io. & alios: qui tamen omnes in hoc consentiunt, valere Sacramentum a Sacerdote excommunicato administratum, modδ sit toleratus, praeserti in vero si sit Curatus.
I X. Archiepiscopus non potest absolvere subditos suorum Suffraga neorum centuris latis ab Episcopis suffraganeis , niti in casibus duobus, in quibus Ius attribuit Metropolitanis jurii dictionem in subditos Suffla-
ganeorum , t cilicet in casu appellatio uis , cap. Venerabilibus, g. I. de sent. ex comm . in 6. & in casu visitationis provinciae. Tertium casum adjungit Bonacina disp. s. de censur. quaest. . punct. 2. num.7. quando Suffraganeus malitiose, aut negligenter negat, vel differt absolutionem poenitenti parato ad satisfaciendum ; tunc enim iustus est ad Archiepiscopum recursus. Cui manifeste suffragatur cap. Per tuas literas , de sent. excommunicat. X. In absolutione majoris excommunicationis, ubi non intervenit damnum Tertii , sussicit promissio , aut juratoria cautio poenitentis. Ubi verδ alterius laesio intervenit, non est impendenda absolutio antequam
parti laesae si fieri hoc potest) satisfactum fuerit , aut si fieri in praesenti
non potest, cautio saltem sufficiens exhibita sit. Ipseque Confessarius secus faciens peccat mortaliter, & injuriam laesae Parti inseri, nisi Pars ipsa
condonet , cap. Cum tu, de usur. cap. P. m. , & cap. Parochianos , de
X I. Ex mandato Clementis VIII. Sacra Congregatio Cardinalium Decretum edidit declarans in quibuscunque facultatibus ab Apostolica
Sede concessis aut concedendis, tam generalibus in favorem Congrega tionum & Ordinum Secularium de Regularium , etiam Societatis Iesu, quam specialibus in gratiam particularium , quantumvis habeantur in eis clausolae generales aut derogatoriae, nullatenus includi casus contentos, sive dubie , sive manifeste in Bulla Coenae, neque violationem immunitatis Ecclesiasticae interminis Constitutionis Gregorii XIV. neque violationem clausurae Monialium ob malum finem , neque provocationem aut pugnam in duello, neque manum violentam in Clericum aut Monachum, neque simoniam realem scienter contractam , neque confidentiam beneficialem : & revocat quoad haec omnes concessiones anteactas , declarans
posthac nullas & sacrilegas talium delictorum absolutiones , nisi ad haec specialis & nominatim expressa facultas obtenta sit. Resertur in Bullario Quarantae , sub tu. Casius reservati, & passim citari solet. Istud tamen Decretum sibi limites praefigere videtur his verbis,Perumverram Italiam. Cujus esse ratio potuit, quia extra Italiam difficilior est ob longiorem distantiam ad Sedem Supremam recursus. Quae tamen cessat ratio in declaratione
ibidem pariter expressa : Neminem sive Secularem, sive Regularem polle absolvere , casibus per locorum ordinarios reservatis in virtute generalis facultatis obtentae ab Apostolica Sede absolvendi a quibuscunque casibus reservatis. In hoc ergo articulo nulla fit Italiae mentio. Quin etiam ut omnis
595쪽
ambiguitatis occasio removeatur , hic postremus articulus absolute renovatur per posteriores Constitutiones Gregorii XV. Urbani VIII. Innocenti i X. ela klexandri VII. de quibus egimus superitis in dii custione jurisdictionis Ordinariorum supra exemptos Regulares. XII. Duae sunt species absolutionis ab excommunicatione. Prima simplex est & absoluta , quae vinculum omnino solvit : secunda vero secundum quid, & restricta. Haec dividitur in absolutionem ad effectum qualis est quam solet impertiri Summus Pontifex in tuis literis ad istum dumtaxat finem , ut impetrans fiat capax fruendi A postolica concessione, remanente adhuc quoad reliqua omnia excommunicationis vinculo;) de in absolutionem ad cautelam , qualem Praelatus ad quem provocatur ab illata per inferiorem Praelatum excommunicatione, solet indulgere appcllanti in luinc finem , ut possit judicio contendere, suamque prosequi appellationem. Etenim ut ait cap. Per tu u liseri , de sent. excom. ex communicatus vocem non habet appellandi, utpote ab Ecclesia separatus. Et Innocentius Papa III. lib. i. epist. 9 . Personam salt) in judicio sandi non habent ii qui excommunicationis vinculo sent adstricli.Fit mentio i stius ad cati. telam absolutionis in d. cap. Per tuas literas , & cap. Cum desideres, g. Secundae , & cap. Venerabili , de sent. ex comm. & cap. Ad praesentiam , de appellat. & cap. Veniens, de testib. Istud porrδ cap. Veniens , aliam addit causam ab lolvendi ad cautelam testes excommunicatos , ut scilicet in jndicio possint eorum audiri testimonia et quaravis indubitatum sit horum testium, quemadmodum 8c supradictorum appellantium , excommunicationes in caeteris effectibus perdurare. Sed nulla opus est absolutione si constet Disse quemquam excommunicatum post legitimam appellationem , aut ipsam excommunicationem continere intolerabilem errorem , d. cap. Ad praesentiam , de appellat. & d. cap. Per tuas literas, g. Nos i tur , de sent. cxcΟm. Quo eodem cap. docemur , excommunicationem a Iudice latam auferri non posse ni si ab eodem l pso , vel ejus superiore Praelato. Stylus aliquando fuit in sinatibus Gallicanis , ut excommunicati litigantes absolverentur ad cautelam per aliquem Clericum ab ipso Senatu delegarum; adeo ut Franciscus I. in Edicto anni is 39. art. 6. banc praxim approbcr. Charondas in Codicem Henriceum lib. i. tit. Is . notat in eund cm art. 6.ejusmodi praxim in hoc uno versari , ut preteveniatur exceptio excommunicationis qua litigans a prosequutione causae submover. tur. Neque enim Iudices laici , neque ab his delegati Clerici potestatem h bent relaxandi vincula quibus animae spiritualiter alligantur. Neque opus cst deinceps externa ista caeremonia : consuetudo enim hoc in Regno pra scripsit, ut nulli excommunicati cxcludantur a litibus fori secularis , sive actorum, sive reorum partes sustineant. The veneus Parisiensis Curiae Advocatus in suis ad Regias Coinstitutiones observationibus , tit. de jurisdict. Eccles. Mi. 3. Par lamenta inquit non posunt absolvere , aut Iacere absolvi ad cau-C C e c telam
596쪽
telam ; quia hac potest non competit nisi illi qui potes simpliciter absolvere, cap.Solet , de sent. excommunicat. in 6. Et Curia laicorum nec avolvere potest, nec ad absolvendum delegare , idque ei prohibetur per Edictum Melodunenseia
Te casibus reservatis , tum Papa, tum ordinariis.
EsERVATIONEs & censuras Bullae Coenae Domini in diverissis provinciis neque recipi, neque ligare diversi Authores a probati contestantur. In primis Bonacina in Romana Curix approbatissimus, ha qua multos annos adusque finem vitae
munus gessit Referendarii Apostolici ; di Filii ucius qui Romae quoque permultis annis publice Theologiam Moralem professus est , suosque ibidem libros omnes in lucem edidit; & cum his alii plerique scribunt de Rege
Hispaniae, & de Republica Genuensi, non teneri excommunicatione hujus Bullae, neque eorum Pro reges, Gubernatores & Ossiciales, qui nomine illius Regis insulas Siciliam de Sardiniam , aut nomine illius Reipublicae Corsicam occupant summo & independenti a Papa Iure , quanuis in Bulla trium illarum insularum occupatores & detentores anathemate feriat, articulo 1. Ipseque summus Ponrisex , quo praesente quotannis Bulla illa publice legitur, nullam ejus excommunicationis rationem habere videtur, cum notorios illos detentores in ipsa alma Urbe admittat ad omnia Sacramenta, caeteraque Fidelium privilegia, nulla praemi si a ejus rei foenitenti Avel restitutione , sed in ea retinendi voluntate pertinaces. Item nullatenus hae Bulla adstringi Germanos , apud quos nunquam admissa aut recepta fuit, testatur inter alios Becanus tract. de lege humana, quaest. 8. De Belgis. quoque hoc idem testatur cum aliis Ballceus. De Galliae pariter Regno om-ues fere Gallicani Iurisconsulti Sc Canoni stadi. IL Quanuis in corpore Iuris Canonici , & in Concilio Tridentino,.& in plerisque Summorum Pontificum Constitutionibus quamplurimae habeantur excommunicationes Summo Pontifici reservatae ; attamen pleraeque illarum vel non Bere in Gallia receptae , vel abrogatae sunt contraria consuetudine , quam sacri Canones vim legis habere decernunt , cap.Con-Metudo , distima. r. & cap. Ckm olim , de consuetud. Et quemadmodum leges divinae naturi constant , ita leges humanae moribus , can. Omnes leoes,, distinctas. Ipsaque consuetudo briis dictionem conscrt, can. Conquestus , 9.. quaest. F
597쪽
quaest. 3. & cap.Cun; contingat, de foro comi t. Unde potcst ordinariorum jurisdictionem ampliare , & reservationes Superiorum restringere , vclusu non receptas, Vci contraria dc praescripta consuctudine abolitas insit per habere. II I. Casus Papae reservatos, quorum maxime necessaria est in Galliae Regno cognitio , cuin caeterorum reservatio vel non fuerit recepta inibi, vel saltem quamrarissime usu veniat, reducunt ad quaternarium numerum
qui ad usum Galliae scripsere Gallicani Summistae Ioannes Odo in suo Confessariorum Di rectorio , Bertinus Berialdus, S alii. IV. Primus est gravis, aut mediocris percussio Clerici, vel Monachi, ae violentia, si si publice notoria : alioquin enim ipso quoque jure com inuni Tridentinae Synodi potest Epit copus in ipsa quoque Italia absolvere,can. Si quissisaiante, I 7.q. . V. Secundus est simonia realis , & confidentia similiter non occulta. alioqui ab Episcopis juxta Tridentinum absolvenda. De praefatis ducibus delictis fuse superius , nobis tractatum est , ubi adduximus duas Pii V.
Constitutiones. VI. Tertius est incendii crimen ex deliberata malitia post sulam Ecclesiasticam denunciationem ; nam ante denunciationem publicam est casus solis Episcopis reservatus , can. Pus tm, 23. q. 8. dc cap. Tua nos,
VII. Quartus est rapina rerum Ecclesiae cum effractione , post quant sacrilegus fuerit quoque denunciatus , cap. Conquesti , de sent. excom. Ibi tamen solius Papalis reservationis fit mentio, nullatenus autem reservationis Episcopalis ante denunciationem: adeo ut ista Episcopalis reservatio non sit attribuenda canoni, sed soli consuetudini quae suffragantibus Do--ctoribus invaluit. VIII. Etiamsi verδ quaedam reservationes Papales non sint receptae in Gallia & alibi, remanet tamen adhuc ex communicatio non reservata, quam antiquiora Iura sanxerant. Exempli gratia in Bulla Coenae deserentes arma ad Infideles damnantur excommunicatione rotervata Papae et sed ablata illa reservatione perdurat tamen vetus excommunicatio non reservata , statuta contra deferentes arma, aliave hujusmodi adminicula ad partes Infidelium , contenta in cap. Ita quorundam , & cap. Quod olim , &cap. Ad liberandam, de Iudaeis & Sarracen. Similiter Bulla Coenae ex comis municatione Papae reservata falsarios literarum Apostolicarum punit : sed ubi reservatio illa non est admissa , remanet tamen adversus tales ex communicatio non reservata, quam decernit ipso facto incurri cap. Adfal riorum, de crim. falsi. Haereticos quoque, eorumque fautores & receptatores Ius antiquum excommunicat ipso facto sine reservatione ad Summum Pontificem , cap. Sicut ait, & cap. Excommulcamur , de haeret. & cap. Noverit, de sent. excom. Hujus excommunicationis absolutionem pota C C c c a modum
598쪽
modum Bulla Coenae reservavit Papae. Concilium vero Tridentimin se T. 2 .cap. 6.de reform. solis reservavic locorum Episcopis. Quo Tridentino jure in Gallia utimur. I X. Hoc item observandum , in praefatis casibus percussionis Clericorum , simoniae, confidentiae, incendii, sacrilegae rapinae cum effractione , delationis armorum ad Infideles , falsi criminis circa Apostolica rescripta , & haeresis, non tantum ipso ficto incurri excommunicationem a perpetrantibus , sed etiam , considentibus , auxiliantibus & receptatoribus , ut statuunt citati Canones & Bullae Apostolicae. Solummodo pollet dubitari de violentis manibus in Clericum , eo quod solus ille Canon incipiens Si quis suadente diabolo, I .quaest. q. nihil ex prellerit de mandantibus , consulentibus , aut faventibus. Verum hanc elle mentem Ecclesiae. ut hi pariter comprehcndantur , docet cum multis Navarra cap. 27-num. 8. dummodo violentia illa efficiatur. Hoc singulariter probatur per cap. Cum quis, de sent. ex comm . in 6. ubi declaratur excommunicatust etiam ille , qui licet nec mandaverit, nec consuluerit violentiam in Clericum factam , illam tamen stio nomine sectam ratificavit ; quia rati habitio retrotrahitur , & mandato aequiparatur. Et incan. Mulieres , f. Illi
vero , eod. tit. decernitur, eos quorum authoritate aut mandato Clerico
violenta manus illata sit, ad Sedem Apostolicam elle mittendos . Denique in can. Quantae, eod. tit. sancitur non sollim authores hujus in Clericum violentiae elle excommunicatos, sed etiam contentientes aut horibus , imo etiam eos qui cum manifeste possent impedire , non impediverunt. Quam rem tamen Glossa ibi limitat circa eos qui ex officio quod gerunt tenentur impedire , adeo ut caeteri non impedientes , quan vis peccent , non ligentur hac centuraia. X. Casus Episcopis partim a jure scripto , partim , jure consuetudinis reservati in Regno Galliae sunt haeresis, duellum , incendium ex deliberata malitia , de rapina rerum Ecclesiae cum effrachione , dummodo horum criminum rei non fuerint denunciati ; alioqui enim , ut paulo ante monui, reservatur Papae duorum istorum criminum ab lolutio. Item levis percussio Clerici, vel Monachi. His adjunge violationem clausurae Monasteriorum. Et favet consuetudo, quia nusquam videmus in hoc Regno pro, hujus violationis absolutione recurri ad Papam , sed ad locorum Episcopos . De haeresi sigillatim paulo ante disputavi, sicut δc de incendiariis. Et
Benedictus Papa XI. extra v. Inter cu actas , de privile g. rccenset incendiscrimen inter casus quorum absolutio ad Episcopos remittenda sit: quod intellige ante publicationem per Ecclesiae sive sententiam , sive proclamationem , ut concordare possit cum cap.. Tua uos , de sent. ex comm. Vidimus similiter paulo ante quid sit sentiendum ex jure scripto de rapina cum effractione in Ecclesia, teque Clelici aut Monachi levi percu ssione. Daello autem decertantes , quique his consilium , auxilium, aut favorem prae stan
599쪽
stant, eorumque spectatores feriuntur excommunicatione a Concilio Trident. sest χ . cap. I9. sed sine ulla reservatione. At deinde Summi Pontifices Gregorius XIII. Clemens VIII. Urbanus VIII. hanc sibi absolutioncm editis Constitutionibus reservarunt. Ecclesiae tamen Gallicanae experimentis addiscentes per has Pontificias reservationes nullatenus emendari Gallorum duella , sed potius per desperationem de impoenitentiam magis accrescere , solis Episcopis rescrvarunt hoc delictum in publicis totius Cleri Gallicani Comitiis , atque a Rege missis Oratoribus impetrarunt nova poenalia Edicta eum solenni promissione nullo casu remittcndi deinceps has poenas , easque praesertim quae infamiam dc ignobilitatem nobili ssimis personis tu familiis inurerent: quibus praecautionibus achilan vidcmus ut nunc duella rariora sint quam ruerint antehac ab ipso Franci ci Regni conditu , quia Rex inexorabilem circa poenas infimis suspendii etiam optimatibus & spectabilioribus Militiae Fr .inci cae Praef.ctrs & Ducibus hujus criminis reis , cum jactura omnium facultatum, se exhibuit. Ipsi vero Episcopi omnia osticia praestiterunt ad hoc exstirpandum deinceps malumsequae fuerant a sic ris Gallicani Cleri Comitiis praescripta, quoties duellorum rei poenitenriam postularunt. Aliud quoque rem dium efiic.icissimum huic eliminandae pesti Rex adhibuit. Erexit namque Pari si is Tribunal Summorum Tribunorum Militiae Francicae , cum summa potestue ex omnibus Regni Provinciis citandi de compellendi ad honorarias reparationes quoia
cumque Nobiles aut Equestres viros , qui aliquam honorariam injuriam aut contumeliam similis conditionis viris irrogassent. Atque Illustrissimi Optimates ac honorarii Iudices tam strenue hoc ossicio funguntur , ut conquerentibus Nobilibus de irrogata sibi injuria, post caulae cognitionem cumulate satisfiar , & contumeliosi ad eas reparationes adigantur , ut
deinceps nihil perinde reformident ac illud subire judicium, quod illis gravem apud omnem Regni Nobilitatem , atque in ipsa Regis Curia stoliditatis & proterviae ac temerariae improbitatis inurit infamiam. X I. Nonnulli vero casus a jure communi Episcopis reservatos sex numero recensent, qui leguntur in extra v. Intcr cunctas , de privile g. Primum peccata illa quibus a Iure publica in ponitur pinnirentia. 2. Peccata quibus est annexa major excommunicatio. 3. Peccata quae irregularitatem ex delicto inducunt. 4. Incendium. 1. Publica blasphernia. 6. Homicidium voluntarium aut mutilatio. Sed haec majori opus habent discussione ; nam haec Extra v.diserte ait, quod rationabilis consset ud' cano= ice praescripta inal
quisus Episcopa tibiis hac Episcopis reservavit. Unde duo conlectanea inseruntur : Casus istos aliquibus Esi scopis reservasse non Ius scriptum , scd
consuetudinem : Deinde istain consuetudinem non clsu universalem , sed aliquorum particularium Episcopatuum. Et insuper consuetudines non semper eaedem vigent , sed subinde eodem in loco trami temporis ex
variis occasionibus immutantur. Itaque vetus illa opinio , quod sex illi C C c c , caltas,
600쪽
casus sint , Jure Canonico Episcopis reservati, non potest illo te Ytu sun- dari , sed aliquibus tantum glossis quas refellere facile sit. Diserte etiam
negant Suareet , Filllucius, Bassaeus, Fagunde Z, Barbosa de potest. Episc. P. . alleg. 13. num. 3. tk alii , elle ullum casum qui in corpore Iuris legatur Episcopis reservatus. X II. Atque ut singulos praefatos casus discutiamus , constat in primis jam inde a multis seculis desiisse publicas poenitentias. Constat insuper multis olim delictis publicas fuisse poenitentias ab antiquis Canonibus injunctas , a quibus possit nunc quilibet approbatus Consessarius absolvere , ut est fornicatio simplex , & privatum perjurium. Ponti sex autem in d. Extrav. intendit loqui da publicis poenitentiis quae ipsius tempore peragebantur. Iam enim cessaverat priscorum temporum illa severitas, neque indicebantur tempore illius Papae Benedicti XI. publicae poenitentiae, nisi propter atrocissima crimina jussis ipsius Episcopi ; ideoque sieloquitur: Criminibus pro quibus solennis est paenitentia indicenda, scilicet arbitrio Episcopi. XIII. Id verδ quod addit ibi Papa de casibus majorem habentibus
excommunicationem , non cst generaliter accipiendum , sed de solis ex communicationibus ab homine , non autem , jure , ni si specialem conii Deant reservationem. Alioqui enim contraveniret iis quae statuit his verbis cap. Nuper, S. In secundo , de sent. ex comm. Quia conditor canoras absoluistionem excommunicationis sibi specialiter non retinuis, eo 'so concessise videtur facultatem altis relaxandi.
XIV. Quod autem irregularitatem Clerici quae ex crimine consuris git, dicta Extravagans reservari dicit , ita ut neget polIe a Regularibus
absol Vi , bene intelligi debet de ipsa irregularitate , non de omni delicto ex quo exurgit irregularitas: quaedam enim ex his delictis non sunt reser vata , ita ut possint , quolibet Sacerdote approbato absolvi ; ipsa verbinde nata irregularitas haud dubie reservatur , sive Papae, sive locorum Episcopi S. XU. Incendii reservationem , cujus meminit ista Extravagans , jam admisimus ut consuetudine stabilitam , & Doctorum consensu potius
XVI. Blasphemiae publicae reservationi non obsistimus , tum ratione haeresis ac infidelitatis quam blasphemia involvit ; tum ratione publici standali , quod est judicio Episcopi resarciendum.
XVII. Homicidium denique non aliter ibi inter reservata connuis meratur , ni si quatenus ibidem dicitur , consuevisse hoc delictum a non paucis Episcopis reservari, ac etiam in usu positum esse multis locis, ut ejus delicti absolutio ad Superiorem remittatur. Verum , ut dixi , consuetudo ista nec viget ubique, neque ubi viguerit , perdurat in aeternum. Ad
istam similiter consuetudinein pertinent reliqui casus eadem Extravagantiexpressi,