장음표시 사용
31쪽
Io Comment inpriorem D. Pauli non semper habet: Ingrati, siquidems es taπqvam h
bernaluglacies tabescet; Nam,sic ad eum locum, unde exeunt flumina, reuertuntur ut iterum fluant, sic ad principium,unde prodeunt beneficia dc Dei dona , Te uerti debent, pergratiarum actionem scilicet.Vtit γ-- . rum fluant fluxu siue illorum non deficiat. sis.-rinis in i porro gratiarum, in eo lita eli, Vt accep- νανας- tum ab aliquo beneficium aliquis grata memoria
e pendens, dilaudet benefactorem, eum si superi
rem,&liberalem,& munificum confiteatur, non
rodebitorem Quod Deo bonorum omnium t largia
tori, corde dc opere semper humana creatuTa praestare debet Deus namque, cum voce, siue sermo ne, ex Spiritu vericate profectis, rerum omnium opifex esse, a quo omnia inesse, fieri, conseruaries dependent depraedicatur, sacrificium laudis, dicitu
ea gratiarum actione, idem exhiberi, illique cibiο-rum, hil manorum vituli reputantur immolari cin qu religionis cultus maxime spectatur, cum opere nempe.ipso, rerum omnium Dominus, ex toto corde . atq; omnibus vii bus, agnitu Shonorat L. .
Suς porro gratiarum actionis causam inem en - se subiungit Ais tostolus, si iritualem ipsorum Jhelia-
. . Ionicensum a uictu&profectum, qisci ljcet, ipsi, aud&ta sua praedicatione, in fide, spe, S charitate, maximos&inexpectatos progressus exiguo temporis spatio, feci uont .in qua sentelatiam D. Ioan i suae cpist. c. a. scribebat Maiore horum no habeogratiam,quavi audia bos eos in veritate ambulare. Et hoc magnissimia est,qmia de magnas bonis,qualia sunt spiritualia,&coelestia,gratiq/ M- ina ortales agi debent sicut faciebat Machabaei: Dem g is periculis aDeo liberati magnificetrati set mus PQ Ω-clO
32쪽
chorum aute hominum ea mentibus nestinaritas a Liri ..
studiu proximi bona promouendi, ut dantaxat, pro priis bonis uias Numinino agant. ait Chrysost. sedetupro alienissὴce biri, ct recte procrimorufacts,DEad modum alibi ipset aulus Rpe facit Benedictustinet in ea, quae est ad Ephnec Deus et PaterDominino i Iese nin nqui benedixit nos in omni benedictiones'irituali, in coelesib. Et Rom scribens, sis est n. mihi Deus, euiseruio, 'iria
tu meo Euangeliosi eius,quodsiineintermisione memoriaves, ario in orationis .meis,obsecrans,oc. Cincis ine impoedoctus hortatu, qui Luc. 8 semper dicit oportere orare, se nunqua deficere Qui od de orationis assiduitati quoad tempus, intelligendu non est, sed quantum ad Orationis actionem. Quomodo,Seperis orare dicitur, is . Lu statis temporib., rationi incumbit. Queadmodum areis λων. orabat Apostoli, qui adhora orationis Nona ascendebat intempta vi D. P. tr. qui circa hora xtaprecationib.instabat. Si de orationis fine, Christi, de semperorando, pr ceptum exponatur, qui est, ut intellectus hominum assidue bonum finem prosequatur, sic tandiu orata, quispiam,quandiu agit ut Deum assequatur: qua ratione,semper ora qui omnes Vitae suae actiones in Deudirigit,nihilq; molitur, quod eius diuinae repugnet voluntati. Sic autem orare, est semper bene vivere, benefacere bene operari. In qua significatione, verbuni, orare, videtu Ecclesiast. accepiste, cum dixit: Non impediaris orare6emper, neverearis que ad mortem iusωpcari, quia merces DomIn manet in aeternum. Cuis tamen rinfra H Apostolus Orationis facit mentio m , mentis ad Deuordinatae eleuationem,cum qui a decentium tam prose,qua pro alijs, petitione intelligitnIdeo adiungit, seiuge Theualobicensu memoria facere apudDeunti
33쪽
ra Commensun priorem D. Pauli quasi coramDeo qui humilium orationes semper exaudit, iugiter eorum necessitates proponeret Qua ratione,illi, pro quibus orant Sancti, diuino conspe-' tui proponuntur: Recordare, ait Hieremias, quod Disterimis conspectu tuo,ut loquererpro eis bonum, seviave terem indignasiones tuas ab eis. Quem locum,B Uirginis benignitate freta mater Ecclesia, eidem Virgini Matri supplicando, solet in ossicio Missae aptissima rationi, accommodare. Sic Moyses, Exod 32. c. dicebat RGeordare Abraham,Isaac, ct Iacob: Quasi illud sit in memoria apud Deum habere, quod ei per nos proponi-
tur,licet Deus, eorum habeat memoriam ,etiam ante quam per nos proponantur,Vt ri ι vocatara quae ro riunt, tanquam ea quaesunt.
B a.. Multas qui de Vulta nobis Deus rogari, no exig----ιψιθι norantia,sed ex amore magno,quo nos prosequitur erasin. est petitio facta Deo, similis et,quae sit homini b. quia quae Deo fit magnum est Dei ipsius beneficium: Nam oratio petitio Deo facta,acuas est suprem qui tutis inter morales,nepe religionis, quae dia fit, multarum insigniu virtutum actib. est comitata: fides inprimis exercetur; Na qui petit, ab eo id fieri posse cre-6 I x e dit,a quopptit:Similiter&sipes; nemon .petit nisi is
orarisma iis rans diritarium, quod petit item Charitas: Diligitur . enim,qui benefacturus creditur,& in quo spera tuta: Praeterea humilitas, qui enim petitiope alterius se indigere fatetur Tandem patientia in expectado Magnum ergo beneficium est oratio, quae fit Deo, haecciso ian non ς nobis, sed e eo, ut docte notat Ambros Est enim Deus,quino it petere. Vndrit,ut nemo petat a Deo, sine friactu: Uerorationei quide, ut auctor est Chrysost.Homel. 23.in Matth.facit nos Deus familiares
34쪽
Iiares eum secundum Gregorium Nyssen. in exhor o --ώμα tat ad orat. oratio colloqui quoddam sit conuersatio cum Deo, ex qua conuersation , intellectus il 'δ' 'lustratum, iuxta Psalm 3 3. Accedite adeum inmmamini: Affectus inflammatur, Luc. 24 cor nostrum erat ardens in via, dum loqueretur nobur Gaudium spirituale anima concipit Canti c. I. Introduxit me rex incesiam suam, exultabimus criatab mur in te, Potentiae roborantur ad opera virtutum Canti c. I. Curremusis odore unguentorum tuorum; Homo componit siuam vitam ut
digne ades eum accedat. Quare,cum tantum sit bonunostra ad Deum petitio 'nerito Clemens Alexandrinus, lib. 7. Strom dicebat, plus paratum debere esse hominem petere,etiamsi non impetret, quam impetrare non petendo; adeo eximium bonum est petitio, si recte fiata.
S Gemores operisside vestrae, stiloris, scharitatis, sustinentia stet Domini
Optissidet, constantem Christi confessionem, Graeci interpretatur, quod Vera&integra fides id eius cor si i si secum de escte non possit, cui externa confessio suo tempore, non accessierit Voces autem opus Dei, cuius fidem receperant Thessalonicenses,ut credatis in eum,quem misit,sie; dicebat Dominus: Est autem credere in eum, quem , is, Patre mst, credere confii eri telis esse M enia nata: Quasi adeo firmas, in Thessalonicensium cordibus,fidem egisse radices dicat Apostolus,ut ne rebusaduersis euelli, nec prosperis potuerit obrui. Alij interpretes ex fide profecta heroica opera a liorum,ha --
Paulo dilaudari arbitrantur Neq; enim, fidem qua nudis
35쪽
nudisse verbis iactat, scriptura comendat; sed actuo. sam operosam,in negotiosam, quae per charitatem longe lateq; ad Dei gloriam amplificandam,&proximi salutem promouendarris, sese latissime exten- ..is Ibis, ditia i id enim proderit ratres mei mqtiit Iacobus', Irripturis com si itas dixeris dems habere, opera autem non habeat e
I .. fg operibin mortuas. Sepeliant itaq; mortui Lutherani suos mortuos, qui mortuae fidci omnia adscribunt, cum hic operis, laboris, charitatis&substantiae Thessalonicen suam a cauSa, se DEO gratias agere affirmet Apostolus, quae vivam fidem consequuntuc. non inanem. e X sen- , guem, siue Lutheranam, quae elumbisin nullius est indes m.1ma momenti , aut Vtilitatis. Nuda enim fidei flecta olum, G non sunt, patientia, longanimitas, dilectio, fiducia , tina or, pinnitentia, quae Spiritus lanci dona, fructusque dicuntur, eo quod charitatis praesidio cooperante voluntate,Deus in homine ea operetur Ex se enim, gloriosos &meritoris bonorum operum huctus bla fides non operatur, licet eorum sit radix
fundamentum, cui, cum charitatis robur accesseri I,
rufi otiosa esse non potest. Nam ubi charitas est, ibi otium,f ἴ-- . . torpor, desidia& pigritia non miat, ut auctor est Gre-- - gorius quia charitas natura sua operosa est, quae non teri attir&hebescit, sed de omni steri, omnibusprodest, si uis, omni Uinet sed mutat radeo dicebat alibi, G, Aa Ostolusis Charitas Christi urget nos quando scilicet, hominis mentem , pectus, ipsa viscera inti .mius Νcuparit. Eam enim tum premit, pungit, Vehementes eidem stimulos addit, ardentes faces admouet, ut Christi amorem reciproco compenset
36쪽
ad Thessalonicenses Epistitim, Cap. I. II
amore; quemadmodum Thessalonicenses, hoc loco, in exemplum adducit Apostolus, fecisse quos Deum, in med ijs calamitatibus fuisse confestbs, proximos non verbo,aut lingua tantum sed ere, se veritate dilexisse depraedicat. Propterea enim opus dei, adiunxit, quod opera, genumamin veram fidem comprobent, sicut& charitati laborem sociauit eo quod charitatem labos, ut ductum est esse praesententa ostendat, sicut denique si mentiamstet comitem fecit indiuiduam,cuius, una malorum tolerantia dolo n. ganimitas, certae sunt signa, indicia, δc argumenta . Tribulati siquidem patientiam operatur patientisprobationem, probatio vero dem ses vero non confundit, quia
eburitas dissessa es in cord bψ nostis, per Spiritumsimnam
Varie id exponitur Graeci, haec verba, voci,
mores coniungendo, hunc sensum reddunt Gratias agimus, memores ante Deum,&m consipectu eius. .. Ah Paulum exponunt, quasi dicat Quod cum Ao evia que agitis, videt omnia Deus '; nec eum quicquam latet eorum, qua agitis, Nam gratos habet labores vestros, quibus suo Tempore, iustam vitae aeternae mercedem rependes ac retribuet .
Alij Thessalonicensium optimam intentionem, a Paulo dilaudari putant, quod unius Dei intuitu, duros labores subeant maxima discrimina patiantur, ut ei uni placeant, cui se perfidem vivam probarune, non ut inde inanem gloriam aucupentur ab hominibus', quod simulatorum I Hypocritarum est proprium,
37쪽
r Comment. Vonorem D. Pauli proprium, sed ut patientia longanimitate, Dei verbiatem confirment pro qua,tot mala sustinebant. Verum enim id esse eomprobant, pro quo sanguinem etiam,suum profundere, declarabant se esse paratos rvt sileam, magno cultu honore, eosdem assecisse Deum,pro cuius gloriadi Veritate,tanta, iam acer ba patiebantu . Alij, Christum ante suum patrem, exantlatos fi- .Σ delium suorum labores,eidem gratos suis meritis,reddentem a Paulo describi arbitrantur, Christum enim, ut homo est, in coelis orare pro nobis patrem, docent
. - bis iugust. Trach. Ioa Vt enim in hoc saeculo orabat patrem pro nobis, ut homo; ita&nunc in coelis, donec redemptionis essectus omni ex parte compleatur, tia.. . Pro nobi interpellat. Et is est sensus illius adRom. cap. 8. D. Ioannis: Advocatum habemus apudpatrem, Iesian
Chrisum, iustuminime estpropitiatio propeccatu nobis e Nam, agnus est ille Dei immaculatus, in quo pater Omni uis nostrum peccata posuit,cuius postea buore sanaui sumus, cum peccata nostra mortisin passionis suae pretio miro persoluto, ut strecepit, kprodel,
ctas nostra 'passi is ver lignum.
VI Scisntes fratres dilecti a T Eo, electionet et estram quia Euangelium nostrum noufuit ad vos in sermone tantum, si s ui minute, sin Spiritusnecto, s plenitu
Maraias Eam,ia medium causam adducit, cur Deo tanta religio-
38쪽
re rione, pro ipsis Thessalonicensibus, gratias agati, --.ὰκ nempe ob Dei singularem misericordiam, qua Thes οὐ m. Llonicenses, ad Euangelij auditionem, prae caeteris', Hegio, per quam salutis aeternae Spem firmam conia sequi possint, qua spe deinde certam suam electio Dialis; nem facere possent per bona videlicet opera modo Gra/-. ipsum,diuini in eos amoris maximum fuisὰ indiciunx testatur, Apostolus; quia hoc nomine, se quoq; Deo ipsi esse debitorem confitetur. Nam etsi ex parte iamὐκ ipsorum Thessalonicensium causi assignari in genere non possit, cur prae Bithiniensibus eos Euangelici
verbi voluerit Deus es auditores cum gratuitae e- Iectionis ipsorum nulla ratio, in ipsis praecesserit; ex parte tamen Dei ratio non defuit, cur istos potius. quam illos praeelectos, ad vitam destinarit, quamuis ea nobis sit occulta, nec a nobis inuestiganda. Narrat D. Lucas et Io quod cum vellet una m τε,
cum suis proficissi in Bithiniam Apostolus, non permi de 'i'
si eos Spiritus ire. Vt autem visum vidit , statim quo ui--υ, inquit,proficissim Gracedoniam, certi facti,quodπο- easset nos Deus angeli re eis Eoruni inquit Augusti inurasti nnus, non miseretur, quibus gratiam an se praebendamat itate Occultissma , ct ab humanassensibus remotis maiudicat, quam non aperit, eda iratur posolus, dicens ro alii ad diuitiarumsapientia oscientia Dei, quam ineo prehensibili unt iudicia eius. Deletam sapientia comprehendi ab humano im .is, tellectu non potest, qua supremo iudicio suo, rerum D. - . olim agendarum ordinem decernit, ordinans, quid, m. Cui, quoue tempore, fieri velit. Tanta est enim iudi et diciorum Dei profunditas, ut ea nemo queat scrutari,
multo minua comprehendere. Uod si quis eatemerὰ ac
39쪽
ac superbe audeat scrutari, continget ei, quodicribit
-- Salomon scrutator maiestatis,opprimetur agloria. Occultae siquidem sunt diuinae prouidentiae dispositi'nes ac dispensationes, quibus quosda per misericordiam
liberat&saluat, alios per iustitiae suae seueritatem reprobat. Et in epist. I o. ad Sixtum, idem S. Pater. Cur inquit, Eumpotiusquam Lum4beret aut non hberet,seri tetur quipotemudiciorum λου tam magnum,profundum ta-Ne Ῥι. a men cauealpraecipitium. Ex mera si quidem gratia mi- si i sericordia Dei, fuisse The Talonicenses elactos, ampli'
num p .s, ficat, cum a belus una voluntate eorundem electione
- 'ς dependis dicit sicut apertius Luc. I a. cap. Dominus testatur dici licuis, inquit, patri vestro dare vobis ro gnum. His enim verbis, pura Dei benignitasvi misericordia manifestatur, non vllis meritis vestris praece. dentibus Sic etiam Ioan II cap. Non vos me elegistas, sed ego vos elegi; non, qui a se Deus videat ab eis elige n-dum, ipsosq; boni operis fructus allaturos,in in opere bono perseueraturos; sed praeuenit&elegit ut faceret bene operantes,&in bon erseuerantes. Quod pinsum ad Euangeli gratiam vocatis sepe admodum im.culcat 'postolu ,deo Corinthios monet, ut videant fiam vocationem. Eodem modo, Colos enses vult ui,
τιὸ . ia. nicensuimelectionis moralem euidentiam ex praedi-- -- cationis suae ossicacia, quia nonsermone tantum ad vos peruenit Euangelium nostrum, inquit,s d etiam inprimis
ex virtute, hoc est, ex signis, miraculis,4 admirandae virtutis operibus est confirmatum; deinde, in Spiritu sancto, litiguam scilicet mouente praedicatorum, atq; ad persuadendum faciente disertam, audientiumq; aures aperiente ad assentiendum . Nisi enim vis diuina
40쪽
ma,praecordiorum terram latenter praeparci,ac postea tinna k, .
det incrementum Mustra praedicator verba foris dis at
seminat, inaniter Paulus plantat, in vanum vero Sat Apostolus.
Quidam interpretes, Spiritu sancti don*rum . --
largitionem intelligunt hoc loco, Visibilem, qua su ,.. istapa per credentes inprimitiua Ecclesia contingebat, spe ex μι. .ctantibus omnibus diffundi; quemadmodum narrant Acta Apostolorum. νει me Deo, pist Alij et irintem,optimarum assionum alutariaeX a.det . empla in terpretantur, quae magis sςpe mouent,quam ipta terna praedicationis encrgia in audivnxium Ru λι- Lata rare immissa. Quod alti 'pismtudine, significat Vel cer Aootari titudinis indubitatum argum eptum,ad confirmanis dam omnino veram esse Pauli praedicationem, cu tot tantaq; indicia& testimonia attestabantur, maxi mam Spiratiis sancti abundantiam, qua Pauli sequebatur essicacem praedicationem acto autem, scribit Rom c. I s.ὶ quoniam veniens ia vos, in abundantia benedictionu Christi veniim Quam quidem donorum spiritualium plenitudinem, ita a Christo fideles ordinarie sumunt, ut tamen non sine legitimorum ministroruopera atq; labore,tanquam instrumento, ipsi non accipiant. Grat ergo agimus, inquit, scientes vestam --ctionem&certi, qualiter vobis Euangelium praedic ulmus,in virtuteo Spiritusancto, cum dubitata certitudine,quia non tam Verbis. quam factis, estis testificati coram Deo hominibus, Eirangelium essevirtutem, in utem ommeredenti.