장음표시 사용
21쪽
Eia, casus, mors , Cetera adeo mirabilia, adeo inusitata consentiant p Ja num scripsit Albricus radiatum 2 fulgidum pingi solere, baculum manu gerentem , quo sexu in percutit, ex eoque aquam educit: ineptus scilicet ego, qui Mosem illic putem inesse: itam cui alteri tributum id perhibent historiae, quam Moli, baculi percussu aquas e rupe elicere P Venerem describunt Oiphica, AEgypti lavacra tenentem , in thuriserae Syriae campis vagantem, Nympharum choro stipat an , Ic tripudiantem in litore: o ego laevus, qui Mariam Mosis sororem illic agnoscam , ex AEgypto digressam, trajecto mari saltantem in litore Syriaco , non longe a thuel sera Arabia,
tripudiantibus 2 tympana quatientibus mulieribus comitatam. Teme rarius ego quoque, qui inde ortas opiner Mulas Graecorum nomen id habuisse ex Mose, qui Se cantionibus suis celeber fuit , x Graecis μως dictus est, unde proclive fuit, 2 sororem Mariam item psaltriam a inpellare , c socias ut a Jovis nomine , nomen sorori Glaecis cerunt ζανῶ, quod est Latinorum Iuno , ut a Baccho Bacchas dixerunt; deinde ex Mariae R sociatam cantibus ac tripudiis idem adscriptum ea Musis ossicium: praesertim cum Sc .Egyptias suisse Musas scribat Diod rus, si Osiridis socias, quem Mosem esse demonstravit Vossus. Stephanus Monachius Prosessor Ler densis, quem multo magis ob singularem boni
tatem, candorem, aequanimitatem, innatum in maledicos &obtrectatores odium, & dilexi vivum , Je nunc extinctum desideto , quam vel ob popularitatem, vel ob eximiam eruditionem, qua paucos hac aetate pa- 'res habuit; scribebat ad me paullo ante obitum, deprehendisse se Venerem ipsam Mariam Mosis sororem; ex eiusque nomine, quod Gutta ma- . 'λ ris sa) exponi potesti finxisse Graecos Venerem ex spuma maris orta Gaudebam idem venisse in mentem viro erudito , quod iam pridem mihi.
Ergo acutam nominis originationem, quam primum excogitavit, gratulatus sum, Venerem esse Mariam iam ante a me indicatum esse monui,
quod ei exciderat. At qui illa repudiant, Iidem libros Veriti milium, Suis
spicionum, Coniecturarum, Dubiorum amplectunturA Quid ergo caussae esse dicam, cur laevia haec prodemur in aliis, abstrusiora ista 2 certiora in nobis culpentur Multa sane concurrunt: ac id primum, quod dixi, par - . tium studium,quo ita nunc turgescunt animi, ut ex hoc Religionis quam quisque profitetur discrimine , utit ad vituperandum paratus sit, vel ad Iaudandum . Facit id praeterea praecipitis iudicii temeritas , qua res nota satis exploratas, nec ex momentis rationum satis perspectas , nec fortasse satis intellectas, sed oculis strictim 2 per transen nam delibatas, velut summo iure plerique diiudicant. In musteo quodam opere , cum multa Demonstrationis nostrae Evangelicae capita venenato dente arrosa sunt, tum hoc plaeti pue , quod his Ethnicorum numinibus personam detraxi,
palamque o clarat novitius ille scriptor , parum sibi probari, quod dixi,
22쪽
Mosem esse Adonin, Mercurium,Osirin, Sera pin, Anubin,7oroastrem, Cadiamum, Apollinem,ac plerosque porro Ethnicorum Deos. Egone veroMosem dixi vel cogitavi unquam esse Cadmum p Cognoscite vero diligentiam hominis 2 acumen . In Syllabo capitum libri huius, nominibus Λ donidis, Mercurii, Osiridis, Zoroastris, Apollinis, 2 aliorum,per in istum quo ἀque Cadmi nomen strictim inspexerat. Nec attentius re explorata credidit, quorum nomina coniunxissem, eadem me de iis assirmasse ;&opinionem devi 1sime susceptain Iemere literis prodidit. Quemquamne an iis mo tam incogitante k omisso . non modo ad scribendum , sed ad aliena etiam scripta expendenda x vellicanda accedere ρ Et quae hominis vere- eundia est, ne essem malevolentiae suae 2 incobsiderantiae nescius, librum ad me suum ossiciose detulit. En laborum nostrorum gratia , quos postis quam graves la diuturnos in studiis literarum excepimus , fructum omianem plebeii alicu ius scriptoris levitas intercipit. Λc quani vi mecum Ipse Lepenumero caussam insaniae huius pruriginis contradicendi, carispendi , Ω calumniandi. Mihi uidetur illa valde probabilis, facile existi
mare homines inconsultos, iis se fieri superiores, quos erroris coarguant; quippe acutiorem hunc esse aut doctiorem, qui plus alio aut viderit aut sciverit. Frustra . Homerum insectatus est Zoilus, multaque eius peccata deprehenditi nec Homerus tamen desiit esse Homerus, vir scit cet maximus 3 nec Zoilus alius evasit quam Zoilus, vir Ievissimus Se despicatissimus. Multum praeterea obfuit operi nostro ieiunitas bonarum it Iarum artium , quibus continenter ingenuae 2 liberales doctrinae , quaeinque ita exaruerunt hac aetate, ut qui eas excolat rix ullus sit; qui excolentibus honorem habeat, plane nullus. Et tamen ad ea quae tractavimus, sine hoc instructu comitatuque accedere, perinde est, ut si ruborum mora, quod Ajunt, velis sine uncino distringere, aut ad iter sine viatico te accingas . QuJd vero praemii erit labori nostro apud homines similes hominis illius, cuius in libris nuper consignata est inhumana illa D serina vox: levem fore iacturam , si aboleantur superstues omnes veterum Philosophorum aut Poetarum reliquiae Haudquaquam sane ea mihi accellit confidentia, ii spiritus , ut libro nostro praefigere ausim tis ulum . hunc . quem Isagogicis suis Canonibus prae xit Iosephus Scaligeri - τιαπῆς, as κὰδὼς μω Nunio liberaDam discip6narum, O omnigenae do inae expers ingrediatur . Tantum licentiae viro magno dabat quaesita metitis gloria. Certum tamen ea, nostros commentarios, quibus ex sacris utriusque Testamenti sonti iabus hauritur Christiana veritas; ex primigeniis vero exemplaribus, in terpretationibus exoticis , ex profanis clararum gentium monumentis, Teltamentum utrumque illustratur 3 nihil voluptatis aut fructus asseris
23쪽
sacrarum literarum notitiam praesidii quaerunt, quam Quod libeta,& pois stilla. olim isti fuit generi usus apud priora secula et nunc in tanta luca
florentium nuper , iam senescentium literarum , eX Omnium retro aeta
tum memoria , ex reconditis 2 interioribus gentium omnium disciplinis, corradendae sunt opes , arcessenda subsidia , ad salutarem sacrorum Oraculorum intelligentiam & enodationem. Non id nesciebant Philo& Josephus , non primi Je doctissimi Patres Ecclesiae. Quorum exemplum nos secuti si culpamur, culpantur nobiscum una illi quoque . Ex hac humaniorum artium ignoratione Sc contem tu conflata est inepta,& insulsitatis plenissima, Se in libris nonnullis ad auctorum ignominiam exposita querela, de instituta a me Priapi cum Mose comparatione. Quod
sic interpretantur, quascunque commentitio huic Deo assinxie notas, quariscunque ossicia, quoscunque casus . fabulosa antiquitas , eadem me Mosi tribuere. Caussam ergo mecum dicat Artapanus , qui Mosem esse dixit Mercurium, hoc est, si egregios istos interpretes audimus, furem, Ienonem, doctorem suta citatis, professorem lenocinii, surum ac lenonum tutorem
di magistrum. Caussam dicat Vossius,qui Mosem ausus est assirmare esse Bacchum , ebriosum videlicet Se potatorem Idicat Bochartus, qui scribere Ron .erubuit , sanctissimum virum Mosem esse Typhonem , monstrosum, serum, inhumanum, impium , Deorum hostem ἔ Silo vero , hoc est, Messiam orbi promissum, esse Silenum, Deum illum ridiculum, hestertha Jaccho venas semper inflatum. Plectamur 2 nos, qui Mosem eumdem esse scripsimus ac Adonin, mollem hunc scilicet puellum 2 effeminatum, V neri χ amoribus deditum , ex nefario Sc incesto concubitu natum , qui Mariam sororem Mosis eamdem esse statuimus ac Venerem , Deam hane nempe auctorem omnis libidinis 2 impudicitiae. Plectamur iterum, qui
alios proposuimus Christi typos , Vaccam rufam, Hircum απεπομπαιον, Λdamum, Noachum, Samsonem, Da videm,Salomonem; quique Christum
proinde similem fin&imus pecudum, stolidissimae illius, huius salacissimae; tua item Adami, hominis noxii, Noachi repertoris vini , & aliquando tem uis In Eph.ς. lenti, Samsonis meretriciis amotibus impliciti; Davidis adulteri 2 h tb .micidan Salomonis mulierosi Se impii; quasi vitia haec eadem Christo tribuamus: absit dicta impietas. Prteposteri homines δt imperiti,quos iam in seq. S diu castigavit Hieronymussa , cum ob assimilatum Adamo Cia istum ab Idir Λpostolo Paulo, acta omnia, licta,ae notas Adami in Christo requirere ne Meminissent pervulgati ad agit, similitudinem omnem claudicare. Ipse se I. Σ'. Lapidem, se Viam,se Vitem Christus b)appellat; Johanneste Agnum; Pe-
ωὶ trus D Paulus d)Petram,2 quidem ostensionis ac Icandali. Λn ut durus oc.' A sE4' is Seus,an ut pedibus nostris proterendus, an ut truncus x stipes, an utS Rom. q. hebes,esse significetur Pudet inscitiae 2 stuporis. Scirent vero censores 'i' nostri, Priapum, ut oc reliquos Ethnicorum Deos, effgies esse rerum nat
24쪽
ralium, aut Heroum veteris aevi; plures eiusdem rei extare nonnumquam
imagines in sabulari historia; eamdemque aliquando rem pluribus imauginibus significari. Praeclare Plinius sa) r Iovem,aut Mercurium, aliterve se alior intor se vocari, ct esse caelestem nomenclaturam , quis non interpreis Lib. .cap. tatione naturae fateatur Id & ex Macrobio μ intelligas,qui Deos omnestinum esse Deum, atque eos Solis simulacrum, suse docuit , intelligas Sc satum. ex aliis Scriptoribus vetustis Sc novit iis, qui occultas fabularum fignifica is lib. . cap. eiones explicarunt. Atqui Priapo hi tradunt , vim genitalem Solis 2 7 Ret tacunditatem naturae adumbrari. Quamobrem 2 cornu copiae gestans fingebatur , 2 patre Baccho natus , qui Sol est Macrobio. Sed Se Sol ipse dictus est nonnullis; sons nempe Uitat, u Naturae parens. Eumdem quo que esse volunt plerique ac Panem,qui Naturae universitatem vel nomine exprimit, eumdem plerique ac Bacchum sive Osiridem, eumdem ac orum sive Λ pollinem , eumdem ac Thoyth sive MercurIum , eundem ac Marsyam . eumdem ac Typhonem . Quibus cum designari Mosem iam alii ostendet Ini, id ipsum ab iis ostensum est,quod a nobis, Priapum videli cet esse Mosem. Quidquid vero obscoenitatis inerat in commentitii huius Dei simulacro, idem extabat Se in simulacris Panis , ori, Osiridis, Mercuriril , Marsyae, x Typhonis. Sed quid ego conor expugnare inscitiam hujus se viPante ex pu quandus est livor 2 malignitas. Nunc satis iaciendum Geo in metris, quibus dolet, quod a me depressa est sua disciplina, quam Se propter dignitatem , 2 multo magis instituit nostri gratia , extolli a me deis
huisse contendunt. Cum enim principia quaedam moralia a ac ea praesertim, quibus incumbit opus nostrum, non minus certa statuamus esse
quam Geometrica: quo plus, inquiunt, firmitatis concessum fuisset Geometricis , eo plus nostris roboris accessisset. Nos quidem satis multa videmur illic ad nobilissimae disciplinae commendationem attulisse. Uerum est modus in rebus, nec postulandum est Geometris , ut vanis opinioniis bus, quibus inflati tument, cum veritatis dispendio obsequamur . Dein de cum utrorumque principiorum firmitatem ex plurium hominum a Lsensu spectandam esse docuerim , exquirendus omnino fuit assensus ille, cautaque eius investigandae; quo aliter sieri non poterat , quam rimandis Geometriae vitiis , iisque consulendis Se appellandis, quibus ea iam ante fuerant perspecta. Persequantur reliquas criminatIones. Nimis multa vocabula Graeca, quasi per ostentatione in , operi aspersisse me queruntur. Futilem enimvero Se paerilem ostentationem, quam trivialibus magistris relinquimus. At si quis attendat animum , facile agnoscet, tum me so Ium usurpasse Graeca, cum Latina deessent,subsidiumque in egestate a d Neioribus sumsisse . Quod non in prosa solum oratione, sed Jc in versu quo- stetque, a Romanis factitatum est . Cum Graeca quaedam attulisset Agellius, Libris.
6 velut imuli querelae occurtens, subiecit: Haec egosupersedi vertere, ς-P
25쪽
qnya notis ἰηeonditis vocibus utendum fuit, quar pati aures per insolentiam vix possunt. Λtque id ipsum re expertus sum: nam cum muli rum desiderio vellem satisfacere, Se in nova hac editione Graecis Latinam inter pietationem subjungere, ea fuit verborum penuria, ut circuitione uti necesse aliquando habuerim. Eadem inopia coacti vocabula quaedam adhibuimus, quae non serat purioris aevi Latinitas. Id nos exculavimus in ipso pene aditu operis , nec nunc quidem mutavimusradmoniti, cum emendationem respuat inopia, cumque dogmatum 2 rerum ab usu communi semotarum tractatio munditiarum illarum fere aspernetur curam, nec repudiare liceat voces Ecclesiae Christianorumque consuetudine conis secratas, adscitis elegantioribus. Ouod cum olim secisset Castalio, sacrorum Librorum interpres , placuit sortasse Grammaticis, prudentioribus
viris ineptire visus est. II commune omnium fere es artium, inquit Cicero sa), aut xova fant roram facieuda nomina , aut ex aliis transforenda . Ruod si Graci faciunt, quauto id magis πobis concedendum es Jam quid lit nova hac editione praestitum , si quis requirat ue rem paucis
verbis expediam . Emendata fuerunt quaedam, nonnulla castigata, mulinto vero plura adiecta, illustrandi caussa vel confirmandi quae reprehens tum stilo aut querelis fuerant perstricta . Sed nimis diu Lectorem moror: qui sive aequus nobis benigniusque continget, quod optamus , sive alienus I aversus, quod patiemur facile, fruemur tamen recti consilii δc uintime collocatae operae conscientia.
26쪽
Cum In Praefatione hae Auctor mentionem Deerit Viri euiusdam elar Um I, qui
Demonstrationem E angeli tam , cum primum in Gallia prodiisset, a Fratremuneris loco sibi missam, justa commendatione suerit prosecutus , ejus episto iam hic adponendam duximus.
MELIS HUETII opere de Demosratione Evangelica reperi re vix possum , Fratrum optime . Nam etsi quiris illustrium ingenioram foetus, queis ad solidam sapientiam princitur,mo
de Hent fateor tamen, ita impense me sitis operis uinone captum, ut magnopere feculo gratulandum judicem, reperto lavio ingevio, cui insi-citam eruditionis ac judicii vim circa ejusmodi potissimum materiam occupare placuit,quam nobilitate ac utilisate sua nulla alia superat. Augusta heic omnia, ornata, ad gravitatem composita , qualia maximi Regum Filio offerri decebat. Nibit heia Occurrit, quod pulverulentam illam,aut ad lacra sacerdotum attemperatam raeologiam redoleat sed omnia ad viπ- dicandam divinorum librorum ausuritatem, eorundemque genuisos fσπ fur accommodata. Nec minus placet mascula illa libertas, procul a superstitione ac fervili obsequio remota,citra quam non video,qua ratione di Oini Codicis integratas adversas profanos tomines eo modo vindicari queat, is quis adbuc negare audeat illa, qua ipso communi sensu comprobantur , cordatorum ludibrio fefe exponat. In primis autem id egrο-eium, quod haec materia ad genuinam demonsratibnum formam revocatur per quam solam,exclusis vacillantibus disceptationifas, res ad i quidam ct immotam veritatem deduci potest,ct per ρaam totius operis compugc ita conserta es,ut qui eam convellere ararediatur, communi Bominam Rc dicio se defestum, aut vesana malitia perditum arguat. Sic ut neqtae ex antiquis Patribus, neque e recentibus Scriptoribus,allum in Boc genere opus videam, cui metii scriptum non aequiparari , aut anteferri mereatur. Enimvero uti hanc laudem,quidquid es honorum Ofolide docD-vum, metiano libro libenter tribuit; ita ilitiae apud me peculiarem asi-matio m meruit, quod ex eo spes mihi nata Dir alterius operis, de quo nescio an multis in mentem veneris. De quo vos possum , quin tibi nauc, Fratrum optime , paucis exponam. Non puto ullum bonum oe cordatum esse , qui non optet, quidquid es risianorum s unitare Spiritus Deum colerer, quique non ingemis sit,
27쪽
ob iscrepantes circa saera opiniones inter se dissidere, qui omnesIesam orsum Salvatorem sese profitentur agnoscere. Has dissensiones non a genio veritatis divinae , sed a malitia humani ingenii promanare, mihi quidem dubium nou est. Nisi tamen omnia me saltant, haud modica sarum litiam pars e labrico ac dissoliato modo provenit, quo Neologia vulgo tradi solet. Cui incommodo remedium haud spernendum afferri posse dudum persuasui fui, si TZcologia Chrisiana in formam joae artis per continuas demonstratioves digesta adornetur ι ut uempe praemissis necessarus definitionibus, ac.s opus fit, risu tir, tum indubiis axiomatibus,capita Chrisianae religionis ad salutem nec
