장음표시 사용
181쪽
pestates & tonitrua excitentur, fores effringa
Non ab animabus separatis; licet enim plures illarum varia idiomata edoctae sint, & valeant tum se , tum corpora movere : vix tamen crediderim iisdem vim tum movendi, tum cognos cendi inesse tantam, quae immania pondera a tollat moveatque, & domos concutiat, aut etiam penitus evertat , actus internos imaginationis noscat,&sine alio externo indicio prodat. Deinde vim motricem animae separatae inesse majorem quam conjunctae non putem. Ratio est,
quod nullius formae operatio a proprio subjecto, modo bene affectum sit, impediri aut retardari possir; aliter unio formae cum subjς ho suo efficeret illam impersectiorem , essetque ali-Τuomodo contra naturam illius , cum tamen umma sit illius per se stio , eique maxime naturalis. Nec dicas, ab humore melancholico ingς-nitas animo rerum nationes excitari: unde fievi linguis agnotis pletique loquantur. Nana t. etiam in aliis qui arreptilii non sunt, saepe humores concitantur , nec tamen concutiuntur illaenot ones ad aliena idiomata opportunae. 2. Licet illae notiones ingenitae concr terentur ab humore melancholico, adhuc opus esset causa intelligente , quae ipsas componeret .& ordinar ad bene loquendum , nam intelligentis est ordinare : at quae alia causa posset ordinare, nisi angelus t Deinde falsum est notiones ejusmbdi esse ingenitas ι aliter exirent aliquando in actum, quia nulla forma quae inest a natura, impediatur ob naturalem nextim ejusdem animae cum
subjecto , adeoque concusso humore, abditarum
182쪽
scientiarum deberent homines recordari. Quid quod liu more commoto peta inde homine S ad reis Tum notitias plane reconditas & homin 1bus iguotas excitari deberent , atque ad idiomata peregrina proferenda ξ si enim possunt linguam antea sibi agnotam proferre , cur non & alias rerum proprietates aperire, novas tradere disciplinas λ Mitto qubd energumeni saepe loquanis tur alieno idiomate , lingua prorsus immora, aut etiam extra os ad 'mentum prominente, & ore interdum clauso ; quod argumento est aliena 3c peregrina idiomata a natura intelligente dc imagines intus ordinante formari. Mitto quam plurima ad formationem unius integri idioma iatis concurrete, quae ex fortuito notionum con- cursu aliave causarum naturalium applicatione
non magis cognosci possint quam Ilias aiat 9Eneis ex coitu charaAerum sine causae intelli- 'gentis directione formari. Non nego tamen ab humoribus concitatis, praesertim melancholico, multum juvari daemo nes in vexandis alieptitiis , qui ideo nidus diaboli vocatur ι odemque purgato & expulso minus torquere. vatio est, quod materiam dae mones non immutent, hisi applicando acti'apassivis, 3c bilis atra furori concipiendo sit m xithe idonea. Cbnfirmatur amplius 'assertio exemplo serpentum quos magi in aula Pharaonis exhibuere. Nam sive veri fuerint 'per conversionem vixgae in serpetites, sive aliunde transsati; nulla tum erat causa necessalia aut libera , quae id praestare pontit, non ' aEr ambiens , non lapides, aut reliqua corpora animata , ut patet. si sit causa
183쪽
aliqua oeculta, cur potius ad arbitrium nutumque magorum, quam iisdem nihil operantibus virgae illae animabantur in serpentes Θ Iam si aliunde translati , quae causa tam velox , ut ad nutum magorum in ictu oculi serpentes e longinquo , spectante Pharaone, sola virgarum projectione , transferre potuerit Nec dicas vim verbis magorum inditam haec
patrasse prodigia. Nam si quae vis indita fulta
set, Velinaturalis, vel supernaturalis fuisset. Non naturalis , quia nec verbis scriptis, nec ore prolatis energia vlla inest; non scriptis , quae nihil virium e characteribus accipiunt; non ore prolatis , quibus , si significationem ex hominum arbitrio impositam excipis , nulla vis inest praeter sonum & aeris fractionem. Non supernaturalis, quae a Deo non imprimitur nisi ad honestum & supernaturalem finem ι vis autem magorum exerit se tantum ad perniciem corporum& ruinam salutis animorum. Superest ergo ut λdaemonibus ex pacto cum magis inito , serpentes illi aut aliunde celerrime transati sint , aut certe ex putri materia procreati. Objicies I. Moyses nullam fecit mentionem naturae angelicae. 2. D. Augustinus lib. de quant. animae c. 34. Sc lib. 83. quaest. q. 14. & lib. 3. contra Maximinum c. 1 f. sensisse videtur inter Deum & animam nullam substantiam interjici. 3.
Non potest explicari , quid sit angelus.
Ad I. resp. creation ςna angelorum ideo λMoyse praetermissam , quod rudi adhuc & sensibilibus addicto populo Deus nil nisi sensibilex corporeum proponi voluerit, per quod Pa Iatim ad ipsum assurgeret.
184쪽
Ad L. Iisdem locis Auσustinus agnoscit ange-Ios, quos alibi, sed praesertim lib. II. de Civit. C. pugnat caeteris rebus creatis longe praestantiores esse: quare dicendum est animam non secundum gradum speeificum , sed genericum spiaritus creati acceptue. His adde, lio. I. Retrach. c. 16. si quid minus sane scripserat, his verbis revocasse: Vbi dixi quod anima melius, id Deum incimus , magis dici debuit omni eremo melius. Ad 3. respondςbitur articulo sequenti. ARTI cu Lu3 II.
De causis angelorum ct modis essendi.
DII o hie articulus explicabit. Primum, quaesit natura angelorum: secundum, quo producti sint & quando.
I. sit angelus, seu qua sit causa
UNICA Oa- 'Epi Ni x Io cujusque rei duplexsERYATio. I. cdm sit; altera nominis , cujus vim notionemque explicat : altera rei, cujus naturam intimam & affectiones aperit. De utraque sitI. AssERTIO. Angelus, si vim nominis spectas, nuncius est quo Deus Vtitur apud homines. Hanc originationem evolvit Augustinua in Psal. 3o3. Spiritus , inquit , angeli sunν , ct cum stiritus sunt, non sunt angeli s eam ven mi tuntur , sunt angeli. Angelus oscii est nomen .noa natura. maris nomen natu I Spiritus est. Ieu
185쪽
ris oscium , angeIus est; ex eo quod ea , οἰritus es ; ex eo quod agit, angelus est. Dicitur etiam daemon quasi , id est , sapiens, quia res naturales in suis causis pervidet ς genius , quia
occulta virtute agit : anima caeli, quia motum
astris imprimit, ipsisque tanquam forma assistit: minor deus ab excellentia, qua ad Deum pro . pius accedit. II. ΛssERTIO. Angelus definitione quid rei, est substantia creata completa pure spiritalis. Brevius , spiritus creatus purus. Dicitur substantia, ut 'diuinguatur ab accidente. Creatura, ut distinguatur a eo , qui est ens a sedc increatum ; angelus vero ens ab alio , itaque creatum. Completa , ut distinguatur ab anima rationali, quae est 'pars' hominis essentialiter inia completa. Pure spiritalis, vi ab homine discrepet, qui naturam habet ex corpore εc amnia
Ex hac definitione 'quatuor infero. I.' Angelus constituit quoddam genus entis Deum inter & hominem medium; Deo quidem imperfectius, sed
perfectius homine. 1. Et quoniam medium participat rationem extremorum, hoc est perfecti nes utrique extremo communes & quasi affines,
hine vides cur sit substantia & quidem creata. . Distinguitur essentialiter a Deo , corpore, M homine. 4. Quare de angelo negari debent quae primo & per se tres illas naturas constituunt, auxia istud pronuntiatum : essentialiter di
ferunt, diversas habent ratisnessperisteas sui conis stitutivas. S. II.
186쪽
META PHYSICAE. II. De causis angelorum extrinse eis.
UNic Oa- A usa extrinseca duplex cum sit. SERvATIO. essiciens una , finalis altera : quae
rimus hic quae sit causa essiciens & finalis angeli. I. AssERTIO. Angeli producti sunt a Deo
per creationem , & quidem immediate. Tres sunt partes assertionis : prima , quod angeli a Deo producti sint; secunda, quod per creationem producti sint; tertia, quod immediate.
Probatur prima pars. I. ex Concilio Latera nensi cap. Firmiter, in quo habetur, Deum ab initio temporis simu I utramque condidisse natiiram , iritualem corpore.)m , angelici m videlicet o mundanam. Probatur 2. ratione: angelis et sunt qntia a se , vel a Deo producti: non sunt entia a se ; essent enim Deus, quod de- naturae angelicae. Deinde si essent a se, non essent Deo iubjectitat sunt boni quidem sponte , mali autem in viti: hinc Dei miniseri, famuli , interpreιes divina voluntatis a SS. Patribus appellantur. Probatur secunda : vel producti sunt ex prae-jacente materia, vel ex nihilo subjecti: non ex pr jacents mayeria, quia puri spiritus: ergo ex nihilo subjecti: ςrgo per creationem ; omnis enim productio substantiae crςatae est vel creatio
Confirmatur assςrtio: non potuerunt produci per generationem spiritualem, ut Verbum ι aut per processi'nem, ut Spiritus sanctus: quia utraque productio est communicatio iraturae, non
187쪽
tantum participatio , habetque terminum non tantum similem , sed consubstantialem. Porro angeli non sunt Deo consubstantiales, sed similes ue naturam ejus non communicant, sed participant tantum.
Probatur tertia ex superiori, quia cum virtus creandi ita sit Dei propria, ut creaturae commv. Dicari nullatenus possit, consequens est, angelos a Deo fuisse immediate productos. Itaque erravit Avicenna , cum somniavit, a Deo creatum
immediate primum angelum, a quo deinde secundus , & a secundo tertius productus sit. At quando & quo in loco creati sunt Ut respondeam sit. II. AssERTIO. Angeli creati sunt in tempore & simul cum hoc mundo sensibili. Probatur prima pars et vel creati sunt in tempore, vel ab aeternor non ab aeterno, quia creatura quaelibet fuit tota aeternitate anteriori sub non esse sui , quippe quae sit ex non extantibus juxtra Patrum placitum. Probatur secunda. I. ex Cone. Lateran. jam citato , ubi Deus dicitur simul initio temporis condidisse utramque naturam. 2. ex D. Thomat angeli sunt pars universi: ergo condi debuerunt una cum aliis partibus ; pars enim tiam persecta esst, cum eiu in suo toto ; impexsecta autem, clim est extra suum totum. Porro quod non ante primum diem producti sint , patet ex eo quod Exod. h. Deus dicatur sex diebus omnia condidisse: nec ante caelum & terram , quia in principio, id ea, primum ρω ante omnia , oeavit Deus calum terram. Qubd item primo die conditi sint, Iob ipse innuit c. 38. cum alti, tum
188쪽
eum Deus fundamenta terrae appenderet, filios Dei, id est, angelos , fuisse. Mitto quod nomine cati plerique Patru angelos interpretentur , quorum dignitati id maxime congruebat, ut essent primum Dei opus ad extra & initiummiarum Domini , ut ait Propheta de primo augelo loquens. III. AssERTIO. Angeli in caelo probabiluis conditi sunt. Probatur, quia naturae pu-xioli purior debetur locus , cuJasmodi est caelum. Deinde in eo loco condi par fuit, ex quo
naturae corporeae commodius praeessent. At quodnam fuerit illud caelum, disputant inter se auctores. Alii in caelo empyreo pugnant procreatos fuisse , tum quia caelum empyreum contem plationi aptissimum est, cui potissimum vacare purae illae mentes debent : tum quia nobilissi- mis substantiis nobilissimus debetur locus : tum quia ex illo supremo caelo, cujus vis ad omnia late corpora subjecta pertinet, influere inmundum in seriorem debent. Alii in caelo sdereo conditos volunt, I. quia Isai. I 4. Lucifer jactae insolentius se ascensurum in caelum , ergo non erat in caelo, saltem supremo. tum quia mimis
decebat beatorum sedem labe peccati foeditis inquinari. Alii apud Aug. lib. II. de Gen. ad liti. putant bonos in caelo , malos in mundo inferiori productas. Sed minus probabiliter, cum enim unam rempublicam efficiant spiritus illi, in uno loco creari debuere; deinde qui in inseriori mundo conditi, culpa nondum commitasa , puniti fuissent. Ubi ubi porro exeati sint, certum est rebelles spiritus indidem dejectos . eisque deberi duplieem locum, alterum ratione
189쪽
culpae, qui est infernus , alterum ratione exercitii & tentationis, nempe ad rem , quem libenter incolunt, ut nobir facilius nocere possint, juxta illud Lucae c. 8. Rogabant astum ne r eraret illis , ut in alnsum ιrent ἰ poenam interpretantes sibi haud levem , ab eo loco expelli, in quo nobi, obesse possent. III. ΑssERetro . Causa finalis creationis angelorum fuit gloria Dei. Probatur I. quia finis partis idem eth qui δc totius r universi finis est gloria Dei: ergo & angelorum , qui sunt pars universi. 1. Quia cum sint pars mundi nobilissima, & maximὲ intellisens , utraque Dei gloria clim objectiva , tum sirmatis in iis potissimum elucet: in iis enim se ipsum Deus tanquam in nitidissimis speculis expressit clarius , dcsgnavit perennius ,& suavius pinxit ; δc aliunde
ab ejus cognitione nunquam avocantur, cum se totamque naturam perfecte cognoscant; & si beati sint, assistant eidem atque intime contemplentur.
f, III. Angeli sint incorporei, or, simplices.
I. OasER-T Neo RPOR Eu M idem est ae sp VATIO. 1ritale ; prorsus spiritale, quod nee
quantitas est, nec quantitatem exigit haec enim est: communis notio spiritalitatis , quae crassam illam & solidam entitarem, quam habent Omnia corporea , a subiecto suo penitus excludit, juxta illud Lucae 14. Spiritus carnem ossa non habet. II. OasER ATIO. Simplex opponitur
190쪽
eomposito ; compositio autem alia est phvsica, alia metaphysica , alia logica, ut alias diximus: hinc multip: ex quaestio nascitur de angelorum simplicitate & compositione
III. OasERvATio. Duplex suit sententia circa spiritalitatem angelorum. Prima. quae est quorumdam vere sum Theologorum, docet, angelos ex aethere: s ac sub talisinnis corporibus constare , quae tamen non impediunt quominus spiritus dici queant. Hanc sententiam videntur
tenuisse SS. Jul in iis in Dial. cum Tryphone; Ephraim serm. de natur. Dei minime scrutanda , ubi ignea illis corpora assingit , Caesarius Dial. I. interp. 48. Origenes in lioris ; Augustinus , licet dubitanter , aliique plures. Secunda, quae est omnium Theolog rum hujus aetatis , pugnat esse prorsus incorporeos. I. AssERTro. Angeli sunt substantiae pu- spiritales. Ita multi e S S. Patribus. Ignatius in epist. ad Trallaanos qui μωμα ε
ncorporeas naturas, vocat Gregor. Thaumat qui σω μή ς διπα λεις , ineorporeas virtutes D. Chrysost.
Hom. 22. in Genes. Se i. in Matth. Fecit, inquit, angelos is archangelos ac reliquas ineo poreas fudistantias. Et inter Latinos Marius victolinus, Lactantius , &c.
Prob. I. ex Scriptura, quae angelos 3c daemones spiritus saepius appellat, & quidem sine restrictione, ut ad Hebr. i. omnes sunt adminia pratorii spiritus. Apoe. i. fit mentio septem spirituum Qui in conspectu throni Dei sunt, & patas m in Evangeliis daemones spiritus immundi vocantur. Scripturae Concilia suffragantur αPatres, Concilia quidem , Lateran c. Firmirer,