장음표시 사용
201쪽
' Quaeres an de fide fit, ansgelos esse sy:ritales substantias. Resp. non id de ii initum esse ab Ecclesia ; vri de sententia quae iis corpus affingit, censeri non debet haeretica, licet temeraria sit, quod communi omnium Doctorum sensui repugner.
6 V. An angeli sint incorruptibiles.
U Ni A OB-TNCORRuPTIE1LE dicitur quatu SERVATIO. 1 modis. I. Q isd a nulla causa creata destrui potest. 1. Quod ex natura sua exigit in aeternum conservata. 3. inod nequidem a Deo per absolutam ejus omnipotentIam
destrui potest. 4. Qiuod est ita immutabile ex natura sua, ut non possit alio atque alio modo assici His observatis sitI. ASSERTIO. Angeli sunt incorruptibilos primo & secundo sensu , id est , non possunt ab ulla causa creata, nec a Deo, quandiu agit ex potentia ordinaria, destrui. Haec assertio sequitur ex superioribus 1 si enim angelus est lubstantia spiritali; , eaque simplex , niti: l est valentius in natura, a quo interire possit; & aliun de ex natura sua exigit Dui concursum, quo jugiter sustentetur. Probatur amplius. I. Non implicat dari creaturam, quae semel producta in tempore , exigat conservationem pramae causae: ergo non id augelis est denegandum. Et velli cuin non mimis spiritalis sit angelus quam ' ima rationalis;
imo in gradu spiritalitatis persectiori constitutus ab intrinseco & ex natura sua perinde i corruptibilis esse debet. Praeterea ex Cassiodois
202쪽
lib. de anima c. io. Vnum atque simplex habere nescit adversum, i, eo semper manet, quoniam in es tia sua non ha et litem : at angelus est subitantia simplex : ergo semper manet, adeo que immortalis est. II. AssERTro. Angeli non sunt incorruptibiles tertio & quarto sensu. Probatur: quia ut liberE a Deo conditi sunt per creationem, ita & libere destrui possunt per annihil aliouem. Ratio enim dominii supremi in Deo exigit, ut quod libet ens creatum, cum sit ens a Deo ,1ubsit pei secte dependeatque dependentia, quae potest cogitari maxima, a suo creatore , a quo
proinde destrui possit, cum ipsi libuerit. De-ande angelus potest mutari secundum qualitares quas in se recipiat, dc in se cogitationum peraeque ac volitionum vicissitudinem admittit: ergo potest tertio & quarto sensu corrumpi. Hinc illud pronuntiatum Epiphanii haeres. 76. gedi. quid enim habet principium , finem etiam habebit,st ei libuerit qui ei quod initium accepit, ut esset
tribuit. Itaque immortalis est: incorruptaeque naturae angelus, si cum efficiente causa creata comparetur, quia nulla est a qua possit extingui; mortalis autem & interites capax , si ad irsum, a quo solo perimi potest , tonditotem
Objicies i. Solus Deus habet immortalit tem , Ex D. Paulo Timoth. 6. 2. Angel.S ex natura Lua est capax ut a Deo annihil etur : ergo ex natura sua mortalis est. 3. Si quae ratio probaret angelos esse incorruptibiles, maxime quia non habent contrarium : at dantur qualitates
quibus nihil est contrarium, quae tamen desi-
203쪽
nunt paulatim , ut species inteationales, nus & impetus impressus et ergo , &c. Resp. ad i. dist. solus Deus habet immo talitatem, id est, incorruptibilitatem qualemcumque, nego; angelus enim clim sit substantia simplex & uniusmodi, hoc saltem sensu incorruptibilis est, quod nec ab ulla causa creataeficiente, nee ab ipso Deo juata exigentiam
Ad 1. dist. angelus est capax ut a Deo anni-hiletur , juxta exigentiam angeli naturaliter agente, nego ; agente supematuraliter & contra exigentiam naturae angelicae, concedo. Ad 3. concedo, aliquas esse qualitates , quae licet a Deo isto conserventur, & contrarium non habeant 3 tamen perennem sui conservati
nem non exigunt: ad nego id ipsum de iubstantia quae , subjecto non pendeat, & contra-vio careat, dici posse. Dispar ratio est , quod aecidentales illae formae propter imperfectionem suam non exigant semper esse. Non exigunt autem semper esse, quia iubjecta quibus sunt aliquomodo violentae, illas non semper exigunt; substantiae autem quae subjectum non habent , exigunt semper esse , quando sunt compositionis expertes. Instabis: Si angeli exigunt ex natura sua conservari, non bene dicuntur a SS. PP. non na- rura , sed gratia & beneficio conditoris immortales. Resp. angelos hoc sensu dici 1 SS. Patribus beneficio conditoris immortales, quod non sint a se ac sine dependentia, sed per donum creationis & conservationis immortales.
Itaque clim dicuntur angeli a D. Damascena
204쪽
ib. 1. de fi4e c. non natura, sed gratia Delmmortales, ibi gratia late sumitur pro benefi-io conservationis , sine quo nulla creatura iurare potest. Unus quippe Deus habet im-nortalitatem sibi essentialem &prorsus indepen- lentem,' quam pro nutu suo creaturiS largitur, ed cum dependentia & limitatione. Ex dictis hactenus multa inserri, possunt. I. Cum ingelus sit ens ab alio, pendet a Deo quadruplici ζenere dependentiae; I. in productione, et . in con-
ervatione, 3. in operando, 4. Vt beatus sit. 1.
.imitatur Sc finitus est in natura, quia Deum antam participat, adeoque partem Illius dun-
axat repraesentat ; non enim est leo aut homo, tuta limitatio unius entis excludit alterius per ectiouem. 3. Ex limitatione naturae sequitur limitatio in omnibus praedicatis tum transcenis
ientalibus, tum categoricis ; est enim perfestionis finitae. Item mensuratur tempora , loco c cognitione: tempore , quia finitam habet iurationem saltem a parte anteriori, de aliun-le destrui potest Deo , cum voluerit ; loco , non est ubique ι cognitione , quia comprehenii potest etiam ab intellectu creato. 4. Angelus, quatenus est ens pure spiritale , est omnium entium creatorum perfectissimum ; caeteri enim gradus entis sunt longe imperfectiores gradu intelligente: natura enim pure intelligeas
est omnis concretionis expers ; alias item naturas in se format, cdm lubet, datque illis novum esse intentionale, se ipsam quodammodo reproducit, dum se cognoscit, rebus long E di sitis & maxime abditis sistit se praesentem, & ita divinam immensitatem quodammodo aemula-
205쪽
tur. Praeterea est totus actus physicE , totus ita , totus antellectus, totus mens Dbtilissimus agillimusque, nunquam ab opere cessans , defatigatus nainquam . nunquam sene icens. nuri- quam dormiens. Denique nullo aspectabilis oculo corporeo , aliter potentia ferretur extra ol, riectum suum, quod debet esse sensibile. Hi ne licet Deus magis distet ab intellectu creato in ratione enris, quam angelus ab oculo ι ramen minus distat in ratione objecti & potentiae.
DISPUTATIO ILDe proprietatibus angelorum.
Aera Nus de natura & conceptu qii id ditativo angeli egimus inunc ejusdem affectiones prosequimur. Et quoniam aliae sunt communes , quas transcendentales Philosophi appellant; aliae particulares, quas categoricas nuncupant: primum de transcendentalibus , de categoricis deinde disserernus.. ARTICu Lus I.
De propraetatis iis transi ndentalibus ana.
gelorum. PROPRia et As transcendens triplex euiri sit, unitas, veritas & bonitas ; de unitate Primum angeli, tum de veritate, postremo ἐα
206쪽
bonitate agemus. Rursus cdm unitas duplex se, una metaphysica, altera physica, quae& vnibilitas dicitur; praus de unitate metaphysica disputabitur, quam de unitate physica.
UNlCAOB I PL E x unitas metaphysicars ERYATio. I generica, qua multa specie distincta, dicuntur unum genere et specifica, qua multa distincta numero , dicuntur unum specie enumerica , qua quidpiam est unum numero. Hinc triplex quae itio nascitur circa angelorum unitatem S multitudinem. Prima, an multipi cari pollini angeli tum genere , tum specie, tum numero. fecunda, an re ipsa sint plures specie. Tertia , an sint plures numero. I. AssERTIO. Angeli multiplicari possunt genere, specie & numero. Probatur I. quia nulla contradictio apparet in illa triplici multiplicitate intelligentiarum : si quae enim essea contradictio, vel ex parte Dei, Vel ex parte naturae intellectualis set renei et : non eg parte Dei, quia Deus, viro te ens simpliciter & peressentiam , est infinite participabilis et non expa
te naturae intellectualis creatae, quae cum nn
ta sit & certo perfectionis genere conclusa, multiplicari potest specie, aut genere, imo & numero , ut Lis iis postea ostendam. Et vero quidni angeli con eniant in aliquo genere remotiori spiritalis substantiae, & differant genere proximo , sicut homo dc planta conveniunt in genς-- re viventis, δc discrepant in genere animalis .
CettE solius est infinitae ossentiae, comparsm
207쪽
naturam vel superiorem excludere: Probatur
Non repugnat dari diversos tendendi modos in objecta intelligibilia , qui angelis conveniant, clim sint in infinitum multiplicabiles: ergo potest dari specifica & generica angelorum di er- sitas. Quidni enim detur uni angelorum ordini unus tendendi modus, quasi suus ac proprius, ει alteri etiam ordini alter quoque tendendi modus genericus, qui aliis ordinibus communis
II. AssERTIO. Probabilius plures reipsa sunt specie angeli: Probatur I. Varietas specie- tum in mundo sensibili & corporato commendat Dei potentiam , &ad ordinem universi haud
parum confert: ergo & varietas specierum angelicarum potentiam Dei mirifice commendat. Probatur 2. Non repugnat dari angelos specie diversos: ergo vere dantur ; ex quo enim capitet repugnaretὶ An ex parte omnipotentiae divinae,
quae vi in'inferioribus gradibus entis potuit tot rerum species producere , M vero petoduxit, ita in supremo gradu intellectuali potuit & debuit plures species procreare ὶ An ex parte substantiae 1piritalis completae. At huic multiplicitati nec simplicitas illius substantiae , nec perfectio officir; non simplicitas, quae sicut non excludit ab intelligentiis compositionem ex essentia & exiastentia, ex natura & supposito ; ita nec compositionem ex genere & differentia respuit. Non perfectio illius gradus ; clim enim natura angelica finita sit, potest una a nobis intelligi es.sentialiter perfectior altera; & aliunde vis in- . telligendi in Deo infinita cum sit, potest magis φc magis a natura creata participari.
208쪽
Confirmatur: SS. Patres docent angelos grainxiam a Deo accepisse naturae suae accommodaistam et ergo supponunt inaequalitatem eorum in natura ante omnem gratiam. Ad haec, si distin-& ordo specieiuni in inferioribus gradibus corporum universum mirifice ornat, quanto
magis distinctio specierum in substantiis separatis universi pellectioilem augebit. Denique hominem inter & imperfectissimum animal pluris species inve aias: ergo multo magis inter Deum & hominem qui in gradu intellactuali a se invicem summe distant, par fuit multos gradus naturarum intelligentium specie inter se differentium reperiri. Objicies i. Ex D. Basilio lib. contra Eunomium in principio , augeli omnes sicut sunt appellationis unius : ita sunt ejusdem naturae inter se. Et ex D. Athanasio , angelorum , a changelorum , &c. una est essentia, sicut una esst essentia hominum. I. Intor animas rationales non est distine to specifica: ergo nec inter angelos.
Resp. I. ad S s. Patres , eos perinde locutos de natura angςlica , atque de una specie instar humanae , quia sicut id in quo homines conveniunt , est in iis perfectissimum : ita id in quo angeli conveniunt, perfectissimum est , nempe gradus spiritalis intelligςos & a materia omnino abstractus. Ad 2. dispar ratio est , quod an iama rationalis sit alterum extremum totius latitudinis gradus intellectualis , adeoque infimum,3c adeo summe distans , qui proinde specie multiplicari non debuit. Contra ero cum angelica natura sit alterum quasi cxtremum sim*ς pM
209쪽
fectum , propiusque ad Deum accedat , aequum fuit plures sub te species continere , quae per λ-ctiones Dei in se plures repraesentarent. IlI. AssERetio. Angeli ita specie differunt inter se , ut multi intra eanὀem speciem solo numero differant Haec assertio est contra D. Thomam , ejusque asserias complures , qu1 omnes & s ngulos angelos specie, non numeIO inter se cisserie pugnant. λProbatur i. Sr quae ratio piobaret, angelos non distingui numero, maxime quia individu rio ab una materia petitur: at falsum est individuationem ab una duntaxat materia peti: tum quia plures colores numero distincti eidem ma teliae successive insunt ; tum quia an inaae rationales , licet spirituales sint , lo numero intra eandem spec: em per seipsias differunt: tum quia ejusdem angeli plures cogitationes perinde ac
voliciones solo numero distinguuntur: ergo, &c.
Batio a priori est, quod detur principium in qualibet re pii iis ipsa materia a qua individuatio peti possit ; ex eo enim res est una numero,
quhil haec sit entitas, non alia , ut jam diximus parte I. Metaphys disp. a. g. Probatur et . a pari: perfectio intelligentiarum generica multiplicari potest in varias species propter finitudinem & limitationem : ergo perfectio earundem specifica multiplicari potest numerice. Ratio est, quod perinde detur in natura angelica fundamentum concipiendae differentiae numericae, perquam angelus A distinguatur numero ab angelo B , atque detur fundamentum distinguendae differentiae specificae qua hie-' rarchia Α distinguatur ab hierarchia B sub
210쪽
nere ; licet enim illae differentiae re idem sint iugelo, virtualiter tamen distinguuntur inter se. einde sicut multiplicatio generum sub alterno-m & specierum infimarum in angelis ad mun- perseetionem confert , ita multiplicatio in iduorum sub speciebus ipsi ornamento est, ita pulcritudo ex multiplici varietate potissimum
storescit. Praeterea ad ornatum aulae Principisiqua in omni ordine multitudo cum aequalitate
affert adjumenti, ut plures aulici eadem miniarria possint decentius obire. Denique amicitiae: rsectae ratio socios ejusdem gradus & ordinis stulat 1 eb enim persectior est amicitia, quo ter aequales versatur, bc qui superior est, magis nari vult, quam amare ; hinc amicitia Regisl subditos, & patris ad filium amicitia excel-ntiae ab Aristotele dicitur : ergo multitudo an-elorum id exigit ad mutuam amicitiam arctiuia ae vinculum, ut singuli habeant sibi in naturaecifica socios, cum quibus familiarius vivant.
oc argumentum est D. Damasceni orat. dei abus Christi voluntatibus. Ut sapientiam , iniit , ac potestatem ostenderet, multas speciesfabriatus est. Res autem in quaque sipecie tum disserentes. m convenientes , quoniam quod unum es ct --m, a serietate communione abhorret ac insua' eg ; societate autem conjungi cum iis, qua sunt Udem generis, jueundum es suave. Ob eam cau-m Dei natura in tribus personis perspicitur. Obmque causam non in singulis modo angeliearum nutum ordinibus diυersivi res Angulas condidit,
rum etiam in quaque specie, ut cum natura conisuctione inter se consociata, alia etiam aIiu votis