장음표시 사용
241쪽
angeli indeficiens ι vestis alba , nativam puritatem ac vitae integritatem ; alae, celeritatem in
vi. Bonitas respectiva satis cognoscitur ex o ficiis ὀc ministeriis angelorum in homines , de quibus postea fusilis : sed vi sua est angelis bonitas respectiva erga homines, ita & malitia daemonibus , ut patet ex partitione angeli in bonum& malum , quae partitio veteres Philosophos non
latuit, teste Eusebio 4. praepar. c. 3. Damonιs, . inquit, alios bonos, alios malas arbitrantur. ARTICuxus II.
De proprietatibus sperialibus, seu praedia
camentalibus angelorum. PROPRi ετ ATEs praedieamentales Voco, quae praedicamentis accidentalibus continentur , cujusmodi sunt quantitas, qualitas, locus, d aratio, aliaeque id genus, de quibus egimus fuse in Logica tom. I. pari. 3. disp. 2. 3. 4. s. &in ritur hic , quaenam ex illis affectionibus augelis conveniant. Certum est quasdam ex illis angelis convenire , cujusmodi sunt qualitas, actio dc passo, relatio a quasdam non con Venire, ut situm & quantitatem molis , seu formalem ex- tensionem. At disputatur inter auctores, utrum illis quantitas sal rem virtualis , locus, duratiodi motus vere tribui possint.
g. I. De quantitate ct loco angelorum.
DII p L E x tententia celebrior circa angelotum diffusicinem in loco. Prima docet an-
242쪽
. gelum esse M coextendi loco per diffusionem
virtualem ; altera. tantum per operationem. Pxima rursus in duas abit, quarum altera pugnat angelos coextendi loco per diffusionem virtualem sine ubi interno realiter distincto : ait cra ubi distinctum & quidem realiter agnoscit. Utramque sententiam jam delibavimns tom. 2. Physi. Univers pari. 4. disp. I. a. 3. 3. 1. Utriusque prio- . cipia & consectaria more nostro hic stabiliemus , . liberum cuique relinquentes, quam potissimum sequi velit.
I. AssER-A NOE Lus est praesens loco de-TIO. terminato, divisibili & cxtenso. Tres sunt partes assertionis. Probatur prima: esse praesentem loco non repugnat spiritui creator ergo angelus est in loco. Certe quodlibet ens est praesens divinae immensitati qua continentur omnia : ergo est alicubi : at non poteta: esse alicubi, . nisi sit praesens loco ; ergo angelus est praesens loco hinc passiin in Scripturis dicuntur angeli mitti ad certa loca, e caelo deicendere, Deo ipsi assistere. Probatur secunda : angelus vel ubique, vel in puncto, vel in loco determinato : non est: bique , tum quia Scriptura docet angelos sic
esse in loco uno, ut non sint in alio : E: locus eorum, - nempe malorum angulorum , noo es amplias m- ventus in calo ι tum qui immensitas uni Deo con-
enit. Non in puncto, quia punctum indivisibile& mathematicum non datur : ergo est in loco determinato. Et sane cum angelus sit ens crea-
243쪽
tum , Vtici ire in entitate finitum est : ergo & in extentione virtuali, si quam habeat. Accedit au-ictoritas D. Damast. qui lib. 2. de fide cap. 3. ait angelos esse eluumscriptos i nec enim in terra ve fantur, chm in calo sunt, nec eum a Deo in terram mittuntAr, in calo remanent. Qu. are dum quidam ex SS. Patribus aiunt, angelos ubique aliquatenus esse, loquuntur de mira ipsorum celeritate qua momento ubique sint si velint, id est, exigua temporis mora ad spatia longius dissita
Probatur tertia : esse coextensum loco divisibili, est perfectio aliqua quae non pugnat cum ratione spiritus ι convenit enim Deo qui ubique virtualiter diffunditur. & animae rationali, quae licet sit tota realiter in toto corpore , & tota in sugulis partibus , diffunditur tamen virtualiter
per totum corpus, eique coextenditur z ergo an is
gelus est praesens loco divisibili & extenso. II. AssERTro. Angelus est in loco extenso per ubi definitivum a se realiter distinctum. Probatur et angelus est praesens loco divisibili, exsuperiori assertione : eigo vel per suam substantiam , vel per operationem , vel per ubi definitivum realiter distit actum : non est praesens loco per suam substantiam, aut per Operationem: ergo per ubi definitivum realiter distinctum. Probatur prima pars minoris : angelus modo majorem , modo minoiem occupat locum et ergo non
potest esse in loco praecise per substantiam. Consequentia patet , nam si per suam praecisὸ sub- statu iam esset in loco, semper eundem locum occuparet, quia manente eadem omnino forma in subjecto, manet idem semper form
244쪽
M E T A P H Y S I. C AE. 227 lis , quid eis enim effectus sermalis, nisi forma
in subjecto Z at non eundem semper occupavlocum angelus , clim modo ad majus spatium se exporrigat, modo ad minus se contrahat: ergo non est in loco per suam praecise substantiam. Nec dicas satis esse . si angelus coia notet indillantiam a loco ; nam quaero, an illa indistantia sit aliquid positivuin , an negativum. Si primum , quid erit , nisi ubi internum, aut certe resatio angeli ad locum fundata in ubi interno ipsius angeli Si secundum , illa in distantia erit negatio negitionis, iraqce sorma positiva. quia negatio negationis est quid positivum , Mita erit quid negativum, &non erit. Deinde angelus qui est in distans a loco A , ipsumque conis notae, potest sieri in distans a loco B , quem proinde connotabit, cum antea n du connotaret : ergo acquiret novam formam a sita substatuta di tinctam, quae illi novum hunc effectum sol malem ttibuat. Si dicis suis esse , si fiat motus, per quem substantia angeli , quae Occupabat An ea locum A , jam locum B occupat. Contra sic urgeo : potest angelus acquirere locum B , licet non relinqv.it locum A : si v. g. duos chibitos
occupet, cum antea unum tantu .n cubitum oc
cuparet , vicissimque si sat ex bi cubitali cubitalis , non acquiret novum locum : ergo in illa liypothesi angelus non movetetur loca in es ; vel enim ille inoius si quis esset , elusa ca: rationis cum ordinario foret , vel diveri .e. si ejiistiem I tionIS , non acqui ieretur novus ilicus , priori relicto , si diversae , non e set motis localis: quidnam ergo erit i Plura ad conii. m. t. tan Umhujus sententiae diximus tom. 2 i huic viri cic
245쪽
pa. t. 4. disp. I. a. Σ. f. I. ubi astruximus formam Vbicativam a loco & re locata realiter distinctam:
Probatut secunda pars ejusdem minoris : quod est pollerius praesentia angeli, non potest angelum praesentem loco facere: operatio est posterior praesentia angeli in loco : ergo non potest angelum praesentem loco facere. Major certa est. Probatur minor : praesentia est conditio requisita, ut angelus agat ita loco ; ut enim prius est esse quam operari, ita prius est esse lite quam operari hie. Deinde si angelus esset praesens loco per operationem , esset praesens roti corpori in quo operaretur, adeoque esset praesens & coextensus toti firmamento quod insvet: at hoc falsum est: ergo superest ut angelus sit praesens loco per ubi di finitivum. Denique dum angelus in caelum ascendit, quaero quid agat in caelum empyreum, qua parte lolidum est. an motum : at immobile prorsiis est illud caelum : ergo movere ipsum non potest. Ut autem extensionis virtualis & ubi cationis definitivae naturam plenitis pei spicias, haec
I. Angelus ita virtualiter spatio coextenditur, ut totus realiter sit in toto loco, totus in qualiabet parte. Ratio est, quod non possit esse in una parte spatii per aliquam sui partem realiter dis . ti istam, clim paries non habeat realiter distin- in .is aut distinguibiles. II. daamvis angelus sit realiter individuus, est tamen aequivalenter dividuus , quatenus per suam substantiam virtualiter extensam respondat toti spatio, ejusque partibus, perinde ac si haberet paries. In hoc tamen differt a corpore, quod cor
246쪽
META PHYSICAE. 2xspus spatio divisibiliter coexistat, hoc est, per Unam sui partem uni parti spatii, & per alteram
alteri correspondeat , angelus autem indivisibiliter : unde corporis ubi circumscriptivum est, ubi vero angeli definitivum. III. Cui libet angelo certa est ac determina ta extensio virtualis, ita ut aliis minor, aliis major extensio pro minori aut majori perfectione conveniat , hinc quidam angeli coextenduntur
cet quibusdam Theologis ; possunt tamen ad minus spatium se reducere. Porro maxima ipsorum extensio est: locus adaequatus; minor autem locus inadaequatus.
I v. Extensio connaturalis angeli globosa est juxta mentem Suaris Gran. quia smplicissima figura simplicissimis substantiis convenire debet, 'uam tamen pro nutu suo commutare potest inriguras isoperimetras seu ejusdem motus & capacitatis, non majores : v. g. si velit angelus ineubicam figuram se sormare, debebit exacte servare quadraturam circuli: unde non poterit se conformare in cubum majorem globo naturali. Potest quoque si voluerit, more IponSiae, modo intumescere, modo comprimi, &in filum tenue se diducere , nunquam tamen in punctum mathematicum contrahi, quia nullum est in continuo cui coexistat: neque potestata se porrigere in
longum , Vt occupet totum caelum , terram, α
quasi in infinitum abeat, quia potest tantum mutare figuram finita proportione , non infinita; hinc non valet argumentum ductum k triangulo super eadem basi constituto inter duas parallelao,
quod licEt in infinitum trotendatur, candem
247쪽
tamen habet aream cum quadrato.
Q. Angelu, non potest naturaliter esse in pl*x 'bus locis discretis, etiam inadaequati S : V. g. Occupare Io. palmos Parisiis , & io. Aureliar, ii 1o. alicubi occupare possit, tum quia experimur animam rationalem non polle esse in duobus locis discretis: tum quia quoties Scriptui a angelum ait moveri ad vitum locum, toties ait alium de .u
&spiritale, quia educitur ex subjecto spati tali, dc in eo recipitur. Item, ut quibusdam placet, realiter individuum , sed virtualiter dividuum, perinde ac subitantia angeli: quate dum mutat locum , etiam inadaequate , tot tun Vbi amiti t, Scacquirit novum ; alii contra dividuum de sectile in partes reales volunt et vade curn angelu, 1 Iialmo in quo erat , ad alterum te Iorrag t , noctamittit primum ubi , ted accipit partiale ubi Continuum cum altero Vbi quo incipitre: pondete secundo palmo. Ratio ipsolum est, q-ia climangelus se applicat sit bjecto ex teliso, viaque per bicationem suam applicatur : ergo illa debet habere parres extra partes , quarum uua ipsum applicet 'ni patri loci, dc alcera alteri : ergo dividua dc sectilis esto debet. Porro moduS rei quae est: virtualiter dividua, potest est ei caliter sectilis, Ut pater in unione qua anima rationalis cum cor- .pQie jungitur.
bitrium nunc penetrabiliter nunc impenetrabi- Iiter locum occupare , quatenus producit ubicationem non repnguantem v bicationi alterius a
Sςli , aut repusuantem. Item ita Vnum angelum,
248쪽
META PHYSICAE. 2 Isi impersectior sit, posse ab altero affigi loco pervbicatiotieni in eo productam, qua veluti incarceretur, α invitus detineatur.
Secunda sententia explicatur. Divus Thomas censet spiritus esse in loeo
per operationem, quatenus agunt In corp Ie extensio , vel assumunt corpus extensum , vel
certὰ extensam habent operationem : quare fit I. AssERTIO. Angelus est in loco per operationem. Probatur et angelus eth in loco et ergo vel secundum situm , vel secundum formam, vel secundum diffusionem virtualem, vel secundum operationem ; non secutidum situm, quia ejus essentia absoluta est: a situ : non secundum formam , quia non est forma corporis , non secundum diis isionem virtualem, quae riopter absurda quae ex hac sententia inferuntur , videtur admitti non posse , ut alias ostendimus in Phys. nivers. & communi sapientum rationi repugnare: ergo superesst ut sit in loco per operationem. Confirmatur ex D. Thoma I pari. qu.ha. I. Per applicationem igitur virtutis angelica ad ahquem iacum qualitereunque dicisur angelus esse in Deo orporeo. Et alibi ait angelum non magis propriὸ dici extensum quam album et at dicitur albus tantum , quia assumit corpus album : ergo dc extensus , quia assumit corpus extensum, aut certEquia extensam producit in aliquo corpore operationem , hinc angelus est in loco, quatenus superat corpoream naturam.
II. AssE R T I o. Plures angeli non possunt esse in uno eodemque loco naturaliter. , possunt
249쪽
autem supernatui aliter. Probatur prima parit: idem effectus non potest esse naturaliter a dum bus causis ericientibus totalibus & non subordia natis : idem effectus esset a duabus causis essicientibus totalibus non subordinatis. ut pater ; quia quilibet sibi locum eundem Liceret operando, S quidem in genere causae totalis. Merito itaque D. Thomas pronuntiat q. 33. a. 3. Unde cum Angelira dicatur esse in loco per hoe, quod virius Πωνmmediatὸ eontingit locum per modum continentis perfecti . non potes esse nisi unudarielsu in uno loco. Probatur secunda pars : quia nulla est implicantia, ut ostendimus tom. r. Phys. Univers. I. partis disp. 8. Nec refert quoa daemon sit in corpore
. energumeni cum anima : quia angelus est in cor .apore per Operationem estoclive , anima vero per - informationem.
III. A ss E R T Io. Angelus potest esse in pluribus locis distinistis , modo loca illa simul sumpta non superent locum maximum angeli , seu
virtutem adaequatam angeli. Probatur et potest. enim operari in palmo A , & in palmo C , non perando in palmo B : ergo potest eise in pluribus locis distinctis , modo simul sunipta non superent
Iocum maximum angeli ; non tamen dicitur angelus a se divisus, sed operatio angeli in loco Rerit divisa ab operatione angeli in loco B. Ut - autem hujus doctrinae principia Sc consectaria
clari iis pateant, haec pronuntiata accipe. I. Angelus non est in loco nisi aequivoce , dc- ut continens in contento. Ita D. Thomas q. 3. a. I. Dicendum quod angelo convenit esse in loco aqui voia , tamen iacitur angelus esse in loco eoum ἔ-rpus enim est in loco per hae. quia applicatur Deo
250쪽
seuniaram eontactum dimensiva quantitastis , etiaeuidem in angelis non est, sed est in eis quantitas virtualis. II. Ex operatione angeli sequitur relatio ad Iocum , tanquam agentis ad patiens, cujus fundamentum est: potentia actuosa ex parte angeli,
M potentia passiva ex parte corporis & loci ; ratio landandi, ipsa operatio transiens quae ab angelo , tanquam principio essiciente , producitur in eorpore tanquam in subjeisto patiente, & est quasi unio , seu applicatio , qua angelus determinatur ad locum. III. Angelus est in Ioeo achive, quia tangit corispus ; non passiv ἡ, quia non tangitur a corpore. Item est in loco definitivὸ, I. quia totus operatur in toto loco, de totus in qualibet parte loci Α, sic enim operatur in uno loco , ut non lit necesse op
rari in alio quolibet lacia existente : imo edm finitae sit substantiae , M virius substantiam imit tur , non potest esse simul in omnibus locis existentibus & ubique , in quo deficit a virtute di-
ina , quae ubique operatur & est. iv. Ibi non est angelus, ubi non operatur actu, quia est in loco per operationem , hinc si nullibi operatur, nullibi est. V. Datur maximus locus angeli , non tamen minimus. Ratio primae partis esst, qubd agentium naturalium sphaera sit determinata , quia vis eorum limitata : ergo datur locus angeli maximus. Ratio secundae est, quod corpus in infinitum dividuum sit: at non potest assignari tantillum corpus in quod agat angelus, ut non mimis dari possit , in quod vim suam non exerat a hine augelus dicitur esse in loco adaequato, cam