장음표시 사용
41쪽
a a C A R M I N A . Quasita , argueris desidia ni tibi debitam
Carmen, nive inopιs quod eit bara dinumerem modos, Acceptum id mibs te ferre neges , iureque respuas.
O Qua terrificos vicina e turre eietis Tot nocte ara sonos tinnula, totque dis 3 i '. Si mihi menturς nossis dormire Iacebit . . i Per tot tinnitus particulam misero 3Me eum defessos eam iam continget ocellos , Vos metuet subito , diffugietque sopor: b. IIpse ego cra3 wobis nitro tortique rudenti
Spirar , 9 Armo e robore fulcra dabo ἡ . Tutius ut sonata boreamqne lacesere θυο Possitis postiae , ct maria, ct tonitrus.
CUm cinctam nimbir , εν nigra nube sedentem. Deficient olim flammea tela timem e Cum suem in Pontum plenis decurrere ripis Pracipitem Ment flumina prona pedem e Fluctibas ct raucis Siculum perlaudere littustinis eum iam desinet unda Maris :Tunc quoque vicis3s suspensa in turribus frac sabunt bombos edere raucisono .
cim Mare nec fremitus edet , nee sibila menti ,
Nec nimbi , abruptιs nubibus igne , sonum ζEt eum nubigens Gaumantιdis ora , sinumque. Deficiet croceus , purpureusque color : .. Cum Pontum nitidi pisces , cum littora pias Conchρ , cum densum deseret umbra nemres : - . Turre tua tunc Corneli dulcissime raucos Tinnula ce abunt era ciere sisnos.
42쪽
re*ΝΛ Omnino veteres , diuturnaque molestia caruisse mihi videri solent: qui non, quomodo nobis fere institutum est , ingenuos homines , sed plane servos in famulatu h huerint : quorum ad victum , cultumque , & csteras via is oportunitateS, Opera ς ac ministerio uterentur. Nam cum hominis natura celsa, amplaque, & erecta sit, lo geque ad imperandum magis, quam ad parendum accommodata in eam vigentem, atque integram herile imperium , quod nos facimus , exercere qui volunt , ii m Iestum negotium , atque odiosum aggrediuntur . Itaque veteribus in edomitos iam,& quasi mansuefactos, qui pe quos prius aut compedes , ergastulumque , aut a pueritia usque captivus animus enervasset, atque emollisisset, neque difficilis , opinor , neque iniucunda dominaistio fuit. Nobis contra cum robustis, Valentibusque, &tamquam adhuc feris res est, qui & propter naturς spi- . ritus dominatum aspernantur , & oderunt , & propter libertatem dominis etiam resistunt : rationem quidem dominationis, iniquius interdum , saepe tamen iure , . ab ipsis heris requirunt, & repetunt: ex quo querelarum, expostu
43쪽
expostulationum , litium plena sunt omnia . Sic enim est profecto : Nam iniusti rerum nostrarum ratiocinatores sumus : ac , cum sua quisque , quam alius aeque bona nimio carius aestimet, eoque plus in omni ratione serat expensum , quam acceptum reserat, res convenire non potest. Hinc acerba illa sane querimonia, atque e probatio : Ego. me domi tuae contrivi: eontraque: Ego te sustentavi, alui, in honore habui. Quam quidem Inter homines controversiam , quodque dissidium, ut, quantum est in nobis , sedemus , & componamus, a nobis, hoc est ab hominis ossicio , minime duximus esse alienum . Quamobrem , cum in eam cogitationem saepenu mero incumberem , praecepta quaedam , & tamquam artem de necessitudine , & communione ea , quae potentes inter , ac tenuiores coniugatur, quaeque ab ea re , quam imitari plurimum visa est , servitutis acerbum sane nomen invenit , deSenda composui , eamque litteris mandare institui ; ut labore nostro , si modo quod cupiebamus aliqua ex parte assecuti sumus , normam utrique
haberent, ad quam dirigere si se vellent, iis commoditatibus , propter quas eam coniunctionem , quae sane una omnium maxime turbulenta videtur , copulassent, placide, tranquilleque fruerentur. Quoniam igitur communionis , societatisque uniuscuiusdam inter homines pr cepta tradimus : plures autem sunt hominibus inter ipsos , & variae.communitatum species , quarum aliud aliis propositum sit: principio haec ipsa , de qua sit nobis hoc tempore explicandum, secerni a c teris, seiungique debet; ut, quamquam de omnibus qu dam communiter pr cipi soleant,
quae ad uberiorem quandam , amplioremque artem pertinent : tamen , quoniam huius quoque generis separatim praeceptiones sunt , eae a nobis distincte , dilueid que exponantur . In omni itaque societate vincienda , aut voluptatis dulcedine , fruendaeque iucunditatis stu- dio homines ducuntur , aut rerum , quibus utuntur, facultatem , potentiam, opes, & copias, cqteraque id ge
44쪽
nus adipisci, tuerique, aut etiam adaugere volunt; quς omnia in rationem utilitatis cadunt: aut honesti, rectiaque, ac decori pulchritudine, & splendore excitati, illactique rapiuntur. Ac priori quidem in genere exemplis enim res fiet apertior libidinosi amores sunt , αquet delici appellantur, cqteraque eiusdem modi. Uti.
Iitatis autem genus latissime susum est :icontinet enim. Rempublicam primum universem deinde singulas fere Civitatis partes . nam inita est civibus communiter inter ipsos Meletas eam ob causam, ut congregati , salvi, incolumesque esae possent: tum multς quςstus , lucrique causa communiones sunt privatim contractae . Tertium autem genus amicitiam complectitur non hane popularem , sed illam honorum; cum scilicet honestum, lau. dabile, decorum, non emolumento captans aliquo, sed sua ipsum vi , ac dignitate inductos homines virtutis amantes coniunxit arcte., atque devinxit. Tenuiores autem homines cum se ad Principum civitatis amicitiam applia Cant; contraque clari, potentes, opulenti cum obscuros, infirmos, exiles ini contubernium, ac familiaritatem re cipiunt , neutri sere honestatis decorem consectari , aene attendere quidem videntur , sed utilitatem modo ,
aut voluptatem sequi. Id ex eo intelligere licet, quod neque illi bonos quosdam viros , iustosve , aut sortes, ac moderatos, quibus inserviant, sed gratiosos, ac locupletes , si utrumvis liceat, delegerint; & λrtunis diis rati, confestim , tamquam id operis habuerint, discedunt, aut certe cupiunt: atque hi rursum laboriosum quemlibet, aut industrium, & sollertem , frugique exquirunt, eoruque insigniori aliqua virtute praestantibus longe praeis runt . Quare , quae de vera illa , & germana amicitia
Praecipiuntur , cum morum similitudo , & convenientia honorum animos stabili quodam amore , & charitate devinxit, huic necessitudini convenire non poterunt Idiversorum enim generum e dem praeceptiones esse non possunt: neque vero eadem esse genera, quorum eritus,
finesque diversi sunt. Atque alia est etiam humanarum ' Oper. Lati D s
45쪽
societatum divisio: nam aut pares inter se copulantur , quales fratrum coniunctiones sunt i aut.dispares; cuius modi parentum est , ac liberorum inter ipsos communi las . Permultum vero refert ad inveniendi officii rati nem , utro quis in genere', eam , qua de agimus , ne cessitudinem constituerit: quamquam in promptu id quidem est: ambigi enim non poteli, quin ad posteri r feratur . Sed cum fere constet , dispares hoc amicitis genere copulari, illud parum percipiunt. aut certe non satis constanter ad extremum usque retinent. Stabilie dum'est enim , firmandumque quid sit illud , cuius prς- stantia princeps in hac necessitudine , & tamquam he rus Cernatur , ne vagari, errareque huius ignoratione cogamur . Principem igitur locum non , ut pleri que in rebus, ita hoc in genere, doctrina, nec qias, nec nobilitas , nec vero virtus obtinet; sed pecunia modo . Mdignitas, & porentia dominatur . Atque hςc quidem ut
Concurrant omnia se Optabi Ie est: sin minus , vel uni deo serviendum est. Satis est autem ad hoc argumenti, quod saepe unius conversione fortunae ratio omnis amicitiae commutatur , multique cum iis quibus. diu tamquam. Praefuerint , non modo exaequantur , sed etiam iis ipsisessiciuntur humiliores; a quibusque anteae coli soliti sint, eosdem aut pecunia auctos , aut honoribus amplificatos contra ipsi reverentur, atque observant. Quamobrem sit hoc citerarum communionum , si quibuς ita videtur, praescriptum , & tamquam formula ut , quod in uno quoque boni sit, subductum habeant : ac tantidem se aquisque faciat , quanti sit tantidemque ah amita tremimari se vel postulet , vel patiatur. Notax autem alio quodam modo rationem institutam eme intelligendum est: plerosque enim fallit; quorum est error tollendus,ne , quod faciunt , turbent omnia . Cum igitur ratiociis nabuntur , meminerint adnumerari, appendique par esse non omnia , sedi pecuniam modo , atque potentiam; quando ea est hge societas conditione contracta, ut se
tentibus , ut locupletibus propter id ipsum , quod opu-
46쪽
lenti sunt , tribuanrur omnia . Quare qui sese pauperatatem ferre posse non tam negant , quam re ipsa osten dunt, quibus qu*sito opus est, quique aliena egere se fa tentur potentia, detinant molesti esse; neque ingenium, aut nobilitatem , aut doctrinam ., quibus rebus , quamquam prstiost alioqui sane sunt, ne ipsi quidem magnoin
pere confidunt , magnum quoddam . Pondus habere postulent, ut comparari se propterea, quod iis instructi sint, superioribus , aut etiam anteferri putent oportere. At
vir ego , inquit, sum melior eruditior ; nobilior; una modo re inferior , quae ipsa non in virtute polita est , sed ex fortuna pendet : Sit ita sane; mitto enim, quoa plerumque nimium semetipsos diligunt, nimium amplexantur ; sed , ut ita sit, tenendum tamen illud , nihil in hac communione relictum esse iis rebus , quas illi commemorant , loci : principem esse pecuniam , imperium obtinere potentiam placuit 2, accepta semel condicio est, quae aut tunc recusanda fuit, cum ferebatur, aut ne nunc quidem improbanda. Fuit olim apud AEthi Pas lex , ut eum regem facerent , qui proceri ssimus reperiretur. Num igitur philosophus , brevis si forte su rit , atque AEthiopiae regnum affectet, non ea lege puniendus sit ξ Atqui Sapientia proceritati, omnique codi, poris staturae longe antecellit: nemo negat id quidem ἔν sed ea tamen AElni opes lege vivunt , quam violare sit nefas i sic nos eam servare legem debemus , quam ΠΟ-bis , quasi populo , usus , vitaque communis promul gavit, & tamquam suasit, quamque adeo ipsi sanximus. Tantum enim abest , ut quicquam adscribendum cuiquam sit , praeter id, cuius haberi semel rationem pla-ieuerit, ut saepe id ipsum, adiectis iis, quae plurimi alioqui sunt, vilius efficiatur : ut meretrix pudore deterior est : ad qu stum enim eius aestimatio resertur , quem pudor , quamquam laudabilis ipse per se , tamen imminuit ;ipetulantia vero , tametsi sua ipsa vi , naturaque . turpis , auget. Neque ver .aliam ob causam q1iibusdam in civitatibus institutum est, ut eximia quadam D a virtute
47쪽
virtute cives, populi arbitrio, innocentes relegarentur; isque mos ab Aristotele , quanto, qualique philosopho
non admodum improbatur , niti, quod cum una aequa. bilitate res eorum publica contineretur , omne quod
emineret , cuiuscumque tandem id modi esset . ammistandum , & tamquam . complanandum censebadt i;- ut ne virtuti quidem, se se nimium attollenti, parcerent. Quare divitiae tantum , atque opes in ea re censenda j
atque qstimanda ponderentur, quibus semel principatus,& dominatio data est ; reliqua circumcidantur : his se virtus, nobilitas , doctrina submittat : hoc qui reculanet magnus est autem numerus in seditiosi ut in Republici cives , sic in amicitia turbulenti existimandi sunt. Uinaciuntur igitur necessitudine hac longe potentia , ae divutiis dispares : vinculum autem est non charitas, sed utialitas : ex quo illud conficitur , quod antea quoque diis
ctum est a me, errare eos, qui hanc necessitudinem ver illius , iustaeque amicitiae t ibus temper L putant GNam hoc quoque genus importunum est: magnam quan
dam , aequabilemque benevolentiam , atque ardorem amoris requirentium : distinguenda sunt enim necessitu dinum genera , ne temere omnia ab omnibus expectemtur,e quibus enim sua cuique privatim uti itaς proposita
pene ex conventu sit, eos nostra causa tantum velle insatiae , ut alienum commodum anteferant suo temer
optantis est , non Considerate iudicantis . Neque viro eadem utriusque proposita utilitas est; sed operam , a que obsequium a tenuioribus potentes expetunt: inopes contra a divitibus , atque honoratis pecuniam , aut dignitatem : illi enim , utpote divitiis affluentes , nullum sequuntur emolumentum; sed id modo attendunt, quod eam sibi coniunctionem ad dignitatis splendorein hon rificam , ad victum autem , cultumque e atque res ge rendas , cum iucundam , tum vero multis sane locis peris opportunam esse intelligunt. Inferiores autem proptra paupertatem , atque inopiam , pecuniae fructum , aut dignitatem quaerunt: tum propter imbecillitatem factio, - sos,
48쪽
sos, opulentosque amicos sibi, tamquam adminiculum, parant . Quibus ita constitutis , quoniam expedit cum unaquaque in re eum nos bene cognitum habere , qui cum negotium nobis futurum sit, tum in huiusmodi necessitudine vel in primis refert, non ignota nobis esse e Ium, quibus cum vivimus, studia, & voluntates, ut vel ad eas nos dirigamus , vel rem totam , si modo fieri possit, repudiemus; operae pretium est, locupletum , ac
potentium, contraque tenuium, atque inopum naturam,& tamquam formam quandam, & speciem, quoad pose sumus , investigare , in medioque ponere,. Neque vero exquisitam quandam ad rationem exigi haec a nobis d . hebunt; quoniam nec omnibus seque in rebus subtilitas quaerenda est , nec vero postulandum , ut pressius agatur , quam ipsarum , quae subiectae sunt , rerum vis, &natura patiatur. Ac locupletes quidem ita fere sunt m Tati , ut superbia , & fastidio efferantur : perinde enita affecti vivunt, quasi bonis omnibus affluant: & quoniam , quanti unumquodque sit , aestimari fere nummis
soleat , eaque ratione argento venire omnia . quia eo ipsi abundent, Omnium penes se rerum pretium esse opinantur : itaque beati sibi videntur. Ad hoc accedit, quod homines magnam partem in re facienda , atque exaggeranda occupatos , divitiisque inhiantes vident . Qua re illarum possessione , tamquam excellenti inter homines bono quodam , quod unum expetant, quodque ad mirentur omnes , ipsi gloriantur : reliquos autem despiaciunt, nec homines putant: quae quidem arrogantia, i solentiaque ea quoque re augetur plurimum, neque adeo immerito, quod multos multa locupletem rogare necesisse est: tum arbitrantur sese dignos esse dominatu : propter copias enim, quibus ipsi affatim praediti sunt , dominationem , regnumque expeti putant. Gloriosae ita que , atque insolentes divitiae sunt: e dem petulantiam habent , superbiae comitem : difficile est enim , nisi siserte ratio adsit , prudentiaque , secundo fortunae cumsu non auferri. Eorundem est diffluere luxuria : nam M. dei,
49쪽
delicati, mollesque sunt, & copiarum ostentatione Mati videri volunt . Ad summam stulta pecunia est , sed
fortunata , & felix . Praeterea autem multo haec sunt eadem novis in divitiis deteriora, quam in veteribus viistia : repente enim divites facti sunt, abundandi, ut ita
dixerim , imperiti ; ut plerique Romae : in quo si qui fortasse fuerint , qui detrahi sibi a nobis querantur , ii meminisse debebunt , non hunc nobis de hominibus ,
sed ipsa de re institutum esse sermonem. Potentium autem mores partim cum locupletum natura . & consu tudine congruunt. partim aliquanto sunt etiam probi res : nam , & honorum studium in his est & animus virilis , atque ad agendum promptus : praebet enim P etentia facultatem , & propter dignitatem gravitas quPdam inest. Ac de locupletum quidem , ac potentium moribus hactenus. In paupeatate vero atque inopia omnia iis contraria reperientur. Sic igitur animati erga pote res , & pecuniosos tenues amici esse debebunt, ut illo. Eum incommoda , contumelias , iniurias , ineptias non modo facile perferant, sed amanter etiam tegant 2 e iaque , quoad fieri possit , diligant , colant quidem cer te omnibus locis, atque observent: diligi enim volunt, ' propterea quod existimant , a quibus amentur , iisdem se se probari. Itaque cum omnia sibi divites arrogent , amicorum obsequiis , atque observantia magnopere dein Iectantur : sui enim de se iudicii habere eos ascriptores putant. Difficile est autem diligere eum, quem non Pr bes : nihiloque factu facilius sic moratos , quemadm dum dictum est , probare : verumtamen , ut ait Tiresias ille , Quando pauperiem missis ambagibus borres , devoranda haec sunt , ferendumque aequo animo . quod Corrigere nequeas : praesertim Cum non virtute, & pro bitate haec necessitudo contineatur , sed emolumentis ,& fructu . Stulte igitur faciunt , atque inutiliter , qui tamquam Horatianus Davus, decembri in dominos abutuntur libertate :
50쪽
Tu , eum sis , quod ego , fir fortassis nequior :Pernitiosa enim h c sunt, pr sertim adversus potentiam, superbiamque . Quare non modo dici, proserrique haec non expedit, sed ne cogitari quidem sine detrimen possunt: retrahunt enim nos ab obsequio, & cultu potentis amici, sine quo contineri necessitudo haec diutius non potest. Non minus est autem eorum vitium, da num certe idem, qui de superioribus amicis in omni seris mone absentibus detrahunt , eosque , quos revereri, α colere non modo decet, sed etiam fructuosum est , is-dunt. Itaque dupliciter accusandi sunt , & quod ab officio recedunt , & quod eorum cum factis minime conissentit oratio : cum eo enim re vivunt , quem sermone
improbant . Superbi etiam , atque arrogantes monendi sunt, atque, ut ab hoc studio desistant, hortandi: nam nihil obsequio, atque observantiae tam est adversarium, suam arrogantia : observamus enim, & colimus , quos insigni aliqua re antecellere nobis putamus: omnia autem
ibi qui arrogant , ne illi longe abest ut euiquam Obsequi velint. AC sunt omnino quidam nulla de re tam solliciti, quam ut ne cuiquam succumbere , aut quicquam cuiquam concedere videantur e ii se se inferiores appellari mortis instar putant ; pauperiores tantum dici v Iunt: austeri , tristes , duri , omnia summo iure, severe agentes , atque acerbe: qui si appellantur modo , continuo ad calculos abeant ; confestim sua , atque aliena digitis metiantur ; rationem subducant , a qua ne pumctum quidem cuiusquam causa decedere ius e me arbitre
tur : ii , ut antea dictum est , ad aliud studium traduiscendi sunt, ne aetatem sollicite, anxieoue degant, & ,ea exacta , frustra , quod nihil processerit , fortunam, quod facere solent , accusent , cum ipsi in culpa sint. Nobis autem leni homine opus est , molli , flexibilique ingenio praedito, qui & de suo iure decedere didicerit,& parere fortunae ; idque animo hilari , aut certe quo
facere possit, ut non appareat coactum obsequi : nemo