장음표시 사용
111쪽
De usu corciis, arteriarum ac pulsus.
nem quiescere,ut inceptum opus perficiat,ac locum concedaealteri subsequenti,quantum magnitudo de urgentia usus motus ex postulat.Tertio probatur ex usus indigentia: nam potissma tractionis ratio,vi ex philosephorum constat schola, noest propter ipsum trahere ut eorum verbo utar sed propter ipsum potita. Est enim finis de usus a natura in motibus intei tus,ta id cuius gratia laborat, si igitur motus alterum sequatur motum citra temporaneam quietem,& quae intenta ac labrefacta etiam sit a natura.frustraretur prosectio usus ratio de naturae institutum.Necessum igitur fuit quietes intercedere: si quidetota ratio tractionis est propter attemperamentum , propter ventilationem, regenerationem etiam spirituum & connetionem spiritu oli sanguinis. Haec enim omnia tempus praerequirunt longe maius quam sit ipsa dilatatio , siquidcincum ex his operibus,quaedam alteratione,quaedam uero alicratione S c ctione fieri debeant,tempus proculdubio prae requirunt Squietem,in qua probe fiat approximatio a 3entis ad pallum.Motus enim omnes naturales propter quiete heri fatetur plillosophorum schola, sic tractiones omnes Ppter praedictos usus, quos natura nequit citra quietem consequi. Est sane quietum pulsus tantus usus tantaq; praestantia, quod fere in cana sententia deueniam, ut pulsus motus propter quietes esse factos, existimen. Nam praeter usus praestatutam , quam hucusq; diximus constat id et nam ipsam docere: si quidem ultimum in pulsibus p caeter nam, psam et curat deperdere , quies profecto cst, tanu quid animanti praeciosius S utilius: rursus dum in Halcm statutum pulsus reddit, quod primo recuperat ita iura raritas est, quae ex maioribus quietibus pioculdubio constituitur scds naturae ordinem,in his quae praeter Daturam illi accidunt,recte intueamur, facile ipsa rerum magistra ni s docebit ea, qua illi sunt utiliora N praetiosiora ad ultimii ni usq; conatum ad scruare, reliquis pati latim iu dignitatis gradu dc peruit. . Quod si
idem in quietibus contingat,eadem quoq; ratione, cu utic pulsus principaliores paries, x cuius gratia mistu, si urit,exiliri, a-
dum est: licet Gal. lib. 1. de .l:gia pul. dilatationcmai sciat pu sus esse principaliorem partem: quod lii spicor dixi sic,pri Piersubstantiarum quas trahit, praestantiam, tant pcrc huic imi i- fierio neccisariain.Qua piceio ione arbitror, Pultu, at rutra
112쪽
hmetum aut utraq; priuari nunquam posse,& si pbilosophlaarone in aliis rebus,quibus tam necessariae quietes non sunt,aut cuius gratia motus non fiunt,aliquo modo aebari possit. Longe.n.ob hanc rationem, differt, aliquos motus quiete posse carere,aut pulituum. Et ut in summa constet integra huius rei veritas,expendendum est,i licet propter quietes 5 .attracti fruicionem motus oes fiant, nihilominus tanae,cuiq; motui & qui
ei sua inest utilitatis ratio,adeo Ppria re peculiaris,u, nulla alia Pulsus pars ita commode eam praestare posset. Nam aeris qualitatem aptius praestat prima dilatationis pars: substantiae eiu ς dem aeris beneficium, quietes: ventilationem Oes motus partes Atq; hi sunt in summa usus motus dilatationis, compressionis & quietum pulsus:superest nunc nonnulla dubia absoluere, quae omnibus his partibus communia. else videntur. Cum aut primum verbum distinitionis pulsus sit ipsum esse actionem,liae in parte institui disserere, an OPS ipsi u pulsus otio hist motus sint verae actiones,vel aliquis eorum cessatio sit ab actio c
sane disticultati alia necessario accedit discutienda, an pulsus sie tes sint omnino actiones,an cessationes ab actione: cuius cnodationem facile disces,si primaequastionis lutionem attentὰ perlegeris. Proficiscitur quidem, circa primam dubitationemniscitandi ratio,ex ea similitudine quam pulsus cum respiratione obtinet,in qua certum est, natem respironem sponte musculis qui inspir5nem secerunt,quiescentibus redeuntibusq; ad natiuam figuram: nam ut ex Gal. constat lib.2. de motu muscul.
si est, sed solum nobis expirantibus, thorax decidit, licet in es.. statione seu expirone vehementer facta,actio quoq; aialis & liaberae potentiae ad sit,agentibus eo tempore musculis,qui costis interiacent. ino fit ut evanescat pugnantia quaedam in dictis Gal. qui aliquando utrasq; a fert esse actiones,& loco nuper citato alteram cessationem mam ut apud ipsiam constat lib. i. de motu mus.c. . longis interuallis differunt reclinare & deciderer siquidem reclinare voluntarie & sponte sit, decidere vero minime. Ob id profecto expiratio sit thorace pro labenter deunteq; in antiquin locum,ςmatio vero quae vehemens est ex
113쪽
Da usu cordi s,irteriarum ac pulsus
Cal exprimit lib. l. de difficult. respir.e. r3. Ex qua proculdi bio doctrina multi arbitrati sunt, idem prorsus in pulsbiucidere,& eo magis,quo arterias longe distare a motibus uoluuiariis cognoscunt,& ob id censent,compressionem esse arteri rum Plapsionem. Alij et opinantur, ut Gale.reseri lib. de usu puli c. ,. 7. & q. de differ. pui c. I a arterias non dilatari, nisi implentur,neq; comprimi,nisi quia vacuantur,cum hoc tam .hos duos arteriarum motubactiones nuncupantaverum ut Gal.
aduertit, nomine actionis abutuntur, siquidem vasa omnino anima orbata essiciunt. Praeterea alii ut Herophrius & eius sectatores factentur,actionem a potentia ruficilcentem, tum esse contractionem,dilatationem vero,cessationem & reditum adae priam figuram: coniiciunt quidem,arterias post mortem dilatatas conspici & manere,ex quo iudicant,illum esse earum apprium statum & peculiarem figuram, cuius opinionis falsit tem conuincit Galaib. .de caus .pul.c. Io. Atheneus tamen inniu primus cuius decretum & lementiam Gal. lib. q.dedisse. pul. &xii. sequitur mille ronibus probauit tam dilatationem quam compressionem actiones esse a natura intentas,& pec tiari viae emcacia in peculiares usus factas.Cuius equidem ueritatis prima ratio est,t si alter motuum esset cessatio& non Oio, sequeretur Φculdubio, illum non posse esse maiorem aut
minorem,nec celeriorem aut tardiorem,cum grauia,&leuia, quae suapte natura talia sunt,semper eodem modo moueantur, contrarium monstrat experientia, dum usus cuiusq; motus ausetur,ues imminuitu ergo contrarium est uerum, nimirum a Lacultate aliqua fieri,cui incumbit pro usus uarietate, motum Suoque mutare. Confirmatur etiam praedictaratio: quia sicut Drmis inanimatorum ita inest unus motus, non insit a natura oppositus: ita animatis nunquam conuenit unus, quin ad sit
etiam facultas ad oppositum,ut in trahere & ei opposita facultate expellente aperte conspicimus,& in motibus musculorum ad oppositas partes.Oportuit udem ita seri,sia si usum contra 'ctionis aliquando mutari contingat, sic cui incumbat motum quoque mutare:& pari pensu usum dilatationis. Secunda autes batio pendet ab experimento,certum.n .est, eos si plus cibi insesserunt, o semiium dilatatione habere minorem de tardiora. contractionem uero maiorem ac celeriorem,st calor per sese
114쪽
num intro magis quam soras moueatur copiosiusq; generet excrementu,ad P expellendum diligentius se accingit per so innum natura: sic ta in pueris semper, ab eandem ratione ira,contractiones maiores comperimus,contra uero in senibus, cum exiguus sit in eis excrementorum Puentus.Ti rtia ratio ex rythinorum mutatione facile colligitur: si quidem ex sola mutatione usus ut uirtutis non ta facile rythmus mutaretur, ni utervmotus a facultate ipficisceretur. Rythmus etenim Pp rt oest temporis dilatationis ad tempus contractionis, si quidem proportionem mutari sentimus adaucta,uel diminuta d: latatione, aut reddita tardiore, uel compressione r-seri tam cito esset impossibile, ni uterq; motus a facultate Pricisceretur, cui milianus esset illi ministerio & usui prouidere Nec ob id,quod post
mortem arteriae distentae maneant,arbitrandum est, addistet sonem non esse opus facultate: nam & si, ut paulo inserius latius sum monstraturus,naturalis arteriarum statu &sgura quodammodo aperta ac distenta existat,& pulsius a dilatatione incipiat a sitae generationis principio, cum hoc tamen non sunt ita rigidae arteri ac suapte natura tenis,ut credendum sit,ob rigorem de tensionem ad natiuum statum citra facultatis actionem
posse peruenire,ut Erophilus arbitratus est. Neq; obstet quorundam sententia, quirythmum etiam mutari posse fatentur, si durior sat arteria in instanti compressionis,quam fuerat in
dilatatione, aut econtra : cum impossibile sit,iacito arteriam mollitiem contrahere,ea talem mutatione, quae sensibilis sit. Qua sane in re tanquam uerum tenendum est,utrunque motum a facultate fieri, si modo intelligas arterias stapte natura habere Pprium quodam cauum,ui retinent semper post naturalem contractionem: & etiam locum quendam certum ac determinatum,naturali dilatationi circunscriptum:& siccum dilatatur arteria ultra locum naturalem,impossibile est ex iupria natura dilatari,sed ex facultate, U Erophylus non intellexit. At uero , dum constringitur usq; dum ad naturale cauum redeat gitur quidem a facultate,praestante etiam non nihil grauitate meni bri: uerum si ultra naturalem cauitatem comprimatur, ut in quibusdam pulsibus prer naturam factis contingit, v infra illud constringitur, a Gla sit facultate, M postea rediatus ad naturale illud cituum,a facultate etiam adiu ante firmitu
115쪽
Dd usu cordis, arteriarum ac pulsus .
dine partium membri,reliqui uero a sola facultate,membro ta. qiraua graui obsistente. Atque hanc arbitror esse huius difficul
Dubiis. A principio huius quaestionis dictum est,ei accedere de quiequ e alteram,nimirum,an fiant a facultate aliquem intendente te, sui si nem,an sint tantum cessationes ab actione. In qua re, ne lonis actiones. abeam,arbitrandum censeo , quietes actiones esse earum facultatum,quarum sunt motus, in eis tamen non mouere a terias ipsas facultatem, sed reniti, ne citra usus a natura intenti consecutionem,arteria dilatetur: agit enim natura in quiete n5 tamen mouet. Constat veritas huius propositionis, quia tempus quietum varium de inaequale existit pro Wsus varietate, adpensum & modum,quo motus et iminutanturiergo' si ide Macentus & idem usus in eisdem reperitur ac in motibus,necessu
Psecto erit,eisdem potentiis comittere,quibus curae sit eas mutare aut efficere pro usus indigentia . Sic Psecto cui potentiae iocumbit dilatare, interest quoq; post dilatationem, quantum sat sit quiescere & persistere: cui vero comprimere,in ea copressone quantum oporteat immorari, licet inquiete interna aliquantulum morosius se habeat natura. Dubiu . Superest tamen modo di iterere, an ambo motus & quietes oen abo una fiant facultate an a duabus. Censemus tamen in hae dumotus et bitatione,duplices esse in pulsibus facultates: unam distenden-cuietes tem & contrahentem alteram, ut ex communi loquendi modoliant ab cuiuis euidenter constare arbitror. Praeter quam quod si po- una fa- tentiae distinguendae sunt per actus,&actus per obieeta, nulli cultate, erit dubium, duas esse potentias: aliud . n. est trahere alimentuam a dua aliud quidem utile distribuere & excrementum pellere. Praetobri. rea actus sunt diuersi,nam alter motus sit sursum alter vero de-oisum, qui non nisi a diuersis facultatibus fieri possunt . Sed wbat euidentius hanc positionem haec potissima ratio: cum.n. dictum sit,opus facultatis esse pulsum dilatare,& comprimere,& ex B. Thoma,& oibus philosephis constet,hanc esse differetia in inter actus facultatum, & inter actum primum ipsius animae,quod i psa semper est in actu iacultates vero aliquando. in actu & aliquando in potentia, necessum erat hanc pulsandi facultatem iuxta haec principia,aliquando ociari,st fuisset animanti graue & imminens periculum. id sane natura utrivi satisfacere
116쪽
Atisfacere studens,facultatibus quidem otio, quod illis eratn cessarium: vitae vero animali perpetuo motu, decreuit id opus duabus facultatibus committere, ut dum altera operatur, altera otiari possit,& ex utriusq; mutua,&consequiiua actione,P-petuus animanti qualis erat necessarius) succres eret motus,ac citra ullam defatigationem. Ex qua proculdubio naturae indi- sentia prodit,duas necessario in pulsibus debere esse facultates. Quod euidenti quadam demonstratione probauerat Gal. li.2. de praesu. cxpul. p. 8.nam scribens dycrotorum pulsuu qu dana d fierentiam, refert eam suboriri concertantibus duabus facultatibus,& quae distetidit, & quae contrahit cor. Neq; rursus credendum est,posse unicam facultatem tot motus di erentias efficere, luot animalis motiva praestat: id .n. cssicit instrumentorum varietas,cum constet unus mustuIus tantii uni m
tui inseruice,dc sic ex varietate mustulorum prodit,unicam potentiam varios posse aedere motus. In pulsu tamen id non potcontingere,quia c*m unica sit arteriarum ratio & varios teneatur emcere motus,nequit eosdem imoliri nisi a duabus facultatibus agitata. Dubitare et circa pulseu usus oportet, uter motuit, lilatatio Dubia. mean cotractio prior sit, quod es de respiratione dubitare licet Andili Primo uidetur necessario esse contractionem, nam formari co tutio pria stat cor cum spiritu moderatissimo,is tamen spiritus eum sta- or fit cο- tum habet, quem in uitae cursit, nimirum proximὰ a distentio- tracti me: nam iniquum esset, naturam rem prima sui constitutione in ne. salubrem & auxilii indiguain creare, erat igitur cum medella, - nimirum cum spiritu,quem si habeat & moueri incipiat, a cotractione initium sumere tenetur.Praeterea,si distensionem primo eniceret natura , spiritus refrigerarentur ultra naturalem statum,patet quia uerisimile est, spiritum in prima formatione creatum fuisse temperatissimum,led talem, ante quam silccendatur refrigerare, cauet omnino natura i ergo a contractione potius incipiet quia calor quantumuis temperatus sit,fuliginosorum expulsionem desiderat, ac ex consequeti contractionem exsirit. Inq io sane dubio,non obstantibus pilictis rationibus, tenendum esse censeo,tam in pulsu u in respiratione, naturam initium motus sumere a distensione. Primo quia arteriae creatae
sint in ea dispositionς,4 acquirunt per contractionen, igitur
117쪽
- De usu cordJs, arteriarum ac pulsas.
pulliis caepit a dilatatione moueri. Secundo natura non forninuit cor aere plenum, sed ut impleatur,distenditur ab innata vi, non quide contrahetur,ergo. Praeterea cum maior sit & prior refrigerii usus,& cum per dilatationem adipiscatur natura, ab ea potius credendum est initium sumpsisse: maximὰ quia reserugeratio illa omni uiuenti necessaria est,ut ex Hipp. constat lib. de natura pueri, ita ut etiam in terra & aqua per uentos expetatur, suliginosa uero pellere paucis animalibus necessum est, α quo tempore praecessit coctio,quam etiam pcedit attractio, quae fit per dilatationem. Quibus rationibus Arist.lib. de respira. addit , necessum esse primum fieri dilatationem, quoniam morientia postremo expirant,quo constat uitam,ab inspiratione inciperc. at autem id rationi consenum,nam cum pulsus fere uniuersa ratio, in spirituum alitione&caloris,qui semper moueturde indiget moderatione,consistat,necessum erat primo alimentum trahere,puta aerem, ac deinceps quod excoctione resultat fuliginosum,contractione expellere. nubisi. Huic sane dubitationi alia non minoris momenti accedit , dila- nimirum,an arteriarum contractio aequalis sit dilatationi,qiud
ratio par pari pensu de quietibus dubitare licet, uidelicet an quies exterst cetra na aequalis sit internae,an secus. Quas sidem hoc uno paragra- coniungimus,quia utriq; eodem modo respondendum ta. re arbitror. His sane dubitationibus ansam praestitit,v licci omnes partes sint pulsus,& moderationem unius caloris intendis, cum hoc tia,ut ibatum est,usu inter se diiserunt, squidem dilatatio tractioni,& contractio expulsioni dicata est : atque ut constat,cum usu differant, mirum esse non debet,si differre magnitudine aut celeritate quoq; necessum sit: quae sane ratio de quietibus quoq; militat. Est tamen ex aduersa parte ratio,quae contrarium omnino videtur probare,talem videlicet esse coita tractionem, qualis praecessit dilatatio: nam ad caloris attem peramentum & aeris tractum,excitari dilatationem diximus, ed. . talis sutura est fuliginosi excretio,qualis uiget calor, sed talis calor tantam expostulat ventilationem,ergo pari mensura & con
tractionem,si qualis calor est de quantus, Niliginoserum copia
tanta futura est. Quibus pro utraq; parte adductis non obstantibus, huic dub o respondEdum est,hos duos motus tribus moῆu si Sportiolaesitur respondere: primo quidem consideraue
118쪽
ne habita ad calorem,secundo ad opus caloris: tertio vero ad utrunq;. Nam aliquando calor, licet adauctus sit, non tamen plurimum operatur,ut in febrium principiis,& incremento,u'bus temporibus maiori opus est dilatatione, quia refrigeronis Maior est usu v aliquando vero simul cum calore crescit ipsius opus,hoς est coctio aut putrefactio,vt in statu, in quo quia coHones uigent,necessum est fuliginosi excrementi plus esse,&ob id compressionem maiorem alat exposcere, quia urget expellendi fuliginosiim necessitas.Rursus aliquando pariter se habent & pari motu moventur arteriar, ut insanitatis tempore,
sed plerunq; in statu febrili, & sic iuxta caloris indigentia aut
exmllendi usuminos motus aequales aut inaequales esse costat: αum hoc tamen in diaria febre maior emem per contractione. blatatio,at in putrida plerunq; contractio maior.Qualiter ast
saec doctrina sit intelligenda,quae pulchra admodum & difficilis est,in ultima huius operis parte de praesaga, ex pui. abunde
Ex p aehabita dubitatione,alia Psect d maioris mometi sub Dubia.
oritur,nimirum, an pulsus maior dilatatio aut contractio ex 'P.
cedat locum nalem nam videtur nςcessario ita debere fieri: sas quippe si plurimum dilatetur arteria,id totum v, plus dilatatur, ter dilata videtur excedere spatii natis,& pari pensu dum plus iusto con tio aurstringitur. Altera vero ex parte videtur id seri esse impossibi; conu Iemam si locum nalem excederet arteria cum plurimum dila- ctio excetatur, disio caretur sane,& quilibet pulsus nati maior, esset disi dat loca locatus & in situ varius,quod omnino est a ueritate & Galdo- nalimctrina alienum. Cui dubitationi sic constitutae dicimus, var e terina .ria,ut quae corpus sit sphericum, cum contrahitur, non iano concidit & collabitur, quod Arist. iubauerat lib. I. de parti.a . anima, sed licet contrahatur, in eadem rotunda figura manet, cum aliqua cauitate. Secundo praemittendum est arterias te minum ob itinere natem sui motus, tam in dilatatione quam in contractione, ultra quem et aliquod spatium adseruat natura, utile quidem futurum certisquibusdam temporibus.Itaq; tam . in dilatatione quam in contractione aliquid remanet spatii,Uin nili arteriarum motu non pertransit arteria. His praemissis, dicimus,quod pulsus in dilatatione aut contractions quantum
vis maior sa non ob id ea dii spatium naturale sbi praesti' tum, oc
119쪽
tractione,ca amteria mouetur in
De usu cordis, arte tiarum ac pulsin.
tum, & aeseruatum , ad praedictos motus excessus, ob Idqvi licet augeatur motus, semper tamen mouebitur intra 'lpriamsi heram , quam iand spheram seu terminum cum moueb tur secundum naturam non attingebat aut adimplebat omnino , sed uacuum permanebat illud spatium , quod ad maiorem usium natura adseruabat, uerens ne calor suffocar tur,si necessum esset arteriam magis dilatari ac non esset huie necessitati locus illi adseruatus . Hic profecto cum plurimum contrahi est necessum,corrugatur arteria nimis ac plicatur , recu n hoc non omnino concidit, ita ut omnes partes undiq; cohaereant,quia illud esset mutare Pprium situm S terminu es tractionis: simili modo cum dilatatur plurimum,dilatatur plus quam secundam naturam illicit circuit scriptum , nihilominusta non excedit spatium naturale arteriis designatum, quia potest arteria adhuc dilatari usque ad praedictum spatium. Cuius
gratia scire oportet,duo esse arteriis spatia naturalia, unum Pcurrit arteria sano existente animali : aliud ue o secundum Maturam, quod percurrit dum animal extra naturae leges afficitur. Verum quia actio illa arteriarum,in qua ad hoc secundum spatium peruenitur,etiam secundum naturam dici meretur,ita quoq; spatium secundam naturam appellamus: quod uidetur Galen. insinuare. I.depraesaga. ex pui .cap. 8. Qim sit,ut et si dilatatio aut compressio maiores sint, qu im secundum naturam animanti debetur, non ob id spatium secundum naturam arteriis circunscriptum,excedant.
Ex qua dubitatione adhuc alia difficilior suboritur ex Ducto Gal. loco: nam ex professo docet, quod licet pulius maior sit in dilatatione quam in compressione, cum hoc tamen ari riam semper in spatio aequali moueri restert. Ex quo dubitare licet,si arteria in spatio pari mouetur,qui fieri potest,q, dilatatio sit contractione malo aut e contra: nam eadem est ut scrtur uia a Thebis ad Athenas quae est ab Athenis ad Thebas..Quippe non capit intellectus qui seri potest, ir si idem spatiumotor in utroq; motu pertransit, alter sit altero maior. Cui
dubitationi duplex subest respondendi ratio: prima est indicatione sumpta a sensit.: nam licet constet paria esse distensonis&contractionis spatia,tactu tamen perpetuo iudicatur disten
120쪽
ς , Tract. II. Liber Primus , iract. ii. η'
de distensionis matici, quam de sipatio contractrinis, eo quod
multo facilius est aduertere qualitatem motus penetrantis digitum,4 a digito rectaentis. Secunda adducitur a Gal. & si scuris uerbis,loco nuper citato: nimirum illud fieri posse,propter terminos a qui es arteria incipit moueri,aut in quos desi nil. Nam cum dictum sit,arteriam obtinere duos terminos ad dilatationem, totidem ad contractionem , quorum alter est naturalis,ad quem arteria peruenit, dum animal in culpate uiauit,alter uero est secundum naturam, quem nunquam arteria
pertingit,iii si cum animal perperam se habet:quibus sane sie se habentibus,st facile quod aliquando contingere possit, quod
arteria incipiat contrahi,& tantum contrahatur,quod excedat naturalis contractionis locum, perueniatq; in contractione inferius ad locum appellatum secundum naturam,a quo rvrsiis loco incipiat dilatari,ac perueniat usq; ad locum naturalem dilatationis & non ultra.Tunc Huldubio constat, contractione fuisse maiorem,quia siperauit arteria locum contractionis naturalis,eo quod peruenit ad locum inseriorem nam denomia natio motus,a termino ad quem desumitur dilatatio vero nonsiperauit suum terminum nalem,a quo ut dictum est denominatur dilatatio,&nalis, ta illum terminum nalem non e eessit:& coistractio illum superauit, ergo maior erit dilatatione. Pari quoq; rone res se habet in dilatatio he,st esse maiorent tunc ceniebimus,cum superauerit suum terminum nalem. Ntaq; denominatio motus non a termino a quo , sed a te inciad quem sumenda est. Ex quibus constat, alterum motum altero esse maiorem,l pertranseat spatium nate, & cum hoc verum esse par spatium pertransire arteriam: siquidem a termina ad quem peruenit, iterum regreditur ad terminum a quo motum incepit,& sic clim idem sit spatium licet motus sint dispares propter terminorum acceptionem) par semper erit motus. Verum licet haec vera sint ut multi quoq; arbitrantur,cum hoc tamen,tactu ego arbitror,difficile esse iudicare, maiorem esse contractionem,tum ob dictam ronem , tum quia ultima pars contractionis Oino sensum fugiat. sit,ut licet re vera conia tractio. excedat locum natem,cum id sensus nequeat pcipere impossibile erit,sbio sensu id iudicare.Quamobre rone quoqὸ