D. Gregorii Nyssae pontificis, magni ... Doctissimus in Hexaemeron commentarius: aliquot tum eiusdem, tum aliorum auctorum orationes pulcherrimae, quarum argumenta in proxima pagina perspicies. Gregorij, rerum admirabilium effectoris, de anima libell

발행: 1553년

분량: 381페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

251쪽

I, i

dollonii

NON ESSE DOGN. IN EOR. Og mberum cui lite fuerit, quod uellet, eligere. Cur igitur moerent, qui obeunteis lamentationibus prosequitiatura certe, nisi a bonam perturbatione liberi ellent, qui Una cum corpore Ohlptatem&dolorem e Xuerunt, aequius illi superstites miserarentur , cum non aliter affecti sint, quam ii, qui in carcere conclusi tritumi Muttia enim res asperas Perpetiendi, in tenebrisq; uiuendi cosuetudine deuincti, decepti in molesta dc iniuchin lano pittant,qilae perfertint. Itaque si qui eiiciantur c carcere, eorum uicem fortasse reliqui doleant, ignorantia splendoris illius, ad quem ueniunt, qui ab corum tenebris discedunt. Etenim si, quae s sit, die spectacula cernuntur , cognoiulsent , si pulchritudinem aetheris, si coeli sibimetitarem, si nitorem siderum, stellaruni choreas, solis ambitum, lunari; cursu na, si eorum, quae terra gignit, tam uaria pulchraq; genera, si iucundit in maris aspectum, cum nullis uentorum flatibus turbatur, sed leniter crispatur, tanquam pulchre depictu splendet: si pulchra tum priuata tum publica aedificia 'ilibus magnificae ac splendidae ciuitates

eXOrnantur haec, inquam, his similia si cognouissent, qui in carcere continentur, non dolerent uicem eorum, qui priores e custodia dimissi sunt, tanquam a bono ali lito discessistent. contra potius, qui egressi essent, miseriam infelicium inclusorum uitam commiserarCUrtir. Eodem modo qui istius uitae carcere liberati

252쪽

sunt, si fieri potest, ut dolendo lacrymandoq;

suam erga calamitosos misericordiam ostendant, uidentur inihi lamentationibus, lacrymis commiserari conditionem illorum , ii in istinis uitae molestiis, ac doloribus detinentur, quod res illas pulcherrimas, a materia remotissimas , quae supra mi indum hunc stant, n5 conspiciant, nempe Tironos Principatris, Dominationes, Angelorii meXercitus, Pioru inclicaetus , ac silpremam illam ciuitatem, celeberrimum ci sit pra coeli lira conuentum illorum, qui Matib. s. m ea descripti sunt. Nam illa, quae his onmibus praestat, pulchriti ido, quam ab iis, qui mundo sunt corde, perspici aiIeruit, qui non mentitur, maior est, iram ulla spe coniectitratie concipi ualeat. Neque uero id solum in nobis, emitu, dolo rcci dignum putant, qui hinc decesseri ut, sed multo magis,' tiod cum tam multis aerumnis miseriisqi referta sit mortalium uita, tamen eas perferendi consuetudine sic affecti sunt, ut uiuendi moram non iam sibi ut necessariam tolerandam eXistiment, sed omniabidio contendunt, χXoptant, ut perpetua sit an cupiditas principatus, Sopum, toluptatum, Ssi quid aliud praeterea est, quamobrem arma capiantur gerantur bella, caedes fiant omnesq; miseriae uoluntariae contingant,d fraudes admittantur, quid aliud sunt, nisi cumulus quidani

calamitatrina, clitem lutae per se miserae uolun

tate, studio, ac libidine sua infelices adiungiintr

253쪽

Cetenim nec lac mandi uis, nec ulla eiusmodi astetito adest iis, qui e hac uita migrarunt: qui a carne, languine seiuncti sunt, non mo- le sed mente conssiliunt Itaque non ea iam cilipsorum nanira, Ut nos oculi ce inele, aut nerse monere moretale queant quo a falsa, quana de rebus habent, opinione deliitant. Quamobrem eorum intinere mens nostra fungatur, nos i commoneat. Ab ipsis corporibus, quoad fieri potest, cogitatione, atque animo recedamus, eXHentcsq; nos ea flectione, qua carnem complectimur ita nos ipsi copcllemus. ὁ homo , qui naturae Particeps es inlaemadmO-duin Moses praecipit, attende tibi nosce te ip- - sum , animoq; diligenter considera, Ilinam uere sis tu, quae circa te uideantur ne quando, quae eXtra te sunt, aspiciens, putes te ipsum intueri. Disce a Magno Paulo , qtii naturam hominis plane perspectamin cognitam habebat.

Ait enim, Unum esse hominem exteriorem, al, *-cρr 4 4 ra rerum interiorem, cum l corrumpi, hunc renovari Quare cuillit, in corrit in Pimr, cernis,

teipsum aspicere ne arbitreris. Et ille quidem aliquando erit a corruptione liber cum in re- nai a generatione mortalis,d qui dissoluitur, homo, at o cum immortali,&qui non dis lititur coniunis; setur. Nunc autem qui extra nos uidetur, fluit, concidit, atque corrumpitur. Hic ergo spectanses diis non est, quando ne reliqua quidem, quaeba cernuntur, spectanda sunt. Quoniam, ut Pau-

254쪽

Ius inquit, quae uidentur, temporaria sunt, quae

a. Cor. 4.d aute non Videntilr, aeternata Portet alitem, ut

cogitationem ad ea,quae in nobis non uidentur,c5uertamus, idq; nos uere esse credamus, quod sensus cognitione effugit. Nos igitur ipsos, ut prouerbitina iubet, cognoscamus. Hac enim cognitione eXpiantur peccata, quae ab ignorantia proficiscitiatur. At non est facile, ut etiam is, qui uere atQuine animo cupit, se ipsum cognoscere id assequatur. Nulla enim ratio tribuit, ut, quod fieri neqiiit, efficipossit. Nam quod natira corporeis oculis datum est, ut, cum reliqua uideant, se ipsi nequeant inlucri, idem animo cotingit, tit, cum caetera omnia cX ploret, &, quae extra se sunt, diligenter inquirat, S peruestiget se ipse uidere non possit. Itaque hac in re animus oculos imitetur, ac quemadmodum illi, cum a natura non habeant eam facultatem, ut semetipsos in se conuertentes aspiciant, speciem ac formam proprii orbis in speculo cospicati per imaginem illam sese conspiciunt, sic etiam ipse ad propriam imaginem se conuertat,&quod in eXemplari, ad cuius similitudinem factus est, uiderit, idipsuin ut proprium coim templetur, sini m. Ab exemplo tamen hoc paululii inest discedendum, ut res ipsa proposito congruat. Nam imago, quae in speculi forma conspicitur, ad oculi eXemplar effingitur: in animi itero imagine contra fit Ipsius cnini species ad diuinae pukhritudinis formam esti

255쪽

NON EsSE OUM IN OR. B. Σ3cta, expressaq; est. Itaque tu in uere se ipse perspicit animus, cum Xemplar intuetur sui. Quid igitur Deus est , cisii is sit militudinem animus refert non corpus, non figura, non species, non qualitas, non moles aspera, non pondus, non locus, non tepus, no aliud quippiam eorum, eN quibus ea, qUaeeX materia sunt procreata, cognoscuntur . Sed his omnibus caritq;

similibus rebus suin motis .est quiddam, quod

mente constat, materiaeq; est eNpers, nec tangi potest. Scorpore uacat,in omni dimensione caret. Quocirca cum exemplar sit eiusmodi, consequens est, ut,qui ad eius similiti idinem formatus est animus , eisdem cognoscatur notis. Expers igitur materiae est, cerni no potest,mete sola peicipitur, caretq; corpore. Quae chim ita sint, age cosideremtis,quadopropius ad Xemplatis pulchritudinem accedat hvinana natura, cu in carne uiuimus, an cu ab illa separati sumus. Nemini dubiu es quin ut caro e materia coacta cocretaq; uine isti crasse coitinctior est: sic animus tunc uere uiuat uitam illam a materia remotam, ii mente sola comprehenditur, quando materia sibi circuniectaeXcust erar, Scabiecerit.

'u'd si in corpore uerum ipsum bonu consisteret, nobis profecto dolendu esset, cum a carne distrahimur, itoniam discedetes a corpore ab ipsa boni coniunctione discederemus . tuac autem quoniam bonum illud , quam cogi-t-ri possit, longe praestantius, ad cuius similitu

256쪽

dinem facti sumus, corporis QS per est, meteh; sola percipitur, nobis autem pei suasim ecth de bet, quando ex mortem corpus relinquimus, id naturam illam, quae ab omni corporea crjssithidine remota est, appropinquare, carnis cXuuias tanquam personina quandana nobis inipositam deponentes ad eam redire pulchritudinem, quam initio, cum ad Xemplaris imagine creati sumus, habuimus ea cogitatio laetitiam nobis, non tristitiam deberet afferre, cum intelliguntis hominem necessario peregrinationis Perfrinctum inlinere non amplitis in alienis 1egionibus uiuere, sed singulis clementis, quod ab unoquoque ipsorum muttiauerat, reduito, ad propriam sibi naturalemq; dormim, puram, ac coelestem illam sedem reuertisse . Hospitii imenim profecto, alienumq; domicilium est naturae illiniatcria carenti corpus hoc, cui mens in ista uisa a condisione ipsius prorsus abhorrenti necessario coniuncta confli ur. Nam mutua haec elementorum coniunctio est ueluti hominum uariis S linguis isoribus utentium, qui eκ diuersis gentibus in uni uia conflii Nerint, uiolenta quaedam societas, atque disthntiens, cum a sua unumquodque natura ad proprium cognatum ci genus distrahariir. Animus aute,quilaon est compositus, sed simplici, atque unius generis nativa costat, inter haec tanqua hospes, a Peregrinus uiuit, alec cum elementorum, Ut ita dicam, populo potest congruere . I, enim

257쪽

ia rete

necessitate quada ex miltiplicibus corporeisq; particillis coactus naturam suam cogit, Ἀκcontrarii generibus copula ir, atque imum efficitur Verum cum elementa naturaliter inter sedissentiant, ac disti, luantur, ad suum propriumq; genus singilla contendant in ea concentus dilli, turione sensus angitur necessario , una cum ipso ensu cruciatii animus ciuit licet ab ipso corpore semper afficiatur molestia, in illud tamen ob consuetudinis necessitudinciar propensus est. Qilamobrem tu iresani iniis angi

cruciatici, delinit, cum a Pugna, quae eX contrariorii mei ementorum coniunctilone consurgit,

euaserit. Etenim cum uel frigidum ab exuperante calido utitiam fuerit, uel calidurnii frigidi supcratum, uel sicci potentia hii midum succubuerit, contraue siccum ipsum, humiditatis copia dissolutuna, cesserit, tunc bello per mortem cosccto, animus, relicto dimicationi scapo, id est, ipso corpore, pace utitur,&eXtra acies instructas gressiis, uiribusq; suis, quae complexu corporis afflictae laborabant, per otium recuperatis, sectam ipse utines. His igitur mens ac similibus uerbis in corpore uiuentes alloquitur, talemq; propemod uocem emittens, uos, inquit homines nec plane nostis, ubinam sitis: quo proficiscendum sit uobis nondum inrelligitis. namin corum, quae hic sint, natiar an nulla adhuc ratio potitit indagares iraque solam uiuendi consuetudinς inspectatis, nec intellige-

258쪽

re potestis, quae sit corporis natura: quae se suum uis: quae membrorum quibus ut instrumentis utimini, structura quae neruor tua per se mouentiu actio. Quo modo eorum, tuae In nobis sunt , alii id in ossis naturam, aliud in lucidum oculi splendorem coalescat. Quo modo eiusdem cibi, potiisq; pars cXtenuetur in capillos, pars in ungues ad summos digitos dilatetur. Quo modo , qui semper in praecordiis ardet ignis,per arterias in totum corpiis emanet. Quomodo id quod bibitis, cu ad pati latitudinem accesserit, speciem qualitatemq; commutet,in in anguinem conuerratur moriam UOS Omnium ad hoc usque tempus cognitio latuit, ut eam ipsam, in qua uersamini, uitam ignoretis, nedum illam , quae a sensibus est remotissima, cum sensibus coniuncti cernere ualeatis . Quomodo enim quispiam per sensum id, quod sensu superuis est, intuebitur Vtraque igitur uita a uobis pariter ignoratur praesens haec, quoniam id solum, quod apparet , inspicitis: Saltera illa , quia sensus ad eam uestigando

peruenire non potest . Quae cum ita se habeant, cur is mortales, sic assecti estis cur hanc licet incognitam ut bonam complectimini' illam autem ut horribilem ac metuendam formidatis non aliam utique ob causam id agitis, nisi quia, qualis ipsa sit, non cognoscitis. Quae tamenon est iusta causa metu edi, cu musta sit uel sensibus eX posita, uel ab eis remota, qtia licet ignoretis,

259쪽

ubi perennescitis. Nam S u sit eorum natu-ll ra, quae in coelo cospicitis 4 quid circa polum cursu contrario motum cieat, quid ueterra: - liditatein sustentet, aut quo modo fluX a tria rum natiira assidue gignatur e terra, nec ipsa ter' a radeficiat, ignoratis , nec tamen ob inscitiam lianc Xhorrescitis. Quida quod diuinam ac bea. tam illam naturain re ruin omnium Praestantissimam, filiae Ile cogitatione, nec animo, necti it mente plene comprehendi potest, esteritu leni

creditis, in quo autem constitat quid ue ipsa sit, nulla adhuc ratione coiicere potitistis, atque eam tamen, quan nullis rationibus ualetis intelligere, toto corde, animo, uirtuteq; diligitis Chrigitur haec stulta timoris ratio ualet iii illa Lia, quae nos post hanc eXceptura est, uita, ut, quae non nouinatis, ob id ipsi on solam , quod ea non nouimus pueroruin inflar, qui manibus opinionium agmentis deterrentur , forinidemus Qui enim rem aliquam habere cupit perspectam' cogi istam, primum operam dat, ut, quae sit eius natur a diligenter consideret, atqueita,utrum comoda,& ad inittenda, an grauis

auertenda' sit, intelligat 'u' autem incertuomnino, incognitum est, quis eorum, qui sa piunt, ob id soluin, quod ab usu consuetudine remotum sit, fugiendum, ut ignis, aut fera cuuispiam impetum suspicetur cum ipsa

n0s uita doceat, ne semper usum, consuetu-

dinem attendamus, sed ad ea, quae recta hone-

260쪽

meque enim cade semper honunibus est uita, sed, dum in iisceribus foetus formattir, pmpria illis Sconuenientem intitero uitam natura tribuit Nec cum e latero egressi fuerint, semper inhaerent malaamae, sed quai ad iii imperfecta latorum aetatulae id congruit Sprodest post autem ad alia conuertuntur, nec ubera semper ob consuetudinem appetunt sost autem, cum infantiam Xuerint, alia adolescentuli , alia iam aetate prouectiore sequuntur studia, suae molestia simul cum aetate consuetudinem mutant. Quemadmodum igitair qui in materno uentre nutritur foetus, si uocis usum haberet aliqu4duin ipso ortu e uisceribus eXpellitur, conquereretur seq; grauia Pati clamarer, quod a luciliada distraheretur uiuendi consuetudine, id quod etiam facit, dum simulac primum respirat in hanc uitam ingressus, lacrymas fundit,&quodam modo indignatur,&dolet, quod a solitauit discesserit m mihi uidentur facere, qui moerent in si ius uitae commutatione, instar eorum, qui in utero sunt, uelle semper in angustis ac tetris ipsius in materia demersae, e locis Dei stiri Posteaquam milia mortis tanquam partus dolores quasi obstetricem acciuerint, ut in alteram uitam homines educantili , ipsi quidem, cum ad illam lucem proceiserint, pum millam spiritum hauserint, experimento coo noscunt, qualitum illa uita ab isti differat. Acilli

aetis, i li

SEARCH

MENU NAVIGATION