Theologia dogmatica in systema redacta a fr. Petro M. Gazzaniga Ordinis Praedicatorum et fr. Iosepho Bertieri Ord. Erem. S. Augustini ... in quatuor tomos divisa addita in calce Francisci Veronii Regula fidei catholicae. Tomus 1. 4.

발행: 1830년

분량: 282페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

161쪽

cuod es

terius demonstratur.

SCHOLI . Causae aequissimae, quibus permota fuit Ecclesia, ut communionem sub una specie decerneret sunt: I. Veneratio erga Augustissimum hoc Sacramentum : Saepe enim contingebat , ae maxime in diebus solemni oribus , ubi magnus populi concursus , ut pretiosus sanguis effunderetur in terram. II. Magna , quae Pro quibusdam Provinciis adest vini reportendi dissicultas. III. Non parvus illorum numerus , qui Deo Vini odorem ferre possunt. IV. Nauseabant multi in eodem calice bibere , cui multi labia apposuerunt. V. Quia pedetentim mos serme communis inductus suerat per occidentis provincias sub una specie communicare. VI. Eo quod Heterodoxi asserebant , utramque speciem esse ad salutem consequendam Prorsus necessariam.

Qui primi communionis sub utraque specie necessitatem statuebant , erant Petrus Dres tensis, Iacobellus Misnensis, et Joannes Hoss, unde exorti Callixtini, et Taboritae a turbis in floretitissimo Bohemiae regno excitatis, satis noti. Lutherus rem Ianno diuturno tem pore indisserentem habuit ; immo ausus est scribere an. IS23. de formula missae , quod si Concilium aliquod sub dupliei specie sumptionem Eucharistiae decerneret, ipsi unam tantum sumerent, aut uullam. Lutherani tamen , et Calviniani ob distributam unam speciem adversus Ecclesiam Romanam acriter insurgunt.

f. CCLXXXV.

A medit his , sub unica tantum specie nos Christum totum recipere: Nam Christus resurgens a mortuis , jam non moritur Ad Rom. VI. 9. ). Itaque vivum Christi recipimus corpus , proindeque simul

cum sanguine, immo cum anima , divinaque natura,

tuae nexu substantivo , ac indivulso ei conjungitur S. XXXV. ) ; unde sit manifestum alterius speciei

communionem haud esse necessariam. Quid Z quod Paulus verborum Christi interpres optimus Corinthiacam alloquens Ecclesiam , in qua clericis admixti erant Laici , de panis specie haec Salvatoris verba :Hoc facite in meam commemorationem, absolute pro fert; de calice vero cum aliqua determitiatione aiens: Hoc saeve, quotiescunque bibetis , in meam comme Disiita Corale

162쪽

morationem I. ad Corintli. XI. L Quibus nos ed cere voluit , calicem bibere haud esse praeceptum , sed dum sumitur , id debere in Christi etiam memoriam fieri. Quod magis ita notescet , eo quod subdat Ibid. v. 27. ) : Quicunque manducaMerit Panem hune , oel biberit calicem Domini indigne , reus eri CorPoris , et sanguinis Domini.

ScuoLioN. Doctrinam hanc , quam connexionis , et concolnitantiae nornine nuncupare Theologi eonsueveru ut , apud Graecos vigere ostendit Bena udolius

ex Epistolis a se editis Michaesis Piga Patriarchae Alexandrini : quod etiam certum esse de Orientalibus ex constanti eorum disciplina sit palam , secundum quam , dum sola in panis speciem ad aegrotos deserant , vel quum insantibus digito tantum in calice tui incto ministrant , nou tameu dubitant se plenam iis corporis et sanguinis Christi communionem dare. Vid. Renaudotium obsero. in liturgia Syrisc. p. 126. comment. ad lit. GPt. S. Basilii, nee nota not. in liliam. Iacobi Sertigensis e immo , eurn in ipsa Coptica liturgia ad communionem Eucharistia eorpus vivificum Christi Domini vocetur, clare patet hujus doctrinae adsertores esse. Addo Pontificale Eeclesiae Apamiensis in Syria apud Martene de ant. Eccl. rit. torn. I. P. I96. in quo Sacerdos sub solavini specie insantulos communicans ait: Cor tis cum sanguine Domini nostri Iesu Christi eustodiat te in

Micam aeternam.

S. CCLXXXVI.

Quemadmodum ad legis viritum in legibus civili- Nee nonhus assequeudum , consuetudo interpres est optima ; ex Eccleatae

ita ad percipiendam Christi Domini voluntatem EG ἔπ' μclesiae usus certam tutamque nobis regulassi sigit. Iam vero , si in distribuenda Eucharistia Ecclesiae pra-xim consideremus , nullam a Christo de uiraque specie sumenda praeceptum latum fuisse apparebit. Quandoquidem in commutatone domestica solam panis speciem sumptam fuisse evincitur ex Tertulliano Lib.

II. ad uxorem cap. V. ) , Basilio Epist. ad Caesar. Patris. ) , pluribusque aliis Ecclesiasticis monumen-

163쪽

c APUT III.

iis ') : quod non minus iactum fuisse in communi ne infirmorum Epistola Dionysii Alexandrini ad F bium Antiochenum ud Euseb. hist. EGI. lib. VI. c. 4 . ) , Paulinus Diaconus In oua Ambro sit ) ac Latinae , Graecae , Orientalis Ecclesiae consuetudo demonstrat. Pueris non minus sub sola Vini

specie Eucharistia ministratur ς. praec. Soliol. ) ;cujus etiam rei testis est disertissimus S. Cyprianus De Iapsis ). Immo licitum suisse in ipsis publicis

Ecclesiae conventibus unam , Vel utramque speciem sumere non obscure deducitur ex facto celebri mulieris illius Maeedoniana haeresi insecta , quae Communem panem domo secum detulerat , ut Eucharistiae

Ioco acciperet ud Sozomeniam hist. lib. VIII. c. V. ) ; tum quod Manichaei a vino tamquam a re

mala abhorreutes diu sub panis specie cum Catholicis communicantes delituerint uti evincitur ex Leone magno se .. . de Quadrag. ). Egregium non minus est in rem nostram argumentum, quod ex Missa Praesanctificatorum petitur , quain Ecclesia Romana in Parasceves die, graeca vero singulis quadragesimae diebus praeterquam tu sabbato , Dominica , esisto Annuntiationis celebrare consuevit. Iis porro diebus symbola non consecrabantur; communio autem in sola reservata panis specie fiebat. Quid plura ΤNonne Acatholici ipsi iis , qui abhorrent a vino , sub una specie Encharistiam distribuunti An hoc saltem in easu ei iam ipsi divinum praeceptum violani 7 Ae si balvatoris jussu omnes dilane hibere de calice d hent , cur abstemios a Sagia mento non arcent , cur insantibus non ministrant Τ At quod miraberis magis :4 catholici, qui adversus communi ouem sub una SpEcle omnium Ecclesiarum , ac temporum auctoritate munitam tam alte detonant, ipsi met Proprio marte , ubi vinum' non est sumi posse pro Eucharistia hydromelum , vel quemlibet alium liquorem asserunt , ac signum sensibile ab ipso Christo institutum , ac

praeceptum immutare audent. ' Vid. Lupum dissert. de S. Leonis u. actis ; et Maris

tene , de ant. Eccl. rit. cap. V. art. I. ubi et morem, quo

164쪽

CAPUT III. 161

Scuou . Buddaeus de ba t. et sacra caena II.

V. c. I. f. XXi I. asserit symbolum utrumque a Graecis praesanctificalum sui Sse , et distributum ; nam inquit gratiarum actio in Praesanctificatorum Missa Participationis corporis . et sanguinis Christi meminit. Verurniamen liturgias praesanctificatorum, si diligenter perpendamus , sacrum Ianguinem asservatum suis e generatim saltem non legimus : sed tantum cochleari in sacro sanguine inlineto Eucharisticum panem delinire Graeci eon ueverant. Vid. Liturgiam hanc apud Goarium ρὼ g. 19O. immo nec sempen, nec ubique apud ipsos hane consuetudinem viguisse ex Darii ienopulo misi. Can. secl. V. tu. m. si palam. Conser Goarii notas in ρraesanct . inficium. Quam Obiem corporis , ac sanguinis Christimentionem Graeci factu ut, quod judicant sub una specie Christum tot uin , et vivum contineri. Quantum ad Eccle iam Latinam . in hac Missa solam panis speciem aut i quilias distribuisse , evincitur ex umtusto Romano ordine , AIc uiuo , Amalario , Ruperto Abbate , aliisque.

s. CCLXXXVII.

Sed audiamus jam heterodoxos: Christus Dominus, inquiunt , utriusque speciei sumptionem praecepit :nisi manductioeritis , dixit , carnem filii hominis , et biboritis ejus sanguinem . non hubebitis pilam in bis Ioan . VI. 54. ). In ipsa non minus Sacra

menti institutione Salvator 'c Acci sens calicem gratius egit , et dedit illis dicens r B/hite eae eo omnes

Mailli. XXVI. 26. , addiditque : Hoc facite in

meam commemorationem Lucae XX l. ly ὶ ; quom itaque Christus ulramque speciem distribuerit , debent

etiam sacei doles omnes speciein utramque magistrimemplo . ac mandato distribuere. Quid Z quod ipsa Romana Eeel fila , cum nondum es,et depravata, hano Veritatem solemniter professa est y Quandoquidem Gelasius Papa scribit Apud Gratianum de cons dist.

u. c. con erimus. ) : Con erimus autem , quod quidam sun ta tantummodo corPoris sancti Portione a calice sacri cruoris abstineant , qui procul dubio . quoniam nescio' qua su erstitione docentur adstriniam , aut integra Sacramenta Perc*iant, aut integris Theol. Dogm. Pars III.

Advers in Horum aragumenta.

165쪽

tur. N

arceantur. Quia dioisio unius ejusdemque myrterii sine grandi sacrilegio non potest propenire.

S. CCLXXXVIII.

Levia tamen sunt haec , nec ad solvendum dissici- Iia. Quandoquidem laudato' in Ioannis loco particula et disjunctivae vim habet ; quum effectum eundem et , qui vel utiam , vel ambas species sumit ,

Christus attribuit f. CCLXXXIV. ); et revera

non per ipsam comedendi , vel bibendi actionem aeterna vita nobis consertur ; sed quia Christum ipsum recipimus , ipse vero totus est ac vivus Sub uuica Specie f. CCLXXXV. . Quid i Christiano sat non erit, recipere Christum Z uvidi adeone stupidi erimus , ut Eucharistiae virtutem non ab ipso Christo, sed a signis , quibus se tegit , externis haurire velimus 3 Itaque si una sub specie corpus cum sanguine sumirnus , aE aeternam Vitam adipi Scimur, non est , cur violati Dominici praecepti reos nos velint Aca-lholiet. Alia Salvatoris Eucharistiam instituentis ve ha ad solos Apostolos spectant, quod inficias ire non poterit, quisquis Matthaeum cum Μarco conserat scri- Dente : Biberunt ex illo omnes XIV. a 3. , immo secundum Syriacam, Arabicam , et aethyopicam versionem Christus dixit : Bibite eae eo omnes pos . Quod si adversarii arbitrantur Christi verba omnes obstringere , cur abstemiis sub una specie diStribuunt , ne insantibus ministrare solent λ Porro quum Salvator omnia , quae in postrema coena egit, his verbis eo m-prehenderit : Hoc facite in meam commemorationem:

nec helerodoxi ipsi cuncta judicant necessaria S.CXLXII. Sch. ult. ) ; hinc nullum aliud prudens ,

tutumque medium ad ea addiscenda , quae Christus iussit , superest , nisi sola traditio. Iam vero ab an tiquissimis lemporibus Ecclesia non raro sub una Spe

cie Eucharistiam di siribuit S. CCLXXXVI. . Ex

quo consequitur , utriusque speciei communion in adfia ramenti substantiam tion pertinere , nec a Christo iussam fuisse. Gelasii decretum adversus Manichaeos autumantes Vinum a daemone creatum esse, atque Christum pro nobis pretiosum suum sanguinem Don

lbolicis commixti, cum solam pauis speciem Tecipe- Dissimod by Coral

166쪽

rent, hine primo Leo magnus, ae postea Gelasi

ad eos delegendos mandarunt , ut unusquisque sub utraque spe te Communicaret. Quamobretn mysterii divisio , quam veluti sacrilegam Gelasius damnat , ea est, quae in abominanda superstitione sun datur, s eundum quam Manichaei eunt in fietas partem unam Sacramenti a Christo fuisse institutam , ac Christi sanguinem veluti rem execrandam traducunt. At quis

nisi improbissimus sit , id de Catholicis dicere audeat Qui utrumqu8 symbolum a Christo institutum confi-

munt , eo quod in quolibet separatim Christum t tum adesse tenent , eandemque gratiam recipere judi- dicant. Ro aliter intellecta fieret, quod cogitare nefas , primitivam Ecclesiam divisisse mysterium , quum aegrotis, insantibus . aliisque in circumstantiis a una specie Eucharistiam ministravit. Sciso LioN. Conser Bossi et de communione sub duabus φρ idibus , Rena udotium tom. V. ρργ. lib. VIII. c. I. sin. De Marca in Can. Conc. Claromontani, Bona de reb. Iit. lib. II. Mabillonium praef. ad 3. Saectilum Benedici. et viasset Italici ρ. I. Allatium a calcem lib. de perρ. confer et lib. de δ. Unodo Photiana , atque etiam videri possunt Gersonius, Nicolaus de Cusa , Bessellus , Cassander , Nilius ius. et

Gratam'as , qui hac de re scripsere. Quantum ad Eu- Charistiae Necessitatem attinet vid. Norisium in Vind. Λιιπtist. Maldo ualum in ca . VI. Epang. S. Ioannis.

s. CCLXXXIX.

Iam commemorandi nobis sunt hujus sacramenti enfectus ; quorum primus peculiaris quaedam ac propria huic sacramento gratia est. Nam quum ipsum gratiarum sontem et Auctorem Christum Dominum in Eucharistia recipiamus , ac simul mortem ejus commemoremus , dubium non est , quin copiosissimum Tinbis suae paςsionis fructum appl icet. Baec porro grγ-tia , eum in sinem nobis tribuitur, ut animam uostram nutriat , in vita spiritali augeat , perficiatque ;sed etiam haec eadem serventiori caritale nos Deo

unit, sideles mutuo amore devincit I. ad Corini h. X, a P. ) , spem nostram erigit, confirmat fidem, con-

eius

167쪽

c ΛΡ UT III.

cupiseentiam immimiit , infirmitatem nostram roborirat , ae superno coelestique gaudio nos persundit; pec-pata insuper venialia remittit , ac a suturis mortalibus piaeservat custoditque Tridentini PP. sess. XIII e. II. , imimo nonnunquam , ut Theologi dicere so-Ient , per accidens mortalia delet Vid. S. Th mam S. p. q. 79. Art. 3 , gloriae tandem suturae

Certum est pignus.

ScnoLION. Nihil est , quod magis declaret Christi

Domini erga humanum genus amorem , quam augustissimum hoc Sacramentum ; omni itaque cordis a Rsectu ad eum diligendum seramur. Perpendamus Regem gloriae esse , Dominum universorum , quem in hoc Sacramento recipimus , omnemque Ponamus operam , ut ejus legem sancte custodiendo , nihil in nobis inveniat , quod ipsi displicere queat.

De Sacramento Poenuentiae. f. CCXC. , ou Ia poω -Poenitentiae nomen idem significare . ae poenam te-niteutia. Dere , contendunt multi ; at Isidorus Hispalen kis Lib. I. Orig. vult poenitentiam esse quasi punitentioni; per quam homo poenitendo Punit, quod male admia sit peccando. Duplici sub aspectu poenitentia considerari potest , vel quatenus virtus est, aut Veluti

novae legis sacramentum : illa est Virtus , qua homo ad odio habendum detestandumque Peccatum m petur 9 lum ad melioris pilae propositum , nc ad Mindicanda in se ρeccata in compensationem illatae Deo injtiriae Cone. Tridentinum. sess. XIV. Cap. I. Calech. Rom. par. II. n. 7. ). AItem autem sensu sacramentum est , quo lapsis Post bVtismum , iisque contritis , confessis , ac satisfacere polentibus ab4om-tio a legitimo ministro impendi ur. Poenitentia , si uti virtutem consideres, nullo non tempore ad obtinendam a supremo Numine peccatorum veniam necessaria fuit ; atque nunc etiam sacramenti hujus parum constituit. Jamvero Scripturarum oraculis disci- Dissiliroes by Gorale

168쪽

mus, poenitentiam , pro resipiscentia mentisque in melius mutatione accipi Isa. I. 16. ), tum pro animi dolore, ac peccati detestatione Ioel II. I a. Act. II. 37. II. ad Corinth. VII. Io. ) , pro po na laudem , qua patratum scelus homo in se punit . castigatque Matth. XI. ai. ). Graeci poetii tetitiam

V De ut μετανοιαν i , quae VOX resipiscentiam sonat ;Sed noti raro usu apud eos recepto , idem Valεt, age poscere pro delicto poenas , altamen poeni leni iam nuncupant etiam exomologesim et Epitimiori : vox prima consessionem , altera mul clam , sive poenam Si-guificat. SCHOLION. Lutherus voci graecae Melanaea Confisus P euitentiae Domine solam resipiscentiam intelligit ;ut perperam : nam vel ipsi profani scriptores pro criminis patrati dolore acceperuiit. Notissima sunt ovidit L,b. L de Ponto carmina tPoenitet tilis si qtitu miserorum credisur ulli, Poenuet, et fucIo torqueor ψse meo. sed ut in his diutius immorer, opus non est, quum A catholici ipsi ab ejus doctrina hac in parte recedant.

Nam Vossius in E bm. vocem gramam Metanaea non solam metatis emendationem , sed dolorem ob pa-uutum erimen innuere asserit; assentiuntur Dallaeus lib. III. de Poen. ei satisf. c. a. atque ex Lulli Tanis Buddaeus lib. IV. c. 1. f. 35. Poenas tam eusatissae lorias necessarias esse inscias eunt. Unde Mo- Iinaeus de Poen. et clup. lib. I. c. V. superstitiovis Romanam Ecclesiam arguit , quod virtutem poenitentiae in poenam mutaverit. Lepide lamen , et imperite: quandoquidem ea mentis emendationem, dolorem

ob admissa crimina , constans hene vivendi propositum exigit , mandatque λ poenas autem satisfactorias iob divini verbi auctoritatem , perpetuumque Ecclesiae usum jure meritoque Praescribit.

I. CCXCI.

Jam vero poenitentiam novae legis sacramentis ac- F ei verv. censebit meri io , quisquis perpendat, ad eorum requiri novae legisu tur m , signum sensibile , quod ex Divina iusti it ra uen

tutione producetidae gratiae virtutem liabeat f. ' 'LLXXVI. . Haec porro in Iloc sacrame uis cumis,

169쪽

am CAPUT IV.

adinveniri , adversus Heterodoxos sicile est ostendere. Ei enim Christus Dominus Apostolis omnibus , ac praesertim Petio ligandi contulit et solvendi potesta

tem amplissimam f. XCVII. XCVIII. ad eorum

inccessores transmittendam S. CVII. ), quibus ei iam post resurrectionem suam dixit Ioan. XX. tia. ):

Aecipue iritum sanctum , quorum remiseritis Pec- .cata remittuntur eis , et quorum retinueritis retentarunt. Quis itaque non videat, suturam in Ecclesia Perpetuam peccatorum remittendorum saeuitatem y At enim , qui lapsus est, ut delictorum obtineat remissi Nem , ea cum iniurno animi dolore manifestare debet; minister vero per determinata verba absolutionem im- Pendere. Quae cum externa sint, sensibile hujus sa- amenti signum constituunt. Porro in peceatorum re

missione Dei gratia apparet maxima, per quam ex inimicis ipsius amici , ex peccatoribus iusti constitui mur. Quid i quod poeuitentiam novae legis sacramen tum esse evincitur ex vetustis Ecclesiae Patri blis ,

III. de Saeer. , Ambrosio s Lib. I. de Poen. cap. m. , Augustino Epist. 238. n. 8. ), aliisque pluribus , quos brevitatis causa praetereo. Sed validissumum accedit ex omnium riclesiarum consensione argumentum. Latinam Ecclesiam hoc nostrum tradidisse

dogma dubio procul invenerunt, qui ab ejudem sincise divulserunt. Graecos in eadem Semper persuasione fuisse Versatos , eorum poenitentiales libri ostendunt

Vid. Morinum in v endice de poenis. ). declarantque Simeon Thessalonicensis , Gabriel Philadelphiensis, Nicephorus Paschalius , Gregorius Proto- syncellus, Ieremias Patriarcha. Quod si de orientalibus sermo sit, eorumdem liturgici libri, et canonici scriptores Retia udotius toni. V. perP. lib. III. c. V. id aperte demonstrant.

Seu LION. Inter Vetustos haereticos an Montanistaeae Novatiani agnoverint semper poenitentiae Sacra mentum , res haud est apud eruditos perspicua . nos enim ac Novalianos maxime aliquo saltem tempore

170쪽

Quantum ad Waldenses , Theologorum pars maxima judicant errasse quidem quantum ad ministrum ; Sacramentum autem ipsum agnovisse, a quorum tamen

sciat tia recedit Nat. Alexander Hist. Eces. Saec. X. et XI. c. 4. art. I 3. 3. 3. Wiclesiam, et Husspoenitentiam e Sacranaeulorum numero haud expuu-xisse ostendit Bossuetus Hist. des par. Eo. l. n.

Io . et 1 o 3. At ZWinglius lib. de pera et falsa Re-Lg. cap. de Sacr. , CalVinus lib. IV. disti . c. I9. ejusque sectatores poenitentiam Sacramentum esse a

baptismo distinctum iverunt inficias. Quantum ad Lutherum attinet, prodidit ipse animi sui levitatem , quum lib. de Babi. Cutio. primo Poenitentiam inter Sacramenta recensuit , ac Postea solum baptisma ac panem admisit. In Apologia coufossionis Augusta nae , quae Classicus est Lutherahorum liber , legitur: Vere igitur sunt Sacromenta , . Butismus , Coena Domini , et Absolutio , quae rat Sacramentum Pomnitentiae. Sed Cliemnitius , Matthias Illyricus , actinter recentiores Buddaeus Apologiae verba de Sacramento late sumpto interpretantur; ac duo tantum admittunt Sacramenta. Apud eos, qui Catechismo utuntur Lutheri , post peccatorum consessionem , quam tamen omnium in spe te haud necessariam esse existimant , Pastor ait: Ego ex Christi mandato remitto tibi Peccata tua in nomine Patris etc. At aclum iudicialem nullum exerceri conteiadunt; sed solum esso volunt ministerium declarandi remissa σsse peccata , quorum Poenitens Veniam obtinet ob solam fidem ,

qua merita et Christi satisfactionem apprehendit , ut ait Buddaeus lib. 1 v. c. 3. f. 85. Candide tamen latendum est, Ioan . LXXΙΙ. Pa

triarcham Jacobitariam saeculo AII. sacratia entalem Consessionem abrogasse; ejusdemque mentis suisse Maria cum Zama filium ejus Successorem , ac Michaelem quemdam Damiatae Metropolitam. Attamen ex hoc facto apparet , apud Iacobitas ante haec tempora saeramentum hoc generatim suisse receptum. Immo

Narcus Et nbar filius pro vetusta doctrina stetit , publicisque in concionibus propugnavit , cui Monachorum sex millia adhaeserunt , necnon EbnassaiugCanonista , ejusque frater Theologus dictus. Tautum

haec veritas apud Jacobitas invaluerat, ut nullse

SEARCH

MENU NAVIGATION