Tractatus de sanctissima Eucharistia

171쪽

ARTICULUS I. - mi'Mm miSS Silsu risCltim icti 'Culicum. 1. - Qua ratione latria Deo debeatur. - Ad Peligionis cultum pertinet latriam seu adorationem exhibere Deo, in signum reverentia nostra erga divina maiestatis excellentiam. Quia vero ex duplici natura compositi sumus intellectuali scilicet et sensitiva, ideo duplicem Deo adorationem flerimus spiritualem, quae consistit in interior' mentis devotione, et corporalem, qua consi Stit in exte Pio P corporis humiliatione. At, quoniam in omnibus actibus latriae, id quod est exterius refertur ad id quod est interius, sicut ad principalius, ideo ipsa exterio P adο- Patio sit propter interiorem ut videlicet per signa humilitatis, quae corporaliter exhibemus, excitetur OStΘP assectus ad subiiciendum se Deo, quia connaturale St nobis,

ut ei sensibilia ad intelligibilia procedamus

Q. - Sacrificium soli Deo exhibitum. - Sciendum Vero quod, cum Dei excellentia creaturis quodammodo communicetur, hinc interdum legi tui sanctos Viro ad OPASS quasdam excellentes creaturas, ut Nathan DaVix , et Iosue angelum ' at hoc fecerunt adoratione dialiae non

172쪽

ostolidi hic debet quo pacto iii missae sacrificio habeatur perfecta Patio colendi Deum, ait quam supremum totius

creaturae Dominum. H. - PROP. In miSSae Sacrificio exhibetur Deo verus et perfectu latriae CultuS.

Id primo constat ex pluribus precandi formulis quae in huius sacrificii oblatione adhibentur verbi gPatia: LOM-ci tibi, Domine, minoἰαmMS OStictS 'OStict tibi, o mine, stricti Offerimi Si ubi nomen ictu pro adoratione vel latria, ut saepe in liturgi sieri novimus, adhibetur. Huc accedunt omne illa caeremoniae, quae oblationem ac Pilicii eucharistici comitari solent, ut sunt incli nationes, genuflexiones thurisicationes, et: qua omnia ad Do cultum pertinent. Unde in Missa Pat populus SM, SC icti Dominus Ocrificitim e mctrii MS MiS, ἰαυ-

ratio debeatur', non qualiscumque, sed quae inliniti sit Valoris, hinc ei missa sacri licium cultus Deo exhibeturo dignus, cum ibi non es creata, Sed inlinita, qualis QStDΘu ipse offeratur, nec offerens principalis sit purus homo, sed ipsemet Christus, qui est Vere Deus, qui Se- ipsum semel obtulit in ara Pucis, ololionem, 'OStict m De in corem Sticti itctti cuius oblationis et hostiae missa est excellentissima epraesentatio. in Incarnationi Domini, et consequenter peccato Pimi hominis debetur, quod ab homine sacrificium Deo dignum exhibetur: nisi enim Deus factus esset homo, nunquam potuisSset dignum divinitati osse Pi' sacri licium, cum omne re CPQR-tae semper in inlinitum excedantur Dei maiestate.

I. Saoramentur. S. GREGOR. - . s. CXII, d. - . I u. V. 2.

173쪽

G. - Corollarium. - Quapropter, si inde ab exordio generis humani, Abel Sacri licia Deo placuerunt, hoc non fuit, nisi quia in illis iam adumbratum Peperiebatur solemne Christi sacrisicium in Puce peragendum et in misSa PQ-

praesentandum. O autem sacrisici condigna Deo adoratio exhibetur cultusque perfectus nam non Solum Do minus noster es De Obtulit, cum ess manu S XΘcutOPum in Cruces iamiam moriturus connxus fuit, sed hanc sui oblationem inde a primo suae conceptionis momento auspicatus est, totum se divinae voluntati exhibens, iuxta illud J InoMeciens tinctim cicile OStict m et Obliationem noluiSli, COMPUS,Mlem victSi mihi. . . turi cimi Ecce Denis, in vile lior SCν ἰυm HS c me, etc. Quapropter si Deum Volumus perfecto latriae cultu honorare, aliud nobis Paestandum non est, nisi ut Christo in missae sacrisicio assectu charitatis coniungamur, iuxta id quod orat Ecclesia' si Nirit humililct licet in nim Contrito Si Scitctmur, te, Domine, et Si ficti ct ris itim nostrum in Cori EClM MO, Ocie, Mi lct ecti tibi, Domine DEMS .

I. EBR. X, D seqq. - . In Ordin. Missae. - . Pulchre assignat S. THOMAS rationes illius moris qui antiquitus observabatur, udorandi versus orientem, quod quidem erat, primo, propter divinae maiestatis indietum, quοd nobis manifestatur in motu caeli, qui est ab Oriente Secundo, Propter Paradisum in oriente onstitutum, ut legi- ur Gen. II, secundum literam LXX Interpretum quasi quaeramus ad Paradisum redire tertio, propter Christum qui est lux mundi, et Oriens nominatur ZACH VI, 12, et qui,seendi si Per eαellem ecteli ci Orientem Ps. LXVII, 3 3 et ab orient etiam ex Peotatur Venturus, Secundum illud MATTH. XXIV, ij metit futuor eaeit, Oriente, tracti et Aque, ioeei erilem, it erit et, rentris Fili hominis 2 2 3P, Quaest. LXXXIV. iri. 3 ad 3m.

176쪽

ARTICULUS II. - Utrum m/SScte Socri Citim sit ei choriSlicum.1. - Debitum gratias Deo reddendi pro beneficiis ab eo acceptis. Inter ea qua ad religionem pertinent, ponitur gratiarum actio, qua Deo ob accepta beneflcia gratiam recompensamus. Porro multa a Deo beneflcia accepimuS, non ordini Solummodo natu PaliS, ut SSe, Vi- Vere atque in Vita conservari, Sed maxime Ordinis super'- naturalis, qua Omnia in eo clauduntur, quod nobis Deus

dendi nam, ut argumentatur S. Thoma Onan CRUSatum naturaliter convertitur ad Suam cauSam, effectus

enim ordinantur ad nnem agentis. Benefactor autem, inquantum huiusmodi, habet e per modum causa atque principii respectu beneficiati et ideo beneficiatus ad ipsum converti debet per gratiarum actionem unde hoc munus saepiu S. Paulus inculcat, ut puta in hoc locod: In omnibMS UOlictS Oile, licte est enim Oluri lcts Defin Christo Iesu in omni MS ObiS. Ulterius, cum in dato bene licio duo pensentur, Videlicet donum et dantis affectus, ita etiam in recompensatione beneflcii haec duo interesse debent, videlicet donum benefactori Peddendum, et gratitudinis affectus bene liciat ad benefactorem. At gratiae recompensatio magis attenditur secundum assectum dantis, quam Secundum

177쪽

magnitudinem doni, quia gratia respicit beneficium me maliter prout est gratis impensum, quod quidem procedit ex affectu cordis et hac de causa, qui beneficium suscipit, ex debit morali seu honestatis obligatur ut similiter gratis aliquid reddat, si possit; sed hoc non sit, nisi quantitatem

beneficii accepti ipse excedat, nam quamdiu aequale vel minus recompensat, nihil id otui gratis emcere, sed quod acceperat reddere L Et hoc quidem facit ut obligatio Patitudinis, sicut charitas in qua Padicatur Cecqua procedit, quodammodo interminabilis sit quia cum beneficium accipiens semper conetur aliquid maius recompen- Sare, nunquam cessare Videtur obligatio in gratiarum actione QPSeverandi. E. Ingratitudinis peccatum. - hoc satis apparet, illum peccare, qui Deo, ut debet, gratias non e

pendit quia cum ex hoc aliquid dicatur peccatum, quod repugnat virtuti, palam est ingratitudinem, quae praetermittit beneficii agnitionem, peccato non Vacare, et quidem e graViori, quo magi contra debitum morale Patias reddendi ostendit. Et primum quidem gradum Occupant, qui beneflcioi iam immemores, de illis gratias agere omittunt quo graVius est peccatum eorum qui mala pro bonis reddunt aut beneficium quasi maleficium aestimant . Ηeu, quam Vere potest multis nunc quoque christianis illa Dei ad populum suum obiurgatio applicari FCCct Uertirilei, et non filii eius in OrcioriSe enerctfio UctBailque Peri ei Sct mECCine Me ili Domino, Nostile Sitille et in-S iENS ... IriCUαSSαἰM HStilleClMS, et, Ccticii Ucti il. Quae cum ita sint, iam pronum est ut ostendatur, qua ratione in missa excellentissime contineatur sacrificium euchariSticum.

I. S. IIOM. Ibi d. art. 5, 6. - . Ibi l. Quaest. CVII. art. I, 2.

178쪽

H. - PROP. - Missa iure meritoque tanquam eX-cellentissimum Sacrificium euchariSticum habenda est.

Haec Veritas primo clara apparet ex ipsis verbis institutionis huius sacrificii, cum Dominus noSter, accepto tum pane, tum calice, gratias egisse legatumi ex quo pronum est ut inferatur, ex mente Christi, oblationem huius sacrificii ita cum gratiarum actione coniungi, ut sit ipsamet excellentissima expressi illius gratitudinis quam erga Deum pro acceptis beneflciis profiteri debemus. Quocirca in Ecclesia liturgia legimus SMSC e, Domine, Sctorificium locαlioni et ictu iS, MO NOS... et Bercussu Ocberiistm, Ut in Hymetu oΓαliorum On- Slitticti clione. Et in Praefatione Missae, Ecclesia quotidie laetabunda canit Vere ilioritim et MStum St, equismet ulti lctre, 'O libi en Ur est ubique Uctlict HUe, ... yer Christi/m Domini/m 'OStUMm. Ratio theol. - Ut bonum, quod ex benefactoris largitate nobis obvenit, it perpendatur, plura sunt attendenda scilicet quodnam Sit illud bonum, a quo proVeniat, quaenam sit suscipientis conditio. Nimirum, tanto pluris faciendum est beneficium, et consequenter tanto maior

debetur benefactori gratia seu gratitudo, quod illud in se nobilius, nobis vero utilius evadit quo altior est benefactoris conditio, et ardentior amor quo ad illud impendendum movetur denique, quo humilior est ille qui beneficium accipit et indignior qui tali beneflcio donatur. Quae si divinis in nos impensis beneflciis applicentur, clare apparebit, maximo nos erga Deum gratiae reddendae stici teneri excelsum enim est bonum quod nobis impendit, scilicet divina gratia in via et gloria in patria per Christum, nobis natum, nobis datum, obtinenda: altissimus donator et aeterna in nos charitate actus.

2. Saorament. S. GREGOR.

179쪽

vitissima per naturam et indignissima, ob confractum peccatum, nostra conditio. Ergo maximam Deo debemus rependere gratiam, quam cum in nullo bono creat ostendere valeamus, ipsemet Deus facilem nobis fecit in hoc augusto sacrificio, in quo ad iuris Pigorem grati ei animi

sensus manifesta P POSSU IDUS.

Est enim eucharisticum sacrificium donum quod Deo Peddimus, ipsum eius Filium unigenitum, cum omnibus suis meritis et satisfactionibus, quem ille tanquam se inlinito diligit amore in Spiritu Sancto hanc Vero nos oblationem per illum metriacimus, qui simul victima est et sacerdo principalis, qui emetipsum pro nobis Deo offert, hostiam divinae maiestati pergratam. Quocirca, cum iubeam uiri DcctiliSSimo Sessuri tim colum iMS, mandatum hoc perfecte in augusto missae ac Pinci adimplemus quod olim significavit regius Saltes, qui cum quaΘ- sivissete otii fretri rectm Domino, UO Omniou VMO MC- tribuit mihi Valludens ad Pitum sacri liciorum pacificorum, in quibus aliquid loco potus, puta Vinum, adhibebatur, cuius una pars effundebatur et sic libabat ut Domino, Peliquum vero hauriebatur ab osse Pentibus, in quo quidem typus exhibetur Eucharistiae, respondet' Cctlicem Sctii lctriSαCC iαm, et SctCrisCcto ιOS lict=ri lctticiS .