장음표시 사용
201쪽
gressa cum Verbo. Ac mens quidem quasi pater est Verbi in seipsa exsistens, verbum autem velut filius menti neque ante ipsam, neque extra ipsam factum esse Ote8t, Sed cum pSa ex Sistit, a qua germen et originem Sumpsit eodem quoque modo Pater maximus et mens universalis ante omnia Filium habet Verbum ad Sermonem Sui ipsius interpretem et angelum. In primis vero d. hac comparatione delectantur ad illustrandam Verbi incarnationem.
Ita Gregorius nys s. de eo quid sit ad imaginem Dei Mig. 44, 334): Generatur in corde verbum generatione quadam incomprehensibili et incorporea manetque intus incognitum ac Secunda generatione corporea per labia generatur tumque omnibus innotescit ab anima tamen, quae ipsum genuit, non avellitur, ut per duplicem verbi nostri generationem manifeste duas Dei Verbi generationes secundum imaginem et similitudinem ediscamus. Genitus enim
est invisibili et inexplicabili atque incomprehensibili ratione ex Patre ante
Secula eratque incognitu tamquam in anima quadam apud atrem, qu0u8que tamquam e corde quodam e S. Virgine Sine corruptione, Sine emine Secundum earnem generatus est mundoque se prodidit nihil ab eculta Dei genitori paterna substantia separatu i).g6. Denique minus proprie Spiritus s. Verbum dicitur Filii. Quod vero Basilius, inquit A. Thomas l. p. q. 34 a 2 ad 5, interpretatur Verbum pro Spiritu s. improprie et figurate locutus est, prout verbum alicujus
diei potest omne illud, quod est manifestativum ejus, ut si ea ratione dicatur Spiritus A. Verbum Filii, quia manifestat Filium. Multo vero minus dicere Filium licet Verbum de Verbo, quamvis haec formula apud A. Ambrosium teste et avi de Trin. VI, occurrat, ut docet Augustinus de Trin. VI, 2 , Hoc solum de eis dici non potest illud de illo, quod simul ambo non sunt, sicut Verbum de Verbo dici non potest, quia non sunt Simul ambo Verbum, sed solus Filius. g. Graece facilius diei potest λότος ἐοι orob, quia λότος saepe rationem significat dici autem potest Filius ratio de ratione sicut sapientia de sapientia ).224. Filio etiam nomen imaginis tribuitur. Ad imaginis rationem tria requiruntur: scit similitudo, origo ideoque ater dici nequit, non obstante summa similitudine, imago Filii), et quidem similitudo vi originis et productionis. Quare Spiritus s. si accurate loqui velimus, dici nequit imago Patris
et Filii Quod ita praeclare expressit s. Ἐχ m a S pHSc. c. Tr. grnec. c. 10:,POSSumus quidem dicere Spiritum s. esse imaginem Patris et Filii, ita quod
i Canone S, quo patres concilii firmiensis contra Photinum statuunt: Si quis insitum et verbum prolatilium Dei Filium dicat, A. S. scujus secundum incisum patres quoque concilii r o m xii subiti m a si in expositione fidei ad orientales appr0bant), excluditur ποοβολη Valentini cf. Hilarium de Trinit. VI, ), qua vera negatur Filii generatio, ut praeclare exponit idem Hilarius de synoclis n. g6: HRe- refici perimentes quantum in ipsis est Dei Filium, verbum esse tantum confitentUr,
pr0deuntem scit loquentis ore sermonem et insubstantivae vocis incorporalem Sonum:
ut Deo Patri istiusmodi sit verbum Filius, cujusmodi per insitam nobis loquendi naturn VerbUm Omne profertur in vocem Fraus ergo haec Omnis in damnatione AtquRe Deum Verbum, quod in principio apud Deum erat, tamquam verbum Ss insitae ac prolatae vocis affirmet. φδ De nomine Sasientiae, quod saepe Filio tribui a patribus solet, Lassii m a sc gentes IV, 2 Schesbe l. 24. 801 88.
202쪽
192 rael. V. de Deo trino De nominibus Spiritus s.
per imaginem nillil aliud intelligatur quam exsistens ab alio et ejus similitudinem gerens. Si autem per imaginem intelligatur aliquid exsistens ab altero ex ipsa suae originis ratione habens quod similitudinem gerat ejuS, a quo exsistit . . . sic solus Filius dicitur imago De ratione enim filii est, quod similitudinem patris habeat in quacunque natura. Et similiter de ratione Verbi St. . . Sed non est ratione spiritus vel amoris, quod sit similitudo ejus cujus est in omnibus; sed hoc in Spiritu Dei verificatur propter divinae essentiae unitatem et simplicitatem, ex qua oportet quod quidquid est in Deo, Sit Deus. φDuo praeterea in imagine disi;ngui debent, scit duo termini distincti, qui referuntur ad invicem quique materiae vice funguntur, et quaedam unitas euidentitas, in qua conveniunt, qua imaginis ratio formali continetur. Haec normae inSta est, e qua pendet imaginis perfectio hinc imago eo perfectior erit, quo magis accedit ad identitatem. Si ergo quaeritur, quis sit imago γdicendum est, Filius; si quaeritur, cujus sit imago dicendum est, atris, non essentiae Vel proprietatis personalis atris. Si quaeritur ratione cujus, Seu Secundum quam rationem dicatur imago respondere non licet, ratione personalitatis, Sed ratione naturae. Quod etiam docent patres, qui vel inde probant Filium veram esse atris imaginem, quod est genitus, quod OΠSubstantialis, quod omnia, quae sunt Patris paternitate excepta habet vel ex eo, quod Filius est atris imago, inferunt ejus cum atre aequalitatem, aut ejus divinitatem, quae omnia respiciunt substantiam. f. Pio m a s ecf. 4 in p. ad Col tu et avius VI, 5 S.
225. De nominibus tertiae personae. - Tertia persona divina pluribus designatur nominibus, inter quae eminent tria Spiritus sanctus amor, donum: ad quae reliqua agile revocantur. Verum hae ipsa non sunt ita propria, ut nomina Patris et Filii, sed tantum certo quodam sensu, per Se enim Sunt nomina communia. Ita Spiritus omen, si vel idem significaret quod Spiratus vel id, quod Spirando producitur, halitus πυεθα α, nomen eSSet proprium; si vero significatione accipitur nunc vulgata, qua designat substantiam Spiritualem, nomen est tantum appropriatum, eo quod tertia perSOna Sua proceS-sione maxime manifestat Dei spiritualitatem. - ariter si nomine amoris Significetur amor SpiratuS, Omen Si proprium, secus appropritatum. CLI UO-mas in I. d. 104. I a. 1 ad 4. - Si nomine doni intelligitur donum adonante distinetum, nomen est proprium tam Filii quam Spiritus s. magis tamen Spiritui s. appropriatur, quia ipse per Voluntatem et amorem procedit, Voluntatis autem et amoris proprium est dona largiri. - Quo sensu Spiritu S. dicatur communio et conjunctio Patris et Filii, ita explicat otavius VII, 12 4 , Quia terminus est mutuae dilectionis, in quem ambo conspirant et eatenus ab ambobus producitur, qua unum idemque sunt principium. Cum igitur in Spiritus s. processione personae duae unius principii rationem habeant et unicus ex ambobus terminus et fructus exsistat, merito amborum unita et communi vocatur. Cf. S. Thomas l. q. 37. 38 Sche eben DI 21 s. 226 Seholion. De nomine Dei. - Nomen Deus significat naturam divinam cum adsignificatione per se indeterminata subsistentiae sive in una SiV0 in altera, sive in tribus perSonis hinc supponere i pro Ρatre etc. seu deSignarei Sion care, inquit Frangeli th. 3, dicitur nomen id, ad quod designan dum ex sese institutum est. Quando Vero ratio significata reperitur in pluribus di
203쪽
Regulae loquendi de s Trinitate. 193 potest vel Patrem vel Filium vel Spiritum'. vel duas personas ut eum dicitur: Deus spirat Spiritum S.), vel omnes tres personas, quod e praedicatis seu adjunctis est colligendum. Cum vero nomen Deus directe significet naturam divinam, quae non multiplicatur pro numero perSonarum, quamVis singulae personae dicantur Deus, non licet tres personas dicere tres ue o s. Quare, nomen Deus, ut docet S. Thoma in I. d. 4. q. I a 2 ad 3, proprie loquendo nec est universale, nec singulare sed habet aliquid de ratione um ii aera ad ii, scit quod praedicatur essentialiter de pluribus suppositis et inde habet, quod ea, quae praedicantur de singulis Suppositis, praedicantur de ipso habet autem de ratione singulari hoc quod non multiplicatur ad multitudinem suppositorum . . . et e parte ista habet hoc nomen de ussi, quod negatio et affirmati opponuntur contradictorie unde sicut istae non possunt simul esse verae Socrates currit et non currit, ita nec istae Deus generat et non generat. φ
Regulae non nucllae loquendi de sanctissimo Irinitatis
227. Prae oeulis habenda sunt Augustini de civ. Dei X, 23 verba: -Liberis verbis loquuntur philoSophi, nee in rebus ad intelligendum diss1-cillimis offensionem religiosarum aurium pertimeseunt. Nobis autem ad certam regulam loqui HS St, ne Verborum licentia etiam de rebus, quae his significantur, impiam gignat Opinionem. Quasdam loquendi regulas
jam attigimus n. 207 208 226 quibus addantur:
1. abstinendum S a voeabuliS, quae Sive naturae multiplieationem Supponunt, SiVe perSonarum pluralitatem Xeludunt. Quare non
est dicendum, ter Deus, Deus in tribus personis distinetus, ut deelaravit Dies s I reprobans hune loquendi modum Synodi piStOrienSi S; neque,
Pater unus vel solus est Deus potest tamen diei Deus trinuS, quia prae- dieatum trinus non rem, Sed tantum rei modum mulιiplieat; non ero Deus triplex, sed ut videtur potius quia haec sormula non est in USu. 2. Cavendum est, ne personarum distineti negetur vel inducatur
earum ab inVicem Separatio, Seu ea Vendum eSt, ne perSonae eonfundantur,
ut si diceretur Pater est idem genere masculino ac Filius, Sive Pater et Filius sunt unus nisi addatur Deus): neque licet eas ab invicem dividere, ut dicatur Filius est diversus a Patre, est portio Patris. Cf. Thoma depol. q. 9 a. 8. VOeat quidem Tertullianus Apol. e. 21 Filium portio-εtinctis, potest nomen applicari uni determinato ex illis pluribus, et tum pro hoc determinato ex illis pluribus dicitur nomen supponere. Sic in propositione homo WVit, significatio nominis homo non est alia sive eam nuncies in communi sive de Petro significat enim semper animal rationale, sed in secunda hypothesi supponit pro Una Singulari persona. Quare significatio Bedeuiung respicit objectum, suppositio Begeichnung vero subjectum.
Hur ter, Compend theologia II, 9. d. 13
204쪽
194 Tract. V. de Deo trino. Regulae loquendi de s Triuitate. nem ex summa : Sed eodem e Su, quo et Rii an US P. adv. gr. n. 5
scribit: Natu est autem Filius per Ommunieationem, non per ubSeiS-sionem. in ipse adv. Mare. II 6 Filium, quem diei portionem, plenitudinis conSortem affirmat. Cf. OpuSe. XIX, 10 annot. 3. Nomina relativa a. non praedicantur de Se invicem, quia sibi opponuntur ne a Lia ea, unde diei nequit paternitas est siliatio, vel Pater est Filius in sensu identico . praedieantur essentialia abstraeta tam de se invioem, quam de abStraeti relativis, quia sensu identieu ad Statum pertinet realem, in qu essentia eum praedicatis omnibus identis1-catur, et abStraeta eSSentinii Supponunt pro natura. Quam ratione . etiam abstraeta tam essentialia quam relativa praedi eantur de Oneretis essentialibus. Hinc dici potest bonita est Sapientia, paternita est omnipotentia qui tamen modus loquendi nunquam obtinet), Deus est Omnipotentia, DeuS S paternitas modus omnino insolitus loquendi).
Regula Seil ea St hi Servanda, ut quo major est distinetio rationis inter duo conceptuS, qui de De praedi eantur, eo minus Convenit eos de se invieem praedicare, quamvis a parte rei Sintinum idemque. 4. De actibus notionalibus tenenda Sunt a. eo proprie deperSOniS, quibUS OnVeniunt, praedicari, non vero b de proprietatibus essentialibus in abstracto, quia aetu tribuuntur Suppositis atqui nomina RbStraeta non Supponunt pro perSonici. e. adhiberi non Olent ad designanda perSOnas, Sed potiu Supponunt pro natura. Quocirca dici nequit divinitas vel omnipotentia generat, bonitas Spirat. Quod Si Subinde patre actu notionales de nominibus abstracti enunciant, locuti minus Si propria et exacta, atque benigne est interpretanda. s. exempla apud S. Thomam Contra errore graee. l. 1 C. 4, 5 1. q. 39a. 5.
Quare Si apud ipSOS legimus, Sapientiam genuisse Sapientiam, vel Filium esSe Sapientiam de Sapientia, lumen de lumine, propositio ita est explicanda Pater, qui est ipsa Sapientia, genuit Filium, qui utpote Deus est
etiam ipsa Sapientia. Cum ver e nomina SSentialia oneret SUpponere possint pro personis, ideo ieet de illis actus notionales affirmare, non vero Simplieiter negare. Quare leui dieitur omnipotens laetus est homo, mortuus est, ita diei poterit: omnipotens genituS Si non ero, omnipoten non St genituS. s. homa 1. q. 39 . . etUS d. e S- Sentiale S, qui Seil. OnSequunturAESSentiam communem, ut intelligere, ereare te. OSSunt etiam de abstractis essentialibus nunciari, unde
dicere licet, omnipotentia creat, justitia punit quod tamen illimitate non est laetendum, ut dicatur aeternitas vult, voluntas intelligit es n. 7): Sed haec praedicandi ratio coaretanda est ad illas proprietate nominibus abstraeti eXpreSSRS, quae relationem includunt ad ejusmodi aetus, Seu designant illam perseetionem, quae est principium sormale illius eius.
205쪽
De appropriatione. 195Hine e eum proprietate personale Sint principium Ormale aetuum notionalium, non est dicendum, Paternitas creat, intelligit. Cf. K lima gi nq. 2 e. 5.2 28. De appropriatione. - Denique appropriatio κόλληIt est modus loquendi, quo quaedam Sive operationes Sive attributa tribus alioquin personis communia tribuuntur specialiter uni personae prae aliis. Hanc loquendi rationem in Ecclesia Dei obtinere supra omne dubium est, ut patet ex divinis literis, ex omnibus symbolis, in quibus omnipotentia et creatio appropriantur atri, mira Christi conceptio Spiritui sancto patet e patrum scriptis et recepto vel in liturgia usu Neque tamen appropriatio est exlex, cum non liceat prolubitu propriare qume Vis attributa cuilibet personae sed ea fundatur in quadam speciali attributi vel operationis essentialis aptitudine ad manifestandum alicujus personae characterem proprium propter congruentiam quandam et analogiam cum eadem proprietate. Quod ita perspicue expressit f. Phi m a s de Ver. q. 7 a 3 , Appropriare nihil Si aliud, quam commune trahere ad proprium. Illud autem quod est commune toti Trinitati, non potest trahi ad proprium alicujus personae ex hoc, quod magis uni personae quam alii conveniat; hoc enim aequalitati personarum repugnaret; sed ex hoc, quod id quod est commune, majorem habet similitudinem ad id, quod est proprium personae unius quam cum proprio alterius: sicut bonitas habet quandam convenientiam cum proprio Spiritus s. qui procedit ut amor est enim bonitas objectum amoris); et similiter potentia appropriatur Patri, quia potentia in quantum hujusmodi est quoddam principium: atri autem proprium est esse principium totius divinitatis; et eadem ratione sapientia appropriatur Filio, quia habet
convenientiam cum proprio ejus procedit enim Filius a Patre ut Verbum, quod nominat processionem intellectus. Cf. I. p. q. 39 a. . . Scopum appropriationis egregie aperit S. Leo Serm. 76 n. 2: Hujus b. Trinitatis incommutabilis Deitas una est in substantia, indivisa in opere, concors in voluntate, par in potentia, aequalis in gloria. De qua cum . Scriptura sic loquitur, ut aut in factis, aut in verbis aliquid assignet, quod singulis videatur convenire personis, non perturbatur fides catholica, sed docetur, ut per proprietatem aut vocis aut operis insinuetur nobis veritas Trinitatis, et non dividat intellectus, quod distinguit auditus. Ob hoc enim quaedam sive sub atris, sive sub Filii, sive sub Spiritus s. appellatione promuntur, ut confessi fidelium in Trinitate non erret quae cum sit inseparabilis, nunquam intelligeretur esse Trinitas, si semper inseparabiliter diceretur. Bene ergo ipsa difficultas loquendi cor nostrum ad intelligentiam trahit, et per infirmitatem nostram coelestis doctrina nos adjuvat ut quia in deitate atris sit Filii et Spiritus s. nec singularitas est, nec diversitas cogitanda, Vera unitas et Vera Trinitas possit quidem mente simul aliquatenus sentiri, sed non possit simul ore proferri. Cf. Frangelinth. 13 Sche eben g 124. 229. Corollarium praeticum Argumentum concionum. Quod si quis quaerat, qua ratione hujus disputationis materies in concionum usum possit converti, liceat nobis aliquas hunc in finem suggerere ideas. I. opiosam concionibus habendis segetem praebebunt singula Dei at- b, t a quem in finem maximo consulendus est L aes s iri s de divinis persectionibus it. 14, qui fructum practicum ex illorum consideratione colligendum praeclare operis cursu data opera assignat. Summae autem utilitatis est
206쪽
196 Trael. V. de Deo trino Argumenta concionum
populo christiano, etiam pro vita practica, ut ipse quam sublimissima de Deo singulisque ejusdem persectionibus imbuatur idea quo vividior enim quis
imbutus est sensu majestatis Dei, eo profundiores excitabuntur effectus reverentiae, admirationis, amoris etc. alacrius studium Deo placendi, fugiendi peccatum etc. Quare ejusmodi conciones impense Sunt commendandae. Quaedam innuimus . 27. 55 70. 96ε. 99 10 etc. II 2 115 - 17 sed uberem
messem reperies in Rogacci ' 17 19 op. 'Uno Necessario in Varias quoque linguas verso in germanicam a Bern M. Lier heimer, Rati8bonae i857); brevius et succincte in opusc. s. Thomae quondam attributo de moribus divinis d. arm. XVII, 285 8. 230. II. It jam ad mysterium s. Trinitatis accedamu8, adumbratan ejusdem incomprehensibili sublimitate, scit Patris majestate, quem seraphim velata facie sanctum proclamant et adorant Is 6, 2, Filii perse-c tione, qui est splendor paternae gloriae Hebr. I, 3 136 a.), Speculum Sine maeula majestatis Patris Sap. 7, 26 omnia portans verbo virtutis suae n. 137 λ), Patri per omnia aequalis, et Spiritus sanctitate, qui omnis sanctitatis uberrimus est fons admiranda est h. ineffabilis humanitas Dei, qua ita ad creatura rationales descendit, ut eas ad se attrahat, elevet, intimum nobiscum inire velit commercium et familiaritatem, imo et affinitatem. Inserimur enim prbpemodum familiae divinae recipimur in s. Trinitatis sinum. Reddimur enim gratia Dei atris filii fratres et coherede Unigeniti, templa imo et sponsae s. Spiritus. Quare e ut filios Dei cogitare, loqui, perari, o gerere oportet memores hujus nobilitatis divina0 ut fratres Christi nos ad ejus exemplar refingere debemus. Sicut enim portavimus imaginem terreni Adami), sortemus et imaginem coelestis l. Cor. 5, 49. Ut templa s. Spiritus glorificare et portare Deum vel in corpore decet ib. 6, 20); ut sponsas castissimo in eum
23 I. III. Alia quoque ratione licet illustrare intimam s. Trinitatis nobiscum miseris creaturis et insuper peccatoribus relationem, qua OS ad Se et in se attrahere nititur. Ei enim a Deus Pater dileaei mundum, ut Filium suum unigenitum daret ut omnis qui credit in eum non sereat, sed habeat vita)aeternam JO. 3, 15, illam Scit Vitam aeternam, qua ipse est beatus Matth. 25, 21 dedit nobis eum, ut esset nobis et via et vita et veritas Jo. 14, 16; ut culillo omnia nobis donaret Rom. 8, 32 Sic nos b. dilexit Filius, ut nascenis daret in socium, convescens in edulium, se moriens in pretium, Se regnani
in praemium in hymno ad laudes T de s Sacramento). e. Spiritu Veri sanctus undique adjuvat nostram infirmitatem Rom. 8, 26, delet peccata, Te fingit nos in filios Dei, diffundit charitatem in ordibus nostris Rom. 5 5, ut clamare p08Simus Abba, Pater Gal. 4, 6; estque pignus hereditatis no8tra Eph. 1, 14 Fructus d. hujus considerationis sit, ut tot tantisque donii
grat promptoque Oeeurramus animo, ne in vacuum Dei gratiam recipiamu 2 Cor. 6, 1, iis cooperando intentioni benefactoris respondeamus, fructu eripsis intentos reportemu8, qui maneant in aeternum.
232. IV. Momentum mysterilis Trinitatis colligimus a. ex dictis n. 129; colligimus . inde quod sicut ordo naturalis fundatur in Deo uno, hunc mani festat, ad hujus fruitionem solum ducit adeo ut in beatitudine mere natur a P nunquam innotesceret creaturis rationalibus hoc ysterium): ita ord supernaturalis et gratiae nititur huic mysterio, ducit recte ad fg. Trinitati
207쪽
de Deo uno et trino. 197 visionem et fruitionem, haec est enim vita aeternae ut cognoscant te solum Deum verum et quem misisti J Christum Jo. 7, 3 continetur manifestatione hujus mysterii non solum theoretica per revelationem et fidem, sed et praetica, quatenus adoptamur in filios regeneratione, qua vita divina ad nos usque propagatur Sicut misit me vivens Pater, et ego vivo propter Patrem et qui manducat me, et ip8 vivet propter me JO. 6 58, et qua reddimur consortes naturae divinae 2 Petr. I, 4 per inhabitationem . Spiritus. Hinc e fides in tantum mysterium quam maxime necessaria hinc baptismus, quo inserimur habitualiter ordini supernaturali, nonnisi sub invocatione s. Trinitatis vim
hab0 sit efficaciam n. 168); hinc glorifieandus ater per Filium in s. Spiritu n. 167 h), hinc omnis ita christiana et actio initianda signo crueis, quo signantes frontem, os et pectus dicimus in nomine atris et Filii et Spiritus s.
Hoc ipso autem d. monemur, illud esse colendum mente per fidem Vivam, ore per ejusdem profeSSionem alacrem, corde per amorem perosum, illudque dominari debere vita universae christianae CL Schoebe Mysterion s. 233. V. Mysterium s. Trinitatis inde quoque celebrari potest, quod fides in ipsum exigit a nobilissimum mentis obsequium, im et sacrificium protulit h. fruetus laetissimos reportavit Q. Victorias glorio8isSimaS. a. Exigit mentis sacrificium exigit enim firmum mentis assensum in
Veritatem, quae Si praeter Omnem rationem, cum ultu philoSophorum, im nec angelus ex se illam reperiret n. 201); quae est Supra omnem rationem, cum doctorum ullus eam, etiam p0Stquam revelatione innotuit, vel minima e parte comprehendat est Grudi a rationem, quatenus adVersari videtur primis ejusdem principiis n. 200). 3. Protulit laetissimos fruetus mentis quantum enim fuit hujus mysterii fide notio Dei expolita limata, perfecta, nobilitata, Sublimata fructus
voluntatis, aucta enim cognitione Dei roboratur et Voluntas in Omnem ejusdem cultum et obsequium hine videmus christianos quo magis hac imbuuntur fide, eo magis quoque esse Dei adoratores in spiritu et veritate Jo 4, 23; eo fideliores servo in omnem Dei nutum paratos fructus cordis, tenerum amorem filialem in Deum atrem, obsequiosum ad Sanguinis usque profuSiOnem in Deum Filium, castissimum, qui horreat vel peccat umbram, in Spiri
e. Reportavit victorias gloriosas sibi subjiciens mentes vel doctissimo- Tum virorum, trahens ad se corda tot hominum, qui antea coluerunt idola dediti quo erant omni Vitiorum generi.
208쪽
234. Postquam Deum eonSideravimus in se, ad considerationem Operationum ejusdem ad Xtra tran SenmuS, et primum quidem ad reat ii me mi reliquarum omnium initium et fundamentum. Porro duo pectari possunt, ipse reandi ne tu Seeundum Omnia Suaadjuneta et erentionis terminus seu effectus quare bifariam patet disputatio.
De reationis Retu. 235. Varii de mundi origine errore8. - De UniverSur Im rerum Origine diversi viguerunt vigentque adhue errores. Alii enim Opinantur, mundum ab aetern exstitisse alii ejus exsistentiam casui ad Seribunt; alii ejus originem explicant sive per substantiae omnium primae et indeterminatae jugem ae neueSSariam sormationem et Xplientionem, quaideat a reali subjectum ab objecto dirimatur atque sibi velut opponatur; Sive per jugem ab unitate apostasiam sive per quandam emanationem; Sive per limitationem tib esse infiniti Alii 40utis pantheismi theoriis materiam tuentur ueternam, quam Deus in Ordinem tantum redegerit: quae Omne opinione ses. S. mira a S XpoS. Symb. n. 6 adVerSantur sanae rationi et side catholicae nam cone lateranen Se IV. profitetur in . 1 Firmiter : Unum universorum prineipium Creatorem Omnium visibilium et invisibilium, spiritualium et corporalium qui Sua omnipotenti virtute simul ab initio temporis utramque de nihilo condidit Creaturam, Spiritualem et corporalem, angelicam videlicet et mundanam; a deinde humanam quasi Communem ex spiritu et corpore eonStillatama quae iterum ineuleat One vaticanum ess 3 damnan Simul contrario errore Cap. 1 et ean 1: Si quis unum verum Deum visibilium et invisibilium Creatorem et Dominum negaverit, A. S.; an. 3. 4 n. 49)
209쪽
Τhosis CXIX. Mundus a Deo ex nihilo creatus est. 199 can. 5: Si qui non confiteatur, mundum reSque omneS, quae in eo Continentur, et Spirituale et materiale Seeundum totam suam substantiam a Deo ex nihil eSSe produetaS, A. S.
236. Summi autem momenti et vere fundamentale est creationis dogma: eo enim negat praeter graviSSimo errores circa Deum n. 24 I), omnia nutabunt, quae revelatio et ratio statuunt de absoluta hominis a Deo dependentia, deshominis ne in Deo constituendo, ordo ethicus, religiosus et eudaemonicus: eo autem admisso omnia miro perfunduntur splendore et tot dubia circa hominem clarescunt. Unde mirum Sse non debet, incredulorum conatus Omnes
nostra aestate adversus hanc in primis dirigi veritatem. 237. hesi CXIX. Deus rerum universitatem omnisotenti
Declaratio. Verbum creare, quod apud veteres significat generatim facere, vel gignere unde procreare filios), vel suffragio eligere hinc creare consules): apud christianos propriam quandam illisque incognitam induit
significationem, cum non quamlibet designet produetionem, sed eam quae unius Dei est propria, cujus terminus a quo non est aliqua materia praejacenS, Sed nullus et cujus terminus ad quem se effectus non est mera modificatio, modus, sed ipsa Substantia seu totum esse quocire creati ratione termini a quo dicitur productio ex nihilo ratione termini ad quem diei potest GDat ocitet, Substantiatio. - Cum vero dicitur productio ex nihilo λ), non affirmatur, nihilum Sse causam materialem; sed hae potius penitus Xeluditur simulque ordo ignifieatur, quo rei exstantia Xcipit ejusdem non 8Seu cum dicitur ex nocte fieri diem. Duplex autem distinguitur nihilum, nihilum sui et nihilum subjecti, pro duplici elemento, quod in rebu creatis salt0m in materialibus et compositis distingui potest, materia Scit et forma. Si materia, unde res fit, exsistit ac nova tantum indueitur forma, res dicitur fieri ex nihilo sui, non vero ex nihilo subjecti. Si vero etiam ipsa materia roducitur, res dicitur fieri ex nihilo sui et subjecti et haec est proprie dicta creatio Dividi tamen solet creatio in primam et secundam illa effectione
ipsius materiae e nihilo continetur haec vero operatione, qua materia e nihilo creata formatur, hinc productione rerum ex materia iam conditu.
238. Demonstratio. Nullum quidem aestat testimonium di Sertum et expressum in divinis literis, quo dogma catholicum explieite
enuneietur, nisi Ortera Maeli. 7, 28, ubi mater sortissimorum fratrum maehabaeorum silium natu minimum ita alloquitur Peto, nate, ut avicia8 ad coelum et terram et ad omnia, quae in eis sunt et intellistas, quiae nihilo fecit illa Deus. Quia tamen morosus disputator Orte excipiat, Verba haec relata quidem esse ex divina inspiratione, non tumen On- Stare, num mulier illa, etsi Sancta, fuerit in loquendo inspirata, ea tamquam Verbum Dei non urgemus. Ad ea tamen merit prOVO Care OSSumUS,
i CL PUo m a s de pot. q. 3 a. 1 ad 7. Cf. de creationis notione bene disserentes Ma et edi a de Deo creant dis 1 a. 1 Schoeben g 128 praepostera notiones ab Ecclesia ejectas apud Den ginger Enchir. n. 152 S.
210쪽
200 Trach. VI. de Deo Creatore Thesis CXIX. Deus mundum
quatenus insigne continent testimonium traditionis et fidei Synagogae. 0rum etsi desint testimonia diserta, Suppetunt aequi pollentia, quae invicte hanc veritatem Omprobant.
239. Expendantur haec et similia Scripturae effata LX. 3, 13 S. Si diserint mihi filii Israel): Quod est nomen ejus ' quid didum eis ' Dimit Deus ad Moysen Ego sum qui sum. Ait Sio dices siliis Israel Qui est, misit me ad os es. n. 27η); IS. 40, 15 Eoo gentes quasi stilla situlae et
quasi momentum laterae reputatae Sunt ecce in8ulae qua8i pulvixeaeiguus; V. 17 Omne gente qua8 non sint, io uni coram eo, et quasi nihilum et inane reputatae sunt ei Sap. 11, 23 Quoniam tamquam momentum staterae ic est ante te orbis terrarum, et tamquam gutta roris antelucani,
quae descendit in terrum Rom. 11 16: noniam eae ipso et per ipsum et in ipso sunt omnia: 1. Cor. 8 6 11. 162). Ex hisce enim colligimus a Deum esse enti plenitudinem, qui merito dieitur 6 Au, et quidem .
per eXeellentiam ad Xelusionem ultorum, quae e ipsi collata quasi nihilum reputantur; mora ita esse enti pelagus, ut Sit Simul Ons inexhaustu totius esse Xtra et praeter ipsum, eum eae ipso in omnia. Atqui admissa Semel materia inlaeta, non eSSet On S, e quo Omnia nullo excepto non distingueretur ab omnibus exsistendi neeeSSitate, Si materia SSet aeque neeeSSuria non eSSet 8 A per Xeellentiam, prae quo reliqua evaneSeunt, Si materia ab eo independen aeque de Suo SSe ne-eeSSario OSSet gloriari. Aetate igitur insert Tertullianus ad V. Hermogenem e 1 sed OtUm, quod Si Deus, aufert, nolens illum ex nihilo euneta seeiSSe. 2. Expendantur Sther 13 9 Domine, Domine re omnipoten8, in ditione enim tua cuncta uni posita, et non est qui possit tuae re8i8tere Oluntati, si decreveri 8alvare Israel. Tu fecisti coelum et terram, et quidquid coeli ambitu continetur Dominus omnium es, nec est qui re8i8tat majestati tuae PS. 92 9: Ipse diaeit, et facta sunt; ipse mandavit et creata sunt audith 6 17: ibi serviat omnis creatura tua quia diaeisti et faeta
sunt misisti viritum tuum et creata sunt, et non est qui resistat noci tuae; ApOe. 4, 11 Tu creasti omnia et propter oluntatem tuam erant et creata sunt: S. 88, 12 S. 118, 1 Bar. 3, 33 S.; ete. Hine enim doeemur, Deum a non Solum per Xeellentiam diei regem regum et Dominum dominantium 1 Tim. 6, 15, Verum etiam ejus b. dominium, Si extenSionem SpeeteS, plane SSe Uni Ver Sale, adeo ut omnia ei servire teneantur, nil se subtrahere, nil reSi Stere ei possit ejusque e. effieaeiam tantam SSe,
ut Sol nutu sacere OSSit, quaestunque velit in coelo et in terra; ideoqued. Oeari omnipotentem et ubique exhiberi ut sibi sufficientem. Ipsum autem e. Hu dominiumsen re exSistentes refundi in creationem Atqui eum ejusmodi domini abSoluto prorsus et universali pugnat materia